BEGRIPPEN LIJST ONTWIKKELING STIMULEREN – semester 1
OBSERVEREN, REGISTREREN, INTERPRETEREN, RAPPORTEREN
Observeren Bewust of onbewust informatie opnemen over een situatie of persoon.
Of
De doelgerichte en systematische waarneming van gedragingen van één of meerdere
personen of van een gebeurtenis, met de bedoeling het waargenomen te beschrijven en
samen te vatten.
Helikopterview Jezelf en je gedrag vanop een afstand bekijken.
Observatiebias Verwijzen naar de fouten die de observator maakt tijdens de observatiefase.
Of
Storing die optreedt tijdens het observeren.
Registratie Gedrag interpreteren, er een betekenis aan geven is nog niet van de orde.
Gestructureerde registratie Observeren met een specifiek doel.
Kwalitatieve registratie Inhoud van het gedrag en de nuances weergeven.
Kwantitatieve registratie Een meting waarbij de frequentie en ernst van voorkomen van gedrag in een bepaald
periode of situatie wordt geobjectiveerd.
Interpreteren Subjectieve waarneming die ons gedrag beïnvloedt.
Causale attributie Houdt zich bezig met de studie van hoe mensen het gedrag van zichzelf/anderen
oorzakelijk verklaren.
Fundamentele attributiefout Mensen vertonen de neiging om de persoon zelf steeds als oorzaak te zien van zijn gedrag,
zonder rekening te houden met de omstandigheden.
Actor-observer effect Actoren maken eerde externe attributies, observatoren daarentegen maken meer interne
attributies.
Self-serving bias Mensen kunnen hun slagen en mislukken aan uiteenlopende oorzaken toeschrijven.
Rapporteren Verslaggevingen van observatie, registratie en interpretatie.
ONTWIKKELINGSPSYCHOLOGIE - introductie
Ontwikkelen Het veranderen van een aanwezige structuur.
Psychologie De wetenschap die het innerlijke leven en het gedrag van mensen bestudeert.
Ontwikkelingspsychologie Ook levenslooppsychologie genoemd, de wetenschappelijke studie naar de patronen van
groei, verandering en stabiliteit die zich voordoen bij toenemende leeftijd, dus van
conceptie tot de dood.
Continue verandering Bij continue verandering is de ontwikkeling geleidelijk aan vloeien en de prestaties op een
bepaald niveau voort uit die van de vorige niveaus. (kwantitatief)
Discontinue verandering Discontinue verandering vindt plaats in aparte stappen of stadia. Elke stadium levert
gedrag, gevoelens of gedachten op dat kwalitatief anders is dan gedrag, gevoelens of
gedachtes in eerdere stadia.
Kritische periode Aanwezigheid/afwezigheid van bepaalden soorten stimuli zijn noodzakelijk voor een
optimale ontwikkeling.
Gevoelige periode Periode waarin organismen extra ontvankelijk zijn voor bepaalde soorten stimuli in hun
omgeving.
Nature Alle eigenschappen van het individu zijn bepaald door aanleg, bijvoorbeeld het genetisch
materiaal.
Nurture Alle eigenschappen van het individu zijn bepaald door opvoeding, vooral door de
leefomgeving.
Zelfbepaling Een mens leert op een gegeven moment zijn mogelijkheden kennen, zelf inbreng kunnen
geven.
ONTWIKKELINGSPSYCHOLOGIE – algemene ontwikkelingsprincipes
Cefalo-caudaal Van boven naar onder. (hoofd naar tenen)
Proximo-distaal Van het midden van het lichaam naar het verste afgelegen punt van het midden van het
lichaam. (midden naar uiteinden)
Hiërarchische integratie Vaardigheden die eenvoudig zijn, ontwikkelen zich afzonderlijk en onafhankelijk van elkaar.
Onafhankelijkheid van systemen Niet alles loopt tegelijkertijd.
ONTWIKKELINGSPSYCHOLOGIE – de pasgeborene
Bonding Het intieme fysieke en emotionele contact tussen ouder en kind in de periode direct na de
geboorte.
Asynchroon Groei is niet in verhouding, vooral lichaamsproporties.
Reflexen Niet-aangeleerde, gestructureerde, onvrijwillige responsen die automatisch optreden in
aanwezigheid van bepaalde stimuli.
Proprioceptieve waarneming Gevoeligheid voor pijn en veranderingen in lichaamshouding.
Gevoelsexpressies Het uiten van emoties door huilen of lachen.
OBSERVEREN, REGISTREREN, INTERPRETEREN, RAPPORTEREN
Observeren Bewust of onbewust informatie opnemen over een situatie of persoon.
Of
De doelgerichte en systematische waarneming van gedragingen van één of meerdere
personen of van een gebeurtenis, met de bedoeling het waargenomen te beschrijven en
samen te vatten.
Helikopterview Jezelf en je gedrag vanop een afstand bekijken.
Observatiebias Verwijzen naar de fouten die de observator maakt tijdens de observatiefase.
Of
Storing die optreedt tijdens het observeren.
Registratie Gedrag interpreteren, er een betekenis aan geven is nog niet van de orde.
Gestructureerde registratie Observeren met een specifiek doel.
Kwalitatieve registratie Inhoud van het gedrag en de nuances weergeven.
Kwantitatieve registratie Een meting waarbij de frequentie en ernst van voorkomen van gedrag in een bepaald
periode of situatie wordt geobjectiveerd.
Interpreteren Subjectieve waarneming die ons gedrag beïnvloedt.
Causale attributie Houdt zich bezig met de studie van hoe mensen het gedrag van zichzelf/anderen
oorzakelijk verklaren.
Fundamentele attributiefout Mensen vertonen de neiging om de persoon zelf steeds als oorzaak te zien van zijn gedrag,
zonder rekening te houden met de omstandigheden.
Actor-observer effect Actoren maken eerde externe attributies, observatoren daarentegen maken meer interne
attributies.
Self-serving bias Mensen kunnen hun slagen en mislukken aan uiteenlopende oorzaken toeschrijven.
Rapporteren Verslaggevingen van observatie, registratie en interpretatie.
ONTWIKKELINGSPSYCHOLOGIE - introductie
Ontwikkelen Het veranderen van een aanwezige structuur.
Psychologie De wetenschap die het innerlijke leven en het gedrag van mensen bestudeert.
Ontwikkelingspsychologie Ook levenslooppsychologie genoemd, de wetenschappelijke studie naar de patronen van
groei, verandering en stabiliteit die zich voordoen bij toenemende leeftijd, dus van
conceptie tot de dood.
Continue verandering Bij continue verandering is de ontwikkeling geleidelijk aan vloeien en de prestaties op een
bepaald niveau voort uit die van de vorige niveaus. (kwantitatief)
Discontinue verandering Discontinue verandering vindt plaats in aparte stappen of stadia. Elke stadium levert
gedrag, gevoelens of gedachten op dat kwalitatief anders is dan gedrag, gevoelens of
gedachtes in eerdere stadia.
Kritische periode Aanwezigheid/afwezigheid van bepaalden soorten stimuli zijn noodzakelijk voor een
optimale ontwikkeling.
Gevoelige periode Periode waarin organismen extra ontvankelijk zijn voor bepaalde soorten stimuli in hun
omgeving.
Nature Alle eigenschappen van het individu zijn bepaald door aanleg, bijvoorbeeld het genetisch
materiaal.
Nurture Alle eigenschappen van het individu zijn bepaald door opvoeding, vooral door de
leefomgeving.
Zelfbepaling Een mens leert op een gegeven moment zijn mogelijkheden kennen, zelf inbreng kunnen
geven.
ONTWIKKELINGSPSYCHOLOGIE – algemene ontwikkelingsprincipes
Cefalo-caudaal Van boven naar onder. (hoofd naar tenen)
Proximo-distaal Van het midden van het lichaam naar het verste afgelegen punt van het midden van het
lichaam. (midden naar uiteinden)
Hiërarchische integratie Vaardigheden die eenvoudig zijn, ontwikkelen zich afzonderlijk en onafhankelijk van elkaar.
Onafhankelijkheid van systemen Niet alles loopt tegelijkertijd.
ONTWIKKELINGSPSYCHOLOGIE – de pasgeborene
Bonding Het intieme fysieke en emotionele contact tussen ouder en kind in de periode direct na de
geboorte.
Asynchroon Groei is niet in verhouding, vooral lichaamsproporties.
Reflexen Niet-aangeleerde, gestructureerde, onvrijwillige responsen die automatisch optreden in
aanwezigheid van bepaalde stimuli.
Proprioceptieve waarneming Gevoeligheid voor pijn en veranderingen in lichaamshouding.
Gevoelsexpressies Het uiten van emoties door huilen of lachen.
