FILOSOFIE
1 filosofie: wat en waarom Error: Reference source not found
1.1 Filosoferen: wat mogen we daaronder verstaan? Error: Reference source not found
- De taak om onzekerheden te verdragen -> wetenschap slechts weinig dingen verklaren
- Onzekerheden zoeken -> gestimuleerd door filosofische vragen
= container begrip, het is een manier van kijken , een manier van met elkaar in gesprek gaan, een
manier om dingen te bespreken, overdenken, onderzoeken
3 kenmerken
1) Verstrekt vanuit de bereidheid om zichzelf altijd en overal kritisch in vraag te stellen
2) Ze gebruiken enkel rationele argumentatie
3) Gericht op ultieme vragen
1.2 Filosofie tegenover mythisch en instrumenteel denkenError: Reference source not found
Ontstaan denken mens:
- Moment voorouders -> rechtop gingen lopen en de duim + hand gebruiken -> voorwerpen te
manipuleren -> gebruiken als werktuig
- Oorzaak- gevolgrelaties -> als instrument -> middel om dingen gedaan re krijgen
- Instrumenteel te denken
- Mens -> actief element -> macht naar te handelen -> te beheersten
- Krachtige communicatievormen: complexe woorden , uitdrukkingsmogelijkheden
Fundamentele vragen: dood? Bliksem?
o Angst gekoppeld -> verzonnen verhalen -> mythisch te denken
Mythes
- Gilgamesj-epos uit soemerie (godenraad -> menssterfelijk) -> oudste overgeleverde mythe
(kruittabletten)
- Mythe -> vertellingen -> helderheid -> wie we zijn en hoe we er zijn gekomen
3 functies:
1) Antwoorden extensionele vragen -> betrekking geheel van menselijk leven
Voorbeelden
1. Gilgamesj-epos -> godenraad -> mens onsterfelijk -> slaapprobleem -> zondvloed -> voerde de
dood in
2. steen van shabaka -> scheppings verhaal oud rijk -> pottenbak, oerwater geschapen ->
verschillende verklaringen -> elke priester had zijn eigen
Nieuwe hoofdstad -> heliopis (3000 v.cht) -> god Ptah -> hart onstaan, beoordeelde met zijn
verstand , sprak uit -> logos en woorden
3. joodse-christelijke -> god actieve rol -> wile mensen -> zes dagen orde -> rustdag -> geschreven
as antwoord op enuma elisj -> babylonische bolk
, 4. Babylonische volk -> goden Apsu en minnares Tiamat -> kinderen kleinkinderen -> geluid van
feest -> wraak -> vernietigen -> raad Mummu -> (kind) Ea luistert af -> vermoord Apzu -> tiamat
wraak -> krijgstocht tegen goden -> mardoek opnemen -> tiamat splits in twee -> hemelgewelf en
aardbodem -> mardoek is koning van de goden -> aarde en slaven werken -> goden van alle arbeid
en zorg bevrijd
1) Richtlijnen op pratische- etisch vlak
Voorbeeld: scheppingsgedichten bijbel -> sabbatsrust van joden
Myhthes
- Achter naar voor geschreven
o Krijgen bijzonder status -> tijd waarin mensen nog niet rond liepen
o Rechtvaarigd keuzes en gedrag -> heden
o Invloed handelen -> bepaakde regels en visies op te leggen
1) Kennis omtrent zijn leefwereld
Voorbeeld:
- Stenige vlake frankrijk -> zeus -> rotsen gooide naar hercules
- Hoe steekt de wereld in elkaar? Hoe onstaat regen?
- Minataurus mythe
- Creëren -> mens, wereld en godsbeeld -> bepaalde cultuur
- Krijgen leefwereld binnen en leefwereld en opgedane kennis
- Antwoorden extentiele vragen -> richtlijnen -> vat op leefwereld -> gekenmerkt doen hun
narratief karakter
- Elke vraag -> nieuw antwoord
- Iedere plaats andere mythes -> welke antwoorden voor iedereen even overtuigen en
betrouwbaar?
- Magische denken -> ‘werkelijkheid controleren
- Mogelijkheid tot systematische samenhang ?
Rationele denken -> westerse filosofie
- Denken -> werkelijkheid probeert te berklaren -> iedereen even waarneembare gegevens ->
gebruik maken redelijk denken
- Ontstaan: antwoord mythische denken
1.3 Situering en legitimering Error: Reference source not found
- Denkwijze nog als ortho -> kunnen
, - Unesco doelstellingen
o Aanscherpen van eigen oordeelsvermogen
o Zelfstandig leren denken
o Confrontatie met en begrijpen van verschillende standpunten
o Leren argumenteren
o Leren nadenken over de beste vorm van politieke en sociale organisatie van de
samenleving
o Vormen van kritische en democratisch gezinde burgers
o Gevoel voor universele waarden en waarheden
o Leren dialogeren
1.4 Filosofie als product en filosofie als proces Error: Reference source not found
- Twee manieren filosofie kijken -> hoger onderwijs
1) Product
- Algemene vakken
- Body of knowledge
- Overizcht van gedachten, opvattingen, beweringen en stellingen -> filosofen
- Tijd belangerijk en reden van publiciteit
- Geschiedenis -> hedendagse kwesties -> historische perspectief
1) proces
- eigen denken, ontwikklen inzichten , verweven van vaardigheden
- oefenen, uitproberen, terug blikken herbeginngen
- inspanning te leveren
twee soorten filosofie
1) dat-wil-zeggen filosofen = explicateurs
- definities -> voorbeelden
1) bijvoorbeeld filosofen: illustrator (kiezen wij)
- voorbeeld centraal -> gedachten te treffen -> bedenkingen van af te leiden
o Algemene beginselen of opvattingen kan illustreren aan de hand van treffende
voorbeelden
o Overgang tussen abstract en concreet kan realiseren
o Uit elk voorbeeld een wijsheid (beginsel) kan distilleren
1.5 Praktische versus theoretische filosofie Error: Reference source not found
Beide gebruiken dezelfde instrumenten -> onderzoek, rationaliteit, ultieme vragen
1 filosofie: wat en waarom Error: Reference source not found
1.1 Filosoferen: wat mogen we daaronder verstaan? Error: Reference source not found
- De taak om onzekerheden te verdragen -> wetenschap slechts weinig dingen verklaren
- Onzekerheden zoeken -> gestimuleerd door filosofische vragen
= container begrip, het is een manier van kijken , een manier van met elkaar in gesprek gaan, een
manier om dingen te bespreken, overdenken, onderzoeken
3 kenmerken
1) Verstrekt vanuit de bereidheid om zichzelf altijd en overal kritisch in vraag te stellen
2) Ze gebruiken enkel rationele argumentatie
3) Gericht op ultieme vragen
1.2 Filosofie tegenover mythisch en instrumenteel denkenError: Reference source not found
Ontstaan denken mens:
- Moment voorouders -> rechtop gingen lopen en de duim + hand gebruiken -> voorwerpen te
manipuleren -> gebruiken als werktuig
- Oorzaak- gevolgrelaties -> als instrument -> middel om dingen gedaan re krijgen
- Instrumenteel te denken
- Mens -> actief element -> macht naar te handelen -> te beheersten
- Krachtige communicatievormen: complexe woorden , uitdrukkingsmogelijkheden
Fundamentele vragen: dood? Bliksem?
o Angst gekoppeld -> verzonnen verhalen -> mythisch te denken
Mythes
- Gilgamesj-epos uit soemerie (godenraad -> menssterfelijk) -> oudste overgeleverde mythe
(kruittabletten)
- Mythe -> vertellingen -> helderheid -> wie we zijn en hoe we er zijn gekomen
3 functies:
1) Antwoorden extensionele vragen -> betrekking geheel van menselijk leven
Voorbeelden
1. Gilgamesj-epos -> godenraad -> mens onsterfelijk -> slaapprobleem -> zondvloed -> voerde de
dood in
2. steen van shabaka -> scheppings verhaal oud rijk -> pottenbak, oerwater geschapen ->
verschillende verklaringen -> elke priester had zijn eigen
Nieuwe hoofdstad -> heliopis (3000 v.cht) -> god Ptah -> hart onstaan, beoordeelde met zijn
verstand , sprak uit -> logos en woorden
3. joodse-christelijke -> god actieve rol -> wile mensen -> zes dagen orde -> rustdag -> geschreven
as antwoord op enuma elisj -> babylonische bolk
, 4. Babylonische volk -> goden Apsu en minnares Tiamat -> kinderen kleinkinderen -> geluid van
feest -> wraak -> vernietigen -> raad Mummu -> (kind) Ea luistert af -> vermoord Apzu -> tiamat
wraak -> krijgstocht tegen goden -> mardoek opnemen -> tiamat splits in twee -> hemelgewelf en
aardbodem -> mardoek is koning van de goden -> aarde en slaven werken -> goden van alle arbeid
en zorg bevrijd
1) Richtlijnen op pratische- etisch vlak
Voorbeeld: scheppingsgedichten bijbel -> sabbatsrust van joden
Myhthes
- Achter naar voor geschreven
o Krijgen bijzonder status -> tijd waarin mensen nog niet rond liepen
o Rechtvaarigd keuzes en gedrag -> heden
o Invloed handelen -> bepaakde regels en visies op te leggen
1) Kennis omtrent zijn leefwereld
Voorbeeld:
- Stenige vlake frankrijk -> zeus -> rotsen gooide naar hercules
- Hoe steekt de wereld in elkaar? Hoe onstaat regen?
- Minataurus mythe
- Creëren -> mens, wereld en godsbeeld -> bepaalde cultuur
- Krijgen leefwereld binnen en leefwereld en opgedane kennis
- Antwoorden extentiele vragen -> richtlijnen -> vat op leefwereld -> gekenmerkt doen hun
narratief karakter
- Elke vraag -> nieuw antwoord
- Iedere plaats andere mythes -> welke antwoorden voor iedereen even overtuigen en
betrouwbaar?
- Magische denken -> ‘werkelijkheid controleren
- Mogelijkheid tot systematische samenhang ?
Rationele denken -> westerse filosofie
- Denken -> werkelijkheid probeert te berklaren -> iedereen even waarneembare gegevens ->
gebruik maken redelijk denken
- Ontstaan: antwoord mythische denken
1.3 Situering en legitimering Error: Reference source not found
- Denkwijze nog als ortho -> kunnen
, - Unesco doelstellingen
o Aanscherpen van eigen oordeelsvermogen
o Zelfstandig leren denken
o Confrontatie met en begrijpen van verschillende standpunten
o Leren argumenteren
o Leren nadenken over de beste vorm van politieke en sociale organisatie van de
samenleving
o Vormen van kritische en democratisch gezinde burgers
o Gevoel voor universele waarden en waarheden
o Leren dialogeren
1.4 Filosofie als product en filosofie als proces Error: Reference source not found
- Twee manieren filosofie kijken -> hoger onderwijs
1) Product
- Algemene vakken
- Body of knowledge
- Overizcht van gedachten, opvattingen, beweringen en stellingen -> filosofen
- Tijd belangerijk en reden van publiciteit
- Geschiedenis -> hedendagse kwesties -> historische perspectief
1) proces
- eigen denken, ontwikklen inzichten , verweven van vaardigheden
- oefenen, uitproberen, terug blikken herbeginngen
- inspanning te leveren
twee soorten filosofie
1) dat-wil-zeggen filosofen = explicateurs
- definities -> voorbeelden
1) bijvoorbeeld filosofen: illustrator (kiezen wij)
- voorbeeld centraal -> gedachten te treffen -> bedenkingen van af te leiden
o Algemene beginselen of opvattingen kan illustreren aan de hand van treffende
voorbeelden
o Overgang tussen abstract en concreet kan realiseren
o Uit elk voorbeeld een wijsheid (beginsel) kan distilleren
1.5 Praktische versus theoretische filosofie Error: Reference source not found
Beide gebruiken dezelfde instrumenten -> onderzoek, rationaliteit, ultieme vragen
