Samenvatting Onderzoeksmethoden 1 | KU Leuven | 2026/2027

onderzoeksmethoden 1

inhoud

les 1: inleiding
 wat is onderzoek?

les 2: onderzoeksproblemen en onderzoeksvragen
 probleemoriëntatie en context
 onderzoeksonderwerp en doelstelling + centrale en deelonderzoeksvragen

les 3: literatuurstudie en refereren
 doel en aanpak van een literatuurstudie
 bronnen verzamelen en beoordelen + correct refereren en plagiaat
vermijden

les 4: onderzoeksmodel en onderzoekskwaliteit
 conceptueel onderzoeksmodel
 operationaliseren van variabelen
 kwaliteitscriteria en validiteit

les 5: secundaire gegeven
 kenmerken en bronnen v secundaire data
 beoordeling v kwaliteit en bruikbaarheid

les 6: steekproeven: selectie
 populatie en steekproefkader
 selecte en aselecte methode + steekproefomvang en bias

les 7: steekproeven: omvang en betrouwbaarheid
 betrouwbaarheid en foutmarge
 wet van grote aantallen en centrale limietstelling
 validiteit bij steekproeven

les 8: kwantitatieve gegevens verzamelen (1)
 archiefonderzoek
 gestructureerde observatie en intro vragenlijsten

les 9: kwantitatieve gegevens verzamelen (2)
 opstellen v enquêtevragen + validiteit en betrouwbaarheid
 experimenteel onderzoek

les 10: kwalitatieve gegevens verzamelen
 participerende observatie
 ongestructureerde en semigestructureerde interviews + focusgroepen
les 1: wat is onderzoek?
belang en elementen v onderzoek


1

,= een doelbewust en methodisch zoeken naar nieuwe kennis in de vorm van
antwoorden op vooraf gestelde vragen volgens een vooraf opgesteld plan


--> doelbewust = behoefte aan informatie: doel aanwezig
--> nieuwe kennis = iets wat nog niet geweten is
--> vooraf gestelde vragen volgens een vooraf opgesteld plan = systematisch:
- gegevensverzameling
- interpretatie v resultaten

3 kenmerken v onderzoek:
 duidelijk doel aanwezig: vraagstuk beantwoorden & daarin inzicht
verkrijgen
 gegevens systematisch verzamelen
 gegevens systematisch interpreteren



types onderzoek
onderzoeksprojecten binnen organisaties kunnen verschillen op vlak v: doel,
situatie en omgeving (context)



! glijdende schaal =
niet strikt
gescheiden




2

,kwalitatieve onderzoeksmethoden x kwantitatieve onderzoeksmethoden




keuze is afh v:
- aard vh onderzoeksonderwerp/ onderzoeksvraag
- beschikbaarheid v voorafgaande kennis en literatuur
- belang vd context
- bereikbaarheid vd doelgroep



moeilijkheden v onderzoek

ultiem doel v onderzoek = onze kennis vergroten
 geïnformeerde beslissingen
 wat veroorzaakt wat? (causale verbanden)

maar: niet elke onderzoek is even goed, dus kritisch zijn tov onderzoek
• wie heeft de studie gefinancierd, en waarom?
• welke onderzoekmethoden werden gebruikt?
• p-hacking = manipuleren van data/ analyses om een statistisch
significant resultaat te krijgen, zelfs als dat resultaat eigenlijk niet echt
is

• steekproef te klein/ niet representatief om een onderzoek te
veralgemenen
= belang v replicatiestudies: veel studies en kijken naar groter geheel
in wetenschap

• vrijwillige respons = geen representatieve steekproef -->
steekproefselectie is belangrijk




3

, les 2: onderzoeksproblemen
probleem en context

onderzoeksproces




kenmerken ve goed onderzoeksonderwerp:

1. relevante bijdrage = de mate waarin een onderzoek een waardevolle
bijdrage levert aan beslissingsprocessen vh management/ algemene
kennis vh onderwerp

II afh vd doelstelling/ doelgroep vh onderzoek (soms < dat je initieel
verwacht)
dus: verder opbouwen op iets bestaand met bestaande methodes
deductie

2. haalbaarheid = de mate waarin het mogelijk is je doel te bereiken binnen
gestelde beperkingen

 vereiste criteria
 vereiste vaardigheden (vb.: statistische analyses)
 beschikbare tijd
 beperkte financiële middelen (budget + hangt samen met de tijd)
 toegang tot gegevens




4