Samenvatting Inleiding
Belastingrecht & Ethiek (BLR)
B-Accountancy
Collegejaar: 2021-2022
,Samenvatting Inleiding Belastingrecht en Ethiek (BLR) | B-Accountancy
Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1: Algemene inleiding ....................................................................................................... 4
1.1 Doel van belastingheffing .............................................................................................................. 4
1.2 Rechtsgrond voor belastingheffing ............................................................................................... 5
1.3 Soorten belastingen ...................................................................................................................... 5
1.4 Vindplaatsen in het belastingrecht ............................................................................................... 7
Hoofdstuk 2: Algemene wet inzake rijksbelastingen (AWR) ................................................................. 9
2.2 Begripsbepalingen ......................................................................................................................... 9
2.3 Opbouw van de AWR .................................................................................................................. 10
2.4 De aangifte .................................................................................................................................. 11
2.5 Aanslagbelastingen...................................................................................................................... 11
2.6 Aangiftebelastingen..................................................................................................................... 13
2.7 Bezwaar en beroep...................................................................................................................... 14
2.10 Verplichtingen ten aanzien van de belastingheffing ................................................................. 16
2.11 Bewijslastverdeling in verhouding Belastingdienst – belastingplichtige................................... 17
Hoofdstuk 4: Inleiding inkomstenbelasting ......................................................................................... 18
4.3 Belastingplicht ............................................................................................................................. 18
4.4 Heffingsgrondslagen: het boxenstelsel ....................................................................................... 18
4.5 Heffingskortingen ........................................................................................................................ 19
4.6 Toerekeningregels ....................................................................................................................... 20
4.7 Wijze van heffing ......................................................................................................................... 21
Hoofdstuk 5: Box 1: winst uit onderneming ........................................................................................ 23
5.3 Onderneming............................................................................................................................... 23
5.4 Ondernemers en andere winstgenieters .................................................................................... 23
5.6 Bepalen van de belastbare winst uit onderneming .................................................................... 25
5.7 Basisprincipes fiscale winstbepaling ........................................................................................... 26
5.8 Vermogensetikettering................................................................................................................ 26
5.9 Waardering van vermogensbestanddelen .................................................................................. 28
5.10 Kapitaalstortingen en -onttrekkingen ....................................................................................... 31
5.11 Beperkt aftrekbare kosten ........................................................................................................ 32
5.12 Niet-aftrekbare kosten .............................................................................................................. 32
5.15 Willekeurige afschrijving ........................................................................................................... 33
5.21 Ondernemersaftrek ................................................................................................................... 33
5.22 De MKB-winstvrijstelling ........................................................................................................... 35
Hoofdstuk 6: Box 1: werk en inkomen ................................................................................................. 36
2
,Samenvatting Inleiding Belastingrecht en Ethiek (BLR) | B-Accountancy
6.2 Algemene bepalingen binnen box 1 ............................................................................................ 36
6.3 Het belastbare loon ..................................................................................................................... 36
6.4 Belastbaar resultaat uit overige werkzaamheden ...................................................................... 37
6.5 De belastbare periodieke uitkeringen en verstrekkingen ........................................................... 39
6.6 De belastbare inkomsten uit eigen woning................................................................................. 39
6.8 De uitgaven voor inkomensvoorzieningen .................................................................................. 41
6.12 De persoonsgebonden aftrek .................................................................................................... 42
Hoofdstuk 7: Box 2: belastbaar inkomen uit aanmerkelijk belang ..................................................... 43
7.2 Aanmerkelijk belang .................................................................................................................... 43
7.3 Reguliere voordelen .................................................................................................................... 44
7.4 Kosten ter verwerving van reguliere voordelen .......................................................................... 45
7.5 Vervreemdingsvoordelen ............................................................................................................ 45
7.6 Fictieve vervreemdingen ............................................................................................................. 46
7.8 Genietingsmoment ...................................................................................................................... 46
7.9 Verliesverrekening....................................................................................................................... 47
Hoofdstuk 8: Box 3: belastbaar inkomen uit sparen en beleggen ...................................................... 48
8.2 Forfaitair rendement ................................................................................................................... 48
8.3 Bezittingen................................................................................................................................... 49
8.4 Schulden ...................................................................................................................................... 49
8.5 Vrijstellingen ................................................................................................................................ 50
8.6 Waardering .................................................................................................................................. 50
Hoofdstuk 9: Vennootschapsbelasting ................................................................................................ 52
9.2 Subjectieve belastingplicht.......................................................................................................... 52
9.3 Tarief............................................................................................................................................ 54
9.4 Object van heffing ....................................................................................................................... 54
Hoofdstuk 10: Omzetbelasting ............................................................................................................. 58
10.2 Wie moet omzetbelasting voldoen? ......................................................................................... 58
10.3 Belastbaar feit 1: de levering van goederen ............................................................................. 60
10.6 Belastbaar feit 2: diensten ........................................................................................................ 62
10.7 Belastbaar feit 5: gemengde prestaties .................................................................................... 65
10.8 Waarover moet omzetbelasting worden berekend? ................................................................ 65
10.10 In hoeverre bestaat recht op aftrek voorbelasting? ............................................................... 66
10.12 Welke vrijstellingen kent de wet OB? ..................................................................................... 66
Waar is wat te vinden in de wettenbundel?........................................................................................ 69
Ethiek..................................................................................................................................................... 72
3
, Samenvatting Inleiding Belastingrecht en Ethiek (BLR) | B-Accountancy
Hoofdstuk 1: Algemene inleiding
1.1 Doel van belastingheffing
Belastingen hebben twee functies:
• Budgettaire functie (fiscaal doel): deze functie houdt in dat de belastingopbrengst
bijdraagt aan de financiering van de collectieve goederen en diensten, zoals politie,
defensie en gezondheidszorg.
• Instrumentele functie (niet-fiscaal doel): hierbij is niet het vullen van de staatskas
het primaire doel, maar worden andere doelen nagestreefd, bijvoorbeeld het
beïnvloeden van milieuvriendelijk, gezond of sociaal gedrag. Dit wordt gedaan door
bepaalde vrijstellingen te realiseren. Belastingheffing kan echter ook worden
gebruikt om bepaald gedrag negatief te beïnvloeden. Dan wordt de heffing juist
hoger. Denk hierbij aan hogere accijnsheffing op sigaretten.
De heffingen kunnen we onderscheiden in belastingen en retributies:
• Belastingen: verplichte bijdragen door burgers zonder dat daar een specifieke
tegenprestatie tegenover staat. Bijvoorbeeld de aanleg van wegen.
• Retributies: vergoedingen die een burger moet betalen omdat hij bepaalde diensten
van de overheid afneemt. Er staat dus een herkenbare tegenprestatie tegenover,
zoals het afgeven van een rijbewijs of paspoort.
Naast de heffing van belastingen worden door de overheid ook premies volksverzekeringen
(bijvoorbeeld de AOW-premie) en premies werknemersverzekeringen (bijvoorbeeld WIA,
ZW en Zvw) geïnd. Andere inkomstenbronnen van de overheid zijn onder andere de
aardgasbaten en deelname in (overheids) bedrijven.
4
Belastingrecht & Ethiek (BLR)
B-Accountancy
Collegejaar: 2021-2022
,Samenvatting Inleiding Belastingrecht en Ethiek (BLR) | B-Accountancy
Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1: Algemene inleiding ....................................................................................................... 4
1.1 Doel van belastingheffing .............................................................................................................. 4
1.2 Rechtsgrond voor belastingheffing ............................................................................................... 5
1.3 Soorten belastingen ...................................................................................................................... 5
1.4 Vindplaatsen in het belastingrecht ............................................................................................... 7
Hoofdstuk 2: Algemene wet inzake rijksbelastingen (AWR) ................................................................. 9
2.2 Begripsbepalingen ......................................................................................................................... 9
2.3 Opbouw van de AWR .................................................................................................................. 10
2.4 De aangifte .................................................................................................................................. 11
2.5 Aanslagbelastingen...................................................................................................................... 11
2.6 Aangiftebelastingen..................................................................................................................... 13
2.7 Bezwaar en beroep...................................................................................................................... 14
2.10 Verplichtingen ten aanzien van de belastingheffing ................................................................. 16
2.11 Bewijslastverdeling in verhouding Belastingdienst – belastingplichtige................................... 17
Hoofdstuk 4: Inleiding inkomstenbelasting ......................................................................................... 18
4.3 Belastingplicht ............................................................................................................................. 18
4.4 Heffingsgrondslagen: het boxenstelsel ....................................................................................... 18
4.5 Heffingskortingen ........................................................................................................................ 19
4.6 Toerekeningregels ....................................................................................................................... 20
4.7 Wijze van heffing ......................................................................................................................... 21
Hoofdstuk 5: Box 1: winst uit onderneming ........................................................................................ 23
5.3 Onderneming............................................................................................................................... 23
5.4 Ondernemers en andere winstgenieters .................................................................................... 23
5.6 Bepalen van de belastbare winst uit onderneming .................................................................... 25
5.7 Basisprincipes fiscale winstbepaling ........................................................................................... 26
5.8 Vermogensetikettering................................................................................................................ 26
5.9 Waardering van vermogensbestanddelen .................................................................................. 28
5.10 Kapitaalstortingen en -onttrekkingen ....................................................................................... 31
5.11 Beperkt aftrekbare kosten ........................................................................................................ 32
5.12 Niet-aftrekbare kosten .............................................................................................................. 32
5.15 Willekeurige afschrijving ........................................................................................................... 33
5.21 Ondernemersaftrek ................................................................................................................... 33
5.22 De MKB-winstvrijstelling ........................................................................................................... 35
Hoofdstuk 6: Box 1: werk en inkomen ................................................................................................. 36
2
,Samenvatting Inleiding Belastingrecht en Ethiek (BLR) | B-Accountancy
6.2 Algemene bepalingen binnen box 1 ............................................................................................ 36
6.3 Het belastbare loon ..................................................................................................................... 36
6.4 Belastbaar resultaat uit overige werkzaamheden ...................................................................... 37
6.5 De belastbare periodieke uitkeringen en verstrekkingen ........................................................... 39
6.6 De belastbare inkomsten uit eigen woning................................................................................. 39
6.8 De uitgaven voor inkomensvoorzieningen .................................................................................. 41
6.12 De persoonsgebonden aftrek .................................................................................................... 42
Hoofdstuk 7: Box 2: belastbaar inkomen uit aanmerkelijk belang ..................................................... 43
7.2 Aanmerkelijk belang .................................................................................................................... 43
7.3 Reguliere voordelen .................................................................................................................... 44
7.4 Kosten ter verwerving van reguliere voordelen .......................................................................... 45
7.5 Vervreemdingsvoordelen ............................................................................................................ 45
7.6 Fictieve vervreemdingen ............................................................................................................. 46
7.8 Genietingsmoment ...................................................................................................................... 46
7.9 Verliesverrekening....................................................................................................................... 47
Hoofdstuk 8: Box 3: belastbaar inkomen uit sparen en beleggen ...................................................... 48
8.2 Forfaitair rendement ................................................................................................................... 48
8.3 Bezittingen................................................................................................................................... 49
8.4 Schulden ...................................................................................................................................... 49
8.5 Vrijstellingen ................................................................................................................................ 50
8.6 Waardering .................................................................................................................................. 50
Hoofdstuk 9: Vennootschapsbelasting ................................................................................................ 52
9.2 Subjectieve belastingplicht.......................................................................................................... 52
9.3 Tarief............................................................................................................................................ 54
9.4 Object van heffing ....................................................................................................................... 54
Hoofdstuk 10: Omzetbelasting ............................................................................................................. 58
10.2 Wie moet omzetbelasting voldoen? ......................................................................................... 58
10.3 Belastbaar feit 1: de levering van goederen ............................................................................. 60
10.6 Belastbaar feit 2: diensten ........................................................................................................ 62
10.7 Belastbaar feit 5: gemengde prestaties .................................................................................... 65
10.8 Waarover moet omzetbelasting worden berekend? ................................................................ 65
10.10 In hoeverre bestaat recht op aftrek voorbelasting? ............................................................... 66
10.12 Welke vrijstellingen kent de wet OB? ..................................................................................... 66
Waar is wat te vinden in de wettenbundel?........................................................................................ 69
Ethiek..................................................................................................................................................... 72
3
, Samenvatting Inleiding Belastingrecht en Ethiek (BLR) | B-Accountancy
Hoofdstuk 1: Algemene inleiding
1.1 Doel van belastingheffing
Belastingen hebben twee functies:
• Budgettaire functie (fiscaal doel): deze functie houdt in dat de belastingopbrengst
bijdraagt aan de financiering van de collectieve goederen en diensten, zoals politie,
defensie en gezondheidszorg.
• Instrumentele functie (niet-fiscaal doel): hierbij is niet het vullen van de staatskas
het primaire doel, maar worden andere doelen nagestreefd, bijvoorbeeld het
beïnvloeden van milieuvriendelijk, gezond of sociaal gedrag. Dit wordt gedaan door
bepaalde vrijstellingen te realiseren. Belastingheffing kan echter ook worden
gebruikt om bepaald gedrag negatief te beïnvloeden. Dan wordt de heffing juist
hoger. Denk hierbij aan hogere accijnsheffing op sigaretten.
De heffingen kunnen we onderscheiden in belastingen en retributies:
• Belastingen: verplichte bijdragen door burgers zonder dat daar een specifieke
tegenprestatie tegenover staat. Bijvoorbeeld de aanleg van wegen.
• Retributies: vergoedingen die een burger moet betalen omdat hij bepaalde diensten
van de overheid afneemt. Er staat dus een herkenbare tegenprestatie tegenover,
zoals het afgeven van een rijbewijs of paspoort.
Naast de heffing van belastingen worden door de overheid ook premies volksverzekeringen
(bijvoorbeeld de AOW-premie) en premies werknemersverzekeringen (bijvoorbeeld WIA,
ZW en Zvw) geïnd. Andere inkomstenbronnen van de overheid zijn onder andere de
aardgasbaten en deelname in (overheids) bedrijven.
4
