Godsdienst SEM 4
H1 – Hoe lees je de bijbel?
1.2 Twee talen. Misverstanden over de Bijbel
1.2.1 Geen krant, geen opsomming van exacte feiten
Evangeliën benaderen vanuit het standpunt: “Wat is er nu precies
gebeurd of gezegd?”
- Komt in moeilijkheden terecht
- Een evangelie moet anders gelezen worden dan als zuiver
feitenrelaas
- 3 dingen niet vergeten:
1. Ze zijn pas helemaal volledig opgeschreven toen Jezus al 40
jaar oud was. De mensen hadden een veel beter geheugen
dan wij nu, kan niet 100% correct zijn
2. We doen de evangeliën onrecht aan wanneer we…
de interpretatie ervan beperken tot het niveau van de
historische exactheid en hun waarheidsgehalte daaraan
vastknopen.
Zouden menen dat ze slechts waar zijn, als alles wat er
staat exact echt gebeurd is
3. De evangelisten wouden geen biografie van Jezus schrijven.
Ze wilden een boek schrijven dat het goede nieuws van Jezus
bevat en doorgeeft = de Blijde Boodschap
Ze willen dat mensen zeggen: “Ik geloof in Jezus zijn idealen.
Hem wil ik volgen”
Doel = geëngageerd-verkondigend
Wonderverhalen: Kon Jezus echt mensen genezen?
1. Het christendom was ontstaan in het Nabije Oosten. Er waren geen
manieren om feiten te checken
2. De vijanden van Jezus erkenden dat hij gaven had. Er valt niet te
achterhalen wat van zijn genezingen waar was.
3. Kijk naar de lagen in de tekst. Het verhaal krijgt een nieuwe
dimensie door het symbolisch te zien en op je leven te leggen
1.2.2 Gevaren van ‘Heilige boeken’
Heilige boeken
- Elke godsdienst heeft er 1
- Maken aanspraak op goddelijk gezag
= het ‘woord van God’
= ze zijn geïnspireerd door god
- De bijbel = het woord van god & het werk van mensen
, o Behandelt de geschiedenis van God met zijn volk, gezien en
beschreven door mensen die in hun diepste de aanwezigheid
van God hebben ervaren
o Vertoont sporen van menselijke beperktheid en
onnauwkeurigheid
o Vertoont lokale gewoonten die dan een religieuze ‘saus’
kregen en zelfs goddelijk werden
Geen varkensvlees eten: lokale gewoonten die een religieuze
‘saus’ kreeg
- Heeft geen zweetklieren
- Houdt zijn gifstoffen vast
- Kan niet vanzelf afkoelen = rolt in modder
- Woestijn = warm, geen modder Varkensvlees bevat hierdoor veel
gifstoffen
o Eten van dieren is hierdoor verboden
Bijbel kan een middel zijn om…
1. Kleuters meer zicht over hun eigen leven te geven
= bestaansverheldering
2. Kleuters troost en steun te bieden in moeilijke perioden
3. Kleuters antwoorden geven op levensvragen
Boek heilig verklaren
- Gevaarlijke onderneming
- Geschiedenis heeft ons geleerd dat niet te doen
- Heilig verklaarde boeken kunnen gebruikt worden om mensen te
onderdrukken & te doden
1.3 Drie niveaus lezen
Examen: Verhaal gegeven – Wat is de story, history en
transhistory?!
Wijze waarop we de bijbel kunnen lezen
- 3 niveaus
- Zijn complementair aan elkaar
= vullen elkaar aan
1.3.1 Eerste niveau: de bijbel als verhaal (Story)
- Begrijpend lezen: we horen, lezen of zien wat er gebeurt
- Gebeurtenissen navertellen
- Story = verhaal zelf lezen en begrijpen
1.3.2 Tweede niveau: de bijbel vanuit historische context
(History)
, - Wat was de historische, sociale, culturele en politieke context?
- Waarom is het verhaal geschreven zoals het is?
- Kritisch bekijken!
1.3.3 Derde niveau: de bijbel als levens-boek
(Transhistory)
- Bijbeltekst linken met je eigen leven of dat van de kleuters
- De tekst grijpt je omdat je er iets aan hebt in je leven
- Bijbel wordt een inspirerend boek
1.4 Voorbeeld: de lamme aan de badplaats
Verhaal – de lamme aan de badplaats
Jezus gaat naar het badhuis Bethesda in Jeruzalem, waar veel zieke
mensen wachten tot het water beweegt, omdat ze geloven dat ze dan
genezen worden. Hij ziet een man die al 38 jaar verlamd is en vraagt of hij
gezond wil worden. De man zegt dat hij niemand heeft om hem in het
water te helpen. Jezus zegt tegen hem dat hij moet opstaan, zijn bed
oppakken en lopen. Meteen wordt de man genezen en loopt hij.
- History
o Geen badkamer
o Geen gehandicaptezorg
o Geen ziekenhuizen
o Geen dokters
- Transhistory
o Geloven in jezelf: de verlamde man bleef 38 jaar wachten
o Wacht niet op iemand anders, maar doe het zelf
Verhaal uitgelegd:
1. Badhuis = Betesde = huis van genade, van genezing (story)
2. Mensen hadden geen badkamer, gingen naar een badhuis (history)
3. Er waren veel mensen met een beperking, wachten op een mirakel.
Ze hebben elk hun eigen hopeloos probleem
a. Blinden: Zien de beweging van het water niet
b. Lammen: Geraken niet in het water zonder hulp
c. Verschrompelde ledematen: Mochten niet in het water o.m.v.
besmettingsgevaar
4. Jezus vraagt: WIL je gezond worden? = rare vraag voor een lamme
man die al 38 jaar wacht
a. Vraag hoort bij het genezingsproces: krachten wakker roepen
om je gezondheid echt in handen te nemen & vooruit te willen
met je leven
H1 – Hoe lees je de bijbel?
1.2 Twee talen. Misverstanden over de Bijbel
1.2.1 Geen krant, geen opsomming van exacte feiten
Evangeliën benaderen vanuit het standpunt: “Wat is er nu precies
gebeurd of gezegd?”
- Komt in moeilijkheden terecht
- Een evangelie moet anders gelezen worden dan als zuiver
feitenrelaas
- 3 dingen niet vergeten:
1. Ze zijn pas helemaal volledig opgeschreven toen Jezus al 40
jaar oud was. De mensen hadden een veel beter geheugen
dan wij nu, kan niet 100% correct zijn
2. We doen de evangeliën onrecht aan wanneer we…
de interpretatie ervan beperken tot het niveau van de
historische exactheid en hun waarheidsgehalte daaraan
vastknopen.
Zouden menen dat ze slechts waar zijn, als alles wat er
staat exact echt gebeurd is
3. De evangelisten wouden geen biografie van Jezus schrijven.
Ze wilden een boek schrijven dat het goede nieuws van Jezus
bevat en doorgeeft = de Blijde Boodschap
Ze willen dat mensen zeggen: “Ik geloof in Jezus zijn idealen.
Hem wil ik volgen”
Doel = geëngageerd-verkondigend
Wonderverhalen: Kon Jezus echt mensen genezen?
1. Het christendom was ontstaan in het Nabije Oosten. Er waren geen
manieren om feiten te checken
2. De vijanden van Jezus erkenden dat hij gaven had. Er valt niet te
achterhalen wat van zijn genezingen waar was.
3. Kijk naar de lagen in de tekst. Het verhaal krijgt een nieuwe
dimensie door het symbolisch te zien en op je leven te leggen
1.2.2 Gevaren van ‘Heilige boeken’
Heilige boeken
- Elke godsdienst heeft er 1
- Maken aanspraak op goddelijk gezag
= het ‘woord van God’
= ze zijn geïnspireerd door god
- De bijbel = het woord van god & het werk van mensen
, o Behandelt de geschiedenis van God met zijn volk, gezien en
beschreven door mensen die in hun diepste de aanwezigheid
van God hebben ervaren
o Vertoont sporen van menselijke beperktheid en
onnauwkeurigheid
o Vertoont lokale gewoonten die dan een religieuze ‘saus’
kregen en zelfs goddelijk werden
Geen varkensvlees eten: lokale gewoonten die een religieuze
‘saus’ kreeg
- Heeft geen zweetklieren
- Houdt zijn gifstoffen vast
- Kan niet vanzelf afkoelen = rolt in modder
- Woestijn = warm, geen modder Varkensvlees bevat hierdoor veel
gifstoffen
o Eten van dieren is hierdoor verboden
Bijbel kan een middel zijn om…
1. Kleuters meer zicht over hun eigen leven te geven
= bestaansverheldering
2. Kleuters troost en steun te bieden in moeilijke perioden
3. Kleuters antwoorden geven op levensvragen
Boek heilig verklaren
- Gevaarlijke onderneming
- Geschiedenis heeft ons geleerd dat niet te doen
- Heilig verklaarde boeken kunnen gebruikt worden om mensen te
onderdrukken & te doden
1.3 Drie niveaus lezen
Examen: Verhaal gegeven – Wat is de story, history en
transhistory?!
Wijze waarop we de bijbel kunnen lezen
- 3 niveaus
- Zijn complementair aan elkaar
= vullen elkaar aan
1.3.1 Eerste niveau: de bijbel als verhaal (Story)
- Begrijpend lezen: we horen, lezen of zien wat er gebeurt
- Gebeurtenissen navertellen
- Story = verhaal zelf lezen en begrijpen
1.3.2 Tweede niveau: de bijbel vanuit historische context
(History)
, - Wat was de historische, sociale, culturele en politieke context?
- Waarom is het verhaal geschreven zoals het is?
- Kritisch bekijken!
1.3.3 Derde niveau: de bijbel als levens-boek
(Transhistory)
- Bijbeltekst linken met je eigen leven of dat van de kleuters
- De tekst grijpt je omdat je er iets aan hebt in je leven
- Bijbel wordt een inspirerend boek
1.4 Voorbeeld: de lamme aan de badplaats
Verhaal – de lamme aan de badplaats
Jezus gaat naar het badhuis Bethesda in Jeruzalem, waar veel zieke
mensen wachten tot het water beweegt, omdat ze geloven dat ze dan
genezen worden. Hij ziet een man die al 38 jaar verlamd is en vraagt of hij
gezond wil worden. De man zegt dat hij niemand heeft om hem in het
water te helpen. Jezus zegt tegen hem dat hij moet opstaan, zijn bed
oppakken en lopen. Meteen wordt de man genezen en loopt hij.
- History
o Geen badkamer
o Geen gehandicaptezorg
o Geen ziekenhuizen
o Geen dokters
- Transhistory
o Geloven in jezelf: de verlamde man bleef 38 jaar wachten
o Wacht niet op iemand anders, maar doe het zelf
Verhaal uitgelegd:
1. Badhuis = Betesde = huis van genade, van genezing (story)
2. Mensen hadden geen badkamer, gingen naar een badhuis (history)
3. Er waren veel mensen met een beperking, wachten op een mirakel.
Ze hebben elk hun eigen hopeloos probleem
a. Blinden: Zien de beweging van het water niet
b. Lammen: Geraken niet in het water zonder hulp
c. Verschrompelde ledematen: Mochten niet in het water o.m.v.
besmettingsgevaar
4. Jezus vraagt: WIL je gezond worden? = rare vraag voor een lamme
man die al 38 jaar wacht
a. Vraag hoort bij het genezingsproces: krachten wakker roepen
om je gezondheid echt in handen te nemen & vooruit te willen
met je leven
