Samenvatting Sociaal technische wetenschappen 5 de middelbaar

Examen TSW
Evolutie in de gezondheids- en welzijnszorg

Welzijn
 tevreden zijn over je leven op verschillende vlakken
 individueel (onderdak, kleding, gezondheid,...)
 relationeel (familie, vrienden,...)
 maatschappelijk (werken, school,...)


Gezondheid
 toestand van volledig lichamelijk, geestelijk en maatschappelijk welzijn en niet slechts de
afwezigheid van ziekte of andere lichamelijke gebreken: volgens WHO

WHO  Wereldgezondheidsorganisatie  World Health Organisation

Wat is het WHO?
 Gespecialiseerde organisatie van de Verenigde Naties die een sturende, coördinerende
rol heeft op het gebied gezondheid en welzijn
 Opgericht op 7 april 1948 Genève

Wat is het doel van het WHO?
 Gezondheid van de wereldbevolking verbeteren
- Inentingsprogramma’s
- Technische steun
- Programma’s ivm voedingsleer

Dualisme
 Filosofische stroming die onderscheidt maakt tussen het Geestelijke (de ziel) en het
materiële (het lichaam)

Somatische aandoening
 Aandoening die enkel het lichaam aantast: verkoudheid, gebroken been, nierstenen,..

Psychische aandoening
 Menselijke geest  Mentaal: angst stoornissen

Psychosomatische aandoening
 Menselijke geest en lichaam worden aangetast  symptoom van onze huidige
samenleving, zoals fybromyalgie, anorexia,…
 Oorsprong in een Psychosociale context: Hoe je mentaal functioneert en je gedraagt
binnen je sociale of privéomgeving

,Biopsychosociaal model
 Ziekte= samenspel tussen lichaam (het biologische) en geest (psychologische) en
omgeving (sociaal), ziekte bepaald ook je psychologisch welzijn en je sociale relaties
 Ziek zijn

Biomedisch model
 Ziekte wordt gereduceerd tot een probleem in biologische processen (lichaam)
 Ziekte

Verschil ziekte en ziek zijn
Ziekte
- Objectief
- Neutraal
- wetenschappelijk
- Ziekteverwekkers: bacteriën, virussen
- Diagnose wordt door dokter vastgesteld

Ziek zijn
- Subjectief
- Een gevoel, voor iedereen anders

Alternatieve Geneeskunde
 Geen wetenschappelijke verklaring, geen bewijs dat dit bestaat

Monisme
- In de wereld bestaat 1 iets van elk
- Geen onderscheidt tussen geestelijke en materiële wereld

Holisme
- Alles is één en staat met elkaar in verbinding
- Ziekte is geen aantasting van het volledige lichaam maar wel van het volledige zelf
- Spiritueel wordt vaak toegevoegd

Homeopathie
- Verdunning
- Hoe meer verdunt hoe beter het werkt
 Placebo




Afwijking
- Niet aangeboren

, - Aangeboren

Stoornis
 Defect of ontbreken van een orgaanfunctie of orgaan
- Cognitie
- Zintuigen
- Taal
- Organen
- Ledematen
 Objectief
 Vastgesteld door arts/Psycholoog

Beperking
 Vermindering van mogelijkhedeb ten aanzien van gedrag of activiteiten
- Communicatie
- Verzorging
- Lichaamsbeweging
- Vaardigheden
- Gedrag

Handicap
 Participatieprobleem
 Belemmering in sociaal en/of maatschappelijk functioneren
- Scholing
- Arbeid
- Het sociaal leven
- Vrijetijdsbesteding
 Subjectief




Historische evolutie tot nu
Geschiedenis ziekenhuis Charité Berlijn
1710  Pest

, Op 13 mei begon in opdracht van Fredrik I van Pruisen de bouwwerkzaamheden voor een
pesthuis, na de epidemie werd dit gebruikt als opvanghuis voor oude mensen, bedelaars,
ongehuwde zwangere en prostituees

Later werd het gebruikt als militair ziekenhuis/opleiding van militaire artsen

Fredrik I van Pruisen  Gaf het de naam Charité in 1727

Hoe werd het een unieke School?
 Door een samensmelting met het in 1724 gestichte collegium medico-chirurgica een
richting voor de theoretische opleiding van artsen en tandartsen

Universiteit Berlijn
 1810
 Eerste decaan: Christoph Wilhelm Hufeland
 Eerst scheiding tussen kliniek en faculteit  Later werden ze herenigd

In der loop van eeuwen  Internationaal bekend door studenten en wetenschappers die
aan de faculteit werkzaam waren

De Charité stelde heel wat prominente wetenschapslui te werk onder meer talrijke stichters
van medische vakgebieden, 8 Nobelprijswinnaars hun carrière aan de Charité

Geschiedenis van de gezondheidszorg
 We weten niet wanneer geneeskunde is ontstaan
 Magie en wetenschap hangen samen
 Ziek zijn is een straf van god
 Oude teksten gevonden die ver voorlopen van praktische, medische handboeken
 Medicijnen ouder dan de oudste geschreven bronnen


Grieken
Begin ziekte = straf van god
 Gaandeweg meer rationele wetenschappelijk benadering (filosofisch geïnspireerd)

Hippocrates eed: Plichtsbewust beroep uitvoeren, patiënten correct informeren, blijven
bijscholen

Ziekte  Onevenwicht tussen 4 humoren
Vier humoren  Lichaamssappen
- Bloed
- Slijm
- Gele gal
- Zwarte gal

Wetenschappelijke methode om aan geneeskunde te doen
- Observeer  Ademhaling, zweten