Werken met netwerken
- Studieomvang: 3 studiepunten (+- 3 dagen)
- Docent: Wim Duran
- Groep: 6A
- Examen: Gesloten boek, 24 januari 2023; 13u30 – 15u30
Checklist
Blo
Nr. Titel P. Tot
k
1. Inleiding 4
1.1 Actuele context 4 2
1.2 Het begrip netwerk 5
2. Basishouding bij het werken met netwerken 6
2.1 Empowerment 6 2
2.2 Klant is koning ? 7
3. De sociaal netwerkmethodiek van Maria Scheffers 8
3.1 Inleiding 8
3.2 Het gebruik van de sociaal netwerkmethodiek 9 7
3.3 Samenstelling en functie van het sociaal netwerk 10
3.4 De sociaal netwerk methidiek : in de praktijk 11
4. Andere methodieken die spreken 15
4.1 Eigenkracht-conferenties 15
2
4.2 De conferentie verloopt in 5 fases 15
4.3 Netwerkcirkels en netwerkkaarten 16
5. Enkele grondleggers in het werken met gezinnen 17
5.1 Driehoekkunde : een model van samenwerken met ouders17
5.1.1 Cliënten zijn niet los verkrijgbaar 17 19
5.1.2 Opbouw van de driehoek 17
5.1.3 Samenwerken in de driehoek : 3 principes 18
,5.1.4 Onbalansen in de driehoek 18
Ouderschapstheorie en ouderbegeleiding : Alice Van Der
5.2 19
Pas
5.2.1 De ouderbegeleiding positie (OBP) 19
De poten onder de stoel van de ouderbegeleider:
5.2.2 20
aannames
5.2.3 Bufferdenken (Hoek & Miley, 2017) 20
5.2.4 Zijsprong : over (echt)scheiding en kinderen 22
5.2.5 Ouderschap na echtscheiding 22
5.2.5.1Als begeleider scheidende ouders ondersteunen 22
5.2.5.2Oudersschapsreorganisatie 23
5.3 Nagy met zijn intergenerationeel / contextueel denkkader 24
5.3.1 Inleiding 24
5.3.2 Nagy onderscheidt 4 dimensies in de existentiële context 24
5.3.3 Balans van geven en nemen 25
5.3.4 Verworven recht en natuurlijk recht 26
5.3.5 Loyaliteit 26
5.3.5.1Loyaliteitsconflicten 27
5.3.5.2Gespleten loyaliteit 27
5.3.5.3Onzichtbare loyaliteit 27
5.3.5.4Parentificatie,destructief gerechtigde aanpak: 28
gevend kind
5.3.5.5Legaat 29
5.3.6 Contextuele hulpverlening 30
5.3.7 Toepassing : genogrammen 31
5.4 Guy Ausloos 32
5.4.1 Inleiding 32
5.4.2 Definitie van een systeem 32
5.4.3 Statements 32
5.4.4 De tijd 33
5.4.5 Axioma’s 33
5.4.6 Besluit 34
5.4.7 Enkele begrippen om het gezinsproces te activeren 34
2
,5.4.8 Besluit tijd en eigen oplossing 35
5.4.9 Verandering en tijd 35
5.4.10 Besluit 35
6. Bijlage: aandachtspunten analyse netwerk (LEES) 36 2
7. Bijlage: vragenlijst inventariseren sociaal netwerk 38
4
(LEES)
Totaal: 38
3
, 1. Inleiding
1.1 Actuele context
Van gezinsvervangend
Tot ongeveer 1900 situeert de zorg voor zorgbehoevenden zich in de
maatschappij. Vanaf het begin van de 20 e eeuw wordt dit het medisch
(defect) model en de institutionalisering van de zorg. Wat is het effect
op de kijk naar de ouders? Hoe worden wij als ouders bekeken? En wat
met de patiënten?
… over contextbegeleiding…
In 1970 kwam het ontwikkelingsmodel (Van Gennep) met als
uitgangspunt de mogelijkheden van de persoon en het bieden van
maximale ontwikkelingskansen.
In 2000 kwam dan uiteindelijk het burgerschapsmodel. Zij focussen op
iedereen is een deel van de samenleving. Er kwamen kleine
wooneenheden in de maatschappij, de context wordt betrokken en er
komen ambulante werkvormen.
… naar netwerkbegeleiding
In 2020 is er vermaatschappelijking van de zorg. Ouders, buren,
mantelzorgers,… zijn de hulpverleners van de toekomst. We gaan van
zorgen voor, naar zorgen dat. Dit heeft als invloed dat de hulpverlener
niet langer een expert is, maar een betrokkene en dat het netwerken
meer geresponsabiliseerd is en meer engagement moeten tonen.
Context
Context van een cliënt wordt gedefinieerd als de omgeving van een
systeem voor zover dit van invloed is op het systeem. Het kan gaan
over mensen, situaties of gebeurtenissen.
Netwerk (Hendrickx, 1997)
Een sociaal netwerk is een groep mensen met wie 1 persoon min of
meer duurzame banden onderhoudt voor de vervulling van
noodzakelijke levensbehoeften zoals praktische hulp, emotionele steun
en ontspannende activiteiten (Quality of Life).
Netwerk (Van Gennep, 1999)
Het hebben en behouden van een netwerk is één van de belangrijkste
pijlers voor de begeleiding van personen met een beperking of
personen die in een moeilijke situatie verkeren. Men komt los van het
kerngezin en kijkt wie allemaal in het leven van een cliënt een
bepaalde rol opneemt of zou kunnen opnemen.
1.2 Het begrip netwerk
Systeemtheoretische benadering
4
- Studieomvang: 3 studiepunten (+- 3 dagen)
- Docent: Wim Duran
- Groep: 6A
- Examen: Gesloten boek, 24 januari 2023; 13u30 – 15u30
Checklist
Blo
Nr. Titel P. Tot
k
1. Inleiding 4
1.1 Actuele context 4 2
1.2 Het begrip netwerk 5
2. Basishouding bij het werken met netwerken 6
2.1 Empowerment 6 2
2.2 Klant is koning ? 7
3. De sociaal netwerkmethodiek van Maria Scheffers 8
3.1 Inleiding 8
3.2 Het gebruik van de sociaal netwerkmethodiek 9 7
3.3 Samenstelling en functie van het sociaal netwerk 10
3.4 De sociaal netwerk methidiek : in de praktijk 11
4. Andere methodieken die spreken 15
4.1 Eigenkracht-conferenties 15
2
4.2 De conferentie verloopt in 5 fases 15
4.3 Netwerkcirkels en netwerkkaarten 16
5. Enkele grondleggers in het werken met gezinnen 17
5.1 Driehoekkunde : een model van samenwerken met ouders17
5.1.1 Cliënten zijn niet los verkrijgbaar 17 19
5.1.2 Opbouw van de driehoek 17
5.1.3 Samenwerken in de driehoek : 3 principes 18
,5.1.4 Onbalansen in de driehoek 18
Ouderschapstheorie en ouderbegeleiding : Alice Van Der
5.2 19
Pas
5.2.1 De ouderbegeleiding positie (OBP) 19
De poten onder de stoel van de ouderbegeleider:
5.2.2 20
aannames
5.2.3 Bufferdenken (Hoek & Miley, 2017) 20
5.2.4 Zijsprong : over (echt)scheiding en kinderen 22
5.2.5 Ouderschap na echtscheiding 22
5.2.5.1Als begeleider scheidende ouders ondersteunen 22
5.2.5.2Oudersschapsreorganisatie 23
5.3 Nagy met zijn intergenerationeel / contextueel denkkader 24
5.3.1 Inleiding 24
5.3.2 Nagy onderscheidt 4 dimensies in de existentiële context 24
5.3.3 Balans van geven en nemen 25
5.3.4 Verworven recht en natuurlijk recht 26
5.3.5 Loyaliteit 26
5.3.5.1Loyaliteitsconflicten 27
5.3.5.2Gespleten loyaliteit 27
5.3.5.3Onzichtbare loyaliteit 27
5.3.5.4Parentificatie,destructief gerechtigde aanpak: 28
gevend kind
5.3.5.5Legaat 29
5.3.6 Contextuele hulpverlening 30
5.3.7 Toepassing : genogrammen 31
5.4 Guy Ausloos 32
5.4.1 Inleiding 32
5.4.2 Definitie van een systeem 32
5.4.3 Statements 32
5.4.4 De tijd 33
5.4.5 Axioma’s 33
5.4.6 Besluit 34
5.4.7 Enkele begrippen om het gezinsproces te activeren 34
2
,5.4.8 Besluit tijd en eigen oplossing 35
5.4.9 Verandering en tijd 35
5.4.10 Besluit 35
6. Bijlage: aandachtspunten analyse netwerk (LEES) 36 2
7. Bijlage: vragenlijst inventariseren sociaal netwerk 38
4
(LEES)
Totaal: 38
3
, 1. Inleiding
1.1 Actuele context
Van gezinsvervangend
Tot ongeveer 1900 situeert de zorg voor zorgbehoevenden zich in de
maatschappij. Vanaf het begin van de 20 e eeuw wordt dit het medisch
(defect) model en de institutionalisering van de zorg. Wat is het effect
op de kijk naar de ouders? Hoe worden wij als ouders bekeken? En wat
met de patiënten?
… over contextbegeleiding…
In 1970 kwam het ontwikkelingsmodel (Van Gennep) met als
uitgangspunt de mogelijkheden van de persoon en het bieden van
maximale ontwikkelingskansen.
In 2000 kwam dan uiteindelijk het burgerschapsmodel. Zij focussen op
iedereen is een deel van de samenleving. Er kwamen kleine
wooneenheden in de maatschappij, de context wordt betrokken en er
komen ambulante werkvormen.
… naar netwerkbegeleiding
In 2020 is er vermaatschappelijking van de zorg. Ouders, buren,
mantelzorgers,… zijn de hulpverleners van de toekomst. We gaan van
zorgen voor, naar zorgen dat. Dit heeft als invloed dat de hulpverlener
niet langer een expert is, maar een betrokkene en dat het netwerken
meer geresponsabiliseerd is en meer engagement moeten tonen.
Context
Context van een cliënt wordt gedefinieerd als de omgeving van een
systeem voor zover dit van invloed is op het systeem. Het kan gaan
over mensen, situaties of gebeurtenissen.
Netwerk (Hendrickx, 1997)
Een sociaal netwerk is een groep mensen met wie 1 persoon min of
meer duurzame banden onderhoudt voor de vervulling van
noodzakelijke levensbehoeften zoals praktische hulp, emotionele steun
en ontspannende activiteiten (Quality of Life).
Netwerk (Van Gennep, 1999)
Het hebben en behouden van een netwerk is één van de belangrijkste
pijlers voor de begeleiding van personen met een beperking of
personen die in een moeilijke situatie verkeren. Men komt los van het
kerngezin en kijkt wie allemaal in het leven van een cliënt een
bepaalde rol opneemt of zou kunnen opnemen.
1.2 Het begrip netwerk
Systeemtheoretische benadering
4
