6.1 – De relatie mens en milieu
Biodiversiteit
• Mensen à beïnvloed door milieu + afhankelijk v biodiversiteit (soortenrijkdom).
• Ecosysteemdiensten: Diensten en producten die ecosystemen aan mensen leveren.
− Drie categorieën:
© Productiediensten: verstrekken van een product door een ecosysteem.
© Culturele diensten: bv. gelegenheid tot recreatie.
© Regulerende diensten: dienst die andere diensten ondersteunt.
Mensen beïnvloeden het milieu
• Menselijk ingrijpen verstoort ’t natuurlijke milieu:
− Negatieve invloed:
© Milieuproblemen (vervuiling, uitputting, aantasting).
− Positieve invloed:
© Veel variatie (in bodem, waterhuishouding, reliëf, weersinvloeden).
t Kan ook door natuurlijke oorzaak ontstaan (storm, overstroming, brand).
Duurzame ontwikkeling
• Duurzame ontwikkeling: Als onze vooruitgang niet ten koste gaat van huidige en volgende
generaties + natuur à verantwoordelijkheid nr de omgeving.
• Kringloopeconomie/circulaire economie: Economisch en industrieel systeem waarin
grondstofvoorraden niet worden uitgeput en waarin reststoffen opnieuw worden ingezet.
− Bijv. cradle-to-cradle:
© Gebruik v herwinbare en energiezuinig geprOHoduceerde grondstoffen + duurzame
energie.
• Lineaire economie: Economisch systeem waarbij grondstofvoorraden worden uitgeput en,
na gebruik, als onbruikbaar afval in het milieu komen.
Oorzaken van milieuproblemen
• Bevolkingsdruk: Verhouding tussen aantal mensen en beschikbare hulpbronnen i/e gebied.
• Belangrijke oorzaken v milieuproblemen:
− Enorme bevolkingstoename:
© Hoge bevolkingsdruk à meer druk op milieu à ecosystemen raken uit evenwicht.
− Levenswijze v/d mens v nu:
© Toename v gemotoriseerd vervoer en machines.
t Meer wegen en vliegtuigen + meer uitstoot v verbrandingsgassen.
© Groeiende welvaart en consumptie.
t Uitputting v natuurlijke energiereserves + grondstofvoorraden.
t Vrijkomende afvalstoffen.
© Groeiende productie v chemische stoffen.
t Vrijkomende afvalstoffen à sommige giftig à zeer schadelijk voor milieu.
− Opkomst v grootschalige en niet-grondgebonden landbouw en veehouderij.
© Minder natuurlijk terrein en bos + minder planten en dieren die daar leven.
t Afnemende biodiversiteit.
Hoofdstuk 6 Mens en milieu 1
Biodiversiteit
• Mensen à beïnvloed door milieu + afhankelijk v biodiversiteit (soortenrijkdom).
• Ecosysteemdiensten: Diensten en producten die ecosystemen aan mensen leveren.
− Drie categorieën:
© Productiediensten: verstrekken van een product door een ecosysteem.
© Culturele diensten: bv. gelegenheid tot recreatie.
© Regulerende diensten: dienst die andere diensten ondersteunt.
Mensen beïnvloeden het milieu
• Menselijk ingrijpen verstoort ’t natuurlijke milieu:
− Negatieve invloed:
© Milieuproblemen (vervuiling, uitputting, aantasting).
− Positieve invloed:
© Veel variatie (in bodem, waterhuishouding, reliëf, weersinvloeden).
t Kan ook door natuurlijke oorzaak ontstaan (storm, overstroming, brand).
Duurzame ontwikkeling
• Duurzame ontwikkeling: Als onze vooruitgang niet ten koste gaat van huidige en volgende
generaties + natuur à verantwoordelijkheid nr de omgeving.
• Kringloopeconomie/circulaire economie: Economisch en industrieel systeem waarin
grondstofvoorraden niet worden uitgeput en waarin reststoffen opnieuw worden ingezet.
− Bijv. cradle-to-cradle:
© Gebruik v herwinbare en energiezuinig geprOHoduceerde grondstoffen + duurzame
energie.
• Lineaire economie: Economisch systeem waarbij grondstofvoorraden worden uitgeput en,
na gebruik, als onbruikbaar afval in het milieu komen.
Oorzaken van milieuproblemen
• Bevolkingsdruk: Verhouding tussen aantal mensen en beschikbare hulpbronnen i/e gebied.
• Belangrijke oorzaken v milieuproblemen:
− Enorme bevolkingstoename:
© Hoge bevolkingsdruk à meer druk op milieu à ecosystemen raken uit evenwicht.
− Levenswijze v/d mens v nu:
© Toename v gemotoriseerd vervoer en machines.
t Meer wegen en vliegtuigen + meer uitstoot v verbrandingsgassen.
© Groeiende welvaart en consumptie.
t Uitputting v natuurlijke energiereserves + grondstofvoorraden.
t Vrijkomende afvalstoffen.
© Groeiende productie v chemische stoffen.
t Vrijkomende afvalstoffen à sommige giftig à zeer schadelijk voor milieu.
− Opkomst v grootschalige en niet-grondgebonden landbouw en veehouderij.
© Minder natuurlijk terrein en bos + minder planten en dieren die daar leven.
t Afnemende biodiversiteit.
Hoofdstuk 6 Mens en milieu 1