Procesmanagement
1
,Inhoudsopgave
Inleiding.................................................................................................................. 6
1. Changemanagement.......................................................................................... 8
1.1 Veranderen of verbeteren............................................................................. 8
1.2. Veranderen vs verbeteren............................................................................8
1.3. Standaardisatie............................................................................................ 8
1.4. Continuous improvement...........................................................................10
1.5 In de praktijk............................................................................................... 10
1.6. Change (improvement) management wat is dat?......................................10
1.7 Visualisatie.................................................................................................. 11
1.8. Enkele basisprincipes van Change management.......................................12
1.9. de stakeholders.......................................................................................... 12
1.10 Weerstand................................................................................................. 13
1.10.1 Model van Knoster om tot duurzame verbetering te komen...............13
1.11. Motivatie om te verbeteren......................................................................14
1.12. Leadership................................................................................................ 14
1.13. Medewerkers verbinden tot een hoger doel.............................................14
1.13.1. Medewerkers mee krijgen..................................................................14
1.13.2. Tot een gedeelde visie komen...........................................................15
1.13.3. Vertrouwen......................................................................................... 15
1.14. De nood aan effectief leiderschap............................................................15
1.15. De lerende organisatie 2.0.......................................................................15
Hoofdstuk 2: Lean management..........................................................................15
2.1 Inleiding....................................................................................................... 15
2.1.1. Wat hebben we uit dit voorbeeld geleerd?...........................................16
2.1.2. Lean healthcare: enkele vaststellingen literatuur................................17
2.2 Mark Graban................................................................................................ 17
2.2.1. Waarom blijkt de weg van Toyota naar bedside niet op wieltjes te
lopen?............................................................................................................ 17
2.2.2. Historiek............................................................................................... 17
2.2.3. Familiegeschiedenis van de Toyoda’s..................................................17
2.3. Jeffrey Liker................................................................................................ 18
2.3.1. The 4 P model of the Toyota Way........................................................18
2.3.2. Definitie volgens J.Liker........................................................................19
2.4. De Toyoda’s............................................................................................... 19
2.5. verschillende productiesystemen...............................................................19
2
, 2.6. Verschil tussen massa productie en lean productie...................................20
2.7. Belangrijke uitgangspunten “lean management”......................................21
2.8. het ‘lean huis” = de essentie.....................................................................21
2.8.1. De management principes van een ‘lean organisatie”........................22
2.9. enkele kritische reflecties m.b.t. lean managment....................................32
2.10. Besluit lean management........................................................................32
Hoofdstuk 3. Zorgpaden....................................................................................... 32
3.1. Zorgpaden: definitie................................................................................... 32
3.2. Fundamentele vragen?............................................................................... 32
3.4. waarom eind jaren ’90 nood aan zorgpaden?............................................33
3.5. Outcome: indicatoren Kompas...................................................................33
3.6. hebben zorgpaden in 20 jaar alle problemen opgelost?.............................33
3.7. de 7 fasen.................................................................................................. 34
3.8. zorgpad niveaus......................................................................................... 38
3.9. Kritische reflectie werken met zorgpaden..................................................38
Hoofdstuk 3: Procesmanagement in de zorg........................................................40
3.1. Werklastmetingen (instrumenten, conceptueel model...............................40
3.1.1. Wat is verpleegkundige werklastwerkdruk...........................................40
3.2. werklastinstrumenten................................................................................. 45
3.2.1. Indeling volgens Hurst.........................................................................45
3.3. Alternatieve indeling verschillende soorten werklasinstrumenten.............50
3.4. NICE guidelines (2014)............................................................................... 50
3.4.1. Nice guidelines: recommendations......................................................50
3.4.2. Praktijkvoorbeeld van personeelsbegroting.........................................52
3.5.Tijdstudie..................................................................................................... 53
3.5.1. Meetmethodes..................................................................................... 53
3.5.2. voor- en nadelen meetmethoden.........................................................55
3.5.3. Wat is DPZ, IPZ, EGA, AND...................................................................55
3.3.4. Belangrijkste beïnvloedende factoren..................................................56
4. Project management........................................................................................ 58
4.1. het project..................................................................................................... 58
4.1.1. Soorten werkzaamheden.........................................................................58
4.1.2. Van improvisatie via project naar routine...............................................58
4.1.3. Van improvisatie via project....................................................................60
4.1.4. Wat is een project?.................................................................................. 60
1. Kenmerken van een project?......................................................................60
2. Fasering..................................................................................................... 60
3
, 3. doel van fasering........................................................................................ 60
4.2. Projectrollen.................................................................................................. 61
4.2.1. Lijnorganisatie en organogram................................................................61
4.2.2. Projectorganisatie (1).............................................................................. 61
4.2.3. vorm een team........................................................................................ 61
1. Eigenschappen van een team....................................................................61
4.2.4. De opdrachtgever.................................................................................... 62
4.2.5. (Toekomstige) gebruikers.......................................................................63
4.2.6. Projectleider............................................................................................ 63
4.2.7. Stijlen van leiding geven (Hersey & Blanchard, 1977)............................63
4.2.8. Wat is leiderschap?................................................................................. 63
4.2.9. Projectleden............................................................................................ 64
4.2.10. Oefeningen............................................................................................ 64
4.2.11. Werken in een project...........................................................................65
4.3. Het project van begin tot einde stappenplan ...............................................65
4.3.1. Projectfasering........................................................................................ 65
4.3.2. Fasering................................................................................................... 65
1. Fasering: initiatieffase................................................................................ 65
4.3.3. Stappen bij procesoptimalisatie..............................................................67
4.3.4. Praktisch: lean A3-methode....................................................................67
4.3.5. Probleem identificeren............................................................................ 68
4.3.6. Huidig proces evalueren..........................................................................68
2. fasering: definitiefase................................................................................. 69
4.3.7. Intakegesprek met de opdrachtgever.....................................................69
3. Fasering: ontwerpfase................................................................................ 69
4.3.8. Opzetten van een project........................................................................69
4.3.9. kostprijsberekening van een project.......................................................69
4. fasering: voorbereidingsfase......................................................................70
4.3.10. Ontwerp en voorbereiding.....................................................................70
4.3.11. Project start-up vergadering..................................................................70
5. fasering: realisatiefase............................................................................... 71
4.3.12. Uitvoering van het project.....................................................................71
6. Fasering: nazorgfase.................................................................................. 72
4.3.13. Afsluiten van het project.......................................................................72
4.3.14. Beheersaspecten van een project (1)....................................................72
4.3.14. Beheersaspecten van een project (2)....................................................72
4.3.15. Wat is een succesvol project.................................................................72
4
1
,Inhoudsopgave
Inleiding.................................................................................................................. 6
1. Changemanagement.......................................................................................... 8
1.1 Veranderen of verbeteren............................................................................. 8
1.2. Veranderen vs verbeteren............................................................................8
1.3. Standaardisatie............................................................................................ 8
1.4. Continuous improvement...........................................................................10
1.5 In de praktijk............................................................................................... 10
1.6. Change (improvement) management wat is dat?......................................10
1.7 Visualisatie.................................................................................................. 11
1.8. Enkele basisprincipes van Change management.......................................12
1.9. de stakeholders.......................................................................................... 12
1.10 Weerstand................................................................................................. 13
1.10.1 Model van Knoster om tot duurzame verbetering te komen...............13
1.11. Motivatie om te verbeteren......................................................................14
1.12. Leadership................................................................................................ 14
1.13. Medewerkers verbinden tot een hoger doel.............................................14
1.13.1. Medewerkers mee krijgen..................................................................14
1.13.2. Tot een gedeelde visie komen...........................................................15
1.13.3. Vertrouwen......................................................................................... 15
1.14. De nood aan effectief leiderschap............................................................15
1.15. De lerende organisatie 2.0.......................................................................15
Hoofdstuk 2: Lean management..........................................................................15
2.1 Inleiding....................................................................................................... 15
2.1.1. Wat hebben we uit dit voorbeeld geleerd?...........................................16
2.1.2. Lean healthcare: enkele vaststellingen literatuur................................17
2.2 Mark Graban................................................................................................ 17
2.2.1. Waarom blijkt de weg van Toyota naar bedside niet op wieltjes te
lopen?............................................................................................................ 17
2.2.2. Historiek............................................................................................... 17
2.2.3. Familiegeschiedenis van de Toyoda’s..................................................17
2.3. Jeffrey Liker................................................................................................ 18
2.3.1. The 4 P model of the Toyota Way........................................................18
2.3.2. Definitie volgens J.Liker........................................................................19
2.4. De Toyoda’s............................................................................................... 19
2.5. verschillende productiesystemen...............................................................19
2
, 2.6. Verschil tussen massa productie en lean productie...................................20
2.7. Belangrijke uitgangspunten “lean management”......................................21
2.8. het ‘lean huis” = de essentie.....................................................................21
2.8.1. De management principes van een ‘lean organisatie”........................22
2.9. enkele kritische reflecties m.b.t. lean managment....................................32
2.10. Besluit lean management........................................................................32
Hoofdstuk 3. Zorgpaden....................................................................................... 32
3.1. Zorgpaden: definitie................................................................................... 32
3.2. Fundamentele vragen?............................................................................... 32
3.4. waarom eind jaren ’90 nood aan zorgpaden?............................................33
3.5. Outcome: indicatoren Kompas...................................................................33
3.6. hebben zorgpaden in 20 jaar alle problemen opgelost?.............................33
3.7. de 7 fasen.................................................................................................. 34
3.8. zorgpad niveaus......................................................................................... 38
3.9. Kritische reflectie werken met zorgpaden..................................................38
Hoofdstuk 3: Procesmanagement in de zorg........................................................40
3.1. Werklastmetingen (instrumenten, conceptueel model...............................40
3.1.1. Wat is verpleegkundige werklastwerkdruk...........................................40
3.2. werklastinstrumenten................................................................................. 45
3.2.1. Indeling volgens Hurst.........................................................................45
3.3. Alternatieve indeling verschillende soorten werklasinstrumenten.............50
3.4. NICE guidelines (2014)............................................................................... 50
3.4.1. Nice guidelines: recommendations......................................................50
3.4.2. Praktijkvoorbeeld van personeelsbegroting.........................................52
3.5.Tijdstudie..................................................................................................... 53
3.5.1. Meetmethodes..................................................................................... 53
3.5.2. voor- en nadelen meetmethoden.........................................................55
3.5.3. Wat is DPZ, IPZ, EGA, AND...................................................................55
3.3.4. Belangrijkste beïnvloedende factoren..................................................56
4. Project management........................................................................................ 58
4.1. het project..................................................................................................... 58
4.1.1. Soorten werkzaamheden.........................................................................58
4.1.2. Van improvisatie via project naar routine...............................................58
4.1.3. Van improvisatie via project....................................................................60
4.1.4. Wat is een project?.................................................................................. 60
1. Kenmerken van een project?......................................................................60
2. Fasering..................................................................................................... 60
3
, 3. doel van fasering........................................................................................ 60
4.2. Projectrollen.................................................................................................. 61
4.2.1. Lijnorganisatie en organogram................................................................61
4.2.2. Projectorganisatie (1).............................................................................. 61
4.2.3. vorm een team........................................................................................ 61
1. Eigenschappen van een team....................................................................61
4.2.4. De opdrachtgever.................................................................................... 62
4.2.5. (Toekomstige) gebruikers.......................................................................63
4.2.6. Projectleider............................................................................................ 63
4.2.7. Stijlen van leiding geven (Hersey & Blanchard, 1977)............................63
4.2.8. Wat is leiderschap?................................................................................. 63
4.2.9. Projectleden............................................................................................ 64
4.2.10. Oefeningen............................................................................................ 64
4.2.11. Werken in een project...........................................................................65
4.3. Het project van begin tot einde stappenplan ...............................................65
4.3.1. Projectfasering........................................................................................ 65
4.3.2. Fasering................................................................................................... 65
1. Fasering: initiatieffase................................................................................ 65
4.3.3. Stappen bij procesoptimalisatie..............................................................67
4.3.4. Praktisch: lean A3-methode....................................................................67
4.3.5. Probleem identificeren............................................................................ 68
4.3.6. Huidig proces evalueren..........................................................................68
2. fasering: definitiefase................................................................................. 69
4.3.7. Intakegesprek met de opdrachtgever.....................................................69
3. Fasering: ontwerpfase................................................................................ 69
4.3.8. Opzetten van een project........................................................................69
4.3.9. kostprijsberekening van een project.......................................................69
4. fasering: voorbereidingsfase......................................................................70
4.3.10. Ontwerp en voorbereiding.....................................................................70
4.3.11. Project start-up vergadering..................................................................70
5. fasering: realisatiefase............................................................................... 71
4.3.12. Uitvoering van het project.....................................................................71
6. Fasering: nazorgfase.................................................................................. 72
4.3.13. Afsluiten van het project.......................................................................72
4.3.14. Beheersaspecten van een project (1)....................................................72
4.3.14. Beheersaspecten van een project (2)....................................................72
4.3.15. Wat is een succesvol project.................................................................72
4
