HC Sociale zekerheid
20/10/2025
Inleiding
Sociale zekerheid:
Wet 27.06.1969 (RSZ-wet) & KB 28.01.1969 (RSZ-besluit)
Doel: bieden van bestaanszekerheid tegen ‘sociale risico’s’
Verschillende evoluties in 150 jaar
Twee principes: solidariteit en verzekering
Twee soorten uitkeringen: kostenvergoedingen en inkomensvervangende
tegemoetkomingen
Sociale zekerheid voor werknemers
Organisatie
Bijdrageregeling
Werkgeversbijdragen
Werknemersbijdragen
Overheid en andere financieringsbronnen
Rijksdienst voor sociale zekerheid
Centrale instelling voor sociale zekerheid
Belast met
o Berekening en inning van werknemers- en werkgeversbijdragen
o Verdeling van de bijdragen onder de sociale zekerheidsinstellingen
o Controle op correcte berekening en betaling van de SZG-bijdragen aan werknemers
Criterium
Indien regelmatig gewerkt → recht op sociale zekerheid
Indien niet of onregelmatig gewerkt → minimumvoorzieningen
o Voorwaarde: onvoldoende bestaansmiddelen
o Indien voldoende bestaansmiddelen: bestaansmiddelen eerst opleven
Sectoren van sociale zekerheid
7 ‘sectoren van sociale zekerheid’:
Werkloosheid
o Arbeidsvoorziening
Bevoegdheid behoort toe aan de Gewesten => Vlaanderen: VDAB
Doel: Werkloosheid voorkomen en indien deze zich voordoet zo snel als mogelijk
komen tot een (weder)tewerkstelling. Via:
- Arbeidsbemiddeling
- Opleiding en training
- Loopbaanbegeleiding
o Werkloosheidsuitkeringen
Rijksdienst voor Arbeidsvoorzieningen (RVA)
- Federaal met werkloosheidsbureaus verspreid over het land
- Opdrachten
o Toepassing werkloosheidsreglementering
o Opdrachten i.v.m. loopbaanonderbreking en tijdskrediet
o Opdrachten i.v.m. dienstencheques
o Opdrachten i.v.m. bestrijding fraude i.v.m. werkloosheidsuitkering
Uitbetaling werkloosheidsuitkeringen gebeurt door erkende uitbetalingsinstelling
(niet RVA)
- WN is verbonden aan vakbond: ABVV, ACV, ACLVB
- WN is niet verbonden aan vakbond: Hulpkas voor werkloosheidsuitkeringen
(HVW)
Begrippen
- Voltijds of deeltijds werkloos
- Volledig of tijdelijk werkloos
, HC Sociale zekerheid
20/10/2025
- Werkloosheidsuitkering: vervangingsinkomen voor personen die werkloos
worden
Toekenningsvoorwaarden
- Voorheen bepaald aantal arbeidsdagen gewerkt met arbeidsovereenkomst evt.
correcties
- Zonder arbeid zijn
- Zonder loon zijn
- Arbeidsgeschikt zijn
- Beschikbaar zijn voor de arbeidsmarkt
- Actief op zoek gaan naar werk
- Voldoen aan de controleverplichting
- In België verblijven
- Voldoen aan de leeftijdsvoorwaarden
Soorten uitkeringen
- Werkloosheidsuitkering
o Bedrag afhankelijk van aantal factoren waaronder: gezinssituatie, bedrag
laatst verdiende loon, beroepsverleden, duur werkloosheid, aard
werkloosheid (volledig/tijdelijk), tewerkstellingsregime (voltijds/deeltijds)…
- Inkomensgarantie-uitkering
o Voltijds werkloze die op zoek is naar een voltijdse job, maar een deeltijdse
job aanvaardt
o ‘Behoud van rechten’ bij ontslag en aanvullende uitkering
- Inschakelingsuitkering voor schoolverlaters
o Leeftijdsvoorwaarde: <25 jaar
o Doorlopen van beroepsinschakelingstijd
o Studies voleindigd
o Beschikbaar voor de arbeidsmarkt én actief op zoek gaan naar werk
- Beschermingsuitkering
o Indien reeds 3 jaar een inschakelingsuitkering ontvangen
o Jongeren met mentale, medische, psychische en psychiatrische problemen
o 2 jaar met mogelijkheid tot verlenging
Ziekte- en invaliditeitsverzekering
o Rijksdienst voor ziekte- en invaliditeitsverzekering (RIZIV)
Wordt gefinancierd door WN- en WG-bijdragen uit RSZ
Nodige bedragen worden overgemaakt aan het ziekenfonds ziekenfonds maakt
bedragen over aan sociaal verzekerde
o Algemene voorwaarden
Geen automatisch recht voor elke inwoner van België
Aansluitingsverplichting + verplichting tot betaling van lidmaatschapsbijdrage
o 4 soorten uitkeringen
Gezondheidszorgen
- Welke: geneeskundige verstrekkingen opgenomen in nomenclatuur
- Tarieven: vaste tarieven in overleg met RIZIV
- Terugbetaling: percentage, forfaitair bedrag of volledige bedrag min remgeld
(globale beperking: maximumfactuur)
- Overige verstrekkingen: afhankelijk van ziekenfonds en bijkomende
verzekering
Arbeidsongeschiktheid
- Wat doen: doktersbriefje (>2d) aan WG en ziekenfonds (+ >66%
arbeidsongeschikt zijn)
- Eerste 30d: behoud van loon ten laste van WG (gewaarborgd loon, dus geen
loonverlies)
20/10/2025
Inleiding
Sociale zekerheid:
Wet 27.06.1969 (RSZ-wet) & KB 28.01.1969 (RSZ-besluit)
Doel: bieden van bestaanszekerheid tegen ‘sociale risico’s’
Verschillende evoluties in 150 jaar
Twee principes: solidariteit en verzekering
Twee soorten uitkeringen: kostenvergoedingen en inkomensvervangende
tegemoetkomingen
Sociale zekerheid voor werknemers
Organisatie
Bijdrageregeling
Werkgeversbijdragen
Werknemersbijdragen
Overheid en andere financieringsbronnen
Rijksdienst voor sociale zekerheid
Centrale instelling voor sociale zekerheid
Belast met
o Berekening en inning van werknemers- en werkgeversbijdragen
o Verdeling van de bijdragen onder de sociale zekerheidsinstellingen
o Controle op correcte berekening en betaling van de SZG-bijdragen aan werknemers
Criterium
Indien regelmatig gewerkt → recht op sociale zekerheid
Indien niet of onregelmatig gewerkt → minimumvoorzieningen
o Voorwaarde: onvoldoende bestaansmiddelen
o Indien voldoende bestaansmiddelen: bestaansmiddelen eerst opleven
Sectoren van sociale zekerheid
7 ‘sectoren van sociale zekerheid’:
Werkloosheid
o Arbeidsvoorziening
Bevoegdheid behoort toe aan de Gewesten => Vlaanderen: VDAB
Doel: Werkloosheid voorkomen en indien deze zich voordoet zo snel als mogelijk
komen tot een (weder)tewerkstelling. Via:
- Arbeidsbemiddeling
- Opleiding en training
- Loopbaanbegeleiding
o Werkloosheidsuitkeringen
Rijksdienst voor Arbeidsvoorzieningen (RVA)
- Federaal met werkloosheidsbureaus verspreid over het land
- Opdrachten
o Toepassing werkloosheidsreglementering
o Opdrachten i.v.m. loopbaanonderbreking en tijdskrediet
o Opdrachten i.v.m. dienstencheques
o Opdrachten i.v.m. bestrijding fraude i.v.m. werkloosheidsuitkering
Uitbetaling werkloosheidsuitkeringen gebeurt door erkende uitbetalingsinstelling
(niet RVA)
- WN is verbonden aan vakbond: ABVV, ACV, ACLVB
- WN is niet verbonden aan vakbond: Hulpkas voor werkloosheidsuitkeringen
(HVW)
Begrippen
- Voltijds of deeltijds werkloos
- Volledig of tijdelijk werkloos
, HC Sociale zekerheid
20/10/2025
- Werkloosheidsuitkering: vervangingsinkomen voor personen die werkloos
worden
Toekenningsvoorwaarden
- Voorheen bepaald aantal arbeidsdagen gewerkt met arbeidsovereenkomst evt.
correcties
- Zonder arbeid zijn
- Zonder loon zijn
- Arbeidsgeschikt zijn
- Beschikbaar zijn voor de arbeidsmarkt
- Actief op zoek gaan naar werk
- Voldoen aan de controleverplichting
- In België verblijven
- Voldoen aan de leeftijdsvoorwaarden
Soorten uitkeringen
- Werkloosheidsuitkering
o Bedrag afhankelijk van aantal factoren waaronder: gezinssituatie, bedrag
laatst verdiende loon, beroepsverleden, duur werkloosheid, aard
werkloosheid (volledig/tijdelijk), tewerkstellingsregime (voltijds/deeltijds)…
- Inkomensgarantie-uitkering
o Voltijds werkloze die op zoek is naar een voltijdse job, maar een deeltijdse
job aanvaardt
o ‘Behoud van rechten’ bij ontslag en aanvullende uitkering
- Inschakelingsuitkering voor schoolverlaters
o Leeftijdsvoorwaarde: <25 jaar
o Doorlopen van beroepsinschakelingstijd
o Studies voleindigd
o Beschikbaar voor de arbeidsmarkt én actief op zoek gaan naar werk
- Beschermingsuitkering
o Indien reeds 3 jaar een inschakelingsuitkering ontvangen
o Jongeren met mentale, medische, psychische en psychiatrische problemen
o 2 jaar met mogelijkheid tot verlenging
Ziekte- en invaliditeitsverzekering
o Rijksdienst voor ziekte- en invaliditeitsverzekering (RIZIV)
Wordt gefinancierd door WN- en WG-bijdragen uit RSZ
Nodige bedragen worden overgemaakt aan het ziekenfonds ziekenfonds maakt
bedragen over aan sociaal verzekerde
o Algemene voorwaarden
Geen automatisch recht voor elke inwoner van België
Aansluitingsverplichting + verplichting tot betaling van lidmaatschapsbijdrage
o 4 soorten uitkeringen
Gezondheidszorgen
- Welke: geneeskundige verstrekkingen opgenomen in nomenclatuur
- Tarieven: vaste tarieven in overleg met RIZIV
- Terugbetaling: percentage, forfaitair bedrag of volledige bedrag min remgeld
(globale beperking: maximumfactuur)
- Overige verstrekkingen: afhankelijk van ziekenfonds en bijkomende
verzekering
Arbeidsongeschiktheid
- Wat doen: doktersbriefje (>2d) aan WG en ziekenfonds (+ >66%
arbeidsongeschikt zijn)
- Eerste 30d: behoud van loon ten laste van WG (gewaarborgd loon, dus geen
loonverlies)