Hoofdstuk 11
Leven in een massasamenleving
Woordenlijst:
Communicatiemiddel
Een medium om op afstand informatie over te brengen aan (grote groepen)
mensen, zoals radio, film en telefoon.
Consumptiemaatschappij
Een samenleving met een hoog percentage middenklasse-huishoudens die
voldoende inkomen hebben om naast onderdak, voeding en kleding allerlei
luxeproducten aan te schaffen.
Cultuurpessimisme
De overtuiging dat de (westerse) beschaving op korte termijn ten onder zal
gaan.
Economische crisis
Periode van economische achteruitgang, waarbij sprake is van grote
werkloosheid en een verslechterende levensstandaard.
Propaganda
Politieke reclame om mensen te overtuigen van en te laten gehoorzamen aan
de ideeën van een bepaalde persoon of partij.
Segregatie
Het verschijnsel dat de samenleving gescheiden leefwerelden kent voor
mensen met een bepaalde huidskleur, etniciteit of religie; ook wel ‘apartheid’
genoemd.
Tweede industriële revolutie
Periode vanaf het einde van de 19e eeuw, waarin staal, elektriciteit en de
verbrandingsmotor werden toegepast in de industrie.
Wereldoorlog
Gewapend conflict waarbij vele landen in de wereld actief betrokken zijn en
waarbij op plaatsen verspreid over de hele wereld wordt gevochten.
Wereldkapitalisme
De wereldwijde verwevenheid van markteconomieën.
, Kenmerkende aspecten
37 De rol van moderne propaganda- en communicatiemiddelen en vormen van
massaorganisatie
39 De crisis van het wereldkapitalisme
40 Het voeren van twee wereldoorlogen
43 Verwoestingen op niet eerder vertoonde schaal door
massavernietigingswapens en de betrokkenheid van de burgerbevolking bij
oorlogvoering
Leerdoelen
11.1
Uitleggen wat wordt bedoeld met een massasamenleving;
Uitleggen door welke ontwikkelingen in West-Europa en de Verenigde
Staten massasamenlevingen ontstonden;
Beredeneren waarom het ontstaan van een massasamenleving bij
sommigen tot cultuurpessimisme leidde;
Beredeneren hoe overheden reageerden op de negatieve aspecten van
het ontstaan van massasamenlevingen.
11.2
Met voorbeelden uitleggen dat de Eerste Wereldoorlog kenmerken had
van een moderne en een traditionele oorlog;
Uitleggen hoe de Eerste Wereldoorlog een wereldoorlog werd;
De aanleiding en de oorzaken van de Eerste Wereldoorlog noemen;
Uitleggen hoe na afloop van de Eerste Wereldoorlog werd geprobeerd
een nieuwe oorlog te voorkomen, maar dat de Vrede van Versailles tot
nieuwe spanningen in Europa leidde.
11.4
Uitleggen dat de Verenigde Staten in de jaren 20 een
consumptiemaatschappij waren geworden;
Met voorbeelden uitleggen wat het begrip ‘vrijheid’ voor Amerikanen
betekende op economisch en politiek gebied;
Met voorbeelden uitleggen hoe Afro-Amerikanen in de Verenigde Staten
werden gediscrimineerd;
De oorzaken en aanleiding noemen van de economische crisis van 1929;
Uitleggen wat de New Deal inhield.
Leven in een massasamenleving
Woordenlijst:
Communicatiemiddel
Een medium om op afstand informatie over te brengen aan (grote groepen)
mensen, zoals radio, film en telefoon.
Consumptiemaatschappij
Een samenleving met een hoog percentage middenklasse-huishoudens die
voldoende inkomen hebben om naast onderdak, voeding en kleding allerlei
luxeproducten aan te schaffen.
Cultuurpessimisme
De overtuiging dat de (westerse) beschaving op korte termijn ten onder zal
gaan.
Economische crisis
Periode van economische achteruitgang, waarbij sprake is van grote
werkloosheid en een verslechterende levensstandaard.
Propaganda
Politieke reclame om mensen te overtuigen van en te laten gehoorzamen aan
de ideeën van een bepaalde persoon of partij.
Segregatie
Het verschijnsel dat de samenleving gescheiden leefwerelden kent voor
mensen met een bepaalde huidskleur, etniciteit of religie; ook wel ‘apartheid’
genoemd.
Tweede industriële revolutie
Periode vanaf het einde van de 19e eeuw, waarin staal, elektriciteit en de
verbrandingsmotor werden toegepast in de industrie.
Wereldoorlog
Gewapend conflict waarbij vele landen in de wereld actief betrokken zijn en
waarbij op plaatsen verspreid over de hele wereld wordt gevochten.
Wereldkapitalisme
De wereldwijde verwevenheid van markteconomieën.
, Kenmerkende aspecten
37 De rol van moderne propaganda- en communicatiemiddelen en vormen van
massaorganisatie
39 De crisis van het wereldkapitalisme
40 Het voeren van twee wereldoorlogen
43 Verwoestingen op niet eerder vertoonde schaal door
massavernietigingswapens en de betrokkenheid van de burgerbevolking bij
oorlogvoering
Leerdoelen
11.1
Uitleggen wat wordt bedoeld met een massasamenleving;
Uitleggen door welke ontwikkelingen in West-Europa en de Verenigde
Staten massasamenlevingen ontstonden;
Beredeneren waarom het ontstaan van een massasamenleving bij
sommigen tot cultuurpessimisme leidde;
Beredeneren hoe overheden reageerden op de negatieve aspecten van
het ontstaan van massasamenlevingen.
11.2
Met voorbeelden uitleggen dat de Eerste Wereldoorlog kenmerken had
van een moderne en een traditionele oorlog;
Uitleggen hoe de Eerste Wereldoorlog een wereldoorlog werd;
De aanleiding en de oorzaken van de Eerste Wereldoorlog noemen;
Uitleggen hoe na afloop van de Eerste Wereldoorlog werd geprobeerd
een nieuwe oorlog te voorkomen, maar dat de Vrede van Versailles tot
nieuwe spanningen in Europa leidde.
11.4
Uitleggen dat de Verenigde Staten in de jaren 20 een
consumptiemaatschappij waren geworden;
Met voorbeelden uitleggen wat het begrip ‘vrijheid’ voor Amerikanen
betekende op economisch en politiek gebied;
Met voorbeelden uitleggen hoe Afro-Amerikanen in de Verenigde Staten
werden gediscrimineerd;
De oorzaken en aanleiding noemen van de economische crisis van 1929;
Uitleggen wat de New Deal inhield.
