Samenvatting Economische Geschiedenis (HSH90A)

Samenvatting Economische
geschiedenis
Prof. Dr. Yves Segers
Academiejaar 2020-2021

,Inhoudstafel
Inleiding..................................................................................................................................................2
Topic 1: Economische groei, welvaart en ongelijkheid...........................................................................2
Hoofdstuk 0: Inleiding.........................................................................................................................2
Hoofdstuk 1: The Great Divergence....................................................................................................3
1. Inleiding......................................................................................................................................3
2. Hoe groot was/is de kloof?........................................................................................................4
Hoofdstuk 2: Industriële Revolutie en Moderne economische groei................................................11
1. Inleiding....................................................................................................................................11
2. Sectoren....................................................................................................................................11
3. Transport en communicatie......................................................................................................15
4. Kapitaal.....................................................................................................................................16
5. Demografie...............................................................................................................................17
6. Globalisering en wereldhandel.................................................................................................20
7. Levensstandaard.......................................................................................................................23
Hoofdstuk 1: Inleiding.......................................................................................................................27
Hoofdstuk 2: Consumptie en inkomen.............................................................................................27
..........................................................................................................................................................30
Hoofdstuk 3: Consumptie en levensstandaard.................................................................................31
..........................................................................................................................................................34
Hoofdstuk 4: Voeding en sociale ongelijkheid..................................................................................35




1

,Inleiding
Examen: bestaat uit drie open vragen

 Vraag 1: Twee definities/begrippen: met eigen woorden beknopt uitleggen wat het is en dan
het begrip/concept situeren in de tijd en plaats (2 x 3 p.)
VB. Wat is fysioclassie?
 Vraag 2: Inhoudsvraag (afgebakend stuk uit de cursus) (7p.)
VB. Bespreek de migratiestromen vanuit Europa in de 19 e eeuw en bespreek de socio-
economische effecten hiervan.
 Vraag 3: Verbandenvraag: Twee begrippen/concepten uit de cursus met elkaar vergelijken
(7p.)
o Bespreek concept/begrip 1
o Bespreek concept/begrip 2
o Bespreek de gelijkenissen/verschillen/het verband tussen concept/begrip 1 & 2
o

Topic 1: Economische groei, welvaart en ongelijkheid
Hoofdstuk 0: Inleiding
“Dé geschiedenis” bestaat niet

 Iedere historicus kijkt op een andere manier naar “dé geschiedenis” omdat er veel verschillende
elementen zijn die de visie van de historicus:

 WANNEER: Het moment waarop je naar de geschiedenis kijkt beïnvloedt de visie van de
historicus
 WAAR: De locatie vanwaar je naar de geschiedenis kijkt beïnvloedt de visie van de historicus
 Het verkrijgen van nieuwe inzichten door
o Nieuwe publicaties
o Publicaties uit andere talen
o Het ontdekken van nieuwe bronnen
o …

Dit is ook zo bij ‘The Great Divergence’: er zijn veel verschillende visies op HOE dit gebeurd is.

Bij economische geschiedenis is het belangrijkste om het WAAROM en HOE te gaan achterhalen. Een
goed onderbouwde en gestaafde visie opbouwen voor gebeurtenissen is belangrijk.

Conclusie: Geschiedenis ligt toch niet zo vast als we eigenlijk denken de dag van vandaag.

ACTUALITEIT: De coronacrisis: Veel experts uit verschillende vakgebieden hebben een verschillende
visie op deze gezondheidscrisis.




2

, Hoofdstuk 1: The Great Divergence
1. Inleiding




KAART 1

Het Euraziatische en Afrikaanse handelssysteem (15 de eeuw – de jaren 1400): Volgens historici zou
het handelssysteem er zo uitgezien hebben. De kern van de handelseconomie in de 15 e eeuw ligt in
het Midden-Oosten (China en India). Deze twee landen waren toen dé wereldspelers.

 NIET West-Europa! Hier was de handelsactiviteit eerder beperkt en er waren zeker géén echte
wereldspelers




KAART 2

15e eeuw: China verkent onder bewind van Keizer Zheng He de kusten van onbekende streken
(ontdekkingsreizen). Niet alleen het Westen maar ook zuiden.

 De ontdekkingsreizen van China reikten bijna tot in de punt van Afrika en zelfs Europa!
 In 1433 besloot keizer Zheng Hu te stoppen met het verkennen van internationale overzeese
gebieden. WAAROM? Hier is geen verklaring voor gekend tot de dag van vandaag! Opnieuw veel
verklaringen hiervoor van verschillende histrorici.

Conclusie: De economische kern van de wereld lag in 1400 in het Midden-Oosten. Had Keizer Zheng
Hoe deze beslissing niet gemaakt, had de wereld er vandaag de dag héél anders uitgezien op
verschillende niveaus (economisch, sociaal, economisch…). Dit is een echt scharniermoment in de

3