Departement People & Society
Graduaat in de orthopedagogische begeleiding
Graduaatsproef
Hoe kunnen wij binnen leefgroep Were Di de inspraak van kinderen versterken
in dagelijkse routines en activiteiten?
Door Tessa Garcia
Promotor Toa Van der Veken
Werkplek Verticale leefgroep Were Di
Patrijzenlaan 15, 3620 Lanaken
Academiejaar 2025-2026
Graduaatsproef aangeboden tot het behalen
van het diploma gegradueerde in de orthopedagogische begeleiding
,
,Voorwoord
Deze graduaatsproef vormt het sluitstuk van mijn opleiding Orthopedagogische Begeleiding
aan Hogeschool PXL. Het traject dat hieraan voorafging, was voor mij zowel intens als
bijzonder leerrijk. Tijdens mijn werkplekleren kwam ik voor het eerst in aanraking met de
bijzondere jeugdhulp. Dit werkveld was voor mij volledig nieuw, maar wekte al snel mijn
interesse. De complexiteit van de situaties waarin kinderen en jongeren zich bevinden,
gecombineerd met het belang van een warme, veilige en ondersteunende omgeving, heeft
mij sterk geraakt en gemotiveerd om mij hier verder in te verdiepen.
Doorheen dit proces heb ik niet alleen kennis opgebouwd over kinderparticipatie en inspraak,
maar ook geleerd hoe uitdagend het is om deze thema’s effectief toe te passen in de praktijk.
Ik heb ervaren dat er vaak een verschil bestaat tussen visie en uitvoering, en dat het als
hulpverlener essentieel is om hier actief mee aan de slag te gaan. Deze inzichten hebben mij
geholpen om mijn onderzoek vorm te geven en te groeien als toekomstig orthopedagogisch
begeleider.
Deze graduaatsproef was niet enkel een academische opdracht, maar ook een persoonlijk
groeiproces. Ik heb geleerd om kritisch te reflecteren, door te zetten bij moeilijkheden en mijn
ideeën bij te sturen op basis van feedback. Deze ervaringen neem ik mee in mijn verdere
professionele ontwikkeling.
Graag wil ik een aantal mensen bedanken die mij tijdens dit traject hebben ondersteund. In
de eerste plaats wil ik mijn werkplekcoach, Astrid Heyens, bedanken voor haar begeleiding,
betrokkenheid en vertrouwen tijdens mijn stage. Haar feedback en ondersteuning hebben mij
geholpen om mijn onderzoek verder te verdiepen en mijn vaardigheden te versterken.
Daarnaast wil ik mijn PXL-coach, Toa Van der Veken, bedanken voor haar begeleiding en
waardevolle inzichten tijdens het uitwerken van mijn graduaatsproef. Haar feedback heeft mij
geholpen om mijn werk op een meer gestructureerde en academische manier uit te werken.
Ook wil ik mijn collega’s van de verticale leefgroep Were Di bedanken. Ik heb mij vanaf het
begin welkom gevoeld en kreeg het vertrouwen om actief deel te nemen aan de werking van
de leefgroep. Ik kreeg de kans om initiatief te nemen en mij te ontwikkelen, onder andere bij
het organiseren van activiteiten zoals het maken van het dansje voor het winterfeest. Deze
ervaringen hebben mijn zelfvertrouwen versterkt en mijn kijk op het werkveld verruimd.
Tot slot wil ik de organisatie KiJoCo bedanken voor de kansen die ik kreeg om te leren en te
groeien binnen de bijzondere jeugdhulp. Dankzij deze ervaring heb ik een duidelijker beeld
gekregen van het werkveld en mijn plaats daarin.
Ik kijk met trots terug op dit traject en neem de opgedane kennis, ervaringen en inzichten
mee in mijn verdere professionele toekomst.
1
, Inhoud
Voorwoord............................................................................................................................... 1
1. Inleiding............................................................................................................................... 4
2. Context................................................................................................................................ 6
3. Praktijkprobleem................................................................................................................ 10
3.1 Aanleiding tot praktijkprobleem....................................................................................10
3.2 Beschrijving praktijkprobleem......................................................................................10
3.3 Meerwaarde, draagvlak en ondersteuning...................................................................11
4 Theoretisch kader...............................................................................................................13
4.1 Belang van theoretisch kader......................................................................................13
4.2 Inzichten uit literatuur...................................................................................................14
4.3 Besluit.......................................................................................................................... 19
5 Onderzoeksvragen.............................................................................................................21
5.1 Hoofdonderzoeksvraag................................................................................................21
5.2 Deelvragen vooronderzoek..........................................................................................21
5.3 Deelvragen evalueren & bijsturen................................................................................21
6 Vooronderzoek...................................................................................................................22
6.1 Plan van aanpak..........................................................................................................22
6.2 Resultaten................................................................................................................... 22
a. Conclusies..................................................................................................................... 24
b. Finaal ontwerp...............................................................................................................24
7 Evalueren & bijsturen......................................................................................................... 28
a. Plan van aanpak............................................................................................................28
b. Resultaten..................................................................................................................... 28
c. Conclusies..................................................................................................................... 30
8 Algemeen besluit................................................................................................................ 31
9 Kritische reflectie................................................................................................................ 33
9.1 Product........................................................................................................................ 33
2
Graduaat in de orthopedagogische begeleiding
Graduaatsproef
Hoe kunnen wij binnen leefgroep Were Di de inspraak van kinderen versterken
in dagelijkse routines en activiteiten?
Door Tessa Garcia
Promotor Toa Van der Veken
Werkplek Verticale leefgroep Were Di
Patrijzenlaan 15, 3620 Lanaken
Academiejaar 2025-2026
Graduaatsproef aangeboden tot het behalen
van het diploma gegradueerde in de orthopedagogische begeleiding
,
,Voorwoord
Deze graduaatsproef vormt het sluitstuk van mijn opleiding Orthopedagogische Begeleiding
aan Hogeschool PXL. Het traject dat hieraan voorafging, was voor mij zowel intens als
bijzonder leerrijk. Tijdens mijn werkplekleren kwam ik voor het eerst in aanraking met de
bijzondere jeugdhulp. Dit werkveld was voor mij volledig nieuw, maar wekte al snel mijn
interesse. De complexiteit van de situaties waarin kinderen en jongeren zich bevinden,
gecombineerd met het belang van een warme, veilige en ondersteunende omgeving, heeft
mij sterk geraakt en gemotiveerd om mij hier verder in te verdiepen.
Doorheen dit proces heb ik niet alleen kennis opgebouwd over kinderparticipatie en inspraak,
maar ook geleerd hoe uitdagend het is om deze thema’s effectief toe te passen in de praktijk.
Ik heb ervaren dat er vaak een verschil bestaat tussen visie en uitvoering, en dat het als
hulpverlener essentieel is om hier actief mee aan de slag te gaan. Deze inzichten hebben mij
geholpen om mijn onderzoek vorm te geven en te groeien als toekomstig orthopedagogisch
begeleider.
Deze graduaatsproef was niet enkel een academische opdracht, maar ook een persoonlijk
groeiproces. Ik heb geleerd om kritisch te reflecteren, door te zetten bij moeilijkheden en mijn
ideeën bij te sturen op basis van feedback. Deze ervaringen neem ik mee in mijn verdere
professionele ontwikkeling.
Graag wil ik een aantal mensen bedanken die mij tijdens dit traject hebben ondersteund. In
de eerste plaats wil ik mijn werkplekcoach, Astrid Heyens, bedanken voor haar begeleiding,
betrokkenheid en vertrouwen tijdens mijn stage. Haar feedback en ondersteuning hebben mij
geholpen om mijn onderzoek verder te verdiepen en mijn vaardigheden te versterken.
Daarnaast wil ik mijn PXL-coach, Toa Van der Veken, bedanken voor haar begeleiding en
waardevolle inzichten tijdens het uitwerken van mijn graduaatsproef. Haar feedback heeft mij
geholpen om mijn werk op een meer gestructureerde en academische manier uit te werken.
Ook wil ik mijn collega’s van de verticale leefgroep Were Di bedanken. Ik heb mij vanaf het
begin welkom gevoeld en kreeg het vertrouwen om actief deel te nemen aan de werking van
de leefgroep. Ik kreeg de kans om initiatief te nemen en mij te ontwikkelen, onder andere bij
het organiseren van activiteiten zoals het maken van het dansje voor het winterfeest. Deze
ervaringen hebben mijn zelfvertrouwen versterkt en mijn kijk op het werkveld verruimd.
Tot slot wil ik de organisatie KiJoCo bedanken voor de kansen die ik kreeg om te leren en te
groeien binnen de bijzondere jeugdhulp. Dankzij deze ervaring heb ik een duidelijker beeld
gekregen van het werkveld en mijn plaats daarin.
Ik kijk met trots terug op dit traject en neem de opgedane kennis, ervaringen en inzichten
mee in mijn verdere professionele toekomst.
1
, Inhoud
Voorwoord............................................................................................................................... 1
1. Inleiding............................................................................................................................... 4
2. Context................................................................................................................................ 6
3. Praktijkprobleem................................................................................................................ 10
3.1 Aanleiding tot praktijkprobleem....................................................................................10
3.2 Beschrijving praktijkprobleem......................................................................................10
3.3 Meerwaarde, draagvlak en ondersteuning...................................................................11
4 Theoretisch kader...............................................................................................................13
4.1 Belang van theoretisch kader......................................................................................13
4.2 Inzichten uit literatuur...................................................................................................14
4.3 Besluit.......................................................................................................................... 19
5 Onderzoeksvragen.............................................................................................................21
5.1 Hoofdonderzoeksvraag................................................................................................21
5.2 Deelvragen vooronderzoek..........................................................................................21
5.3 Deelvragen evalueren & bijsturen................................................................................21
6 Vooronderzoek...................................................................................................................22
6.1 Plan van aanpak..........................................................................................................22
6.2 Resultaten................................................................................................................... 22
a. Conclusies..................................................................................................................... 24
b. Finaal ontwerp...............................................................................................................24
7 Evalueren & bijsturen......................................................................................................... 28
a. Plan van aanpak............................................................................................................28
b. Resultaten..................................................................................................................... 28
c. Conclusies..................................................................................................................... 30
8 Algemeen besluit................................................................................................................ 31
9 Kritische reflectie................................................................................................................ 33
9.1 Product........................................................................................................................ 33
2
