Analytisch Boekhouden en kostencalculatie
Examenvragen en kernleerstof, geordend per hoofdstuk
Universiteit Gent
Handelsingenieur, Bachelor 2 (semester 2) - Universiteit Gent
Echte en gereconstrueerde examenvragen met correcte antwoorden
Examenvragen 2021-2026
Gebaseerd op 11.070 uitgelezen Discord-berichten
Theorie gebaseerd op de gepinde samenvatting (SAMENVATTING ANALYTISCH BOEKHOUDEN EN
KOSTENCALCULATIE) en de cursus (prof. Annelies Roggeman).
Examenfocus Analytisch Boekhouden en kostencalculatie 2026 1
,Hoe gebruik je dit document?
Dit is geen samenvatting maar een examenvragen-document. Ongeveer 20% is beknopte theorie, 80% zijn echte en
gereconstrueerde examenvragen met volledig uitgewerkte antwoorden, geordend per thema. De vragen komen uit
het examen juni 2026, de gepinde vragenbundel, het examenvoorbeeld op Ufora, de oefeningenbundels en vooral
uit de post-examen-discussies op Discord (zittingen juni 2021 tot juni 2026 en de herexamens van augustus). Bij elke
vraag staat de bron.
Analytisch boekhouden is grotendeels een oefeningenvak: alle berekeningsvragen zijn stap voor stap uitgewerkt,
met de gebruikte formule expliciet vermeld en het eindantwoord apart gemarkeerd. Elke berekening in dit
document is bovendien via code (Python) dubbel nagerekend.
THEORIE
Kernbegrip, definitie, methode of boekingsregel die je moet kunnen geven en toepassen.
VRAAG
Echte of gereconstrueerde examenvraag (meerkeuze, open theorie of oefening), met bron.
ANTWOORD
Volledig uitgewerkt antwoord; bij oefeningen stap voor stap met formule en eindantwoord.
TIP
Examentip op basis van terugkerende patronen en de meest gemaakte fouten.
DISCORD
Inzicht of consensus uit de post-examen-discussies; betrouwbaarheid aangegeven.
Betrouwbaarheid van Discord-items: HOOG (3+ studenten bevestigen), MIDDEN (1 a 2 vermeldingen), LAAG (los of
tegenstrijdig, duidelijk gemarkeerd). Begin bij de hoogfrequente themas uit de tabel op de volgende pagina; de
extracomptabele kostencalculatie, de afschrijvingsstelsels en de kostenverdeelstaat komen elk jaar terug.
Examenfocus Analytisch Boekhouden en kostencalculatie 2026 2
,Thema-frequentietabel
De frequentie geeft aan op hoeveel van de 7 geanalyseerde zittingen (eerste zit juni 2021-2026 en het herexamen augustus
2021/2022) een vraag over dit thema voorkwam, niet hoe vaak het in de cursus staat. Noemer = 7 uitgelezen zittingen (examen
juni 2026, examenvoorbeeld, gepinde reconstructies en de Discord-discussies van de overige zittingen).
Thema Aantal zittingen Prioriteit Waar het over gaat
waarop dit
voorkwam
Extracomptabele ██████████ MUST KNOW De grote oefening: KVS, doorlevering, interne
resultaatbepaling (H7, H10) 7/7 afstanden, afval, winst per afdeling/product
Kostenverdeelstaat / verdeling ██████████ MUST KNOW Waterval hulp/algemene/industriele kpl,
indirecte kosten (H8) 7/7 verdeelsleutels, criterium kiezen
Afschrijvingsstelsels (H5) ██████████ MUST KNOW Lineair, degressief, progressief, bedrijfsdrukte
7/7 (gemengd), annuiteit; vrachtwagen-oefening
Materiaalverbruik en ██████████ MUST KNOW BV+AK-EV,
voorraadwaardering (H3) 7/7 FIFO/LIFO/voortschrijdend/maandgemiddelde
, transport en douane in aanschaffingswaarde
Journaalposten autonome ██████████ MUST KNOW Waterval boeken, spiegelrekeningen,
analytische bh (H9, H11) 7/7 doorlevering, sluitjournaalpost
Sluitjournaalpost (H9 deel 2) █████████░ Hoge prio Alle PI, SR en AR op 0 zetten; winst of verlies
6/7 aflezen uit de AR
Activity-based costing (H12-14) █████████░ Hoge prio Twee stappen, resource vs activity cost driver,
6/7 tarief = kosten/volume driver
Onderhoud boeken (bijvraag) █████████░ Hoge prio Groot onderhoud met voorziening, courant
6/7 onderhoud; analytisch naar algemeen
Verrekenprijzen (bijvraag) ███████░░░ Hoge prio Geschatte vs werkelijke kost,
5/7 aansluitingsafwijking debet/credit
Kostenbegrippen en ███████░░░ Hoge prio Direct/indirect, vast/variabel, kostenplaats-
classificatie (H2) 5/7 hierarchie, kostprijsbegrippen
Afval, uitval, bijproducten (H7, ███████░░░ Middelgroot Verwijderingskost nooit in KVS; opbrengst
H10) 5/7 afval in resultaatbepaling
Personeelskosten (H4) ██████░░░░ Middelgroot Brutoloon, bedrijfsvoorheffing, sociale opslag,
4/7 shoptime, lonen vs wedden
Verdeelmethoden ██████░░░░ Middelgroot Producten in verschillende eenheden,
delingscalculatie / 4/7 nettoverkoopwaarde splitsen
equivalentie / verkoopwaarde
(H8)
Rente, annuiteit en sinking ████░░░░░░ Middelgroot Annuiteitenfactor, sinking fund enkel principe
fund (H6) 3/7 kennen
Examenfocus Analytisch Boekhouden en kostencalculatie 2026 3
, Examenstructuur en examenformat
Het examen is gesloten boek. De leerstof omvat de hoofdstukken 1 tot en met 14 met de bijhorende werkcolleges.
Het examen bestaat uit twee delen met een stabiele opbouw die over alle recente zittingen terugkomt:
THEORIE
Vaste opbouw (juni 2026 en eerdere zittingen).
Deel 1: ongeveer 10 meerkeuzevragen (theorie, samen goed voor ongeveer 20-25% van het totaal), een oefening op ABC
en een oefening op de sluitjournaalpost. Deel 2: de grote extracomptabele oefening met kostenverdeelstaat,
resultaatbepaling en journaalposten, plus bijvragen over onderhoud en verrekenprijzen. Globaal weegt theorie ongeveer
20% en oefeningen 80%.
Toegelaten hulpmiddelen en praktisch
Je krijgt lege templates (geen ingevulde kostenverdeelstaat of rekeningstelsel): de kostenverdeelstaat is leeg maar
de verdeelsleutels laten toe de kostenplaatsen af te leiden. Een rekeningenstelsel (MAR) krijg je niet: er bestaat geen
wettelijk vastgelegde MAR voor de analytische boekhouding, die kiest elke onderneming zelf. Je moet dus de namen
van de rekeningen kennen (spiegelrekening, permanente inventaris, kostenplaats, kostendrager), niet de nummers -
behalve bij de boekingen rond onderhoud (818/...). T-rekeningen worden nooit gevraagd, maar mag je als
controlemiddel zelf gebruiken, vooral bij de sluitjournaalpost. De annuiteitenfactor wordt gegeven.
TIP
Reken altijd verder met niet-afgeronde getallen.
De prof rekent fouten door (volgredenering): een rekenfout in een vroege stap wordt maar een keer afgestraft als je er
correct mee verderwerkt. Schrijf de namen van je berekeningen voluit, splits je boekingen niet te veel samen zodat de
prof deelpunten kan geven, en let op de klassieke valstrikken: afvalverwijdering hoort nooit in de kostenverdeelstaat,
transport bij aankoop zit al in het materiaalverbruik, en eenheden (gram naar kg, liter) moet je soms zelf omzetten.
Profstijl en terugkerende patronen
DISCORD
De meerkeuzevragen zijn vaak lastiger dan de oefeningen. Het zijn meestal stellingen-vragen ("alleen stelling 1 / alleen
stelling 2 / beide / geen") of conceptuele toepassingsvragen waarbij je het juiste verdeelcriterium of afschrijvingsstelsel
bij een scenario moet kiezen. In juni 2025 vonden studenten de theorie-meerkeuze uitgesproken moeilijk. Een aantal
stellingen komen letterlijk terug van vorige jaren (de prof gaf dit in 2026 zelfs aan). Betrouwbaarheid HOOG.
Discord, zittingen 2021-2026
Examenfocus Analytisch Boekhouden en kostencalculatie 2026 4