RESPIRATOIRE TINA COREMANS
INLEIDING
Bovenste gedeelte van de luchtwegen
Neusholte
- omvat het neusschot (septum nasi), 3 neussschelpen met een slijmvlieslaagje langs
de binnenzijde.
- Polip = zwelling op neusslijmvlies waardoor de neus geblokkeerd geraakt
- functie
= bevochtigen, verwarmen en filteren van ingeademde lucht. à respiratoire functie
= reukzin
= afvoeren van traanvocht
= stemvorming
Sinussen
- frontale, ethmoïdale, sphénoïdale en maxillaire sinus
- functie
o bevochtigen filteren en verwarmen van lucht
o vormt klankkast à versterken stemgeluid
o schokabsorptie
bovenste luchtwegen zijn het startpunt van een behandeling voor de onderste luchtwegen.
Deze moeten eerst vrijgemaakt worden en een correcte hygiene moet worden aangeleerd
farynx
- nasofarynx, orofarynx en hypofarynx
- lucht gaat via de farynx naar trachea
- kruist met spijsvertering à verlikking
- verborgen reflux à eten komt naar boven en een deel kan via de trachea naar de
luchtpijp gaan wat voor infecties kan zorgen, soms wordt dit ook gewoon weer
ingeslikt
larynx
- einde van de bovenste luchtwegen
- drainage en ziektebeelden
- glottis!
- Laryngitis vooral bij kinderen tot 6 jaar
Lagere luchtwegen
Trachea
- Luchtpijp à Sluit aan op larynx thv C6 en eindigt thv T4
- Ventraal t.o.v. de oesophagus (=slogdark)
- 15-20 kraakbeenbogen welke open zijn naar dorsaal, bovenop dit kraagkeebn ligt nog
een spierlaagje
- Carina = einde trachea à opsplitsing naar linker en rechter long
1
, - Normaal zorgen de ringen ervoor dat de luchtpijp altijd open blijft, als de trachea
invalt wordt de in- en uitademing belemmerd = tracheamalacie. Deze patienten gaan
enorm piepen tijdens het in en uitademen
Primaire bronchi
- Thv het uiteinde van de carina liggen de primaire/hoofdbronchi
- De linker is veel langer en smaller dan die naar de rechter long, ook vertoont de
linker een veel horizontale verloop dan de rechter die ong 45° heeft
- Cave corpora aliena à voorwerpen die niet lichaamseigen zijn die in de luchtwegen
terecht komen, vooral bij baby’s en kinderen die met klein speelgoed spelen en dit
zouden kunnen inslikken. Deze voorwerpen zullen door het verschil in anatomie in de
rechter bronchi komen
Bronchiën en bronchioli
- Bronchiaalboom
- Bronchi à lobbair, secundair en tertiar
- bronchiolen
- Generaties: hoeveel keer de hoofdbronchi
splitst,
- lobaire bronchi rechter splits in 3 secundaire
bronchi omdat hier drie kwabben zijn en de
linker in 2 bronchi
o fissuren: deellijnen tussen de longdelen
(re heeft er dus 2)
- terminale bronchiolen: stop geleidende zone (=
deel zonder alveolen, hier is dus nog geen
uitwisseling)
- vanaf 17e generatie zijn er wel alveolen en dus ook gasuitwisseling
alveolen
- generatie 17-23 à gasuitwisseling dmv diffusie
- omgeven door capillairen
- alveolaire type I cellen = type I pneumocyten à maken gasuitwisseling mogelijk
- alveolaire type 2 cellen = type II pneumocyten à productie surfactant (stof welke er
voor zorgt dat alveolen niet toeklappen)
- macrofagen à afweerfunctie
- surfactant zorgt dat tijdens de uitademhaling de longen niet gaan toeklappen. Dit
wordt reeds prenataal aangamaakt. Bij voorspelde vroeggeboorte kan men deze
tegenhouden en medicatie inspuiten bij de moeder zodat dit toch aangemaakt kan
worden. Indien dit niet kan à InfantRespiratoryDistressSyndrome bij prematuren,
deze baby’s gaan aan de beademing moeten
pleura
- twee vleizen à pulmonaal (visceraal, tegen de longen, longvlies) en pariëtaal (tegen
de binnenzijde van de thoraxholte, borstvlies)
- tussen deze twee zit de plauraholte met wat pleura vocht
2
, - Pneumothorax = klaplong: wanneer er in de pleuraholte een scheur komt waardoor
hier lucht in kan komen en de long toeklapt
BEGRIPPEN UIT DE FYSIOLOGIE
Spirometrie
Longvolumes
- TV à teugvolume, volume dat we in rust in en uitademen
- IRV à inspiratoir reserve volume
- ERV à expiratoir reserve volume
- RV à residueel volume, volume dat in de longen overblijft na
maximale expiratie
Longcapaciteiten
- IC à max hoeveelheid lucht dat je kan inademen na een normale inspiratie
- VC à max lucht die je kan inademen na een maximale uitademing (EVC = IVC)
- FRC à functioneel residuele capaciteit = ERV +RV
F/V curve
- Na max inademen zo krachtig en zo snel mogelijk uitademen en deze zo lang mogelijk
aanhouden
- PEF = max flow die bij een geforceerde expiratie bereikt kan worden à geeft info
over de obstructie in de grote bronchiën
- FVC = na volledige uitademing
- FEV1 = ESW = max aantal liter lucht dat je in de eerste seconde kan uitademen
Ventilatie
Ventilatie – perfusie – diffusie
- Ventilatie = ventileren, ververser van de lucht zonder gasuitwisseling
- Perfusie = doorbloeding
- Diffusie = manier van gasuitwisseling in de longen à van hoge naar lage druk door
het membraan
Ademminuutvolume
- Elke keer dat we ademen krijgen we 500ml lucht binnen
- = ademfrequentie x teugvolume à in rust 6-8L/min
- Bij een inspanning neemt eerst het teugvolume toe en dan pas de frequentie
Anatomische dode ruimte
= ruimte in de luchtwegen die start aan de bovenste luchtwegen tot de 16e generatie. Er is
hier wel ventilatie maar geen perfusie en diffusie. Er is hier altijd 150ml lucht aanwezig
Verschil tussen de alveolaire ventilatie en ventilatie hierdoor
- Va = AMVa à Af x (Vt – Vd) à deel van de ventilatie dat de alveolen bereikt is
ongeveer 4-5 L/min
3
INLEIDING
Bovenste gedeelte van de luchtwegen
Neusholte
- omvat het neusschot (septum nasi), 3 neussschelpen met een slijmvlieslaagje langs
de binnenzijde.
- Polip = zwelling op neusslijmvlies waardoor de neus geblokkeerd geraakt
- functie
= bevochtigen, verwarmen en filteren van ingeademde lucht. à respiratoire functie
= reukzin
= afvoeren van traanvocht
= stemvorming
Sinussen
- frontale, ethmoïdale, sphénoïdale en maxillaire sinus
- functie
o bevochtigen filteren en verwarmen van lucht
o vormt klankkast à versterken stemgeluid
o schokabsorptie
bovenste luchtwegen zijn het startpunt van een behandeling voor de onderste luchtwegen.
Deze moeten eerst vrijgemaakt worden en een correcte hygiene moet worden aangeleerd
farynx
- nasofarynx, orofarynx en hypofarynx
- lucht gaat via de farynx naar trachea
- kruist met spijsvertering à verlikking
- verborgen reflux à eten komt naar boven en een deel kan via de trachea naar de
luchtpijp gaan wat voor infecties kan zorgen, soms wordt dit ook gewoon weer
ingeslikt
larynx
- einde van de bovenste luchtwegen
- drainage en ziektebeelden
- glottis!
- Laryngitis vooral bij kinderen tot 6 jaar
Lagere luchtwegen
Trachea
- Luchtpijp à Sluit aan op larynx thv C6 en eindigt thv T4
- Ventraal t.o.v. de oesophagus (=slogdark)
- 15-20 kraakbeenbogen welke open zijn naar dorsaal, bovenop dit kraagkeebn ligt nog
een spierlaagje
- Carina = einde trachea à opsplitsing naar linker en rechter long
1
, - Normaal zorgen de ringen ervoor dat de luchtpijp altijd open blijft, als de trachea
invalt wordt de in- en uitademing belemmerd = tracheamalacie. Deze patienten gaan
enorm piepen tijdens het in en uitademen
Primaire bronchi
- Thv het uiteinde van de carina liggen de primaire/hoofdbronchi
- De linker is veel langer en smaller dan die naar de rechter long, ook vertoont de
linker een veel horizontale verloop dan de rechter die ong 45° heeft
- Cave corpora aliena à voorwerpen die niet lichaamseigen zijn die in de luchtwegen
terecht komen, vooral bij baby’s en kinderen die met klein speelgoed spelen en dit
zouden kunnen inslikken. Deze voorwerpen zullen door het verschil in anatomie in de
rechter bronchi komen
Bronchiën en bronchioli
- Bronchiaalboom
- Bronchi à lobbair, secundair en tertiar
- bronchiolen
- Generaties: hoeveel keer de hoofdbronchi
splitst,
- lobaire bronchi rechter splits in 3 secundaire
bronchi omdat hier drie kwabben zijn en de
linker in 2 bronchi
o fissuren: deellijnen tussen de longdelen
(re heeft er dus 2)
- terminale bronchiolen: stop geleidende zone (=
deel zonder alveolen, hier is dus nog geen
uitwisseling)
- vanaf 17e generatie zijn er wel alveolen en dus ook gasuitwisseling
alveolen
- generatie 17-23 à gasuitwisseling dmv diffusie
- omgeven door capillairen
- alveolaire type I cellen = type I pneumocyten à maken gasuitwisseling mogelijk
- alveolaire type 2 cellen = type II pneumocyten à productie surfactant (stof welke er
voor zorgt dat alveolen niet toeklappen)
- macrofagen à afweerfunctie
- surfactant zorgt dat tijdens de uitademhaling de longen niet gaan toeklappen. Dit
wordt reeds prenataal aangamaakt. Bij voorspelde vroeggeboorte kan men deze
tegenhouden en medicatie inspuiten bij de moeder zodat dit toch aangemaakt kan
worden. Indien dit niet kan à InfantRespiratoryDistressSyndrome bij prematuren,
deze baby’s gaan aan de beademing moeten
pleura
- twee vleizen à pulmonaal (visceraal, tegen de longen, longvlies) en pariëtaal (tegen
de binnenzijde van de thoraxholte, borstvlies)
- tussen deze twee zit de plauraholte met wat pleura vocht
2
, - Pneumothorax = klaplong: wanneer er in de pleuraholte een scheur komt waardoor
hier lucht in kan komen en de long toeklapt
BEGRIPPEN UIT DE FYSIOLOGIE
Spirometrie
Longvolumes
- TV à teugvolume, volume dat we in rust in en uitademen
- IRV à inspiratoir reserve volume
- ERV à expiratoir reserve volume
- RV à residueel volume, volume dat in de longen overblijft na
maximale expiratie
Longcapaciteiten
- IC à max hoeveelheid lucht dat je kan inademen na een normale inspiratie
- VC à max lucht die je kan inademen na een maximale uitademing (EVC = IVC)
- FRC à functioneel residuele capaciteit = ERV +RV
F/V curve
- Na max inademen zo krachtig en zo snel mogelijk uitademen en deze zo lang mogelijk
aanhouden
- PEF = max flow die bij een geforceerde expiratie bereikt kan worden à geeft info
over de obstructie in de grote bronchiën
- FVC = na volledige uitademing
- FEV1 = ESW = max aantal liter lucht dat je in de eerste seconde kan uitademen
Ventilatie
Ventilatie – perfusie – diffusie
- Ventilatie = ventileren, ververser van de lucht zonder gasuitwisseling
- Perfusie = doorbloeding
- Diffusie = manier van gasuitwisseling in de longen à van hoge naar lage druk door
het membraan
Ademminuutvolume
- Elke keer dat we ademen krijgen we 500ml lucht binnen
- = ademfrequentie x teugvolume à in rust 6-8L/min
- Bij een inspanning neemt eerst het teugvolume toe en dan pas de frequentie
Anatomische dode ruimte
= ruimte in de luchtwegen die start aan de bovenste luchtwegen tot de 16e generatie. Er is
hier wel ventilatie maar geen perfusie en diffusie. Er is hier altijd 150ml lucht aanwezig
Verschil tussen de alveolaire ventilatie en ventilatie hierdoor
- Va = AMVa à Af x (Vt – Vd) à deel van de ventilatie dat de alveolen bereikt is
ongeveer 4-5 L/min
3
