Jurisprudentie
Blok 1 - WCAO
Week 1 – Introductie
- Geen jurisprudentie -
--------------------------------------------------------------
Week 2 – WCAO (I)
Naam arrest Essentie Rechtsregel
HR Parallel Gelijke arbeid, gelijk In het onderhavige geval kan de vraag of sprake is van
Entry/KLM (nr. loon tenzij objectieve een ongeoorloofd onderscheid dan ook slechts
83) rechtvaardigingsgrond worden beantwoord aan de hand van de eisen van
’; Toetsing aan eisen goed werkgeverschap op de voet van art. 7:611 BW, in
goed werkgeverschap welke bepaling de algemene eisen van redelijkheid en
nu het niet gaat om billijkheid zoals neergelegd in art. 6:2 en art. 6:248 BW
een onderscheid dat voor het arbeidsrecht uitdrukking vinden. Voor een
door de wet of een bevestigende beantwoording van deze vraag is vereist
rechtstreeks dat de ongelijkheid in beloning naar maatstaven van
werkende redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar is, hetgeen
verdragsbepaling eens te meer geldt indien de ongelijke behandeling
wordt verboden. voortvloeit uit een collectieve arbeidsovereenkomst
omdat dan tevens in het geding is het uit verscheidene
verdragsbepalingen voortvloeiende zwaarwegende
beginsel van de vrijheid van onderhandelen over
arbeidsvoorwaarden. Bij de beantwoording van de
vraag of sprake is van gelijke arbeid, kunnen niet
alleen de arbeid zelf maar ook andere factoren, zoals
opleiding, ervaring, geschiktheid voor een andere
functie, worden betrokken.
Ktr. Stg. Ondernemings-cao Een ondernemings-cao kan opzijgezet worden door
VVU/Gaggenau opzij gezet door AVV- een AVV-bedrijfstak-cao. Ja, het stond werkgever vrij
(nr.185) bedrijfstak-cao. VUT- een ondernemings-cao te sluiten met een kleine bond
premies. van werknemers. Echter was het i.c. dat de
werknemersbond de personeelsvereniging van de
, werkgever was. Deze was volgens de kantonrechter
niet voldoende representatief nu deze niet geheel vrij
was van werkgeversinvloed. Immers, bij de
ondernemings-cao was niet tenminste één van de
partijen aan werknemerszijde ook partij bij de
bedrijfstak-cao of
bedrijfstaksgewijs georganiseerd en aangesloten bij de
vakcentrale die vertegenwoordigd is bij de STAR. Aan
de vraag dat een betrokken vereniging vrij is van
invloed van de werkgever, mogen zware eisen gesteld
worden.
Ten aanzien van een ondernemings-cao tot
uitzondering van algemeen verbindend verklaarde
bepalingen van de cao wordt overgegaan indien bij de
ondernemings-cao tenminste één van de partijen aan
de werknemerszijde ook partij is bij de bedrijfstak-cao
of bedrijfstak gewijs is georganiseerd of aangesloten is
bij een vakcentrale die vertegenwoordigd is bij de
Stichting van de Arbeid omdat zo een eis te strikt is
voor de beantwoording op de vraag of bij een
ondernemings-cao betrokken vereniging vrij is van
invloed van de werkgever, wek zeer zware eisen
gesteld mogen worden aan de vaststelling van de
omstandigheid dat de werknemersvereniging vrij is
van invloed van de werkgever.
Rb. FNV/Hema Cao niet rechtsgeldig De mogelijkheid voor een werknemer om van een
(nr. 151) tot stand gekomen. bepaalde vakvereniging lid te worden, geeft die
Vakbond voor hoger vakvereniging de bevoegdheid mede namens die
personeel niet werknemer op te treden. Dit wordt de fictieve
bevoegd om cao voor vertegenwoordiging genoemd.
overig personeel af te
In het algemeen moet gelden dat een cao tussen een
sluiten.
werkgever en werknemers niet rechtsgeldig tot stand
kan komen doordat een bepaalde groep werknemers
(bijvoorbeeld het hogere personeel) zich in een
vakvereniging verenigt met uitsluiting van een andere
groep (het lagere personeel) en die eerste groep
vervolgens een cao afsluit die geldt voor
laatstgenoemde groep. Van enig
vertegenwoordigingsbeginsel blijft dan niets over. Dan
wordt immers over de hoofden en met uitsluiting van
een niet vertegenwoordigde categorie werknemers
een cao afgesloten door een buiten die categorie
staande groepering. Dit is in strijd met de elementaire
beginselen van het verbintenissenrecht. Daarnaast zij
, gewezen op het standpunt in deze van de Stichting
van de Arbeid dat in de, in artikel 2 van de Wet CAO
neergelegde, eis van de statutaire bevoegdheid
besloten ligt dat deze zich, gelet op de kring van
werknemers die een vakbond of een vakvereniging
krachtens haar statuten beoogt te organiseren,
uitstrekt tot de arbeidsverhoudingen die de
overeenkomst blijkens haar werkingssfeerbepalingen
beoogt te regelen.
De conclusie is daarom naar het voorlopig oordeel van
de voorzieningenrechter dat de Hema cao niet
rechtsgeldig tussen Hema en VHP is afgesloten en de
vordering zal worden toegewezen in die zin dat de
werking van de Hema cao (om praktische redenen:
vanaf heden) zal worden opgeschort totdat hierover in
een bodemprocedure zal zijn beslist.
Rb. VVMC/NS Toelating tot cao- De rechtbank overweegt dat ook op het gebied van
Reizigers (nr. overleg vakbond. CAO-overleg een contractsvrijheid is. Een uitzondering
149) Representativiteit. kan worden gemaakt indien er sprake is van
voldoende representativiteit van een vakvereniging
die toelating nastreeft en die belangen behartigt die
niet of althans onvoldoende door de wel toegelaten
overlegpartners worden behartigd.
NSR heeft door VVMS niet tot het cao-overleg en de
cao-onderhandelingen toe te laten onrechtmatig
gehandeld. Gelet op de cijfers heeft een aanzienlijk
aantal werknemers van NSR dat werkzaak is als
reizend personeel ervoor gekozen haar ten dele
specifieke belangen te laten behartigen door VVMC
die speciaal ter behartiging van die specifieke
belangen in het leven is geroepen. Niet-toelating van
die vakvereniging tot het cao-overleg en de cao-
onderhandeling zou het recht op vrijheid van
vakvereniging voor die groep werknemers feitelijk
voor een belangrijk deel frustreren.
HR ABVAKABO Toegang cao-overleg. Een vakbond die een groot aantal werknemers in de
FNV/Kinderopva Wijziging cao. branche vertegenwoordigt en representatiever is dan
ng (nr. 152) Representativiteitseis andere vakbonden heeft in beginsel recht op toelating
en tot cao-onderhandelingen. als het gaat om toelating
van een vakbond tot overleg over de aanpassing van
een reeds bestaande cao waarbij die vakbond geen
partij is, is er in beginsel geen recht op toelating, maar
Blok 1 - WCAO
Week 1 – Introductie
- Geen jurisprudentie -
--------------------------------------------------------------
Week 2 – WCAO (I)
Naam arrest Essentie Rechtsregel
HR Parallel Gelijke arbeid, gelijk In het onderhavige geval kan de vraag of sprake is van
Entry/KLM (nr. loon tenzij objectieve een ongeoorloofd onderscheid dan ook slechts
83) rechtvaardigingsgrond worden beantwoord aan de hand van de eisen van
’; Toetsing aan eisen goed werkgeverschap op de voet van art. 7:611 BW, in
goed werkgeverschap welke bepaling de algemene eisen van redelijkheid en
nu het niet gaat om billijkheid zoals neergelegd in art. 6:2 en art. 6:248 BW
een onderscheid dat voor het arbeidsrecht uitdrukking vinden. Voor een
door de wet of een bevestigende beantwoording van deze vraag is vereist
rechtstreeks dat de ongelijkheid in beloning naar maatstaven van
werkende redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar is, hetgeen
verdragsbepaling eens te meer geldt indien de ongelijke behandeling
wordt verboden. voortvloeit uit een collectieve arbeidsovereenkomst
omdat dan tevens in het geding is het uit verscheidene
verdragsbepalingen voortvloeiende zwaarwegende
beginsel van de vrijheid van onderhandelen over
arbeidsvoorwaarden. Bij de beantwoording van de
vraag of sprake is van gelijke arbeid, kunnen niet
alleen de arbeid zelf maar ook andere factoren, zoals
opleiding, ervaring, geschiktheid voor een andere
functie, worden betrokken.
Ktr. Stg. Ondernemings-cao Een ondernemings-cao kan opzijgezet worden door
VVU/Gaggenau opzij gezet door AVV- een AVV-bedrijfstak-cao. Ja, het stond werkgever vrij
(nr.185) bedrijfstak-cao. VUT- een ondernemings-cao te sluiten met een kleine bond
premies. van werknemers. Echter was het i.c. dat de
werknemersbond de personeelsvereniging van de
, werkgever was. Deze was volgens de kantonrechter
niet voldoende representatief nu deze niet geheel vrij
was van werkgeversinvloed. Immers, bij de
ondernemings-cao was niet tenminste één van de
partijen aan werknemerszijde ook partij bij de
bedrijfstak-cao of
bedrijfstaksgewijs georganiseerd en aangesloten bij de
vakcentrale die vertegenwoordigd is bij de STAR. Aan
de vraag dat een betrokken vereniging vrij is van
invloed van de werkgever, mogen zware eisen gesteld
worden.
Ten aanzien van een ondernemings-cao tot
uitzondering van algemeen verbindend verklaarde
bepalingen van de cao wordt overgegaan indien bij de
ondernemings-cao tenminste één van de partijen aan
de werknemerszijde ook partij is bij de bedrijfstak-cao
of bedrijfstak gewijs is georganiseerd of aangesloten is
bij een vakcentrale die vertegenwoordigd is bij de
Stichting van de Arbeid omdat zo een eis te strikt is
voor de beantwoording op de vraag of bij een
ondernemings-cao betrokken vereniging vrij is van
invloed van de werkgever, wek zeer zware eisen
gesteld mogen worden aan de vaststelling van de
omstandigheid dat de werknemersvereniging vrij is
van invloed van de werkgever.
Rb. FNV/Hema Cao niet rechtsgeldig De mogelijkheid voor een werknemer om van een
(nr. 151) tot stand gekomen. bepaalde vakvereniging lid te worden, geeft die
Vakbond voor hoger vakvereniging de bevoegdheid mede namens die
personeel niet werknemer op te treden. Dit wordt de fictieve
bevoegd om cao voor vertegenwoordiging genoemd.
overig personeel af te
In het algemeen moet gelden dat een cao tussen een
sluiten.
werkgever en werknemers niet rechtsgeldig tot stand
kan komen doordat een bepaalde groep werknemers
(bijvoorbeeld het hogere personeel) zich in een
vakvereniging verenigt met uitsluiting van een andere
groep (het lagere personeel) en die eerste groep
vervolgens een cao afsluit die geldt voor
laatstgenoemde groep. Van enig
vertegenwoordigingsbeginsel blijft dan niets over. Dan
wordt immers over de hoofden en met uitsluiting van
een niet vertegenwoordigde categorie werknemers
een cao afgesloten door een buiten die categorie
staande groepering. Dit is in strijd met de elementaire
beginselen van het verbintenissenrecht. Daarnaast zij
, gewezen op het standpunt in deze van de Stichting
van de Arbeid dat in de, in artikel 2 van de Wet CAO
neergelegde, eis van de statutaire bevoegdheid
besloten ligt dat deze zich, gelet op de kring van
werknemers die een vakbond of een vakvereniging
krachtens haar statuten beoogt te organiseren,
uitstrekt tot de arbeidsverhoudingen die de
overeenkomst blijkens haar werkingssfeerbepalingen
beoogt te regelen.
De conclusie is daarom naar het voorlopig oordeel van
de voorzieningenrechter dat de Hema cao niet
rechtsgeldig tussen Hema en VHP is afgesloten en de
vordering zal worden toegewezen in die zin dat de
werking van de Hema cao (om praktische redenen:
vanaf heden) zal worden opgeschort totdat hierover in
een bodemprocedure zal zijn beslist.
Rb. VVMC/NS Toelating tot cao- De rechtbank overweegt dat ook op het gebied van
Reizigers (nr. overleg vakbond. CAO-overleg een contractsvrijheid is. Een uitzondering
149) Representativiteit. kan worden gemaakt indien er sprake is van
voldoende representativiteit van een vakvereniging
die toelating nastreeft en die belangen behartigt die
niet of althans onvoldoende door de wel toegelaten
overlegpartners worden behartigd.
NSR heeft door VVMS niet tot het cao-overleg en de
cao-onderhandelingen toe te laten onrechtmatig
gehandeld. Gelet op de cijfers heeft een aanzienlijk
aantal werknemers van NSR dat werkzaak is als
reizend personeel ervoor gekozen haar ten dele
specifieke belangen te laten behartigen door VVMC
die speciaal ter behartiging van die specifieke
belangen in het leven is geroepen. Niet-toelating van
die vakvereniging tot het cao-overleg en de cao-
onderhandeling zou het recht op vrijheid van
vakvereniging voor die groep werknemers feitelijk
voor een belangrijk deel frustreren.
HR ABVAKABO Toegang cao-overleg. Een vakbond die een groot aantal werknemers in de
FNV/Kinderopva Wijziging cao. branche vertegenwoordigt en representatiever is dan
ng (nr. 152) Representativiteitseis andere vakbonden heeft in beginsel recht op toelating
en tot cao-onderhandelingen. als het gaat om toelating
van een vakbond tot overleg over de aanpassing van
een reeds bestaande cao waarbij die vakbond geen
partij is, is er in beginsel geen recht op toelating, maar
