Hiërarchie der normen
3 beginselen tot hiërarchie:
1. Hoogste gezag = grondwet
2. Delen zijn ondergeschikt aan geheel Bevoegdheidsuitoefenden zijn
3. Hoe rechtstreekser door de burger verkozen hoe groter het gezag ondergeschikt aan delegerende
Hiërarchie der normen in Belgische rechtssysteem:
Hiërarchie der normen speelt pas bij gelijktijdige
bevoegdheid overheden:
Lagere overheden moet GEEN plaats maken voor de hogere overheid als de hogere overheid niet
bevoegd is. Alleen indien beide overheden tegelijkertijd bevoegd zijn past men hiërarchie der
normen toe.
Bevoegdheden overheden zijn te vinden in codex bij GW
voorbeeld
Vlaamse verordening kan in Nederlandstalig taalgebied toegepast worden ook al zou zij strijdig zijn
met een decreet van de Franstalige gemeenschap.
Verhouding tussen het internationale en het nationale
recht:
Een internationaal verdrag mag niet strijdig zijn met de grondwet “de grondwetgever staat de
wetgever niet toe om van de Grondwet af te wijken via wetgevende akten tot instemming van een
internationaal verdrag”.
Stel: er staan bepalingen in een internationaal verdrag die onverenigbaar zijn met grondwet dan
moet de overheid goedkeuring of ratificatie van het verdrag kiezen op 3 manieren:
1. Weigeren instemming/bekrachtiging
, 2. Bekrachtiging/aanvaarding/ondertekening/goedkeuring onder voorbehoud indien verdrag
dit toelaat
3. Start procedure grondwetsherziening (ART. 195 GW)
Hof van Cassatie + Weens Verdragenverdrag internationale verdragen hebben voorrang op intern
recht (visie = recht moet 1 geheel vormen).
Onregelmatige rechtsnorm en haar (niet-) bindend
karakter:
Rechtsnorm = binden wanneer hij in overeenstemming is met de dwingende regels die zijn bindend
karakter determineren.
Ongeldigheid is niet altijd niet bindend:
Wel bindend: er is geen overheidsorgaan om de ongeldigheid op te werpen
Niet bindend: wetten die nog niet gepubliceerd zijn
Onregelmatigheden waarmee een norm kan behept
zijn:
a) Regelmatigheid van de normsteller
Schending van een regel die het staats- en administratief rcht bepaalt, tast de regelmatigheid van
dit orgaan aan
b) Regelmatigheid van het besluitvormingsproces
Een wetsvoorstel dat bijvoorbeeld niet in overweging is genomen. Dus eigenlijk gewoon een fout
in het proces
c) Bevoegdheid van de regelgever De regelmaker moet bevoegd zijn voor een bepaalde norm.
Als deze instantie dit niet is, dan is hij onbevoegd. Zoals bijvoorbeeld de Vlaamse gemeenschap
die zich bezighoudt met natuur bevoegdheid van de gewesten
d) Inhoudelijke overeenstemming met de hogere norm
Inhoudelijk kan het ook een probleem zijn als de norm niet overeenstemt met de hogere norm
e) Overeenstemming met beginselen van behoorlijke regelgeving
Normgeving is onderworpen aan beginselen van behoorlijkheid zoals bijvoorbeeld de rechtstaat
Belangrijk: Onregelmatigheid leidt pas tot niet- toepassing nadat dit (in principe) is vastgesteld door
rechterlijk orgaan
3 beginselen tot hiërarchie:
1. Hoogste gezag = grondwet
2. Delen zijn ondergeschikt aan geheel Bevoegdheidsuitoefenden zijn
3. Hoe rechtstreekser door de burger verkozen hoe groter het gezag ondergeschikt aan delegerende
Hiërarchie der normen in Belgische rechtssysteem:
Hiërarchie der normen speelt pas bij gelijktijdige
bevoegdheid overheden:
Lagere overheden moet GEEN plaats maken voor de hogere overheid als de hogere overheid niet
bevoegd is. Alleen indien beide overheden tegelijkertijd bevoegd zijn past men hiërarchie der
normen toe.
Bevoegdheden overheden zijn te vinden in codex bij GW
voorbeeld
Vlaamse verordening kan in Nederlandstalig taalgebied toegepast worden ook al zou zij strijdig zijn
met een decreet van de Franstalige gemeenschap.
Verhouding tussen het internationale en het nationale
recht:
Een internationaal verdrag mag niet strijdig zijn met de grondwet “de grondwetgever staat de
wetgever niet toe om van de Grondwet af te wijken via wetgevende akten tot instemming van een
internationaal verdrag”.
Stel: er staan bepalingen in een internationaal verdrag die onverenigbaar zijn met grondwet dan
moet de overheid goedkeuring of ratificatie van het verdrag kiezen op 3 manieren:
1. Weigeren instemming/bekrachtiging
, 2. Bekrachtiging/aanvaarding/ondertekening/goedkeuring onder voorbehoud indien verdrag
dit toelaat
3. Start procedure grondwetsherziening (ART. 195 GW)
Hof van Cassatie + Weens Verdragenverdrag internationale verdragen hebben voorrang op intern
recht (visie = recht moet 1 geheel vormen).
Onregelmatige rechtsnorm en haar (niet-) bindend
karakter:
Rechtsnorm = binden wanneer hij in overeenstemming is met de dwingende regels die zijn bindend
karakter determineren.
Ongeldigheid is niet altijd niet bindend:
Wel bindend: er is geen overheidsorgaan om de ongeldigheid op te werpen
Niet bindend: wetten die nog niet gepubliceerd zijn
Onregelmatigheden waarmee een norm kan behept
zijn:
a) Regelmatigheid van de normsteller
Schending van een regel die het staats- en administratief rcht bepaalt, tast de regelmatigheid van
dit orgaan aan
b) Regelmatigheid van het besluitvormingsproces
Een wetsvoorstel dat bijvoorbeeld niet in overweging is genomen. Dus eigenlijk gewoon een fout
in het proces
c) Bevoegdheid van de regelgever De regelmaker moet bevoegd zijn voor een bepaalde norm.
Als deze instantie dit niet is, dan is hij onbevoegd. Zoals bijvoorbeeld de Vlaamse gemeenschap
die zich bezighoudt met natuur bevoegdheid van de gewesten
d) Inhoudelijke overeenstemming met de hogere norm
Inhoudelijk kan het ook een probleem zijn als de norm niet overeenstemt met de hogere norm
e) Overeenstemming met beginselen van behoorlijke regelgeving
Normgeving is onderworpen aan beginselen van behoorlijkheid zoals bijvoorbeeld de rechtstaat
Belangrijk: Onregelmatigheid leidt pas tot niet- toepassing nadat dit (in principe) is vastgesteld door
rechterlijk orgaan
