Geneeskundige
ziekteleer van
de huisdieren III
anne swanenberg
,Inhoud
Problemen bij de drachtige hond en kat ................................................................................................. 3
Fysiologische veranderingen drachtige teef ....................................................................................... 3
Fysiologische veranderingen bij de kat ............................................................................................... 6
Sterfte / abortus .................................................................................................................................. 6
Zieke teef tijdens de dracht:.............................................................................................................. 10
Andere afwijkingen: .......................................................................................................................... 11
Foetale afwijkingen ........................................................................................................................... 12
Medicatie tijdens de dracht: ............................................................................................................. 13
Dystocie ............................................................................................................................................. 14
Indicaties voor keizersnede: .............................................................................................................. 21
Vanaf en tot wanneer zijn pups levensvatbaar? ............................................................................... 21
Dystocie bij de kat ............................................................................................................................. 22
Post partum problemen .................................................................................................................... 22
metroraggie ....................................................................................................................................... 24
Problemen met melkklier – postpartum ........................................................................................... 25
neonatologie ......................................................................................................................................... 27
Postnatale zorg door de fokker bij de geboorte ............................................................................... 27
Neonatale zorg door de dierenarts ................................................................................................... 30
Veel voorkomende afwijkingen bij intacte teef en poes....................................................................... 35
Veel voorkomende afwijkingen bij de intacte reu en de kater ............................................................ 43
Infertiliteit.............................................................................................................................................. 52
echografie van het voortplantingsstelsel .............................................................................................. 61
voortplanting stelsel van het vrouwelijke dier .................................................................................. 61
Het mannelijk voortplantingsstelsel...................................................................................................... 67
Klinische voeding ................................................................................................................................... 70
Intensive care voeding ...................................................................................................................... 70
Chronische nierinsufficiëntie patiënten ............................................................................................ 75
Proteïn loosing nefropathie............................................................................................................... 79
Dermatologie ..................................................................................................................................... 81
Critical care ............................................................................................................................................ 83
Shock ..................................................................................................................................................... 85
vloeistoftherapie ............................................................................................................................... 88
Stabilisatie dyspnee ............................................................................................................................... 94
Abdominale distensie – acuut abdomen ............................................................................................... 98
Critical care – voedingssondes ............................................................................................................ 102
1
,Oftalmologie ........................................................................................................................................ 104
Processen orbita .............................................................................................................................. 104
Aandoeningen van het nasolacrimaal apparaat.............................................................................. 110
Conjunctiva ...................................................................................................................................... 112
Cornea ............................................................................................................................................. 112
Corpus cilliaire ................................................................................................................................. 116
lens .................................................................................................................................................. 120
Uvea................................................................................................................................................. 122
Vitreum ............................................................................................................................................ 125
Retina .............................................................................................................................................. 125
Oncologie............................................................................................................................................. 128
Vaak voorkomende tumoren .......................................................................................................... 133
Tumoren van de huid ...................................................................................................................... 136
Endocriene tumoren........................................................................................................................ 141
Osteosarcoom ................................................................................................................................. 143
Gastro- intestinale tumoren ............................................................................................................ 144
Oncologie- Farmacotherapie bij tumoren ........................................................................................... 147
Tumorkinetiek ................................................................................................................................. 147
Pyodermie in alle glorie ....................................................................................................................... 152
Dermatologische spoed....................................................................................................................... 163
Huidaandoeningen van de neusspiegel............................................................................................... 164
Depigmentatie zonder verlies van netvormig patroon ....................................................................... 167
Auto immune en immuun gemedieerde huidaandoeningen .............................................................. 168
Feliene dermatologie .......................................................................................................................... 174
Oncologie: medische beeldvorming .................................................................................................... 181
oncopathologie.................................................................................................................................... 184
Respiratiestelsel - tumoren ............................................................................................................. 184
Spijsverteringsstelsel- tumoren ...................................................................................................... 187
Urinewegen- tumoren ..................................................................................................................... 192
Genitaalstelsel- tumoren ................................................................................................................. 193
Hart -tumoren ................................................................................................................................. 197
circulatie stelsel - tumoren .............................................................................................................. 197
Integument - tumoren ..................................................................................................................... 198
Heamolymfatisch stelsel -tumoren ................................................................................................. 202
Bewegingsstelsel ............................................................................................................................. 203
Endocrien stelsel -tumoren ............................................................................................................. 205
2
, Centraal zenuwstelsel- tumoren ..................................................................................................... 205
pancreastumoren ............................................................................................................................ 206
Tumor galwegen .............................................................................................................................. 206
Cases ................................................................................................................................................ 206
Problemen bij de drachtige hond en kat
Fysiologische veranderingen drachtige teef
Teef is mono-oestrisch. Zie ook semester 1 2e master. Vaginaal bloedverlies wordt veroorzaakt door
een stijging in oestrogenen. Dag 1 van de cyclus is vaak dag 1 van het bloed verlies (ofwel 10 dagen
voor de LH piek). Tijdens de pro-oestrus dus bloedverlies, mannetjes aantrekken en verhoornde
cellen. pro-oestrus zullen oestrogenen dalen en LH piek zal intreden op dag 0. 2 dagen na de LH iek
zien we ovulatie. Tijdens de LH piek zien we hogere progesteronwaarden door de luteïnisatie zal
plaatsvind IN de follikels. Na de ovulatie vormen follikels CL met abrupte stijging in progesteron tot
20-40 ng/ml. 9 weken dracht, dus op dag 63 NA de ovulatie zal meestal de partus intreden
progesteron zal in de 2e helft van de dracht een lagere waarde aannemen, niet ernstig want de
dracht wordt ondersteund door relaxine wat geproduceerd wordt door de placenta van de puppys.
Prolactine is een hormoon dat in de 2e helft van dr dracht zal stijgen > belangrijk voor de
melkproductie (prolactine zal stijgen als progesteron daalt = reflectoir). Prolactine ondersteunt ook
de corpora lutea die aanwezig zijn zodat progesteron hogere waarden blijft houden.
➔ Cervix moet gesloten zijn, omdat anders kiemen kunnen opklimmen. Placenta produceert
geen progesteron. 1e helft onafhankelijke productie, 2e helft ondersteund door prolactine.
Ook LH ondersteunt progesteron productie.
3
ziekteleer van
de huisdieren III
anne swanenberg
,Inhoud
Problemen bij de drachtige hond en kat ................................................................................................. 3
Fysiologische veranderingen drachtige teef ....................................................................................... 3
Fysiologische veranderingen bij de kat ............................................................................................... 6
Sterfte / abortus .................................................................................................................................. 6
Zieke teef tijdens de dracht:.............................................................................................................. 10
Andere afwijkingen: .......................................................................................................................... 11
Foetale afwijkingen ........................................................................................................................... 12
Medicatie tijdens de dracht: ............................................................................................................. 13
Dystocie ............................................................................................................................................. 14
Indicaties voor keizersnede: .............................................................................................................. 21
Vanaf en tot wanneer zijn pups levensvatbaar? ............................................................................... 21
Dystocie bij de kat ............................................................................................................................. 22
Post partum problemen .................................................................................................................... 22
metroraggie ....................................................................................................................................... 24
Problemen met melkklier – postpartum ........................................................................................... 25
neonatologie ......................................................................................................................................... 27
Postnatale zorg door de fokker bij de geboorte ............................................................................... 27
Neonatale zorg door de dierenarts ................................................................................................... 30
Veel voorkomende afwijkingen bij intacte teef en poes....................................................................... 35
Veel voorkomende afwijkingen bij de intacte reu en de kater ............................................................ 43
Infertiliteit.............................................................................................................................................. 52
echografie van het voortplantingsstelsel .............................................................................................. 61
voortplanting stelsel van het vrouwelijke dier .................................................................................. 61
Het mannelijk voortplantingsstelsel...................................................................................................... 67
Klinische voeding ................................................................................................................................... 70
Intensive care voeding ...................................................................................................................... 70
Chronische nierinsufficiëntie patiënten ............................................................................................ 75
Proteïn loosing nefropathie............................................................................................................... 79
Dermatologie ..................................................................................................................................... 81
Critical care ............................................................................................................................................ 83
Shock ..................................................................................................................................................... 85
vloeistoftherapie ............................................................................................................................... 88
Stabilisatie dyspnee ............................................................................................................................... 94
Abdominale distensie – acuut abdomen ............................................................................................... 98
Critical care – voedingssondes ............................................................................................................ 102
1
,Oftalmologie ........................................................................................................................................ 104
Processen orbita .............................................................................................................................. 104
Aandoeningen van het nasolacrimaal apparaat.............................................................................. 110
Conjunctiva ...................................................................................................................................... 112
Cornea ............................................................................................................................................. 112
Corpus cilliaire ................................................................................................................................. 116
lens .................................................................................................................................................. 120
Uvea................................................................................................................................................. 122
Vitreum ............................................................................................................................................ 125
Retina .............................................................................................................................................. 125
Oncologie............................................................................................................................................. 128
Vaak voorkomende tumoren .......................................................................................................... 133
Tumoren van de huid ...................................................................................................................... 136
Endocriene tumoren........................................................................................................................ 141
Osteosarcoom ................................................................................................................................. 143
Gastro- intestinale tumoren ............................................................................................................ 144
Oncologie- Farmacotherapie bij tumoren ........................................................................................... 147
Tumorkinetiek ................................................................................................................................. 147
Pyodermie in alle glorie ....................................................................................................................... 152
Dermatologische spoed....................................................................................................................... 163
Huidaandoeningen van de neusspiegel............................................................................................... 164
Depigmentatie zonder verlies van netvormig patroon ....................................................................... 167
Auto immune en immuun gemedieerde huidaandoeningen .............................................................. 168
Feliene dermatologie .......................................................................................................................... 174
Oncologie: medische beeldvorming .................................................................................................... 181
oncopathologie.................................................................................................................................... 184
Respiratiestelsel - tumoren ............................................................................................................. 184
Spijsverteringsstelsel- tumoren ...................................................................................................... 187
Urinewegen- tumoren ..................................................................................................................... 192
Genitaalstelsel- tumoren ................................................................................................................. 193
Hart -tumoren ................................................................................................................................. 197
circulatie stelsel - tumoren .............................................................................................................. 197
Integument - tumoren ..................................................................................................................... 198
Heamolymfatisch stelsel -tumoren ................................................................................................. 202
Bewegingsstelsel ............................................................................................................................. 203
Endocrien stelsel -tumoren ............................................................................................................. 205
2
, Centraal zenuwstelsel- tumoren ..................................................................................................... 205
pancreastumoren ............................................................................................................................ 206
Tumor galwegen .............................................................................................................................. 206
Cases ................................................................................................................................................ 206
Problemen bij de drachtige hond en kat
Fysiologische veranderingen drachtige teef
Teef is mono-oestrisch. Zie ook semester 1 2e master. Vaginaal bloedverlies wordt veroorzaakt door
een stijging in oestrogenen. Dag 1 van de cyclus is vaak dag 1 van het bloed verlies (ofwel 10 dagen
voor de LH piek). Tijdens de pro-oestrus dus bloedverlies, mannetjes aantrekken en verhoornde
cellen. pro-oestrus zullen oestrogenen dalen en LH piek zal intreden op dag 0. 2 dagen na de LH iek
zien we ovulatie. Tijdens de LH piek zien we hogere progesteronwaarden door de luteïnisatie zal
plaatsvind IN de follikels. Na de ovulatie vormen follikels CL met abrupte stijging in progesteron tot
20-40 ng/ml. 9 weken dracht, dus op dag 63 NA de ovulatie zal meestal de partus intreden
progesteron zal in de 2e helft van de dracht een lagere waarde aannemen, niet ernstig want de
dracht wordt ondersteund door relaxine wat geproduceerd wordt door de placenta van de puppys.
Prolactine is een hormoon dat in de 2e helft van dr dracht zal stijgen > belangrijk voor de
melkproductie (prolactine zal stijgen als progesteron daalt = reflectoir). Prolactine ondersteunt ook
de corpora lutea die aanwezig zijn zodat progesteron hogere waarden blijft houden.
➔ Cervix moet gesloten zijn, omdat anders kiemen kunnen opklimmen. Placenta produceert
geen progesteron. 1e helft onafhankelijke productie, 2e helft ondersteund door prolactine.
Ook LH ondersteunt progesteron productie.
3
