Samenvatting Sociale Psychologie | Hoofdstuk 1 | Arteveldehogeschool | 2025/26

Hoofdstuk 1: Wat is sociale psychologie?
Invloed anderen = onbewust
 Watzlawick: je kan niet niet communiceren  non-verbaal =
communiceren!
 Kan niet niet beïnvloed door anderen: anderen aanwezig  denkproces,
gedrag, emoties, motivatie wijzigen
DUS alle menselijke gedrag = sociaal
 (on)rechtstreeks beïnvloed door anderen
Waarom beïnvloed? Kuddedieren! (anderen nodig)
 Overlevingskans groter in groep: individu prooi v/ aanvaller = kleine kans,
individu prooi pakken = groter kans
Maatschappij: rol + eigen rolverwachtingen, vaardigheden, expertise
 Expertise uitwisselen met anderen  efficiëntie gemeenschap groter
DOOR complementariteit tss mensen + talenten samenleggen
 Voorwaarde: samenwerking ≠ stroef
 Iem nodig om mee te praten, overleggen, raad vragen (moed,
zelfwaardegevoel, …)
 Willen beïnvloed worden + beïnvloeden (ookal willen niet)
 Eenzaamheid beleven in sociale kader


1.1 STUDIEOBJECT EN DEFINITIE VAN DE SOCIALE PSYCHOLOGIE


Materiele object Formele object
= bestudeert gedrag v/ mensen = ontdekt wetmatigheden in manier
beïnvloed door gedrag anderen waarop mensen met elkaar omgaan +
 Beïnvloeding: observeerbare + door elkaar beïnvloed
bewuste beïnvloeding EN
subtiele + onbewuste
beïnvloeding

Positieve wetenschap!: observatie + metingen (chemie, natuurkunde) 
willen met wetmatigheden werken
 Mogelijke, objectieve, meetbare gegevens ontdekken
Psychologie: onderscheid oorzaak, gevolg + verklaren OOK verstehen nodig
 Inleven in ander + empathie aanwenden om wetmatigheden begrijpen
(weet waarover je spreekt als beleeft + doorleeft)
Gedrag = materiele object:

Sociale psychologie Algemene psychologie
= gedrag dat je niet/anders stelt als = gedrag individu in normale
geen/minder invloed anderen omstandigheden
 Studieobject = sociaal gedrag  Verschil: gedragingen buiten
sociale context


1

,  Algemene psychologie bestudeert ook gedragingen sociale context (sociale
gedragingen)
Sociologie: wet. Discipline bij uitstek die sociaal gedrag mensen in kaart brengen
+ verklaren
 Verschil sociologie, sociale psychologie:

Sociologie Sociale psychologie
 Weinig aandacht individuele  Gedrag individuen in sociale
gedragingen persoon  relaties
wetmatigheden in sociale  Interacties tss groepen ALS
structuren + gehelen (be)invloed gedragingen
DUS studie gedrag groepen individu  interactie groep,
individu!


DUS sociale psychologie = raakvlak algemene psychologie + algemene
sociologie
 Overlapt deels beide wetenschappen  meerwaarde:
 Sociologie: baat bij kennis sociale interacties tss individuen
 Psychologie: baat bij inzicht in wijze waarop gedragingen individu
beïnvloed door aanwezigheid + gedrag anderen
 Respect!: openstaan vr werkwijze, mensbeeld, bevindingen
Sociale psychologie: wil antw bieden op hoe individuen reageren in sociale
situaties
 = correct MAAR beperkt  Gordon Allport:




 Nadruk sociale + individu
 3 doelen psychologie
 Beinvloeding kan obv subjectief gepercipieerde gedachten,
gevoelens, gedragingen anderen
DUS niet altijd ander gedrag ziet stellen  veronderstellen =
voldoende


1.2 GESCHIEDENIS VAN DE SOCIALE PSYCHOLOGIE


Bestaat niet lang  20e E MAAR daarvoor experiment invloed anderen op gedrag
individu (1880)

Plato Aristoteles
Mens ≠ aangeboren neiging tot Mens v/ nature gemeenschapswezen
sociaal gedrag MAAR streeft
eigenbelang in relaties anderen




2