SAMENVATTING DIABETES DEEL 5: TOEPASSINGEN KH INNAME
EN BEHANDELING
VERDELING VAN KOOLHYDRATEN BIJ GEBRUIK VAN INSULINE
’s Ochtends is de insulinebehoefte meestal hoger
De mate waarin er koolhydraathoudende snacks nodig zijn is afhankelijk van:
Soort insuline
Fysieke activiteit
Bloedglucosewaarden
Lichaamsgewicht
Aan de behandelend arts moet doorgegeven worden of de patiënt al dan niet een koolhydraathoudende snack
wenst. Dit heeft consequenties voor de insulinekeuze.
Wat wil de patiënt? daarop wordt therapie gezet
2 injecties met humane 2-3 injecties met analoge 4 inspuitingen/dag
menginsuline/dag menginsuline/dag
Mengsel snelwerkende +
traagwerkende insuline
Maaltijdverdeling? 3 hoofdmaaltijden en 3 hoofdmaaltijden 3 maaltijden/dag
3 tussendoortjes met dezelfde KH
samenstelling
Laatavondsnack? Nodig Niet nodig
Aandachtspunten 1 KH portie binnen 1u na
insulinetoedieningen
KH verdeling 18 KH – 1 sluipverbruik: 18 KH – 1 sluipverbruik:
O: 4KH O: 7 KH
T: 1 KH M: 4 KH
M: 5 KH A: 6 KH
T: 1 KH
A: 5 KH
LA: 1 KH
2 INJECTIES MET HUMANE MENGINSULINE/DAG (humane insuline bootst de natuurlijke werking van het lichaam na)
Bv. mengsel snel- en traagwerkende insuline (Humuline 30/70)
3 hoofdmaaltijden en 3 tussendoortjes (1-1,5 KH portie) waarvan;
1 laatavondsnack + 2 tussendoortjes (=3 KH porties) + 1 KH portie sluipverbruik (bv. scheutje melk, portie groenten,…)
2 - 3 INJECTIES MET ANALOGE MENGINSULINES/DAG
3 hoofdmaaltijden. Van de hoofdmaaltijden kan 1KH portie verbruikt worden BINNEN 1u na de
insulinetoediening.
Liefst kiezen voor middagmaal met minder KH dan ochtend- en avondmaaltijd, anders heb je een te lage
insulinebehoefte
AANPASSING VAN DE DOSISSEN
Dit gebeurt enkel door de arts. Bij een hypo of een glycemie van < 60 – 70 mg/dl moet de volgende dag de
insulinedosis met 10% verminderd worden. Bij een glycemie van > 160 mg/dl of een positieve glucosurie
gedurende 2 – 3 opeenvolgende dagen (op hetzelfde ogenblik van de dag), moet de insulinedosis de volgende
dag verhoogd worden met 10%.
1
, 4 INSPUITINGEN PER DAG
Analyse ’s ochtends: geeft meer informatie over de basale insuline die ’s avonds ingespoten wordt.
De preprandiale analyse: geeft info over de ultrsnelwerkende insuline van de vorige maaltijd.
De postprandiale analyse (1 à 2u na de maaltijd): geeft info over de correctheid van de insulinedosis ingespoten
voor de maaltijd.
Bij aanvang van IIT (Intensieve insulinetherapie) gedurende 1 à 2 weken 3 maaltijden per dag gebruiken met
dezelfde KH samenstelling geeft een idee wat de goede basale insuline dosis is
Als er een hyperglycemie optreedt voor het slapengaan ga je de basale insuline niet verhogen maar wel een
supplement snel- of ultrasnelwerkende insuline toedienen.
Basale insuline is een dosis die heel traag wordt afgegeven om continu de bloedglucose onder controle te
houden.
DIEETBEHANDELING – BEHANDELPLAN
Doelstellingen:
Beperken van acute klachten van hypo- en hyperglycemie
Uitstellen of voorkomen van lange termijncomplicaties
Handhaven of normaliseren van een gezond lichaamsgewicht en middelomtrek
Handhaven van een normale groei en ontwikkeling bij kinderen
Gewichtsreductie van minstens 5 – 10% en/of verminderen van de middelomtrek met 10% bij
overgewicht (BMI <25)
Bereiken van geïndividualiseerde doelen mbt bloedglucosewaarden, bloeddruk en lipidenprofiel
o Hoe lang al diebetespatiënt
o Leeftijd van patiënt
o LDL-C scoretabel
BEHANDELDOELSTELLINGEN PER TYPE
Diabetes type 1: Behandeldoel HbA1c
Een optimale streefwaarde van < 7%
Minder strenge behandeldoelen (< 8%) indien het streefcijfer niet meer bereikt kan worden door bv.
o Ernstige hypo’s
o Beperkte levensverwachting
o Gevorderde lange termijncomplicaties
Diabetes type 2: Behandeldoel HbA1c volgens profiel van de patiënt
Algemene waarde < 7%
Striktere waarde van < 6,5 % als diabetes nog niet lang aanwezig is, goede levensverwachting is en
geen significant cardiovasculair lijden
Anders < 8% zoals bij DMT1
BEHANDELDOELEN BIJ AANPAK VAN CARDIOVASCULAIRE RISICOFACTOREN
Hypertensie Streven naar bloeddruk van <140/90 mm Hg bij iedereen
Lagere streefwaarde zoals 13/8 bij patiënten met een hoog risico op
cardiovasculair lijden of microalbuminurie (of proteïnurie)
Cholesterol Streefwaarde LDL < 100 mg/dl
LDL < 70 mg/dl bij cardiovasculair lijden
Of daling van 30 – 40% van LDL-C
Gewicht Gewichtsreductie van 5 – 10%
Roken Totale rookstop
2
EN BEHANDELING
VERDELING VAN KOOLHYDRATEN BIJ GEBRUIK VAN INSULINE
’s Ochtends is de insulinebehoefte meestal hoger
De mate waarin er koolhydraathoudende snacks nodig zijn is afhankelijk van:
Soort insuline
Fysieke activiteit
Bloedglucosewaarden
Lichaamsgewicht
Aan de behandelend arts moet doorgegeven worden of de patiënt al dan niet een koolhydraathoudende snack
wenst. Dit heeft consequenties voor de insulinekeuze.
Wat wil de patiënt? daarop wordt therapie gezet
2 injecties met humane 2-3 injecties met analoge 4 inspuitingen/dag
menginsuline/dag menginsuline/dag
Mengsel snelwerkende +
traagwerkende insuline
Maaltijdverdeling? 3 hoofdmaaltijden en 3 hoofdmaaltijden 3 maaltijden/dag
3 tussendoortjes met dezelfde KH
samenstelling
Laatavondsnack? Nodig Niet nodig
Aandachtspunten 1 KH portie binnen 1u na
insulinetoedieningen
KH verdeling 18 KH – 1 sluipverbruik: 18 KH – 1 sluipverbruik:
O: 4KH O: 7 KH
T: 1 KH M: 4 KH
M: 5 KH A: 6 KH
T: 1 KH
A: 5 KH
LA: 1 KH
2 INJECTIES MET HUMANE MENGINSULINE/DAG (humane insuline bootst de natuurlijke werking van het lichaam na)
Bv. mengsel snel- en traagwerkende insuline (Humuline 30/70)
3 hoofdmaaltijden en 3 tussendoortjes (1-1,5 KH portie) waarvan;
1 laatavondsnack + 2 tussendoortjes (=3 KH porties) + 1 KH portie sluipverbruik (bv. scheutje melk, portie groenten,…)
2 - 3 INJECTIES MET ANALOGE MENGINSULINES/DAG
3 hoofdmaaltijden. Van de hoofdmaaltijden kan 1KH portie verbruikt worden BINNEN 1u na de
insulinetoediening.
Liefst kiezen voor middagmaal met minder KH dan ochtend- en avondmaaltijd, anders heb je een te lage
insulinebehoefte
AANPASSING VAN DE DOSISSEN
Dit gebeurt enkel door de arts. Bij een hypo of een glycemie van < 60 – 70 mg/dl moet de volgende dag de
insulinedosis met 10% verminderd worden. Bij een glycemie van > 160 mg/dl of een positieve glucosurie
gedurende 2 – 3 opeenvolgende dagen (op hetzelfde ogenblik van de dag), moet de insulinedosis de volgende
dag verhoogd worden met 10%.
1
, 4 INSPUITINGEN PER DAG
Analyse ’s ochtends: geeft meer informatie over de basale insuline die ’s avonds ingespoten wordt.
De preprandiale analyse: geeft info over de ultrsnelwerkende insuline van de vorige maaltijd.
De postprandiale analyse (1 à 2u na de maaltijd): geeft info over de correctheid van de insulinedosis ingespoten
voor de maaltijd.
Bij aanvang van IIT (Intensieve insulinetherapie) gedurende 1 à 2 weken 3 maaltijden per dag gebruiken met
dezelfde KH samenstelling geeft een idee wat de goede basale insuline dosis is
Als er een hyperglycemie optreedt voor het slapengaan ga je de basale insuline niet verhogen maar wel een
supplement snel- of ultrasnelwerkende insuline toedienen.
Basale insuline is een dosis die heel traag wordt afgegeven om continu de bloedglucose onder controle te
houden.
DIEETBEHANDELING – BEHANDELPLAN
Doelstellingen:
Beperken van acute klachten van hypo- en hyperglycemie
Uitstellen of voorkomen van lange termijncomplicaties
Handhaven of normaliseren van een gezond lichaamsgewicht en middelomtrek
Handhaven van een normale groei en ontwikkeling bij kinderen
Gewichtsreductie van minstens 5 – 10% en/of verminderen van de middelomtrek met 10% bij
overgewicht (BMI <25)
Bereiken van geïndividualiseerde doelen mbt bloedglucosewaarden, bloeddruk en lipidenprofiel
o Hoe lang al diebetespatiënt
o Leeftijd van patiënt
o LDL-C scoretabel
BEHANDELDOELSTELLINGEN PER TYPE
Diabetes type 1: Behandeldoel HbA1c
Een optimale streefwaarde van < 7%
Minder strenge behandeldoelen (< 8%) indien het streefcijfer niet meer bereikt kan worden door bv.
o Ernstige hypo’s
o Beperkte levensverwachting
o Gevorderde lange termijncomplicaties
Diabetes type 2: Behandeldoel HbA1c volgens profiel van de patiënt
Algemene waarde < 7%
Striktere waarde van < 6,5 % als diabetes nog niet lang aanwezig is, goede levensverwachting is en
geen significant cardiovasculair lijden
Anders < 8% zoals bij DMT1
BEHANDELDOELEN BIJ AANPAK VAN CARDIOVASCULAIRE RISICOFACTOREN
Hypertensie Streven naar bloeddruk van <140/90 mm Hg bij iedereen
Lagere streefwaarde zoals 13/8 bij patiënten met een hoog risico op
cardiovasculair lijden of microalbuminurie (of proteïnurie)
Cholesterol Streefwaarde LDL < 100 mg/dl
LDL < 70 mg/dl bij cardiovasculair lijden
Of daling van 30 – 40% van LDL-C
Gewicht Gewichtsreductie van 5 – 10%
Roken Totale rookstop
2
