, Lina Panis
DEEL I - SITUERING VAN HET PRIVAATRECHT (p 3-15)
HOOFDSTUK 1 - PUBLIEKRECHT VS. PRIVAATRECHT
● Summa divisio
○ onderscheid publiek- en privaatrecht
● Publiekrecht
○ regelt het staatsgezag
○ beoogt in eerste plaats het algemeen belang
○ regelt handelen van de overheid:
■ werking + verhoudingen tss overheidsorganen
■ verhoudingen tss overheidsorganen en burgers
● Privaatrecht
○ regelt de (private) verhoudingen tussen de burgers onderling
○ beoogt hoofdzakelijk de (verzoening van) de private belangen
● Gemengde rechtsdomeinen (met zowel publiek- als privaatrechtelijke componenten)
○ fiscaal recht
○ socialezekerheidsrecht
○ economisch recht
2
, Lina Panis
HOOFDSTUK 2 - PRIVAATRECHT
3
, Lina Panis
HOOFDSTUK 3 - RECHTSBRONNEN VAN HET BURGERLIJK RECHT
● De wet - Burgerlijk Wetboek
○ Napoleon
■ Code Napoléon / Code civil
● nog steeds gedeeltelijk van kracht → oud Burgerlijk Wetboek
○ wijzigingen (voornamelijk in familierecht en familiaal vermogensrecht)
○ aanvullingen (door groeiend idee van bescherming in burgerlijk recht)
■ na Franse revolutie in 1804
○ integrale hervorming burgerlijk recht
■ initiatief → Koen Geens
● De wet - bijzondere wetgeving
○ toegankelijkheid en overzichtelijkheid → privaatrecht in het gedrang
■ soms afbreuk aan de consistentie van de materie
○ bij de hervorming → bijzondere wetgeving in te kantelen in het BW
■ regels burgerlijk recht → centraliseren in één wet (het BW)
● Decreten - regionalisering van het privaatrecht
○ steeds verdergaande defederalisering van de Belgische staatsorde → delen privaatrecht
geregionaliseerd
■ bv. regionalisering van bijzondere huurregimes: huur van woningen, handelshuur en
pacht
● Andere bronnen van burgerlijk recht
○ art. 1.1 BW
■ algemene rechtsbeginselen;
● fundamentele beginselen van het recht, worden ook buiten de wettelijke
toepassingen erkend én hebben kracht van wet (ongeacht opname in
wetgeving)
● bv. verbod op fraude - fraus omnia corrumpit
■ gewoonte;
● bindend karakter vindt steun in de algemene overtuiging
■ rechtspraak en rechtsleer;
■ internationale of supranationale verdragen
● bv. het EVRM
4
DEEL I - SITUERING VAN HET PRIVAATRECHT (p 3-15)
HOOFDSTUK 1 - PUBLIEKRECHT VS. PRIVAATRECHT
● Summa divisio
○ onderscheid publiek- en privaatrecht
● Publiekrecht
○ regelt het staatsgezag
○ beoogt in eerste plaats het algemeen belang
○ regelt handelen van de overheid:
■ werking + verhoudingen tss overheidsorganen
■ verhoudingen tss overheidsorganen en burgers
● Privaatrecht
○ regelt de (private) verhoudingen tussen de burgers onderling
○ beoogt hoofdzakelijk de (verzoening van) de private belangen
● Gemengde rechtsdomeinen (met zowel publiek- als privaatrechtelijke componenten)
○ fiscaal recht
○ socialezekerheidsrecht
○ economisch recht
2
, Lina Panis
HOOFDSTUK 2 - PRIVAATRECHT
3
, Lina Panis
HOOFDSTUK 3 - RECHTSBRONNEN VAN HET BURGERLIJK RECHT
● De wet - Burgerlijk Wetboek
○ Napoleon
■ Code Napoléon / Code civil
● nog steeds gedeeltelijk van kracht → oud Burgerlijk Wetboek
○ wijzigingen (voornamelijk in familierecht en familiaal vermogensrecht)
○ aanvullingen (door groeiend idee van bescherming in burgerlijk recht)
■ na Franse revolutie in 1804
○ integrale hervorming burgerlijk recht
■ initiatief → Koen Geens
● De wet - bijzondere wetgeving
○ toegankelijkheid en overzichtelijkheid → privaatrecht in het gedrang
■ soms afbreuk aan de consistentie van de materie
○ bij de hervorming → bijzondere wetgeving in te kantelen in het BW
■ regels burgerlijk recht → centraliseren in één wet (het BW)
● Decreten - regionalisering van het privaatrecht
○ steeds verdergaande defederalisering van de Belgische staatsorde → delen privaatrecht
geregionaliseerd
■ bv. regionalisering van bijzondere huurregimes: huur van woningen, handelshuur en
pacht
● Andere bronnen van burgerlijk recht
○ art. 1.1 BW
■ algemene rechtsbeginselen;
● fundamentele beginselen van het recht, worden ook buiten de wettelijke
toepassingen erkend én hebben kracht van wet (ongeacht opname in
wetgeving)
● bv. verbod op fraude - fraus omnia corrumpit
■ gewoonte;
● bindend karakter vindt steun in de algemene overtuiging
■ rechtspraak en rechtsleer;
■ internationale of supranationale verdragen
● bv. het EVRM
4