SAMENVATTING
Een verzameling van notities uit de les, want ja, ik ga naar
de les.
Emmy Vanovervelt
JOU D
INLEIDING IN DE
MEDIA EN
JOURNALISTIEK
Docent: Joris Vanderpoorten
,INHOUD
1. Journalistiek en Nieuws....................................................................................................................................... 3
1.1 Inleiding ........................................................................................................................................................ 3
Wat doen journalisten? .................................................................................................................................. 3
Wat is Nieuws? ............................................................................................................................................... 3
Specialisatie? .................................................................................................................................................. 3
Hypothesen ......................................................................................................................................................... 3
1.2 Nieuws .......................................................................................................................................................... 4
1.3 Geschiedenis ................................................................................................................................................. 5
Beeld en geluid ............................................................................................................................................... 5
1.4 een beetje over vandaag (en de toekomst) .................................................................................................. 6
2. Journalistiek en kwaliteit..................................................................................................................................... 7
2.1 De rol van het publiek ................................................................................................................................... 7
2.2 De rol van de (klassieke) massamedia .......................................................................................................... 8
SENSATIE OF NIEUWS? ................................................................................................................................... 8
2.3 De rol van de internetgiganten ..................................................................................................................... 9
2.4 De rol van de waakhond ............................................................................................................................. 10
MUCKRAKERS................................................................................................................................................ 11
INVESTIGATIVE REPORTING .......................................................................................................................... 11
3. Journalistiek en deontologie ............................................................................................................................. 12
3.1 Het beroep van journalist in België ............................................................................................................. 12
3.2 de juridische normen .................................................................................................................................. 12
3.3 Deontologische codes ................................................................................................................................. 14
3.4 Normen en plichten bij nieuwsgaring ......................................................................................................... 15
4. Journalistiek en internet ................................................................................................................................... 16
4.1 breuk met het verleden .............................................................................................................................. 16
4.2 Betaalbaar Nieuws ...................................................................................................................................... 17
4.3 podcasts ...................................................................................................................................................... 18
4.4 Iedereen journalist? .................................................................................................................................... 18
5. Journalistiek en politiek .................................................................................................................................... 19
5.1 een bijzondere relatie ................................................................................................................................. 19
5.2 Parlementaire verslaggeving....................................................................................................................... 20
5.3 Over communautaire zaken en Europa ...................................................................................................... 20
5.4 Te luchtig? ................................................................................................................................................... 21
6. Journalistiek en gerecht .................................................................................................................................... 22
6.2 Bronnen van gerechtelijk nieuws ................................................................................................................ 22
6.3 Berichten over de onderzoeksfase.............................................................................................................. 23
6.4 Media in het vizier van het gerecht ............................................................................................................ 24
,7. Journalistiek en sport ........................................................................................................................................ 25
7.1 Een journalistieke dicipline met wortels in de achtiende eeuw ................................................................. 25
7.2 Propaganda ................................................................................................................................................. 26
7.3 Het belang van het beeld (en het geld)....................................................................................................... 26
7.4 Journalistieke valkuilen ............................................................................................................................... 27
8. Journalistiek en cultuur ..................................................................................................................................... 28
8.1 Een terugblik op de kunst van het schrijven over kunst ............................................................................ 28
8.2 Literaire recensies in Vlaanderen ........................................................................................................ 29
8.3 Amerikanisering .......................................................................................................................................... 30
8.3 Journalistieke vaardigheden ................................................................................................................ 30
9. Journalistiek en economie ................................................................................................................................ 31
9.1 Een springlevend koppel op leeftijd .................................................................................................... 31
9.2 Wederzijdse beïnvloeding ........................................................................................................................... 33
9.3 Voor een breed publiek of voor specialisten? ............................................................................................ 34
9.3 Een bijzondere deontologie ........................................................................................................................ 35
10. Journalistiek en oorlog .................................................................................................................................... 36
10.1 Van alle tijden ........................................................................................................................................... 36
10.2 internet in oorlogstijden ........................................................................................................................... 38
10.3 bekende namen ........................................................................................................................................ 39
10.4 wetten van de oorlogspropaganda ........................................................................................................... 40
11. Journalistiek en context .................................................................................................................................. 41
11.1 een andere benaming ............................................................................................................................... 41
11.2 Mediagroepen ........................................................................................................................................... 42
11.3 Doelgroepen ............................................................................................................................................. 42
11.4 Zij komen tussen (of proberen dat toch) .................................................................................................. 42
EXTRA .................................................................................................................................................................... 42
, 1. JOURNALISTIEK EN NIEUWS
1.1 INLEIDING
WAT DOEN JOURNALISTEN?
Brengen nieuws tot bij anderen.
➔ Burgerjournalist (geen perskaart, ben je vanaf je nieuws brengt via een medium)
➔ Beroepsjournalist (perskaart, wordt je voor betaald)
WAT IS NIEUWS?
Wat vandaag is gebeurt, er gisteren dus nog niet was en morgen tot de geschiedenis behoort.
Nieuws is iets wat er gisteren nog niet was, dus bijvoorbeeld de beslissing van fast fashion ketens die beslissen
duurzaam te werken van nu af aan. We krijgen het gevoel dat er enkel slecht nieuws op ons af komt, omdat het
enkel in het nieuws komt als iets verandert.
SPECIALISATIE?
Journalisten gaan zich specialiseren op basis van deskundigheid in een bepaald vak; politiek, sport, cultuur,
gerecht…) of op basis van een bepaald medium; tekst, video, audio…)
Of ALLROUND en/of CROSSMEDIAAL (te werk gesteld op verschillende media)
HYPOTHESEN
Reflectie- of afspiegelingshypothese
Media geven een afspiegeling van de opvattingen van de bevolking
Voorbeeld: onze samenleving, in Rusland is dit bv niet zo. De info die de media zal verspreiden zal
weinig afwijken van die opvattingen van de bevolking.
Controlehypothese
Media controleren het gedrag en de ideeën van de ontvangers.
Manipulatiehypothese
Een bijzondere vorm van de controlehypothese.
Media controleren in opdracht van belangengroepen (bv de politiek) => machtselite
Rusland bracht recent een mediawet uit die de vrijemeningsuiting beperkt. De journalisten/media die
wél in tegenspraak gingen werden vervolgd.
KOMT OP TERUG: HOOFDSTUK JOURNALISTIEK EN POLITIEK.
Deze hypothesen zijn van toepassing in politiek/media over de gehele wereld.
Een verzameling van notities uit de les, want ja, ik ga naar
de les.
Emmy Vanovervelt
JOU D
INLEIDING IN DE
MEDIA EN
JOURNALISTIEK
Docent: Joris Vanderpoorten
,INHOUD
1. Journalistiek en Nieuws....................................................................................................................................... 3
1.1 Inleiding ........................................................................................................................................................ 3
Wat doen journalisten? .................................................................................................................................. 3
Wat is Nieuws? ............................................................................................................................................... 3
Specialisatie? .................................................................................................................................................. 3
Hypothesen ......................................................................................................................................................... 3
1.2 Nieuws .......................................................................................................................................................... 4
1.3 Geschiedenis ................................................................................................................................................. 5
Beeld en geluid ............................................................................................................................................... 5
1.4 een beetje over vandaag (en de toekomst) .................................................................................................. 6
2. Journalistiek en kwaliteit..................................................................................................................................... 7
2.1 De rol van het publiek ................................................................................................................................... 7
2.2 De rol van de (klassieke) massamedia .......................................................................................................... 8
SENSATIE OF NIEUWS? ................................................................................................................................... 8
2.3 De rol van de internetgiganten ..................................................................................................................... 9
2.4 De rol van de waakhond ............................................................................................................................. 10
MUCKRAKERS................................................................................................................................................ 11
INVESTIGATIVE REPORTING .......................................................................................................................... 11
3. Journalistiek en deontologie ............................................................................................................................. 12
3.1 Het beroep van journalist in België ............................................................................................................. 12
3.2 de juridische normen .................................................................................................................................. 12
3.3 Deontologische codes ................................................................................................................................. 14
3.4 Normen en plichten bij nieuwsgaring ......................................................................................................... 15
4. Journalistiek en internet ................................................................................................................................... 16
4.1 breuk met het verleden .............................................................................................................................. 16
4.2 Betaalbaar Nieuws ...................................................................................................................................... 17
4.3 podcasts ...................................................................................................................................................... 18
4.4 Iedereen journalist? .................................................................................................................................... 18
5. Journalistiek en politiek .................................................................................................................................... 19
5.1 een bijzondere relatie ................................................................................................................................. 19
5.2 Parlementaire verslaggeving....................................................................................................................... 20
5.3 Over communautaire zaken en Europa ...................................................................................................... 20
5.4 Te luchtig? ................................................................................................................................................... 21
6. Journalistiek en gerecht .................................................................................................................................... 22
6.2 Bronnen van gerechtelijk nieuws ................................................................................................................ 22
6.3 Berichten over de onderzoeksfase.............................................................................................................. 23
6.4 Media in het vizier van het gerecht ............................................................................................................ 24
,7. Journalistiek en sport ........................................................................................................................................ 25
7.1 Een journalistieke dicipline met wortels in de achtiende eeuw ................................................................. 25
7.2 Propaganda ................................................................................................................................................. 26
7.3 Het belang van het beeld (en het geld)....................................................................................................... 26
7.4 Journalistieke valkuilen ............................................................................................................................... 27
8. Journalistiek en cultuur ..................................................................................................................................... 28
8.1 Een terugblik op de kunst van het schrijven over kunst ............................................................................ 28
8.2 Literaire recensies in Vlaanderen ........................................................................................................ 29
8.3 Amerikanisering .......................................................................................................................................... 30
8.3 Journalistieke vaardigheden ................................................................................................................ 30
9. Journalistiek en economie ................................................................................................................................ 31
9.1 Een springlevend koppel op leeftijd .................................................................................................... 31
9.2 Wederzijdse beïnvloeding ........................................................................................................................... 33
9.3 Voor een breed publiek of voor specialisten? ............................................................................................ 34
9.3 Een bijzondere deontologie ........................................................................................................................ 35
10. Journalistiek en oorlog .................................................................................................................................... 36
10.1 Van alle tijden ........................................................................................................................................... 36
10.2 internet in oorlogstijden ........................................................................................................................... 38
10.3 bekende namen ........................................................................................................................................ 39
10.4 wetten van de oorlogspropaganda ........................................................................................................... 40
11. Journalistiek en context .................................................................................................................................. 41
11.1 een andere benaming ............................................................................................................................... 41
11.2 Mediagroepen ........................................................................................................................................... 42
11.3 Doelgroepen ............................................................................................................................................. 42
11.4 Zij komen tussen (of proberen dat toch) .................................................................................................. 42
EXTRA .................................................................................................................................................................... 42
, 1. JOURNALISTIEK EN NIEUWS
1.1 INLEIDING
WAT DOEN JOURNALISTEN?
Brengen nieuws tot bij anderen.
➔ Burgerjournalist (geen perskaart, ben je vanaf je nieuws brengt via een medium)
➔ Beroepsjournalist (perskaart, wordt je voor betaald)
WAT IS NIEUWS?
Wat vandaag is gebeurt, er gisteren dus nog niet was en morgen tot de geschiedenis behoort.
Nieuws is iets wat er gisteren nog niet was, dus bijvoorbeeld de beslissing van fast fashion ketens die beslissen
duurzaam te werken van nu af aan. We krijgen het gevoel dat er enkel slecht nieuws op ons af komt, omdat het
enkel in het nieuws komt als iets verandert.
SPECIALISATIE?
Journalisten gaan zich specialiseren op basis van deskundigheid in een bepaald vak; politiek, sport, cultuur,
gerecht…) of op basis van een bepaald medium; tekst, video, audio…)
Of ALLROUND en/of CROSSMEDIAAL (te werk gesteld op verschillende media)
HYPOTHESEN
Reflectie- of afspiegelingshypothese
Media geven een afspiegeling van de opvattingen van de bevolking
Voorbeeld: onze samenleving, in Rusland is dit bv niet zo. De info die de media zal verspreiden zal
weinig afwijken van die opvattingen van de bevolking.
Controlehypothese
Media controleren het gedrag en de ideeën van de ontvangers.
Manipulatiehypothese
Een bijzondere vorm van de controlehypothese.
Media controleren in opdracht van belangengroepen (bv de politiek) => machtselite
Rusland bracht recent een mediawet uit die de vrijemeningsuiting beperkt. De journalisten/media die
wél in tegenspraak gingen werden vervolgd.
KOMT OP TERUG: HOOFDSTUK JOURNALISTIEK EN POLITIEK.
Deze hypothesen zijn van toepassing in politiek/media over de gehele wereld.
