SAMENVATTING TOEGEPASTE
DIEETLEER 2 THEORIE
2 VDK – Anaïs Vandesande
TWEEDE SEMESTER
,Lessen toegepaste dieetleer 2 – Theorie (PPT + Online lessen)
Evaluatie
Het OPO bestaat uit 2 OLA’s :
• Toegepaste dieetleer 2 : theorie (60%)
o Schriftelijk examen on-campus (kennis-, inzichtsvragen en kleine casussen)
Naar analogie met dieetleer 1 !
• Toegepaste dieetleer 2 : praktijk (40%)
o 4 DOT’s
o Permanente evaluatie : labofunctioneren
o Praktijkexamen on-campus (Dag na theorie-examen !)
Indien voor 1 van beide OLA’s < : geen credit voor het OPO, laagste punt behouden !
Dit OPO is niet tolereerbaar.
Overzicht cursus
Bespreking van samengestelde diëten = meerdere hoofdkenmerken
• 19 hoofstukken
• Voeding bij … (Ziektes waarbij men allerlei enkelvoudige diëten nodig heeft ! TDL1 !)
o H1 Lichtverteerbaar dieet
o H2 Mond- en slokdarmziekten
o H3 Maagaandoeningen
o H4 Constipatie
o H5 Diarree
o H6 Chronische inflammatoire darmziekten
o H7 Prikkelbaar darmsyndroom
o H8 Divertikels
o H9 Darmresectie en SBS (+ gastspreker, prikkelbaar darmsyndroom)
o H 10 Darmstoma en ileo-anale anastomose
o H 11 Pancreaslijden
o H 12 Leverlijden
o H 13 Galblaaslijden
o H 14 Hypertensie
o H 15 Osteoporose
o H 16 Jicht
o H 17 Decubitus
o H 18 Brandwonden
o H 19 COPD
Samenvatting toegepaste dieetleer 2 – Anaïs Vandesande 1
, • Dit zijn complexere diëten waar de dieetkennis van toegepaste dieetleer 1
noodzakelijk is !
• Voorbeeld :
o Voeding bij constipatie → Voedingsvezelverrijkt dieet
o Voeding bij hypertensie → Natriumbeperkt dieet
• Voor H9 komt een gastspreker op de campus : “Het laag FODMAP dieet in de
praktijk” (Complex dieet, werkt niet bij alle IBS patiënten, klachten verminderen)
• Zie weekmenu’s op Toledo om zelf te oefenen !
• Dieetbladen van UZ Gent (zie bijlagen van de cursus) passief kennen : principes
kunnen toepassen bij aanpassen / uitwerken menu !
Hoofdstuk 1 : Het lichtverteerbaar dieet
Begripsomschrijving
Voedsel dat …
• Slechts korte tijd in de maag blijft (Niet vetrijk, niet veel vezels want vertragen
maaglediging)
• Snel en gemakkelijk wordt geresorbeerd
• De mucosa niet aantast (niet irriterend)
= “Maagsparend” – “Darmsparend’ dieet = Op stage kan dit zo genoemd worden, in
sommige ziekenhuizen en wordt vrij veel voorgeschreven terwijl dat uit de literatuur blijkt dat
er maar weinig wetenschappelijke evidentie mee gepaard gaat
Docent geen voorstander van het lichtverteerbaar dieet, omdat
het vaak veel te snel en veel te laks wordt voorgeschreven, ook
is deze voeding niet volwaardig om lange tijd te consumeren.
Kritisch mee Wetenschappelijke evidentie + niet volwaardig = geen
omgaan ! voorstander om onmiddellijk te gaan voorschrijven want men
maakt de darmen en de maag lui !
Een dag op lichtverteerbaar dieet kan, na een operatie of bij
enorme klachten, maar mag geen weken zijn !
Dieetkenmerken en uitwerking
Aandacht besteden aan …
1) De keuze van voedingsmiddelen
2) De bereidingswijze
3) De voedingsgewoonten (leefwijze)
Samenvatting toegepaste dieetleer 2 – Anaïs Vandesande 2
, 1) Keuze van Harde en overvloedige voedingsvezels mijden?
voedingsmiddelen → Geen volkoren brood, kies voor geraffineerd
→ Geen rauwe groenten
→ Geen vezelrijke groenten (bv. asperges, schorseneren)
→ Geen harde fruitsoorten, kies voor zachte fruitsoorten (bv. rijpe
mango, rijpe perzik, blikfruit)
→ Maak van een appel, appelmoes of appel in de oven (schil weg !)
→ Muesli, met noten bijvoorbeeld liever niet
→ Niks dradig (bv. ananas)
Taai en overvloedig bindweefsel mijden?
→ Geen biefstuk of vlees waar je lang op moet kauwen (bv. tweede
kwaliteitsvlees)
→ Kies voor eerste kwaliteitsvlees, dit is sappig (goed bereiden)
→ Geen vet vlees
→ Kies voor magere vleessoorten
→ Geen dradig stoofvlees of soepvlees
Ruwe, stekelige voedselbestanddelen verwijderen?
→ Zaken zoals chips, korsten, pitten, zaden, muesli, granola, hard
stokbrood etc.
Voedingsmiddelen die irriterend werken mijden?
→ Maagzuurstimulerende VM (maag) : pepers, koffie (cafeïnerijke
zaken), cacao, chocolade, alcohol, chili pepers
→ Gasvormige VM (darm) : knoflook, ajuin, prei, spruiten, bolle
bonen, bepaalde suikeralcoholen (alles op -OL)
Vetrijke voedingsmiddelen mijden?
(Vetrijke VM vertragen de maaglediging !)
→ Vervang vette vleessoorten, vette sauzen en vette kazen door
magere alternatieven
2) De Voedingsmiddelen moeten gaar zijn !
bereidingswijze → Niet ‘Al dente’ maar goed zacht (ideaal is zelf groentenpuree of
moesen)
→ Ook pasta en rijst moet men platkoken (‘brij’)
Vetstof mag niet sterk verhit worden !
→ Blussen met water
→ Korstvorming vermijden aan vlees of producten
Geen grote hoeveelheid vet gebruiken !
→ Mag niet zwemmen in het vet, want gaat opnieuw de
maaglediging doen vertragen !
Samenvatting toegepaste dieetleer 2 – Anaïs Vandesande 3
DIEETLEER 2 THEORIE
2 VDK – Anaïs Vandesande
TWEEDE SEMESTER
,Lessen toegepaste dieetleer 2 – Theorie (PPT + Online lessen)
Evaluatie
Het OPO bestaat uit 2 OLA’s :
• Toegepaste dieetleer 2 : theorie (60%)
o Schriftelijk examen on-campus (kennis-, inzichtsvragen en kleine casussen)
Naar analogie met dieetleer 1 !
• Toegepaste dieetleer 2 : praktijk (40%)
o 4 DOT’s
o Permanente evaluatie : labofunctioneren
o Praktijkexamen on-campus (Dag na theorie-examen !)
Indien voor 1 van beide OLA’s < : geen credit voor het OPO, laagste punt behouden !
Dit OPO is niet tolereerbaar.
Overzicht cursus
Bespreking van samengestelde diëten = meerdere hoofdkenmerken
• 19 hoofstukken
• Voeding bij … (Ziektes waarbij men allerlei enkelvoudige diëten nodig heeft ! TDL1 !)
o H1 Lichtverteerbaar dieet
o H2 Mond- en slokdarmziekten
o H3 Maagaandoeningen
o H4 Constipatie
o H5 Diarree
o H6 Chronische inflammatoire darmziekten
o H7 Prikkelbaar darmsyndroom
o H8 Divertikels
o H9 Darmresectie en SBS (+ gastspreker, prikkelbaar darmsyndroom)
o H 10 Darmstoma en ileo-anale anastomose
o H 11 Pancreaslijden
o H 12 Leverlijden
o H 13 Galblaaslijden
o H 14 Hypertensie
o H 15 Osteoporose
o H 16 Jicht
o H 17 Decubitus
o H 18 Brandwonden
o H 19 COPD
Samenvatting toegepaste dieetleer 2 – Anaïs Vandesande 1
, • Dit zijn complexere diëten waar de dieetkennis van toegepaste dieetleer 1
noodzakelijk is !
• Voorbeeld :
o Voeding bij constipatie → Voedingsvezelverrijkt dieet
o Voeding bij hypertensie → Natriumbeperkt dieet
• Voor H9 komt een gastspreker op de campus : “Het laag FODMAP dieet in de
praktijk” (Complex dieet, werkt niet bij alle IBS patiënten, klachten verminderen)
• Zie weekmenu’s op Toledo om zelf te oefenen !
• Dieetbladen van UZ Gent (zie bijlagen van de cursus) passief kennen : principes
kunnen toepassen bij aanpassen / uitwerken menu !
Hoofdstuk 1 : Het lichtverteerbaar dieet
Begripsomschrijving
Voedsel dat …
• Slechts korte tijd in de maag blijft (Niet vetrijk, niet veel vezels want vertragen
maaglediging)
• Snel en gemakkelijk wordt geresorbeerd
• De mucosa niet aantast (niet irriterend)
= “Maagsparend” – “Darmsparend’ dieet = Op stage kan dit zo genoemd worden, in
sommige ziekenhuizen en wordt vrij veel voorgeschreven terwijl dat uit de literatuur blijkt dat
er maar weinig wetenschappelijke evidentie mee gepaard gaat
Docent geen voorstander van het lichtverteerbaar dieet, omdat
het vaak veel te snel en veel te laks wordt voorgeschreven, ook
is deze voeding niet volwaardig om lange tijd te consumeren.
Kritisch mee Wetenschappelijke evidentie + niet volwaardig = geen
omgaan ! voorstander om onmiddellijk te gaan voorschrijven want men
maakt de darmen en de maag lui !
Een dag op lichtverteerbaar dieet kan, na een operatie of bij
enorme klachten, maar mag geen weken zijn !
Dieetkenmerken en uitwerking
Aandacht besteden aan …
1) De keuze van voedingsmiddelen
2) De bereidingswijze
3) De voedingsgewoonten (leefwijze)
Samenvatting toegepaste dieetleer 2 – Anaïs Vandesande 2
, 1) Keuze van Harde en overvloedige voedingsvezels mijden?
voedingsmiddelen → Geen volkoren brood, kies voor geraffineerd
→ Geen rauwe groenten
→ Geen vezelrijke groenten (bv. asperges, schorseneren)
→ Geen harde fruitsoorten, kies voor zachte fruitsoorten (bv. rijpe
mango, rijpe perzik, blikfruit)
→ Maak van een appel, appelmoes of appel in de oven (schil weg !)
→ Muesli, met noten bijvoorbeeld liever niet
→ Niks dradig (bv. ananas)
Taai en overvloedig bindweefsel mijden?
→ Geen biefstuk of vlees waar je lang op moet kauwen (bv. tweede
kwaliteitsvlees)
→ Kies voor eerste kwaliteitsvlees, dit is sappig (goed bereiden)
→ Geen vet vlees
→ Kies voor magere vleessoorten
→ Geen dradig stoofvlees of soepvlees
Ruwe, stekelige voedselbestanddelen verwijderen?
→ Zaken zoals chips, korsten, pitten, zaden, muesli, granola, hard
stokbrood etc.
Voedingsmiddelen die irriterend werken mijden?
→ Maagzuurstimulerende VM (maag) : pepers, koffie (cafeïnerijke
zaken), cacao, chocolade, alcohol, chili pepers
→ Gasvormige VM (darm) : knoflook, ajuin, prei, spruiten, bolle
bonen, bepaalde suikeralcoholen (alles op -OL)
Vetrijke voedingsmiddelen mijden?
(Vetrijke VM vertragen de maaglediging !)
→ Vervang vette vleessoorten, vette sauzen en vette kazen door
magere alternatieven
2) De Voedingsmiddelen moeten gaar zijn !
bereidingswijze → Niet ‘Al dente’ maar goed zacht (ideaal is zelf groentenpuree of
moesen)
→ Ook pasta en rijst moet men platkoken (‘brij’)
Vetstof mag niet sterk verhit worden !
→ Blussen met water
→ Korstvorming vermijden aan vlees of producten
Geen grote hoeveelheid vet gebruiken !
→ Mag niet zwemmen in het vet, want gaat opnieuw de
maaglediging doen vertragen !
Samenvatting toegepaste dieetleer 2 – Anaïs Vandesande 3
