Tentamen Recht samenvatting 18-
06
Inhoud
Werkcollege 1: Basisstructuur van het recht..........................................................5
Werkcollege 2: Staatsrecht, grondrechten en bestuursrecht..................................8
Werkcollege 4: Strafrecht..................................................................................... 17
Werkcollege 5: Privacy en beroepsgeheim...........................................................24
Werkcollege 6: Arbeidsrecht................................................................................. 31
Werkcollege 7: Rechtsbijstand.............................................................................. 36
Hoofdstuk 1 recht en regels................................................................................. 42
1.1 waarom is er recht?..................................................................................... 42
1.2 Vindplaatsen van het recht.........................................................................42
1.2.1 wet en regelgeving................................................................................ 42
1.2.2 jurisprudentie........................................................................................ 43
1.2.3 de gewoonte......................................................................................... 43
1.2.4 verdagen............................................................................................... 43
1.3 Aard van de regels...................................................................................... 44
1.3.1 dwingend en aanvullen recht................................................................44
1.3.2 rangorde in regelingen..........................................................................44
1.3.3 objectief en subjectief recht..................................................................46
1.4 Grondrechten.............................................................................................. 47
1.5 Recht en de praktijk van het sociaal werk...................................................48
Hoofdstuk 2 indeling van het recht.......................................................................52
2.1 publiekrecht en privaatrecht.......................................................................52
§2.1.1 Publiekrecht......................................................................................... 52
§2.1.2 Privaatrecht......................................................................................... 55
§2.1.3 Publiekrecht en privaatrecht in functionele rechtsgebieden................56
§2.2 Materieel recht en formeel recht...............................................................56
2.3 beginselen van het procesrecht..................................................................57
2.3.1 geschillenbeslechting in twee instanties door onafhankelijke rechters. 57
2.3.2 absolute en relatieve competentie........................................................58
2.3.3 procederen met of zonder advocaat.....................................................59
2.3.4 openbaarheid van de terechtzitting en de uitspraak.............................59
2.3.5 toetsing door de rechter........................................................................60
2.3.6 alternatieve geschillenbeslechting........................................................60
, 2.4 korte schets van het procesrecht................................................................61
2.4.1 bestuursprocesrecht.............................................................................. 61
2.4.2 strafprocesrecht.................................................................................... 62
2.4.3 burgerlijk procesrecht........................................................................... 63
2.5 rechtshulp en rechtsbijstand.......................................................................66
Hoofdstuk 7 samenle vingsvormen en scheiding.................................................66
7.8 scheiding en omgangsmediation.................................................................66
Hoofdstuk 9 jeugdhulp......................................................................................... 70
9.2. wettelijke regelingen.................................................................................. 70
9.2.5 enkele andere beschermende maatregelen voor jeugdigen.................70
Hoofdstuk 10 gezondheid..................................................................................... 72
10.2 patiënten in de WGBO............................................................................... 72
10.2.3 inzagerecht......................................................................................... 72
10.2.4 beroepsgeheim................................................................................... 73
Hoofdstuk 11 werken............................................................................................ 74
11.1 kader van arbeidsovereenkomst...............................................................74
11.2 arbeidsovereenkomst................................................................................ 74
11.2.1 drie kenmerken van de arbeidsovereenkomst....................................74
11.2.2 totstandkoming van de arbeidsovereenkomst....................................75
11.2.3 inhoud van de arbeidsovereenkomst..................................................75
11.2.4 duur van arbeidsovereenkomst...........................................................76
11.2.5 proeftijd............................................................................................... 76
11.2.6 uitzendovereenkomst..........................................................................77
11.3 verplichtingen en rechten van de werknemer...........................................77
11.3.1 verplichtingen van de werknemer.......................................................77
11.3.2 rechten van de werknemer.................................................................78
11.3.3 positie van minderjarige werknemers.................................................78
11.4 verplichtingen van de werkgever..............................................................79
11.4.1 zorg voor veilige arbeidsomstandigheden...........................................79
11.4.2 re-integratie van arbeidsongeschikte werknemers.............................79
11.4.3 aansprakelijkheid voor werknemers....................................................80
11.5 einde van de arbeidsovereenkomst...........................................................80
11.5.1 beëindiging met wederzijdse instemming...........................................80
11.5.2 einde van rechtswege.........................................................................81
11.5.3 eenzijdige opzegging..........................................................................81
11.5.4 ontbinding van de arbeidsovereenkomsten........................................81
11.6 medezeggenschap.................................................................................... 82
,Hoofdstuk 12 sociale zekerheid bij ziekte en arbeidsongeschiktheid...................83
12.2 ziekte en arbeidsongeschiktheid...............................................................83
12.2.5 WAZO: combineren van arbeid en zorg...............................................83
Hoofdstuk 14 strafrecht........................................................................................ 85
14.1 strafbaarheid............................................................................................. 85
14.1.1 bescherming betrokkenen binnen het strafrecht.................................85
14.1.2 strafbepalingen................................................................................... 86
....................................................................................................................... 87
14.1.3 strafbaar feit....................................................................................... 87
14.1.4 strafuitsluiting ronden.........................................................................87
14.1.5 strafbare poging en strafbare voorbereiding.......................................88
14.1.6 verschillende daders bij een strafbaar feit..........................................89
14.2. personen in het strafproces......................................................................90
14.2.1 opsporingsambtenaren.......................................................................90
14.2.2 openbaar ministerie............................................................................ 90
14.2.3 rechter commissaris............................................................................90
14.2.4 strafrechter......................................................................................... 91
14.2.5 verdachte............................................................................................ 92
14.2.6 raadsman............................................................................................ 92
....................................................................................................................... 93
14.2.8 reclasseringsmedewerker...................................................................93
14.3 positie van de verdachte in het strafproces..............................................94
14.3.1 vrijheidsbenemende dwangmiddelen..................................................94
14.3.2 dwangmiddelen tegen de persoon van de verdachte.........................96
14.3.3 herstelrecht in het strafproces............................................................97
14.4 onderzoek ter terechtzitting......................................................................97
14.4.1 dagvaarding........................................................................................ 97
14.4.2 onderzoek........................................................................................... 98
14.4.3 rechterlijke uitspraak...........................................................................99
14.6 straffen en maatregelen..........................................................................100
14.6.1 OM-afdoening.................................................................................... 100
14.6.2 straffen en maatregelen voor volwassenen......................................101
14.6.3 straffen en maatregelen voor adolescenten......................................105
14.6.4 jeugdstraffen en maatregelen...........................................................105
Hoofdstuk 16 hulp en dienstverlening................................................................105
16.1 organisatie van hulp en dienstverlening.................................................105
16.2 bekwaamheid en professionaliteit........................................................106
, 16.3 relatie van de professional met de client................................................107
16.3.1 recht op eerbieding van de persoonlijke levenssfeer........................107
16.3.2 recht op ontastbaarheid van het menselijk lichaam..........................108
16.4 werken in een instelling of organisatie....................................................108
16.4.1 taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden..............................108
16.4.2 protocollen........................................................................................ 109
16.4.3 beleid................................................................................................ 109
16.5 spanningsveld tussen regelgeving en praktijk........................................110
16.6 aansprakelijkheid voor het eigen handelen.............................................110
06
Inhoud
Werkcollege 1: Basisstructuur van het recht..........................................................5
Werkcollege 2: Staatsrecht, grondrechten en bestuursrecht..................................8
Werkcollege 4: Strafrecht..................................................................................... 17
Werkcollege 5: Privacy en beroepsgeheim...........................................................24
Werkcollege 6: Arbeidsrecht................................................................................. 31
Werkcollege 7: Rechtsbijstand.............................................................................. 36
Hoofdstuk 1 recht en regels................................................................................. 42
1.1 waarom is er recht?..................................................................................... 42
1.2 Vindplaatsen van het recht.........................................................................42
1.2.1 wet en regelgeving................................................................................ 42
1.2.2 jurisprudentie........................................................................................ 43
1.2.3 de gewoonte......................................................................................... 43
1.2.4 verdagen............................................................................................... 43
1.3 Aard van de regels...................................................................................... 44
1.3.1 dwingend en aanvullen recht................................................................44
1.3.2 rangorde in regelingen..........................................................................44
1.3.3 objectief en subjectief recht..................................................................46
1.4 Grondrechten.............................................................................................. 47
1.5 Recht en de praktijk van het sociaal werk...................................................48
Hoofdstuk 2 indeling van het recht.......................................................................52
2.1 publiekrecht en privaatrecht.......................................................................52
§2.1.1 Publiekrecht......................................................................................... 52
§2.1.2 Privaatrecht......................................................................................... 55
§2.1.3 Publiekrecht en privaatrecht in functionele rechtsgebieden................56
§2.2 Materieel recht en formeel recht...............................................................56
2.3 beginselen van het procesrecht..................................................................57
2.3.1 geschillenbeslechting in twee instanties door onafhankelijke rechters. 57
2.3.2 absolute en relatieve competentie........................................................58
2.3.3 procederen met of zonder advocaat.....................................................59
2.3.4 openbaarheid van de terechtzitting en de uitspraak.............................59
2.3.5 toetsing door de rechter........................................................................60
2.3.6 alternatieve geschillenbeslechting........................................................60
, 2.4 korte schets van het procesrecht................................................................61
2.4.1 bestuursprocesrecht.............................................................................. 61
2.4.2 strafprocesrecht.................................................................................... 62
2.4.3 burgerlijk procesrecht........................................................................... 63
2.5 rechtshulp en rechtsbijstand.......................................................................66
Hoofdstuk 7 samenle vingsvormen en scheiding.................................................66
7.8 scheiding en omgangsmediation.................................................................66
Hoofdstuk 9 jeugdhulp......................................................................................... 70
9.2. wettelijke regelingen.................................................................................. 70
9.2.5 enkele andere beschermende maatregelen voor jeugdigen.................70
Hoofdstuk 10 gezondheid..................................................................................... 72
10.2 patiënten in de WGBO............................................................................... 72
10.2.3 inzagerecht......................................................................................... 72
10.2.4 beroepsgeheim................................................................................... 73
Hoofdstuk 11 werken............................................................................................ 74
11.1 kader van arbeidsovereenkomst...............................................................74
11.2 arbeidsovereenkomst................................................................................ 74
11.2.1 drie kenmerken van de arbeidsovereenkomst....................................74
11.2.2 totstandkoming van de arbeidsovereenkomst....................................75
11.2.3 inhoud van de arbeidsovereenkomst..................................................75
11.2.4 duur van arbeidsovereenkomst...........................................................76
11.2.5 proeftijd............................................................................................... 76
11.2.6 uitzendovereenkomst..........................................................................77
11.3 verplichtingen en rechten van de werknemer...........................................77
11.3.1 verplichtingen van de werknemer.......................................................77
11.3.2 rechten van de werknemer.................................................................78
11.3.3 positie van minderjarige werknemers.................................................78
11.4 verplichtingen van de werkgever..............................................................79
11.4.1 zorg voor veilige arbeidsomstandigheden...........................................79
11.4.2 re-integratie van arbeidsongeschikte werknemers.............................79
11.4.3 aansprakelijkheid voor werknemers....................................................80
11.5 einde van de arbeidsovereenkomst...........................................................80
11.5.1 beëindiging met wederzijdse instemming...........................................80
11.5.2 einde van rechtswege.........................................................................81
11.5.3 eenzijdige opzegging..........................................................................81
11.5.4 ontbinding van de arbeidsovereenkomsten........................................81
11.6 medezeggenschap.................................................................................... 82
,Hoofdstuk 12 sociale zekerheid bij ziekte en arbeidsongeschiktheid...................83
12.2 ziekte en arbeidsongeschiktheid...............................................................83
12.2.5 WAZO: combineren van arbeid en zorg...............................................83
Hoofdstuk 14 strafrecht........................................................................................ 85
14.1 strafbaarheid............................................................................................. 85
14.1.1 bescherming betrokkenen binnen het strafrecht.................................85
14.1.2 strafbepalingen................................................................................... 86
....................................................................................................................... 87
14.1.3 strafbaar feit....................................................................................... 87
14.1.4 strafuitsluiting ronden.........................................................................87
14.1.5 strafbare poging en strafbare voorbereiding.......................................88
14.1.6 verschillende daders bij een strafbaar feit..........................................89
14.2. personen in het strafproces......................................................................90
14.2.1 opsporingsambtenaren.......................................................................90
14.2.2 openbaar ministerie............................................................................ 90
14.2.3 rechter commissaris............................................................................90
14.2.4 strafrechter......................................................................................... 91
14.2.5 verdachte............................................................................................ 92
14.2.6 raadsman............................................................................................ 92
....................................................................................................................... 93
14.2.8 reclasseringsmedewerker...................................................................93
14.3 positie van de verdachte in het strafproces..............................................94
14.3.1 vrijheidsbenemende dwangmiddelen..................................................94
14.3.2 dwangmiddelen tegen de persoon van de verdachte.........................96
14.3.3 herstelrecht in het strafproces............................................................97
14.4 onderzoek ter terechtzitting......................................................................97
14.4.1 dagvaarding........................................................................................ 97
14.4.2 onderzoek........................................................................................... 98
14.4.3 rechterlijke uitspraak...........................................................................99
14.6 straffen en maatregelen..........................................................................100
14.6.1 OM-afdoening.................................................................................... 100
14.6.2 straffen en maatregelen voor volwassenen......................................101
14.6.3 straffen en maatregelen voor adolescenten......................................105
14.6.4 jeugdstraffen en maatregelen...........................................................105
Hoofdstuk 16 hulp en dienstverlening................................................................105
16.1 organisatie van hulp en dienstverlening.................................................105
16.2 bekwaamheid en professionaliteit........................................................106
, 16.3 relatie van de professional met de client................................................107
16.3.1 recht op eerbieding van de persoonlijke levenssfeer........................107
16.3.2 recht op ontastbaarheid van het menselijk lichaam..........................108
16.4 werken in een instelling of organisatie....................................................108
16.4.1 taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden..............................108
16.4.2 protocollen........................................................................................ 109
16.4.3 beleid................................................................................................ 109
16.5 spanningsveld tussen regelgeving en praktijk........................................110
16.6 aansprakelijkheid voor het eigen handelen.............................................110
