575
AFSTUDEER ONDERZOEK 4.2.1
Sociale media in online hulpverlening
Dit advies wordt geschreven voor alle jeugdhulporganisaties die nog geen gebruiken maken van
social media in online hulpverlening.
Salina
,Inhoud
Dankwoord.............................................................................................................................................2
1. Plan van aanpak; advies......................................................................................................................3
1.1 Inleiding........................................................................................................................................3
1.2 Onderzoeksmethode....................................................................................................................5
1.2.1 Online literatuuronderzoek...................................................................................................5
1.2.2 Praktijkonderzoek - Interviews..............................................................................................5
1.3 Doelstelling...................................................................................................................................6
2. Over online hulpverlening en sociale media.......................................................................................7
2.1 Wat is online hulpverlening..........................................................................................................7
2.2 Sociale media................................................................................................................................7
2.2.1 Mediawijsheid.......................................................................................................................9
2.3 Voordelen van online hulpverlening...........................................................................................11
2.4 Beperkingen van online hulpverlening.......................................................................................12
2.5 Kwaliteitseisen............................................................................................................................14
2.6 Juridische aspecten.....................................................................................................................14
2.6.1 Klachten...............................................................................................................................15
2.6.2 Meldcode Huiselijk geweld en Kindermishandeling.............................................................15
2.6.3 Beroepsgeheim....................................................................................................................15
3. Interviews.........................................................................................................................................16
3.1 Interviews professionals.............................................................................................................16
3.2 Interviews jeugdigen...................................................................................................................18
3.3 Vergelijking uitkomsten..............................................................................................................20
3.4 Conclusie interviews...................................................................................................................21
4. Advies...............................................................................................................................................22
5. Conclusie..........................................................................................................................................27
6. Bijlage...............................................................................................................................................30
Bijlage 1: demografische gegevens...................................................................................................30
Literatuurlijst........................................................................................................................................31
1
,Dankwoord
Tijdens een intensieve periode van 6 maanden heb ik onderzoek verricht naar het verbreden van de
reguliere hulpverlening naar online hulpverlening in de vorm van sociale media en hierover een
advies geschreven. Hierin heb ik geleerd om een betrouwbaar onderzoek neer te zetten en om mijn
werk beter te evalueren, verbeteren en waarderen. Dit heb ik niet alleen gedaan. Daarom wil ik bij
dezen de personen bedanken die mij tijdens mijn onderzoek wijze raad hebben gegeven, feedback
hebben gegeven en gesteund.
Ten eerste mijn studiebegeleidster, die bij mij nog steeds af en toe ** is. Haar wil ik bedanken voor
de begeleiding die zij mij heeft geboden tijdens het doen van het onderzoek en het schrijven van een
passend advies. Hierin heeft zij aangesloten bij mijn behoefte om zeer frequent in gesprek te gaan
over mijn vorderingen, waardoor ik een stok achter de deur had om daadwerkelijk stukken aan te
leveren waarop ik feedback kon ontvangen. Deze feedback is voor mij van essentieel belang geweest
om een goed kwalitatief advies uit te kunnen schrijven.
Ten tweede wil ik de professionals bedanken die ik heb mogen interviewen en die de tijd hebben
genomen om kritisch na te denken over mijn advies en hier feedback op te geven. Zij hebben mijn
advies aangevuld met opbouwende feedback en hebben mij tips gegeven om dit advies passend te
maken voor de jeugd.
Ten derde is er de jeugd die ik heb mogen interviewen. Sommige afspraken gepland en soms
overvallen doordat ik buiten op ze ben afgestapt. Zij hebben de tijd genomen om te luisteren naar
mijn advies en zijn kritisch geweest of zij dit advies vonden passen en hier daadwerkelijk gebruik van
zouden maken indien nodig. Ik heb hier veel positieve reacties op gekregen wat mij heeft
gemotiveerd om door te gaan en mij liet weten dat ik in de goede richting zat.
Dan zijn er nog mijn vriendinnen en mede studenten. Zij zijn meerdere keren het gesprek met mij aan
gegaan waardoor ik kritisch naar mijn advies kon kijken en gaven mij nieuwe ideeën om mijn advies
nog beter te maken. Ook zij hebben mij gemotiveerd wanneer ik het even niet zag zitten.
Als laatste is er mijn partner die ik wil bedanken. Hij heeft mij de tijd en ruimte gegeven om
onverstoorbaar aan dit advies te werken. Heeft mijn klagen aangehoord wanneer het niet ging zoals
ik wilde of wanneer ik te maken had met een teleurstelling. Hij heeft mij gemotiveerd om de draad
weer op te pakken en door te gaan, ook in moeilijke periodes die zich privé hebben aangediend
tijdens het schrijven van dit advies.
Aan iedereen; onwijs bedankt. Zonder jullie steun, motivatie en begrip was dit advies niet geworden
tot hoe hij nu is.
2
, 1. Plan van aanpak; advies
1.1 Inleiding
Het gebruik van internet is sinds de digitalisering gestegen en hiermee ook het gebruik van online
hulpverlening (Hecke & Van Hecke, 2013). Online hulpverlening is een breed gebied en valt onder de
term: blended hulpverlening (Nederlands Jeugd Instituut, 2015). Blended hulpverlening is een
combinatie van reguliere hulpverlening gecombineerd met online hulpverlening. Het gebruik van
online hulpverlening door de hulpvrager kan als erg prettig worden ervaren, omdat dit in de meeste
gevallen anoniem is. Hierbij vervallen gevoelens als schaamte en angst, zoals het niet durven
vertellen over bepaalde problemen (Schalken & Wolters, 2010). Dit zou ervoor kunnen zorgen dat de
stap naar reguliere hulpverlening kleiner wordt, omdat de hulpvrager eerst informatie kan verkrijgen
zonder direct in behandeling te hoeven. In dit advies onderzoek ik de mogelijkheden van online
hulpverlening in de vorm van sociale media en het aanmaken van een zakelijk profiel. Het advies
wordt geschreven voor professionals die hulpverlening bieden aan jongeren. De reguliere hulp voor
jongeren loopt tot 18 jaar, maar kan verlengd worden tot 23 jaar (Nederlands jeugdinstituut, 2019).In
dit onderzoek richten we ons op de leeftijd van 14 tot 23 jaar. Na het onderzoek schrijf ik een advies
uit voor jeugdhulporganisaties om online hulpverlening aan te bieden door het gebruik van sociale
media en het maken van een profiel op sociale media die zichtbaar is voor de jongeren. Met behulp
van het inzetten van sociale media, is het doel van dit advies om de drempel tot hulpverlening voor
jongeren te verlagen zodat professionals beter met hen in contact kunnen komen.
Dit onderzoek is van maatschappelijk belang omdat jongeren soms nog geen hulpverlening krijgen
en/of willen aannemen. Het probleem is dus dat er jongeren rondlopen waar nog geen contact mee
is en die wel hulpverlening kunnen gebruiken. Tijdens gesprekken met diverse jongeren kwam naar
voren dat zij het een grote stap vinden om fysiek hulp te gaan zoeken en dit sneller zullen doen
wanneer dit online kan. Door te onderzoeken welke beperkingen en behoeftes er zijn kan de
hulpverlening aangepast en uitgebreid worden naar online hulpverlening door het inzetten van
sociale media. Dit onderzoek is niet alleen nuttig voor jeugdhulporganisaties in Rotterdam, maar
relevant voor alle jeugdhulporganisaties in Nederland, die gebruik willen maken van online
hulpverlening in de vorm van sociale media.
Een andere belangrijke reden om gebruik te gaan maken van online hulpverlening door middel van
sociale media is de opkomst van COVID-19. Vanaf eind December 2019 hebben we te maken met de
uitbraak van COVID-19, ook wel het coronavirus genoemd en hebben we vanaf 11 Maart 2020
officieel te maken met een pandemie. Door de ernstige gevolgen en snelle verspreiding van het virus
heeft Nederland, net als andere delen van de wereld, besloten tot maatregelen om de
besmettingskans zo klein mogelijk te maken (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, z.d.). Het
houden van 1,5M afstand tot andere personen is één van de belangrijkste maatregelen die genomen
zijn om het virus onder controle te houden (Ministerie van Algemene Zaken, 2020). Een andere
belangrijke maatregel is dat er maximaal 30 personen in een binnenruimte aanwezig mogen zijn met
het sterke advies een mondneusmasker te dragen en dat iedereen, indien mogelijk, zo veel mogelijk
thuis werkt. Deze maatregelen hebben dus ook gevolgen voor het bieden van hulpverlening.
3
AFSTUDEER ONDERZOEK 4.2.1
Sociale media in online hulpverlening
Dit advies wordt geschreven voor alle jeugdhulporganisaties die nog geen gebruiken maken van
social media in online hulpverlening.
Salina
,Inhoud
Dankwoord.............................................................................................................................................2
1. Plan van aanpak; advies......................................................................................................................3
1.1 Inleiding........................................................................................................................................3
1.2 Onderzoeksmethode....................................................................................................................5
1.2.1 Online literatuuronderzoek...................................................................................................5
1.2.2 Praktijkonderzoek - Interviews..............................................................................................5
1.3 Doelstelling...................................................................................................................................6
2. Over online hulpverlening en sociale media.......................................................................................7
2.1 Wat is online hulpverlening..........................................................................................................7
2.2 Sociale media................................................................................................................................7
2.2.1 Mediawijsheid.......................................................................................................................9
2.3 Voordelen van online hulpverlening...........................................................................................11
2.4 Beperkingen van online hulpverlening.......................................................................................12
2.5 Kwaliteitseisen............................................................................................................................14
2.6 Juridische aspecten.....................................................................................................................14
2.6.1 Klachten...............................................................................................................................15
2.6.2 Meldcode Huiselijk geweld en Kindermishandeling.............................................................15
2.6.3 Beroepsgeheim....................................................................................................................15
3. Interviews.........................................................................................................................................16
3.1 Interviews professionals.............................................................................................................16
3.2 Interviews jeugdigen...................................................................................................................18
3.3 Vergelijking uitkomsten..............................................................................................................20
3.4 Conclusie interviews...................................................................................................................21
4. Advies...............................................................................................................................................22
5. Conclusie..........................................................................................................................................27
6. Bijlage...............................................................................................................................................30
Bijlage 1: demografische gegevens...................................................................................................30
Literatuurlijst........................................................................................................................................31
1
,Dankwoord
Tijdens een intensieve periode van 6 maanden heb ik onderzoek verricht naar het verbreden van de
reguliere hulpverlening naar online hulpverlening in de vorm van sociale media en hierover een
advies geschreven. Hierin heb ik geleerd om een betrouwbaar onderzoek neer te zetten en om mijn
werk beter te evalueren, verbeteren en waarderen. Dit heb ik niet alleen gedaan. Daarom wil ik bij
dezen de personen bedanken die mij tijdens mijn onderzoek wijze raad hebben gegeven, feedback
hebben gegeven en gesteund.
Ten eerste mijn studiebegeleidster, die bij mij nog steeds af en toe ** is. Haar wil ik bedanken voor
de begeleiding die zij mij heeft geboden tijdens het doen van het onderzoek en het schrijven van een
passend advies. Hierin heeft zij aangesloten bij mijn behoefte om zeer frequent in gesprek te gaan
over mijn vorderingen, waardoor ik een stok achter de deur had om daadwerkelijk stukken aan te
leveren waarop ik feedback kon ontvangen. Deze feedback is voor mij van essentieel belang geweest
om een goed kwalitatief advies uit te kunnen schrijven.
Ten tweede wil ik de professionals bedanken die ik heb mogen interviewen en die de tijd hebben
genomen om kritisch na te denken over mijn advies en hier feedback op te geven. Zij hebben mijn
advies aangevuld met opbouwende feedback en hebben mij tips gegeven om dit advies passend te
maken voor de jeugd.
Ten derde is er de jeugd die ik heb mogen interviewen. Sommige afspraken gepland en soms
overvallen doordat ik buiten op ze ben afgestapt. Zij hebben de tijd genomen om te luisteren naar
mijn advies en zijn kritisch geweest of zij dit advies vonden passen en hier daadwerkelijk gebruik van
zouden maken indien nodig. Ik heb hier veel positieve reacties op gekregen wat mij heeft
gemotiveerd om door te gaan en mij liet weten dat ik in de goede richting zat.
Dan zijn er nog mijn vriendinnen en mede studenten. Zij zijn meerdere keren het gesprek met mij aan
gegaan waardoor ik kritisch naar mijn advies kon kijken en gaven mij nieuwe ideeën om mijn advies
nog beter te maken. Ook zij hebben mij gemotiveerd wanneer ik het even niet zag zitten.
Als laatste is er mijn partner die ik wil bedanken. Hij heeft mij de tijd en ruimte gegeven om
onverstoorbaar aan dit advies te werken. Heeft mijn klagen aangehoord wanneer het niet ging zoals
ik wilde of wanneer ik te maken had met een teleurstelling. Hij heeft mij gemotiveerd om de draad
weer op te pakken en door te gaan, ook in moeilijke periodes die zich privé hebben aangediend
tijdens het schrijven van dit advies.
Aan iedereen; onwijs bedankt. Zonder jullie steun, motivatie en begrip was dit advies niet geworden
tot hoe hij nu is.
2
, 1. Plan van aanpak; advies
1.1 Inleiding
Het gebruik van internet is sinds de digitalisering gestegen en hiermee ook het gebruik van online
hulpverlening (Hecke & Van Hecke, 2013). Online hulpverlening is een breed gebied en valt onder de
term: blended hulpverlening (Nederlands Jeugd Instituut, 2015). Blended hulpverlening is een
combinatie van reguliere hulpverlening gecombineerd met online hulpverlening. Het gebruik van
online hulpverlening door de hulpvrager kan als erg prettig worden ervaren, omdat dit in de meeste
gevallen anoniem is. Hierbij vervallen gevoelens als schaamte en angst, zoals het niet durven
vertellen over bepaalde problemen (Schalken & Wolters, 2010). Dit zou ervoor kunnen zorgen dat de
stap naar reguliere hulpverlening kleiner wordt, omdat de hulpvrager eerst informatie kan verkrijgen
zonder direct in behandeling te hoeven. In dit advies onderzoek ik de mogelijkheden van online
hulpverlening in de vorm van sociale media en het aanmaken van een zakelijk profiel. Het advies
wordt geschreven voor professionals die hulpverlening bieden aan jongeren. De reguliere hulp voor
jongeren loopt tot 18 jaar, maar kan verlengd worden tot 23 jaar (Nederlands jeugdinstituut, 2019).In
dit onderzoek richten we ons op de leeftijd van 14 tot 23 jaar. Na het onderzoek schrijf ik een advies
uit voor jeugdhulporganisaties om online hulpverlening aan te bieden door het gebruik van sociale
media en het maken van een profiel op sociale media die zichtbaar is voor de jongeren. Met behulp
van het inzetten van sociale media, is het doel van dit advies om de drempel tot hulpverlening voor
jongeren te verlagen zodat professionals beter met hen in contact kunnen komen.
Dit onderzoek is van maatschappelijk belang omdat jongeren soms nog geen hulpverlening krijgen
en/of willen aannemen. Het probleem is dus dat er jongeren rondlopen waar nog geen contact mee
is en die wel hulpverlening kunnen gebruiken. Tijdens gesprekken met diverse jongeren kwam naar
voren dat zij het een grote stap vinden om fysiek hulp te gaan zoeken en dit sneller zullen doen
wanneer dit online kan. Door te onderzoeken welke beperkingen en behoeftes er zijn kan de
hulpverlening aangepast en uitgebreid worden naar online hulpverlening door het inzetten van
sociale media. Dit onderzoek is niet alleen nuttig voor jeugdhulporganisaties in Rotterdam, maar
relevant voor alle jeugdhulporganisaties in Nederland, die gebruik willen maken van online
hulpverlening in de vorm van sociale media.
Een andere belangrijke reden om gebruik te gaan maken van online hulpverlening door middel van
sociale media is de opkomst van COVID-19. Vanaf eind December 2019 hebben we te maken met de
uitbraak van COVID-19, ook wel het coronavirus genoemd en hebben we vanaf 11 Maart 2020
officieel te maken met een pandemie. Door de ernstige gevolgen en snelle verspreiding van het virus
heeft Nederland, net als andere delen van de wereld, besloten tot maatregelen om de
besmettingskans zo klein mogelijk te maken (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, z.d.). Het
houden van 1,5M afstand tot andere personen is één van de belangrijkste maatregelen die genomen
zijn om het virus onder controle te houden (Ministerie van Algemene Zaken, 2020). Een andere
belangrijke maatregel is dat er maximaal 30 personen in een binnenruimte aanwezig mogen zijn met
het sterke advies een mondneusmasker te dragen en dat iedereen, indien mogelijk, zo veel mogelijk
thuis werkt. Deze maatregelen hebben dus ook gevolgen voor het bieden van hulpverlening.
3
