Samenvatting Recht

RECHT
Samenvatting




2022-2023

,DEEL 1: ALGEMENE INLEIDING TOT HET RECHT
1. Recht: begripsomschrijving
Recht  een geheel van gedragsregels die afdwingbaar gesteld zijn door de overheid

1.1 Gedragsregels

Gedragsregels voorschriften die worden opgelegd om ons gedrag in een bepaalde richting te sturen
 Wat anders kan, maar niet anders mag
 Indicatieve regels = een regel die zegt wat is en niet
anders kan
 Rechtsregels = kan gesanctioneerd worden door een
overheid

1.2 Afdwingbaar gesteld door de overheid

 Alle rechtsregels zijn gedragsregels maar niet alle gedragsregels zijn rechtsregels
 Afdwingbaar gestels = sanctioneerbaar gesteld
Afdwingbaarheid  aanwezigheid van technieken/sancties waarmee de naleving van de gedragsregels
wordt gewaarborgd

2. Het doel van het recht
Doel:
1) Orde = zonder is er chaos
2) Rechtszekerheid = mensen weten waar ze aan toe zijn

3. De bronnen van het recht
Rechtsbronnen: verschillende vormen waarin rechtsregels kunnen worden uitgedrukt:
1) De wetgeving
 Federale wetten = wetten in engen zin
 Decreten en ordonnaties
 Beslissingen van de uitvoerende macht
2) Rechtsgewoonte = gevestigde, ongeschreven gebruiken die door de gemeenschap als bindende
rechtsregels worden beschouwd
3) Algemene rechtsbeginselen = ongeschreven gedragsregels die op een bepaald ogenblik essentieel
worden geacht door de samenleving
4) Rechtspraak = geheel rechterlijke uitspraken
 Vonnissen = door rechtbanken
 Arresten = door hoven
 Uitspraken = andere rechtscolleges
5) Rechtsleer = geheel publicaties waarin rechtsgeleerde hun opvattingen over het recht meedelen
6) Private regelgeving

, 4. Indeling van het recht
4.1 De klassieke indeling in publiekrecht en privaatrecht

1) Publiekrecht = regelt organisatie en werking van de overheid, relatie overheid en burger
Rechtstakken:
 Grondwettelijk recht/staatsrecht = fundamentele regels publiekrecht
 Bestuursrecht/administratief recht = regelt werking en structuur uitvoerende macht
 Strafrecht = regels met strafsancties
 Fiscaal recht = regels met heffen en innen van belastingen
 Gerechterlijk recht/procesrecht
o Gerechterlijk privaatrecht
o Strafprocesrecht/strafvorderingsrecht = hoe misdrijven worden vervolgd en bestraft
2) Privaatrecht = regelt verhoudingen tussen de burgers onderling
Rechtstakken:
 Handelsrecht
 Burgerlijk recht
o Personenrecht
o Familierecht/gezinsrecht
o Huwelijksvermogensrecht
o Overeenkomstenrecht
o Onrechtmatige daad
o Zakenrecht
o erfrecht
3) Gemengde rechtstakken
Rechtstakken:
 Arbeidsrecht
 Sociale zekerheidsrecht

Publiekrecht Privaatrecht Gemengde rechtstakken
Organisatie overheid Verhouding burgers onderling
Relatie overheid en burger
 Staatsrecht  Handelsrecht  Arbeidsrecht
 Administratief recht  Burgerlijk recht  Sociale zekerheidsrecht
 Strafrecht o Personenrecht
 Fiscaal recht o Familierecht
 Gerechterlijk recht/ o Huwelijksvermogensrecht
procesrecht o Overeenkomstenrecht
o Privaatrecht o Onrechtmatige daad
o strafprocesrecht o Zakenrecht
o erfrecht