Universiteit Antwerpen 2025-2026 - 3 studiepunten
Geschiedenis van de film 1: Stille film 2
Fragmenten 32
Belangrijke technieken 43
Termen 45
Mensen 47
Mogelijke examenvragen 55
1
,Geschiedenis van de film 1: Stille film
de uitvinding
Thomas A. Edison
Zakenman: stool andere hun concepten
- gloeilamp (1879)
- elektriciteit
- phonograph
- kinetograph
- kinetoscope
Kinetograph (1891)
- registreert beweging zoals een Kodakcamera
- pellicule raast voorbij een lens met een enorme snelheid
Hoewel Edison de eer krijgt, is Dickson degene die daadwerkelijk de uitvinding heeft
gedaan, heeft besloten om met 35 mm pellicule te draaien, alles draaide , de camera
maakte en de eindverantwoordelijke in de Black Maria was.
Black Maria: een volledig geblindeerd huis. Het dak kon openen en de studio kon draaien,
waardoor ze met natuurlijk zonlicht konden filmen. Ze lichte de plaats van de actie fel uit,
waardoor er donkere schaduwen en gloeiende witvlakten ontstonden.
De oorspronkelijke bedoeling was direct geluid, beeld en kleur te koppelen, maar de
technologie was er nog niet om te synchroniseren. Een gebrek aan materialisme zorgt
ervoor dat hun idealisme nog niet kan uitgevoerd worden.
Ze konden wel geluid opnemen met een phonograph.
De beelden konden bekeken worden door de kinetoscoop (beweging+kijken→ kijkmachine)
aangezien een projectie te veel gedoe was. Er was dus een persoonlijke peepshow. Hoewel
een hoofdtelefoon nog niet officieel ontdekt was, verbond een gelijkaardig toestel de
fonoscoop met de kinescoop om ze geluid en beeld te combineren.
2
,Dickson focuste vooral op performers waar niet iedereen naar kon gaan kijken (door
financiële of geografische redenen.)
- bv Annabelle Serpentine Dance
- Sandow (bodybuilder)
- Corbett fight (naspeling gevecht als sportverslag)
- …
Er is een onbedoeld slowmotion effect, doordat er 46 beelden geregistreerd waren, maar
maar 24 geprojecteerd kon worden. Meer registratie dan projectie zorgt dus voor
slowmotion, terwijl meer projectie dan registratie voor een versnelling zorgt.
Edison was natuurlijk koppig, kinderachtig en hebberig dus betaalde veel geld om hun
concept op te kopen, waarna hij het een andere naam gaf: Vitascope. Daarmee werd de
allereerste filmvoorstelling in een theater gespeeld.
doelpubliek: bourgeois; lage middenklasse
idee: als een museum
Door film kon men het optische onbewust in kaart brengen. Zo kon je ontdekken hoe een
paard galoppeert, hoe een nies in onderbouwd werd, hoe voos een kus is, …
Cinématographe (gebroeders Lumière)
1894
De cinématographe is een camera en een projector ineen. Hij is handcranked, waardoor je
wel een operator nodig hebt. Hierdoor is hij lichter. Zo kan je hem gemakkelijk verplaatsen
en buiten filmen. Hiermee kan je dus het alledaags leven vastleggen. Jammer genoeg heb je
door de operator wel een trager beeld (16 frames/seconde ipv 46 frames/seconde)
De films die met deze camera worden gefilmd zijn geïnspireerd door het impressionisme. Je
krijgt een beeld van het dagdagelijkse leven in plaats van alleen grote momenten weer te
geven van die tijd. Daardoor kan het gezien worden als een teletijdmachine. Er is een
tijdsvastelling ipv een imitatie.
bv: sortie de l’usine Lumière à Lyon (maart 1894 of 1895)
l’arrivée d’un train (1895)
3
, De gebroeders Lumière zijn zich zeer bewust van beeldcompositie en diepte. Ze leggen
daarmee ook de basis voor narratieve filmpjes. Er is een fluïde lijn tussen fictie en realiteit in
de cinema.
L’arroseur arrose (de spuiter bespoten,1895)
innov:
- ‘Eerste’ fictie,
- eerste slapstick,
- eerste special effect
De broers filmden niet alleen in Frankrijk, maar trokken ook naar andere landen om
toeristische filmpjes en natuurfilmpjes te maken. Dat deden ze volgens Panorama: ze
bewogen te voet, op een trein, in een boot, … om een landschap weer te geven.
Bv. Phantom Ride
Groot succes: na hun eerste voorstelling (1895) verkochte ze zaal na zaal uit.
George Méliès
cinema magician (1898)
Obv Houdini leerde George illusies (onthoofding, in 2 zagen, …)
Door de film kwamen er nieuwe manieren om illusies weer te geven. Door toeval
(omvergeduwd, camera uit, op dezelfde plaats, iets verdwijnt) kwam George erachter dat hij
dingen kon doen ‘verdwijnen’. Dat combineerde hij met klassieke illusies. Hij kocht een
camera van Lumière en maakte zo filmpjes waarin hij illusies uitvoerde.
Dat is ook de basis van ongewilde montage en stopmotion.
Snel verspreidde film (vooral kijken) zich als een lopend vuurtje over de hele wereld.
Films maken was vooral weggelegd voor Frankrijk, Engeland en de VS.
tegenpool Lumière
fictie: camera moet creëren
ontdekker montage en special effects
volledige onderdompeling in film, verwierp theater
werken:
- cendrillon: assepoester (bewijs: kind van zijn tijd)
- l’affaire dreyfus (1899)
- voyage dans la lune (1902)
Cendrillon (1899)
hij merkte dat cinema commercieel potentieel heeft als je je inleeft in de populaire cultuur. Dat waren toen sprookjes, hij toverde
ze om naar “féerie” (populairste vorm van volkstheater). Het mocht geen tekst hebben, maar moest eerder circusachtig zijn.
theater: Féerie: obv sprookjes maar ook innoverend
4