Deel VI: stress respons
1. Selye’s concept van stress
1 van de concepten is dat
we stress nodig hebben om
ons presteren te verbeteren
maar op een bepaald punt is
stress negatief
- In verschillende experimenten stelde Selye proefdieren bloot aan
schadelijke stoffen en vond dat ze allemaal reageerden met hetzelfde
syndroom van veranderingen (stress triade)
- Stress triade
o Groeien van de bijnieren
o Krimpen van lymfatische organen
o Bloedingen via GI ulcera
Stress:
- Voor lichaam maakt het niet uit wat de stress
veroorzaakt
- Biologische reactie van het lichaam is altijd universeel
en exact hetzelfde
o Prikkel verschilt maar interne lichamelijke
opwinding is niet-specifiek
- Een stressor (fysieke, omgeving of psychisch) verstoort
de homeostase
- Stress is dus alarmfase en de automatische reactie van het lichaam om te
vechten voor het herstel van de vitale evenwicht
Verschillende antwoorden op stress:
- Als je constant te veel stress hebt kun je uitgeput raken
De Visscher Amber – KU Leuven – Farmaceutische Wetenschappen 2 de Bachelor
Semester 2
, 2. Stressor
Stressor = prikkel die stress respons uitlokt
Kenmerken van een stressor:
- Het gaat om extremen, te veel of juist te weinig van een beetje van alles
(extreme hitte, extreme isolatie,…)
- Brengen vaak fysieke en mentale schade/pijn toe
- Alles wat een individu ervaart als een bedreiging werkt als een stressor
- Wat voor de ene een stressor is, is dat voor de ander niet, of eenzelfde
prikkel kan op ene moment geen stressor zijn maar op ander moment (bv
als je moe bent) dan weer wel
o Het is heel erg subjectief
3. Mentale stress
4. Fysieke stress
- Ziekte
- Pijn
- Schade
- Extreme inspanning
- …
De Visscher Amber – KU Leuven – Farmaceutische Wetenschappen 2 de Bachelor
Semester 2
, 5. Algemeen adaptiesyndroom (1)
3 fasen:
1) Alarmfase: lichaam schiet onmiddellijk in vecht- of vluchtrespons, dit
wordt geregistreerd in het SZS
2) Weerstandsfase: stressor blijft aanwezig, lichaam probeert zich aan te
passen aan de nieuwe, stressvolle situatie en vecht actief terug om
overeind te blijven, deze fase wordt gedomineerd door glucocorticoïden die
zorgen dat er constant extra energie
en glucose wordt vrijgemaakt om
weerstand vol te houden
3) Adaptatie: de stressor verdwijnt uit
het lichaam of lichaam wint gevecht
en er is herstel van de homeostase
MAAR als stressor te lang aanhoudt
en de energievoorraden en
hormoonsystemen uitgeput zijn, gaat
lichaam in uitputtingsfase
o Dan is er verlies van
homeostase en falen 1 of meer orgaansystemen
- Er wordt via
het SZS
noradrenaline
vrijgezet
De Visscher Amber – KU Leuven – Farmaceutische Wetenschappen 2 de Bachelor
Semester 2
1. Selye’s concept van stress
1 van de concepten is dat
we stress nodig hebben om
ons presteren te verbeteren
maar op een bepaald punt is
stress negatief
- In verschillende experimenten stelde Selye proefdieren bloot aan
schadelijke stoffen en vond dat ze allemaal reageerden met hetzelfde
syndroom van veranderingen (stress triade)
- Stress triade
o Groeien van de bijnieren
o Krimpen van lymfatische organen
o Bloedingen via GI ulcera
Stress:
- Voor lichaam maakt het niet uit wat de stress
veroorzaakt
- Biologische reactie van het lichaam is altijd universeel
en exact hetzelfde
o Prikkel verschilt maar interne lichamelijke
opwinding is niet-specifiek
- Een stressor (fysieke, omgeving of psychisch) verstoort
de homeostase
- Stress is dus alarmfase en de automatische reactie van het lichaam om te
vechten voor het herstel van de vitale evenwicht
Verschillende antwoorden op stress:
- Als je constant te veel stress hebt kun je uitgeput raken
De Visscher Amber – KU Leuven – Farmaceutische Wetenschappen 2 de Bachelor
Semester 2
, 2. Stressor
Stressor = prikkel die stress respons uitlokt
Kenmerken van een stressor:
- Het gaat om extremen, te veel of juist te weinig van een beetje van alles
(extreme hitte, extreme isolatie,…)
- Brengen vaak fysieke en mentale schade/pijn toe
- Alles wat een individu ervaart als een bedreiging werkt als een stressor
- Wat voor de ene een stressor is, is dat voor de ander niet, of eenzelfde
prikkel kan op ene moment geen stressor zijn maar op ander moment (bv
als je moe bent) dan weer wel
o Het is heel erg subjectief
3. Mentale stress
4. Fysieke stress
- Ziekte
- Pijn
- Schade
- Extreme inspanning
- …
De Visscher Amber – KU Leuven – Farmaceutische Wetenschappen 2 de Bachelor
Semester 2
, 5. Algemeen adaptiesyndroom (1)
3 fasen:
1) Alarmfase: lichaam schiet onmiddellijk in vecht- of vluchtrespons, dit
wordt geregistreerd in het SZS
2) Weerstandsfase: stressor blijft aanwezig, lichaam probeert zich aan te
passen aan de nieuwe, stressvolle situatie en vecht actief terug om
overeind te blijven, deze fase wordt gedomineerd door glucocorticoïden die
zorgen dat er constant extra energie
en glucose wordt vrijgemaakt om
weerstand vol te houden
3) Adaptatie: de stressor verdwijnt uit
het lichaam of lichaam wint gevecht
en er is herstel van de homeostase
MAAR als stressor te lang aanhoudt
en de energievoorraden en
hormoonsystemen uitgeput zijn, gaat
lichaam in uitputtingsfase
o Dan is er verlies van
homeostase en falen 1 of meer orgaansystemen
- Er wordt via
het SZS
noradrenaline
vrijgezet
De Visscher Amber – KU Leuven – Farmaceutische Wetenschappen 2 de Bachelor
Semester 2