Geestelijke gezondheidszorg I
ECTS
Het eindpunt van het OPO wordt gevormd door de som van de gewogen punten.
1. Deel psychiatrie en kinderpsychiatrie: 50%
2. Deel gerontopsychiatrie: 50%
Het eindpunt is het rekenkundig gemiddelde van beide delen.
Examen: Mondeling oncampus. Beide mondelinge examens gaan op dezelfde dag door bij een
verschillende docent. Voor beide mondelinge examens is de duurtijd vastgesteld op 20 minuten
voorbereiding en 20 minuten afleggen van het examen. De vragen bestaan uit het verduidelijken
van een concept, het in verband brengen van verschillende onderdelen van de cursus met elkaar,
de theoretische kennis kunnen toepassen in de hedendaagse ergotherapeutische behandelkaders,
het linken van actuele artikels met de geziene leerstof,...
Het is niet toegestaan om cursusmateriaal te gebruiken bij het mondeling examen.
Wegwijs en wegwijzer in de geestelijke gezondheidszorg
positieve symptomen —> dingen die boven op de normle waarneming komen
vb. smurfen op de muur lopen (psychotisch)
negatieve symptomen —> dingen die niet binnen komen, de gewone werkelijkheid komt niet binnen
als het zou moeten
vb. meneer beseft niet dat hij in een depressie zit of dat er iets fout is.
Neurotische stoornissen
= de persoon weet zelf dat hij ziek is, mensen met een bepaalde angst, depressie, dwang,
prikkelbaarheid, somatisatie, stress, … geen wanen of hallucinaties, leven in de realiteit
Wanneer een probleem als het functioneren belemmerd en het leven van anderen
VB. u handen blijven wassen tot de huid loskomt.
Psychotische stoornissen
=mensen die in een realiteit leven die de “onze” niet is. Zijn het contact met de werkelijkheid
kwijt, maar de mensen ervaren dat niet zo wanen en/of hallucinaties zijn wel aanwezig. Hebben geen
besef van ziekte
VB. denken dat je Jezus bent en alle broden gaan zegenen in de bakkers
! nooit zeggen dat hun gedachten niet waar zijn of niet logisch zijn ! luisteren naar hun verhaal,
hun werkelijkheid, de episodes gaan niet over alle onderwerpen enkel de dingen die hij als waar
bekijkt
,Persoonlijkheidsstoornissen/borderline
= hebben moeite met hun gedrag aan te passen aan de context en hoe onze maatschappij
het gedrag als normaal bekijken. mensen die het moeilijk hebben om zich aan te passen aan de
omgeving door bepaalde persoonlijkheidstrekken:
Vaak mensen na fysiek – mentaal – seksueel misbruik
Cluster A: wat excentriek, komen wat vreemd over, weinig contact met anderen.
Moeilijk om mee samen te leven
Cluster B: impulsief, moeilijkheden om met hun emoties om te gaan
Niet als normaal gaan functioneren in de maatschappij
Cluster C: wat angstig, bang om relaties aan te gaan, moeite met zelfstandigheid
Stemmingsstoornissen
- Unipolaire stemmingsstoornissen
= enkel depressieve periodes, enkel drukke en manische episodes
- Bipolaire stemmingsstoornissen
= manische depressie, afwisselende periodes van depressie en manie
- Dysthyme stemmingsstoornissen
= een chronische periode (minstens 2jaar) van depressieve stemmingen
Psychotisch
Iemand kan éénmalig psychotisch worden in het leven door bv. het verlies van partner en kind:
“Neen, ze zijn niet dood … ze zijn op reis …”. Deze persoon kan het verlies op dat moment niet aan
en zal een oplossing buiten de realiteit zoeken om toch een manier te vinden om met de situatie
om te gaan op dat moment …
Later zal de realiteit opnieuw de bovenhand nemen en verdwijnt de irreële gedachte van “het op
reis zijn” …
Door bepaald druggebruik kan iemand ook psychotisch worden en totaal “van de wereld zijn”…
ook na verdoving bij het ontwaken uit narcose kan dit voorkomen.
Dit zijn een aantal voorbeelden waarbij de oorzaak van het psychotisch zijn “van buiten af” op de
mensen afkomt. Niet gekoppeld aan een interne oorzaak.
In de meeste gevallen waarbij we spreken over psychotische periodes bij psychiatrische patiënten
ontstaan deze periodes zonder invloed van buitenaf.
Wanneer iemand een aantal van deze periodes van psychotisch zijn doormaakt in zijn leven zal
men spreken van iemand die valt binnen het schizofreniespectrum.
Daarnaast kunnen mensen ook nog (enkel) psychotisch zijn in hun depressieve periodes
(psychotische depressie) of in hun manie.
Door tegen de psychose van een persoon in te gaan (als hulpverlener) ontstaat er meestal een
gevoel van “niet geloofd worden” bij de patiënt, zijn of haar realiteit te ontkennen en is de stap
naar paranoia niet ver af. De patiënt zal u als hulpverlener niet vertrouwen … en laat dat
vertrouwen nu net de basis zijn van een goede therapeutische relatie.
Beter is om niet tegen de psychose in te gaan, maar te luisteren naar hun verhaal en zoveel
mogelijk in te pikken op stukken die wel met onze realiteit overeenkomen.
Mensen zijn dikwijls ook maar psychotisch in flarden of rond bepaalde onderwerpen of thema’s
(een ingekapselde waan) en kunnen vooral door medicatie geholpen worden om deze
, psychotische periodes naar de achtergrond te dwingen of nog beter om volledig in de realiteit
terug gebracht te worden.
Hoe langer mensen in een psychotische periode functioneren, hoe moeilijker het herstel ook zal
verlopen. Bovendien is het nog maar de vraag of de patiënt na een psychotische periode,
hetzelfde niveau van functioneren nog kan behalen in het dagelijks leven als ervoor. Bij veel
mensen zien we op dit vlak een verval.
Het belang van psycho-educatie dient hier onderstreept te worden binnen de verschillende
ziektebeelden.
Werkcollege spectrum van de psychose
Schizofrenie en andere psychotische ziektebeelden
ECTS
Het eindpunt van het OPO wordt gevormd door de som van de gewogen punten.
1. Deel psychiatrie en kinderpsychiatrie: 50%
2. Deel gerontopsychiatrie: 50%
Het eindpunt is het rekenkundig gemiddelde van beide delen.
Examen: Mondeling oncampus. Beide mondelinge examens gaan op dezelfde dag door bij een
verschillende docent. Voor beide mondelinge examens is de duurtijd vastgesteld op 20 minuten
voorbereiding en 20 minuten afleggen van het examen. De vragen bestaan uit het verduidelijken
van een concept, het in verband brengen van verschillende onderdelen van de cursus met elkaar,
de theoretische kennis kunnen toepassen in de hedendaagse ergotherapeutische behandelkaders,
het linken van actuele artikels met de geziene leerstof,...
Het is niet toegestaan om cursusmateriaal te gebruiken bij het mondeling examen.
Wegwijs en wegwijzer in de geestelijke gezondheidszorg
positieve symptomen —> dingen die boven op de normle waarneming komen
vb. smurfen op de muur lopen (psychotisch)
negatieve symptomen —> dingen die niet binnen komen, de gewone werkelijkheid komt niet binnen
als het zou moeten
vb. meneer beseft niet dat hij in een depressie zit of dat er iets fout is.
Neurotische stoornissen
= de persoon weet zelf dat hij ziek is, mensen met een bepaalde angst, depressie, dwang,
prikkelbaarheid, somatisatie, stress, … geen wanen of hallucinaties, leven in de realiteit
Wanneer een probleem als het functioneren belemmerd en het leven van anderen
VB. u handen blijven wassen tot de huid loskomt.
Psychotische stoornissen
=mensen die in een realiteit leven die de “onze” niet is. Zijn het contact met de werkelijkheid
kwijt, maar de mensen ervaren dat niet zo wanen en/of hallucinaties zijn wel aanwezig. Hebben geen
besef van ziekte
VB. denken dat je Jezus bent en alle broden gaan zegenen in de bakkers
! nooit zeggen dat hun gedachten niet waar zijn of niet logisch zijn ! luisteren naar hun verhaal,
hun werkelijkheid, de episodes gaan niet over alle onderwerpen enkel de dingen die hij als waar
bekijkt
,Persoonlijkheidsstoornissen/borderline
= hebben moeite met hun gedrag aan te passen aan de context en hoe onze maatschappij
het gedrag als normaal bekijken. mensen die het moeilijk hebben om zich aan te passen aan de
omgeving door bepaalde persoonlijkheidstrekken:
Vaak mensen na fysiek – mentaal – seksueel misbruik
Cluster A: wat excentriek, komen wat vreemd over, weinig contact met anderen.
Moeilijk om mee samen te leven
Cluster B: impulsief, moeilijkheden om met hun emoties om te gaan
Niet als normaal gaan functioneren in de maatschappij
Cluster C: wat angstig, bang om relaties aan te gaan, moeite met zelfstandigheid
Stemmingsstoornissen
- Unipolaire stemmingsstoornissen
= enkel depressieve periodes, enkel drukke en manische episodes
- Bipolaire stemmingsstoornissen
= manische depressie, afwisselende periodes van depressie en manie
- Dysthyme stemmingsstoornissen
= een chronische periode (minstens 2jaar) van depressieve stemmingen
Psychotisch
Iemand kan éénmalig psychotisch worden in het leven door bv. het verlies van partner en kind:
“Neen, ze zijn niet dood … ze zijn op reis …”. Deze persoon kan het verlies op dat moment niet aan
en zal een oplossing buiten de realiteit zoeken om toch een manier te vinden om met de situatie
om te gaan op dat moment …
Later zal de realiteit opnieuw de bovenhand nemen en verdwijnt de irreële gedachte van “het op
reis zijn” …
Door bepaald druggebruik kan iemand ook psychotisch worden en totaal “van de wereld zijn”…
ook na verdoving bij het ontwaken uit narcose kan dit voorkomen.
Dit zijn een aantal voorbeelden waarbij de oorzaak van het psychotisch zijn “van buiten af” op de
mensen afkomt. Niet gekoppeld aan een interne oorzaak.
In de meeste gevallen waarbij we spreken over psychotische periodes bij psychiatrische patiënten
ontstaan deze periodes zonder invloed van buitenaf.
Wanneer iemand een aantal van deze periodes van psychotisch zijn doormaakt in zijn leven zal
men spreken van iemand die valt binnen het schizofreniespectrum.
Daarnaast kunnen mensen ook nog (enkel) psychotisch zijn in hun depressieve periodes
(psychotische depressie) of in hun manie.
Door tegen de psychose van een persoon in te gaan (als hulpverlener) ontstaat er meestal een
gevoel van “niet geloofd worden” bij de patiënt, zijn of haar realiteit te ontkennen en is de stap
naar paranoia niet ver af. De patiënt zal u als hulpverlener niet vertrouwen … en laat dat
vertrouwen nu net de basis zijn van een goede therapeutische relatie.
Beter is om niet tegen de psychose in te gaan, maar te luisteren naar hun verhaal en zoveel
mogelijk in te pikken op stukken die wel met onze realiteit overeenkomen.
Mensen zijn dikwijls ook maar psychotisch in flarden of rond bepaalde onderwerpen of thema’s
(een ingekapselde waan) en kunnen vooral door medicatie geholpen worden om deze
, psychotische periodes naar de achtergrond te dwingen of nog beter om volledig in de realiteit
terug gebracht te worden.
Hoe langer mensen in een psychotische periode functioneren, hoe moeilijker het herstel ook zal
verlopen. Bovendien is het nog maar de vraag of de patiënt na een psychotische periode,
hetzelfde niveau van functioneren nog kan behalen in het dagelijks leven als ervoor. Bij veel
mensen zien we op dit vlak een verval.
Het belang van psycho-educatie dient hier onderstreept te worden binnen de verschillende
ziektebeelden.
Werkcollege spectrum van de psychose
Schizofrenie en andere psychotische ziektebeelden
