Observeren en rapporteren samenvatting
Kritisch denken
Wat is kritisch denken?
Kritisch is afkomstig van het Griekse woord ‘kriterion’, wat norm betekent
Kritisch verwijst ook naar het Griekse woord ‘kritiké’, dat ‘in staat zijn om
te onderscheiden’ betekent
- Kritisch denken is het vermogen om zelfstandig te komen tot
weloverwogen zijn en beargumenteerde afwegingen, oordelen en
beslissingen. Hiervoor zijn denkvaardigheden noodzakelijk. Kritisch
denken betekent dat je informatie niet zonder meer accepteert
- Kritisch denken betekent dat je redeneert voordat je een standpunt
inneemt of een besluit neemt hoe te handelen en dat je kunt
verklaren waarop dat standpunt/besluit is gebaseerd
Wat betekent het meestal?
- Onderscheiden
- Actief (vaardigheid)
- Waarnemen
- Verstandig oordelen
- Niet zomaar aanvaarden wat er wordt gezegd
- Argumenteren
- Redeneren
- Onderzoeken
- Schept afstand tegenover emoties
- Creëert verruimende denkwijze
- Vragen stekken
- Is destructief (vernietigt meningen, vooroordelen, vermeend weten)
- Outside the box denken
Hypothese formuleren is een vorm van kritisch denken
Kritisch denken en observeren
, - Ieder van ons kijkt met zijn eigen gekleurde bril naar de wereld
- De dialoog voeren een goed observeren worden steeds belangrijkere
waarden
Waar kan kritisch denken toe bijdragen?
- Een bewustwording van (verschillende en overeenkomsten in)
waarden die we nastreven en die ons gedrag sturen
- Persoonsvorming: wie ben ik/ wie wil ik worden? (bewustwording van
onzekerheden, eigen kwaliteiten en valkuilen; zelfreflectie).
Persoonlijke autonomie (zelf keuzes maken) wordt gestimuleerd
- Burgerschapsvorming; welke rol heb ik in de maatschappij? Wat is
mijn sociale identiteit? Wat wil ik betekenen voor anderen? Sociale
betrokkenheid wordt gestimuleerd.
- Het is helpend bij het analyseren van problemen, bij het helder
formuleren van complexe zaken
- Leren door (sociale) ervaringen
- Bevordering van sociale interactie en communicatie; we praten met
elkaar over gedachten, gevoelens en ervaringen. Ook de
taalvaardigheden worden geoefend.
- Vergroting van het inlevingsvermogen; men wordt zich bewust van
hoe een ander kan denken en wat er in een ander omgaat. Hierdoor
kunnen we beter rekening houden met anderen
- Een hoger niveau van denken en (moreel) redeneren. We stellen ons
de vraag: is het wel logisch wat je zegt; klopt het wel? We leren
kritisch en logisch na te denken.
- Tijdens je studie en je beroep zal je wellicht onderzoek moeten
uitvoeren. Je zal in staat moeten zijn conclusies van onderzoek
kritisch te beoordelen.
De macht/kracht van woorden
‘Het zijn maar woorden.’ Heeft iemand dat weleens tegen jou gezegd?
Soms is zo’n uitspraak goed bedoeld, maar de kracht van woorden valt
niet te onderschatten. Dat geldt voor zowel positieve als negatieve
, woorden; met een paar rake zinnen kunnen je iemand onderuithalen of
juist opbouwen.
Twijfel je soms over of je iets wel of niet moet zeggen? Denk dan na over
wat het effect van je woorden zal zijn op de ontvanger; zijn ze opbouwend,
doen ze goed of breken ze juist af?
Macht en onmacht
Interve
Situa Anal ntie Keuz Effec Evalu
mogeli Actie
tie yse jkhede e t atie
n
Hoofdstuk 1
1.1 een ‘beeld’ van een mens
Mensen kijken naar andere mensen en vormen een mening. Soms wordt
die mening vooral gevoed door datgene wat de een in de ander afkeurt.
1.2 Beeldvorming
Je kan niet “geen beeld” vormen van iemand. Het beeld dat we over de
ander vormen wordt bepaald door de informatie die de persoon ons geeft.
Het wordt ook bepaald door ons eigen referentiekader. Eerste indruk
kan hardnekkig blijven hangen. Beeldvorming is een dynamisch begrip dat
impact heeft op de houding van de hulpverlener. Het beeld dat we vormen
over anderen zal invloed hebben op onze analyse van de situatie.
Belangrijk voor de hulpverlener is fouten tot een minimum te herleiden
door objectief te gaan observeren.
1.3 Referentiekader van de beeldvorming
De culturele laag
- Waarden en normen
- Gedeeld begrip
De laag van de sociale groep
Kritisch denken
Wat is kritisch denken?
Kritisch is afkomstig van het Griekse woord ‘kriterion’, wat norm betekent
Kritisch verwijst ook naar het Griekse woord ‘kritiké’, dat ‘in staat zijn om
te onderscheiden’ betekent
- Kritisch denken is het vermogen om zelfstandig te komen tot
weloverwogen zijn en beargumenteerde afwegingen, oordelen en
beslissingen. Hiervoor zijn denkvaardigheden noodzakelijk. Kritisch
denken betekent dat je informatie niet zonder meer accepteert
- Kritisch denken betekent dat je redeneert voordat je een standpunt
inneemt of een besluit neemt hoe te handelen en dat je kunt
verklaren waarop dat standpunt/besluit is gebaseerd
Wat betekent het meestal?
- Onderscheiden
- Actief (vaardigheid)
- Waarnemen
- Verstandig oordelen
- Niet zomaar aanvaarden wat er wordt gezegd
- Argumenteren
- Redeneren
- Onderzoeken
- Schept afstand tegenover emoties
- Creëert verruimende denkwijze
- Vragen stekken
- Is destructief (vernietigt meningen, vooroordelen, vermeend weten)
- Outside the box denken
Hypothese formuleren is een vorm van kritisch denken
Kritisch denken en observeren
, - Ieder van ons kijkt met zijn eigen gekleurde bril naar de wereld
- De dialoog voeren een goed observeren worden steeds belangrijkere
waarden
Waar kan kritisch denken toe bijdragen?
- Een bewustwording van (verschillende en overeenkomsten in)
waarden die we nastreven en die ons gedrag sturen
- Persoonsvorming: wie ben ik/ wie wil ik worden? (bewustwording van
onzekerheden, eigen kwaliteiten en valkuilen; zelfreflectie).
Persoonlijke autonomie (zelf keuzes maken) wordt gestimuleerd
- Burgerschapsvorming; welke rol heb ik in de maatschappij? Wat is
mijn sociale identiteit? Wat wil ik betekenen voor anderen? Sociale
betrokkenheid wordt gestimuleerd.
- Het is helpend bij het analyseren van problemen, bij het helder
formuleren van complexe zaken
- Leren door (sociale) ervaringen
- Bevordering van sociale interactie en communicatie; we praten met
elkaar over gedachten, gevoelens en ervaringen. Ook de
taalvaardigheden worden geoefend.
- Vergroting van het inlevingsvermogen; men wordt zich bewust van
hoe een ander kan denken en wat er in een ander omgaat. Hierdoor
kunnen we beter rekening houden met anderen
- Een hoger niveau van denken en (moreel) redeneren. We stellen ons
de vraag: is het wel logisch wat je zegt; klopt het wel? We leren
kritisch en logisch na te denken.
- Tijdens je studie en je beroep zal je wellicht onderzoek moeten
uitvoeren. Je zal in staat moeten zijn conclusies van onderzoek
kritisch te beoordelen.
De macht/kracht van woorden
‘Het zijn maar woorden.’ Heeft iemand dat weleens tegen jou gezegd?
Soms is zo’n uitspraak goed bedoeld, maar de kracht van woorden valt
niet te onderschatten. Dat geldt voor zowel positieve als negatieve
, woorden; met een paar rake zinnen kunnen je iemand onderuithalen of
juist opbouwen.
Twijfel je soms over of je iets wel of niet moet zeggen? Denk dan na over
wat het effect van je woorden zal zijn op de ontvanger; zijn ze opbouwend,
doen ze goed of breken ze juist af?
Macht en onmacht
Interve
Situa Anal ntie Keuz Effec Evalu
mogeli Actie
tie yse jkhede e t atie
n
Hoofdstuk 1
1.1 een ‘beeld’ van een mens
Mensen kijken naar andere mensen en vormen een mening. Soms wordt
die mening vooral gevoed door datgene wat de een in de ander afkeurt.
1.2 Beeldvorming
Je kan niet “geen beeld” vormen van iemand. Het beeld dat we over de
ander vormen wordt bepaald door de informatie die de persoon ons geeft.
Het wordt ook bepaald door ons eigen referentiekader. Eerste indruk
kan hardnekkig blijven hangen. Beeldvorming is een dynamisch begrip dat
impact heeft op de houding van de hulpverlener. Het beeld dat we vormen
over anderen zal invloed hebben op onze analyse van de situatie.
Belangrijk voor de hulpverlener is fouten tot een minimum te herleiden
door objectief te gaan observeren.
1.3 Referentiekader van de beeldvorming
De culturele laag
- Waarden en normen
- Gedeeld begrip
De laag van de sociale groep
