Samenvatting: Rechten Realiseren 1

Rechten realiseren
Open boek examen (alleen kennen wat ze zegt)

1. Strafrecht
Hoofdstuk 1: Het misdrijf
Afdeling 1: Indeling
 Overtreding: politiestraf  Politierechtbank
o Kleine overtredingen
o Straffen
 Gevangenisstraf 1 tot 7 dagen
 Enkelband
 Autonome probatiestraf van max 1 jaar
 Werkstraf of geldboete
 Wanbedrijf: correctionele straf  Correctionele rechtbank
o Rechtbank van Eerste aanleg
o Straffen
 Gevangenisstraf 8 dagen tot 5 jaar
 Enkelband
 Autonomie probatiestraf van max 5 jaar
 Werkstraf of geldboete
o Vb. slagen en verwondingen met erge gevolgen
 Misdaad: criminele straf  Hof van Assisen
o Ergste soorten misdrijven
o Straffen
 Opsluitingen
o Vb. slagen en verwondingen met voorbedachte raden

Strafwetgeving vindt je in het strafwetboek of bijzondere wetgeving (verkeerswetgeving).

Afdeling 2: Kwalificatie
 = benoeming
 Door OM
o Gaan dader en handeling vergelijken met het strafwetboek
o Vordering voor bevoegde rechtbank
o Tenzij: contraventionalisering – correctionalisering
 Zaak bij lagere of hogere rechtbank
 Politierechtbank in plaats van correctionele rechtbank
o Uitz.: klachtmisdrijf
 OM gaat vervolgen als slachtoffer klacht indient
 Voorwaardelijke straf

Afdeling 3: Bestanddelen
 Materieel bestanddeel
o Concreet feit, dat kan je zien
o Niet een idee in je hoofd
o Moet aanwezig zijn
 Moreel bestanddeel

1

, o Dader moet handelingsbekwaam zijn, schuld hebben
 Zederechtelijk feit
o Handeling moet in strafwetgeving als fout aangeduid zijn

Als je iemand dood, kunnen de andere bestanddelen afwezig zijn . Dan zijn er:

 Rechtvaardigingsgronden
= wel materiele daad, maar is niet wederrechtelijk (dus geen misdrijf)
o Wettelijk voorschrift of bevel van de overheid
 Dan mag je materiele feiten wel stellen
 Vb. chirurg mag je hart herstellen (strikt genomen slagen en verwondingen)
o Wettige zelfverdediging
 Alleen toegestaan bij doodslag of slagen en verwondingen
 Verdediging van persoon
 Verdediging moet in verhouding staan tot de daad die dader gesteld heeft
o Noodtoestand
 Twee waarden vergelijken, ene voor de andere plaatsen
 Vb. chirurg rijdt door rood omdat hij dringende operatie moet uitvoeren
o Toestemming van het slachtoffer
 Niet in België!
 Soms net wel zonder toestemming (verkrachting)
 Ontoerekenbaarheidsgronden
= schuld element ontbreekt
o Geestesstoornis
 Is niet toerekeningsvatbaar
 Internering
o Overmacht
 Dwang los van de wil van de dader
 Op moment van de feiten
o Dwaling
 Feitelijke dwaling
 Vergist omrent van 1 van de feiten die zich hebben voorgedaan
 Rechtsdwaling
 Je kent de wet niet
 Kan niet in België: je bent verplicht om de wetten te kennen
o Minderjarigheid
 Ontoerekenbaar
 Kan handelingen doen, maar niet gestraft worden

Afdeling 4: Strafbare poging en strafbare deelneming
 Strafbare poging
o Je hebt aantal stappen gezet om misdrijf te plegen
o Is niet gelukt ten gevolge van omstandigheden
o Niet voor overtredingen
 Strafbare deelneming:
o Mededader
 Iemand die rechtstreeks heeft meegewerkt
 Is erger
o Medeplichtige

2

,  Meegewerkt aan voorbereiding
 Maar niet rechtstreeks

Hoofdstuk 2: De straf
Afdeling 1: Indeling
Politiestraf – Correctionele straf – Criminele straf

 Hoofdstraf
o Criminele straf: opsluiting – hechtenis
 Straffen die door Hof Van Assisen zijn uitgesproken
 Kan lang zijn
 Politieke misdrijven: hechtenis
 Zelfde als opsluiting
o Correctionele straf
 Gevangenisstraf
 8 dagen tot 5 jaar
 Kan tot 40 jaar duren bij correctionisering
 Straf onder ET
 Kleine zaken, gevangenisstraf is maar 1 jaar
 Tussen 1 maand en 1 jaar
 Ambtenaren van Vlaams centrum voor elektronisch toezicht gaan
uitvoering controleren
o Na 1/3e kan OM de controle schorsen
 Autonome probatiestraf
 Straf onder voorwaarden
 Zwaardere misdrijven van een maximale straf van 2 jaar
 Niet voor heel zware misdrijven
 Rechter beslist duur en kan voorstel doen hoe de voorwaarden
zouden ingevuld worden, 6 maanden tot 2 jaar
o Ook voorrapport en maatschappelijk enquête
o Justitie assistent gaat begeleiden en controleren
o Probatiecommissie gaat uitvoering controleren
 Werkstraf
 Bij geen goede uitvoering  vervangende straf
 Doodslag, moord, verkrachting kan nooit werkstraf zijn!
 45 tot 300 uren binnen bepaalde termijn, 12 maanden
 Enkel door rechter toegekend als dader of advocaat aanwezig zijn en
hij hiermee instemt
 Geldboete
 Boven 25 euro vermenigvuldigd met een getal (nu 8)
 Vervangende gevangenisstraf
o Politiestraf
 Gevangenisstraf
 Geldboete
 Onder 25 euro vermenigvuldigd met getal
 Autonome probatiestraf
 Straf onder elektronisch toezicht
 Werkstraf

3

,  = kosteloos taken overnemen in je vrije tijd
o Openbare diensten, vzw’s…
 20 en 45 uren binnen bepaalde termijn, meestal 12 maanden
 Enkel door rechter toegekend als dader of advocaat aanwezig zijn en
hij hiermee instemt

Justitiehuis komt aan de pas: Procureur als rechter kunnen op voorhand onderzoek laten door doen
 justitiehuis gaat verslag opstellen om te kijken welke werkstraf toepasselijk is + maatschappelijke
enquête voor beeld te vormen van omgeving.

Dader wordt opgevolgd door justitie assistent, gaat kijken of veroordeelde zich hieraan houdt + gaat
aan probatiecommissie verslag brengen.

Probatiecommissie gaat verslag aan openbaar ministerie brengen, die kan beslissen of werkstraf
wordt vervangen door geldboete.

 Bijkomende straf
o Geldboete
o Bijzondere verbeurdverklaring
 Sommige middelen worden bezit van staat
 Wapens, middelen…
o Ontzetting uit bepaalde burgerlijke en politieke rechten
 Bepaalde rechten worden ontnomen
 Gaan naar de toekomst toe
o Afzetting
 Alleen bij criminele straf
 Titels worden ontnomen naar het verleden toe
o Terbeschikkingstelling SURB
 Straf Uitvoerings Rechtbank
 SURB gaat een bepaalde tijd nog toezicht over u verwerven
 Na verstrijken van straf
o Publicatie vonnis of arrest
 Vaak in boek
o Verval recht tot sturen
 Tijdelijk of definitief
o Beroepsverbod
 Je mag je beroep niet meer uitoefenen

Afdeling 2: Bijzondere criteria van straftoemeting
 Verzachtende omstandigheden
o Rechter kan hier vrij over oordelen, geen lijst wat verzachtende omstandigheden zijn
o Straf gaat onder het minimum gaan dat in het strafwetboek wordt voorzien
o Kan ook al vooraleer de zaak bij rechter komt
 Verschoningsgronden
o Straf verminderende verschoningsgronden
 Uitlokking
o Straf uitsluitende verschoningsgronden
 Onthulling: als dader geef je aan dat er nog andere daders zijn
 Straf gaat weg


4