Practicum statistiek
Practicum 3
1) Chi2 & fisher exact
- Verband tussen 2 categorische variabelen
- Nulhypothese: er is geen verband tussen de categorische variabelen
- Voorbeeld: roken mannen meer dan vrouwen?
o 2 categorische variabelen : geslacht & rookgedrag
- Variabelen kunnen ook meer dan 2 niveaus hebben
o Voorbeeld: is er een verschil in het voorkomen van een hartaanval bij mensen
met medicatie A, medicatie B of een controle groep? De categorische variabele is
hier een hartaanval met 2 niveaus het wel of niet voorkomen. De medicatie is de
variabele met 3 niveaus medicatie A, medicatie B en een controle groep
- De 2 testen maken allebei een verband, het verschil is dat de fisher exact alternatief is
voor chi2 bij kleine steekproeven
- Verdeling of outliers checken is niet nodig, omdat we hier werken met 2 categorische
variabele
o Geen normaliteit of outliers
- We kiezen voor een chi2 test, dit heeft te maken met de expected count dit is het aantal
dat je verwacht als de nulhypothese waar is. Dus als er geen verband zou zijn, verwacht
je dit aantal. De expected count mag <5 hoogstens 20 procent van de cellen, anders is
chi2 niet geldig
o 2x2 tabel, dit is het resultaat van 2 categorische variabelen met 2 niveaus : nooit
expected < 5
o 2x3 tabel, dit is het resultaat van 2 categorische variabelen met 3 niveaus : 1x
onder de 5, maximum in 1 cel!
- Alternatief:
o 2x2 tabel: fisher’s exact test
o 2x3 tabel: buiten bestek van de cursus
- In de beslissingsboom:
o Quality control: wat is de onderzoeksvraag. In dit geval associatie
o Soort variabelen
o 2 categorische variabelen
o We willen niet weten hoe sterk het verband is, maar vooral weten wat voor een
verband het is. Het antwoord op sterkte van het verband is dus nee
o Minder dan 20 procent expected count <5, op basis hiervan beslissen we welke
test we gaan gebruiken
- In SPSS geraken we er op deze wijze met de chi 2
o Analyze
o Descriptive statistics
o Crosstabs
o Bij row en columns moet er elk een categorische variabelen, het maakt niet uit
welke categorische variabele je waar zet, je waarde zal altijd hetzelfde zijn
, o Bij statistics duid je chi-square aan, als je dit niet doet gaat de chi 2 niet
uitgevoerd worden
o Bij cells duid je de expected count
o De crosstab kader: voor elke combinatie krijg je een count in dit geval zie bij 0
dat de count 12 is, dat wil zeggen dat de status 0 is en dat ze een controledieet
gevolgd hebben. De total wilt zeggen hoeveel personen welke status ze hebben.
Je krijgt ook de expected count, deze geeft weer wat er verwacht wordt als de
nulhypothese waar zou zijn. Met ander woorden de 12 personen met status 0,
als deze waarde waar zou zijn, zouden we verwachten dat die eerlijk verdeeld
zijn over een controledieet en het dieet. In dit geval 6 en 6. Bij de 30 zien we 15
en 15.
o Chi -square test kader: we kijken naar de bovenste lijn bij de asymptotic
significance 2-sided, hierin vind je de p-waarde. De p-waarde is in dit geval heel
klein dat wil dus zeggen dat de nulhypothese verworpen wordt en er een
verband is tussen de status en dieet. Je had dit ook al kunnen zien in de cross-
tabs tabel want je ziet een groot verschil tussen wat er verwacht wordt en wat
er effectief geteld is
- In SPSS geraken we er op deze wijze met de fisher exact test:
o Analyze
o descriptive statistics
o crosstabs
o bij row en column een categorische variabele
o statistics duiden we de chi-square aan
o bij cells duiden we de expected count aan
o bij de crosstabs tabel: hier krijgen we bij expected count 2 keer een 4. Dat wil
zeggen in een 2x2 tabel dat we op 50 procent van onze cel, minder dan 5
hebben. We zijn dus verplicht om een fisher exact test te gaan doen. Je moet ook
goed kijken, SPSS geeft ook tips met uitleg onder de tabellen.
Practicum 3
1) Chi2 & fisher exact
- Verband tussen 2 categorische variabelen
- Nulhypothese: er is geen verband tussen de categorische variabelen
- Voorbeeld: roken mannen meer dan vrouwen?
o 2 categorische variabelen : geslacht & rookgedrag
- Variabelen kunnen ook meer dan 2 niveaus hebben
o Voorbeeld: is er een verschil in het voorkomen van een hartaanval bij mensen
met medicatie A, medicatie B of een controle groep? De categorische variabele is
hier een hartaanval met 2 niveaus het wel of niet voorkomen. De medicatie is de
variabele met 3 niveaus medicatie A, medicatie B en een controle groep
- De 2 testen maken allebei een verband, het verschil is dat de fisher exact alternatief is
voor chi2 bij kleine steekproeven
- Verdeling of outliers checken is niet nodig, omdat we hier werken met 2 categorische
variabele
o Geen normaliteit of outliers
- We kiezen voor een chi2 test, dit heeft te maken met de expected count dit is het aantal
dat je verwacht als de nulhypothese waar is. Dus als er geen verband zou zijn, verwacht
je dit aantal. De expected count mag <5 hoogstens 20 procent van de cellen, anders is
chi2 niet geldig
o 2x2 tabel, dit is het resultaat van 2 categorische variabelen met 2 niveaus : nooit
expected < 5
o 2x3 tabel, dit is het resultaat van 2 categorische variabelen met 3 niveaus : 1x
onder de 5, maximum in 1 cel!
- Alternatief:
o 2x2 tabel: fisher’s exact test
o 2x3 tabel: buiten bestek van de cursus
- In de beslissingsboom:
o Quality control: wat is de onderzoeksvraag. In dit geval associatie
o Soort variabelen
o 2 categorische variabelen
o We willen niet weten hoe sterk het verband is, maar vooral weten wat voor een
verband het is. Het antwoord op sterkte van het verband is dus nee
o Minder dan 20 procent expected count <5, op basis hiervan beslissen we welke
test we gaan gebruiken
- In SPSS geraken we er op deze wijze met de chi 2
o Analyze
o Descriptive statistics
o Crosstabs
o Bij row en columns moet er elk een categorische variabelen, het maakt niet uit
welke categorische variabele je waar zet, je waarde zal altijd hetzelfde zijn
, o Bij statistics duid je chi-square aan, als je dit niet doet gaat de chi 2 niet
uitgevoerd worden
o Bij cells duid je de expected count
o De crosstab kader: voor elke combinatie krijg je een count in dit geval zie bij 0
dat de count 12 is, dat wil zeggen dat de status 0 is en dat ze een controledieet
gevolgd hebben. De total wilt zeggen hoeveel personen welke status ze hebben.
Je krijgt ook de expected count, deze geeft weer wat er verwacht wordt als de
nulhypothese waar zou zijn. Met ander woorden de 12 personen met status 0,
als deze waarde waar zou zijn, zouden we verwachten dat die eerlijk verdeeld
zijn over een controledieet en het dieet. In dit geval 6 en 6. Bij de 30 zien we 15
en 15.
o Chi -square test kader: we kijken naar de bovenste lijn bij de asymptotic
significance 2-sided, hierin vind je de p-waarde. De p-waarde is in dit geval heel
klein dat wil dus zeggen dat de nulhypothese verworpen wordt en er een
verband is tussen de status en dieet. Je had dit ook al kunnen zien in de cross-
tabs tabel want je ziet een groot verschil tussen wat er verwacht wordt en wat
er effectief geteld is
- In SPSS geraken we er op deze wijze met de fisher exact test:
o Analyze
o descriptive statistics
o crosstabs
o bij row en column een categorische variabele
o statistics duiden we de chi-square aan
o bij cells duiden we de expected count aan
o bij de crosstabs tabel: hier krijgen we bij expected count 2 keer een 4. Dat wil
zeggen in een 2x2 tabel dat we op 50 procent van onze cel, minder dan 5
hebben. We zijn dus verplicht om een fisher exact test te gaan doen. Je moet ook
goed kijken, SPSS geeft ook tips met uitleg onder de tabellen.
