BIJZONDERE OVEREENKOMSTEN - ACADEMIEJAAR 2025-26
Oefeningen
Boek 7
- Hoofdlijnen van boek 7 wel kennen, dus de grote wijzigingen.
- Geen toepassingsvragen aan de hand van boek 7.
Examen 2u:
- Waar fout vragen + motivatie
- Inzichtsvragen
- Oefeningen
o ! Let op details
1e stap: welke betrokkenen zijn er?
- ! Zijn niet altijd contractpartijen
o Onderaannemer – hoofdopdrachtgever à geen conractpartijen t.a.v. elkaar
2e stap: welk contract?
- Kwalificatie
3e stap: welk regime?
- Kan partieel gelden
o De rest à gemeen recht
§ Vb. Wet CK: aanneming kan vallen onder wet CK, en alles wat niet onder die wet
wordt geregeld, wordt geregeld door gemeen aannemingsrecht.
- Aftoetsen van wezenskenmerken
Bij oplossingen van casussen, 3 vragen stellen:
- Welk contract
- Welk regime
- Welk middel
o Vb. het middel is: Aansprakelijkheid voor verborgen gebreken:
§ Hier zijn aansprakelijkheidsvwde aan
§ Uitoefeningsvwde
§ Remedies
§ Exoneraties
,Deel 1: oefeningen KOOP
CASUS 1
De heer en mevrouw Van Aken hebben zichzelf voor hun 20ste huwelijksverjaardag getrakteerd op de
aankoop van een Iraans tapijt bij een Kortrijkse tapijtenhandelaar op 25 november 2025. Hierbij kregen ze
een bewijs van oorsprong. Het echtpaar eiste en verkreeg tevens een attest voor de verzekeraar waarin de
specifieke kenmerken van het tapijt formeel werden gewaarborgd: handgeknoopt, plantaardig gekleurd
en een knoopdichtheid van 500 000 knopen/m². Helaas, een expert van de verzekeringsmaatschappij
stelt op 25 februari 2026 vast dat het tapijt synthetisch gekleurd is en slechts een knoopdichtheid heeft
van 375 000 knopen/m². Hierdoor verliest het tapijt veel van zijn waarde. In plaats van 17.000 euro die het
echtpaar betaald heeft, blijkt het slechts 6.000 euro waard te zijn.
Wat kunnen de heer en mevrouw Van Aken begin maart 2026 verkrijgen?
a) Welk contract: koopcontract
b) Welk regime: het regime dat op dit koopcontract van toepassing is de wet CK. Er zijn 4
toepassingsvwde in art 1649 bis OBW: i) pro`esionele VK, ii) consument, ii) koopovereenkomst,
iiii) consumptiegoed.
c) Welk middel: wet CK, daar is er geen onderscheid tussen vrijwaring voor uitwinning verborgen
gebreken of zichtbare gebreken, het is hier gewoon de niet conforme levering.
1e middel: aansprakelijkheid obv verborgen gebreken:
a. Aansprakelijkheidsvwde bij CK:
§ Art 1649ter §2 OBW: niet conform beschrijving van koopOV
§ Waarborgtermijn 2j: het gebrek moet zich manifesteren binnen de 2j na het
sluiten van de koop art 1649 quater §1 1° OBW
§ Anterioriteit: het gebrek moet dateren van voor de koop art 1649 quater §4 OBW
• Vermoeden van 2j anterioriteit
b. Uitoefeningsvwde bij CK:
§ Meldingstermijn van 2 maanden: binnen de 2m moet het gebrek door de koper,
aan de VK gemeld worden. (binnen de 2m vanaf de kennisname) art 1649 quater
§2 OBW
§ Verjaringstermijn 1J vanaf het vaststellen van die conformiteit
c. Remedies bij CK:
§ Eerste orde: CK geeft aanleiding tot herstelling of vervanging
• Hier wrs vervanging
§ Tweede orde: indien het te kostelijk is kan je prijsvermindering of ontbinding
vragen art 1649 quinquis 4 en 5 OBW.
§ ! Nog een belangrijke remedie: bijkomende schadevergoeding
d. Exoneratie?
§ Exoneratie is in het kader van CK niet mogelijk art 1649 oxties OBW
2e middel: wilsgebreken
o In veel gevallen kan je ook zeggen er is sprake van een wilsgebrek, dus we gaan contract
proberen nietig verklaren.
§ In casu: van zodra je twijfelt, dwaling zeggen, en dan dit zeggen:
• Nietigheid van contract
• Aansprakelijkheidsvwde
• Uitoefeningsvwde art 5.60 BW (5 of 20j)
• Remedie: nietigheid
3e middel: buitencontractuele aansprakelijkheid
o Er is een samenloop mogelijk tussen cctuele en buitencctuele
aansprakelijkheidsvordering. En dan dit zeggen:
§ Art 6.5 BW: er moet fout, schade, oorzakelijk verband zijn
§ Art 6.3 BW: cctuele beperkingen zijn ook van toepassing op buitencctuele
aansprakelijkheidsvorderringen.
,CASUS 2
Jan koopt op 1 januari 2025 een tweedehandswagen bij Cardoen te Wilrijk, een groothandelaar in nieuwe
en tweedehandswagens. Diezelfde dag nog krijgt Jan de sleutels en rijdt hij met zijn tweedehandswagen
huiswaarts. In het contract gesloten tussen Jan en Cardoen staat dat de waarborgtermijn van art.
1649quater, §1 oud BW verminderd wordt tot 1,5 jaar. Op 1 februari 2025 valt Jan met zijn wagen in panne.
Een grondig onderzoek van zijn garagist wijst uit dat de motor versleten is, en vervangen moet worden. Jan
is stomverbaasd. De kilometerstand bij aankoop van de wagen gaf 100.000 km aan. Een gemiddelde
motor moet zeker meegaan tot 200.000 km. Op 10 februari verwittigt Jan de verkoper (Cardoen). Deze
reageert eveneens verbaasd. Na verder onderzoek blijkt dat er gsjoemeld is met de kilometerstand, en
meer specifiek door Bert. Bert was de oorspronkelijke eigenaar van de wagen, aangekocht in 2015. Hij
heeft de wagen in 2020 verkocht aan Shani (diens buurvrouw) Shani heeft de wagen op haar beurt in
december 2024 verkocht aan Cardoen. Zowel in de koopakte tussen Bert en Shani als in koopakte tussen
Shani en Cardoen is volgende bepaling opgenomen: “De verkoper is niet aansprakelijk voor (schade ten
gevolge van) verborgen gebreken”.
Wat kan Jan ondernemen?
Partijen:
- Jan koper van Cardoen 2025
- Cardoen heeft wagen gekocht bij particulier Shani 2024
- Shani heeft wagen ooit gekocht van Bert 2020
Exoneratiebedingen:
- Zowel tussen Bert en Shani
- Als tussen Shani en Cardoen
1. CARDOEN
- Welk contract: koopcontract
- Welk regime: het regime dat op dit koopcontract van toepassing is de wet CK. Er zijn 4
toepassingsvwde in art 1649 bis OBW: i) pro`esionele VK, ii) consument, ii) koopovereenkomst,
iiii) consumptiegoed.
- Welk middel:
1e middel: Niet conforme levering
a. Aansprakelijkheidsvwde bij CK:
§ Niet conformiteit: Art 1649ter §2 OBW: niet conform beschrijving van koopOV
• Prroduct is niet conform overeengekomen
§ Waarborgtermijn 2j: het gebrek moet zich manifesteren binnen de 2j na het sluiten van
de koop art 1649 quater §1 1° OBW
• In casu zitten we nog in termijn
§ Anterioriteit: het gebrek moet dateren van voor de koop art 1649 quater §4 OBW
• Vermoeden van 2j anterioriteit
b. Uitoefeningsvwde bij CK:
§ Meldingstermijn van 2 maanden: binnen de 2m moet het gebrek door de koper, aan de
VK gemeld worden. (binnen de 2m vanaf de kennisname) art 1649 quater §2 OBW
• Melding was binnen 10d
§ Verjaringstermijn 1J vanaf het vaststellen van die conformiteit
• We zitten nog in het jaar, dus hier ook aan voldaan
c. Remedies bij CK:
§ Eerste orde: CK geeft aanleiding tot herstelling of vervanging
§ Tweede orde: indien het te kostelijk is kan je prijsvermindering of ontbinding
vragen art 1649 quinquis 4 en 5 OBW.
§ ! Nog een belangrijke remedie: bijkomende schadevergoeding
d. Exoneratie?
§ Exoneratie is in het kader van CK niet mogelijk art 1649 oxties OBW
• Cardoen kan niet zeggen ik ben niet aansprakelijk voor gebreken aan de
motor
, 2e middel:
o Hier is er sprake van een wilsgebrek, namelijk dwaling:
§ Men heeft over wagen gecontracteerd en meende dat die bepaalde kenmerken
had, wat niet was.
• Nietigheid van contract
• Aansprakelijkheidsvwde
• Uitoefeningsvwde art 5.60 BW (5 of 20 jaar)
• Remedie: nietigheid
2. SHANI
- Welk contract: koopcontract
o We kunnen haar aanspraken obv specifieke gronden:
§ De kwalitatieve rechten: Shani heeft verkocht aan Cardoen, Gemeen kooprecht
is van toepassing want VK is geen professioneel, maar particulier, dus aan de
vwde van CK is niet voldaan.
- Welk regime: Gemene koop
- Welk middel:
1e middel: vrijwaring voor verborgen gebreken
Cardoen heeft na het sluiten van de koop, als koper een aansprakelijkheidsvordering tav Shani. Die
aansprakelijkheidsvordering is een kwalitatief recht (hangt vast aan de hoedanigheid van de koper).
Als het goed overgaat, gaat het vorderingsrecht mee over, dus de aansprakelijkheidsvordering voor
verborgen gebreken gaat mee over naar Jan. à Dus men kan Shani aanspreken obv art 5.105 BW of
1615 OBW.
a. Aansprakelijkheidsvwde voor verborgen gebreken bij gemene koop:
§ Gebrek dat verborgen is
§ Voldoende ernstig
§ Anterioriteit: het gebrek moet dateren van voor de koop art 1649 quater §4 OBW
• Is in casu allemaal aan voldaan
b. Uitoefeningsvwde:
§ Korte termijn art 1648 OBW: vanaf je het jaar overschrijft, is het niet meer kort.
• Is in casu het geval
c. Remedies bij gemeen koop:
Kooprecht heeft specifiek 2 sancties; geen andere:
§ Actio retibitoria: prijsverminderirng
§ Quanti minoris: ontbinding
§ ! Nog een belangrijke remedie: bijkomende schadevergoeding
• Omvang ervan is afhankelijk van TGT of TKT
o VK TGT moet enkel koopprijs en door de koop veroorzaakte
kosten vergoeden art 1646
§ Shani is TGT art 1.9 BW
o VK TKT moet opdraaien voor alle schade art 1645
d. Exoneratie?
§ Exoneratie is in het kader van koop bij verborgen gebreken, mogelijk zolang je
TGT bent.
• Toch is exoneratiebeding hier niet geldig: art 1649 sexies, altijd kijken
naar betrokken contract, en 1 uitzondering is dat als in de ketting er de
wet CK is, zegt de wet dat exoneratiebedingen in eerdere contracten, die
in de keten vooraf gaan, dat die exoneratiebedingen niet geldig zijn. (hier
weet je dus ook dat die van Bert ook niet geldig zal zijn).
2e middel: wilsgebrek
o Geen wilsgebrek: want dit is geen kwalitatief recht. De nietigheid vorderen van een
contract, is eigen aan de verhouding tussen de 2 personen en dit gaat niet mee over met
het goed.
Oefeningen
Boek 7
- Hoofdlijnen van boek 7 wel kennen, dus de grote wijzigingen.
- Geen toepassingsvragen aan de hand van boek 7.
Examen 2u:
- Waar fout vragen + motivatie
- Inzichtsvragen
- Oefeningen
o ! Let op details
1e stap: welke betrokkenen zijn er?
- ! Zijn niet altijd contractpartijen
o Onderaannemer – hoofdopdrachtgever à geen conractpartijen t.a.v. elkaar
2e stap: welk contract?
- Kwalificatie
3e stap: welk regime?
- Kan partieel gelden
o De rest à gemeen recht
§ Vb. Wet CK: aanneming kan vallen onder wet CK, en alles wat niet onder die wet
wordt geregeld, wordt geregeld door gemeen aannemingsrecht.
- Aftoetsen van wezenskenmerken
Bij oplossingen van casussen, 3 vragen stellen:
- Welk contract
- Welk regime
- Welk middel
o Vb. het middel is: Aansprakelijkheid voor verborgen gebreken:
§ Hier zijn aansprakelijkheidsvwde aan
§ Uitoefeningsvwde
§ Remedies
§ Exoneraties
,Deel 1: oefeningen KOOP
CASUS 1
De heer en mevrouw Van Aken hebben zichzelf voor hun 20ste huwelijksverjaardag getrakteerd op de
aankoop van een Iraans tapijt bij een Kortrijkse tapijtenhandelaar op 25 november 2025. Hierbij kregen ze
een bewijs van oorsprong. Het echtpaar eiste en verkreeg tevens een attest voor de verzekeraar waarin de
specifieke kenmerken van het tapijt formeel werden gewaarborgd: handgeknoopt, plantaardig gekleurd
en een knoopdichtheid van 500 000 knopen/m². Helaas, een expert van de verzekeringsmaatschappij
stelt op 25 februari 2026 vast dat het tapijt synthetisch gekleurd is en slechts een knoopdichtheid heeft
van 375 000 knopen/m². Hierdoor verliest het tapijt veel van zijn waarde. In plaats van 17.000 euro die het
echtpaar betaald heeft, blijkt het slechts 6.000 euro waard te zijn.
Wat kunnen de heer en mevrouw Van Aken begin maart 2026 verkrijgen?
a) Welk contract: koopcontract
b) Welk regime: het regime dat op dit koopcontract van toepassing is de wet CK. Er zijn 4
toepassingsvwde in art 1649 bis OBW: i) pro`esionele VK, ii) consument, ii) koopovereenkomst,
iiii) consumptiegoed.
c) Welk middel: wet CK, daar is er geen onderscheid tussen vrijwaring voor uitwinning verborgen
gebreken of zichtbare gebreken, het is hier gewoon de niet conforme levering.
1e middel: aansprakelijkheid obv verborgen gebreken:
a. Aansprakelijkheidsvwde bij CK:
§ Art 1649ter §2 OBW: niet conform beschrijving van koopOV
§ Waarborgtermijn 2j: het gebrek moet zich manifesteren binnen de 2j na het
sluiten van de koop art 1649 quater §1 1° OBW
§ Anterioriteit: het gebrek moet dateren van voor de koop art 1649 quater §4 OBW
• Vermoeden van 2j anterioriteit
b. Uitoefeningsvwde bij CK:
§ Meldingstermijn van 2 maanden: binnen de 2m moet het gebrek door de koper,
aan de VK gemeld worden. (binnen de 2m vanaf de kennisname) art 1649 quater
§2 OBW
§ Verjaringstermijn 1J vanaf het vaststellen van die conformiteit
c. Remedies bij CK:
§ Eerste orde: CK geeft aanleiding tot herstelling of vervanging
• Hier wrs vervanging
§ Tweede orde: indien het te kostelijk is kan je prijsvermindering of ontbinding
vragen art 1649 quinquis 4 en 5 OBW.
§ ! Nog een belangrijke remedie: bijkomende schadevergoeding
d. Exoneratie?
§ Exoneratie is in het kader van CK niet mogelijk art 1649 oxties OBW
2e middel: wilsgebreken
o In veel gevallen kan je ook zeggen er is sprake van een wilsgebrek, dus we gaan contract
proberen nietig verklaren.
§ In casu: van zodra je twijfelt, dwaling zeggen, en dan dit zeggen:
• Nietigheid van contract
• Aansprakelijkheidsvwde
• Uitoefeningsvwde art 5.60 BW (5 of 20j)
• Remedie: nietigheid
3e middel: buitencontractuele aansprakelijkheid
o Er is een samenloop mogelijk tussen cctuele en buitencctuele
aansprakelijkheidsvordering. En dan dit zeggen:
§ Art 6.5 BW: er moet fout, schade, oorzakelijk verband zijn
§ Art 6.3 BW: cctuele beperkingen zijn ook van toepassing op buitencctuele
aansprakelijkheidsvorderringen.
,CASUS 2
Jan koopt op 1 januari 2025 een tweedehandswagen bij Cardoen te Wilrijk, een groothandelaar in nieuwe
en tweedehandswagens. Diezelfde dag nog krijgt Jan de sleutels en rijdt hij met zijn tweedehandswagen
huiswaarts. In het contract gesloten tussen Jan en Cardoen staat dat de waarborgtermijn van art.
1649quater, §1 oud BW verminderd wordt tot 1,5 jaar. Op 1 februari 2025 valt Jan met zijn wagen in panne.
Een grondig onderzoek van zijn garagist wijst uit dat de motor versleten is, en vervangen moet worden. Jan
is stomverbaasd. De kilometerstand bij aankoop van de wagen gaf 100.000 km aan. Een gemiddelde
motor moet zeker meegaan tot 200.000 km. Op 10 februari verwittigt Jan de verkoper (Cardoen). Deze
reageert eveneens verbaasd. Na verder onderzoek blijkt dat er gsjoemeld is met de kilometerstand, en
meer specifiek door Bert. Bert was de oorspronkelijke eigenaar van de wagen, aangekocht in 2015. Hij
heeft de wagen in 2020 verkocht aan Shani (diens buurvrouw) Shani heeft de wagen op haar beurt in
december 2024 verkocht aan Cardoen. Zowel in de koopakte tussen Bert en Shani als in koopakte tussen
Shani en Cardoen is volgende bepaling opgenomen: “De verkoper is niet aansprakelijk voor (schade ten
gevolge van) verborgen gebreken”.
Wat kan Jan ondernemen?
Partijen:
- Jan koper van Cardoen 2025
- Cardoen heeft wagen gekocht bij particulier Shani 2024
- Shani heeft wagen ooit gekocht van Bert 2020
Exoneratiebedingen:
- Zowel tussen Bert en Shani
- Als tussen Shani en Cardoen
1. CARDOEN
- Welk contract: koopcontract
- Welk regime: het regime dat op dit koopcontract van toepassing is de wet CK. Er zijn 4
toepassingsvwde in art 1649 bis OBW: i) pro`esionele VK, ii) consument, ii) koopovereenkomst,
iiii) consumptiegoed.
- Welk middel:
1e middel: Niet conforme levering
a. Aansprakelijkheidsvwde bij CK:
§ Niet conformiteit: Art 1649ter §2 OBW: niet conform beschrijving van koopOV
• Prroduct is niet conform overeengekomen
§ Waarborgtermijn 2j: het gebrek moet zich manifesteren binnen de 2j na het sluiten van
de koop art 1649 quater §1 1° OBW
• In casu zitten we nog in termijn
§ Anterioriteit: het gebrek moet dateren van voor de koop art 1649 quater §4 OBW
• Vermoeden van 2j anterioriteit
b. Uitoefeningsvwde bij CK:
§ Meldingstermijn van 2 maanden: binnen de 2m moet het gebrek door de koper, aan de
VK gemeld worden. (binnen de 2m vanaf de kennisname) art 1649 quater §2 OBW
• Melding was binnen 10d
§ Verjaringstermijn 1J vanaf het vaststellen van die conformiteit
• We zitten nog in het jaar, dus hier ook aan voldaan
c. Remedies bij CK:
§ Eerste orde: CK geeft aanleiding tot herstelling of vervanging
§ Tweede orde: indien het te kostelijk is kan je prijsvermindering of ontbinding
vragen art 1649 quinquis 4 en 5 OBW.
§ ! Nog een belangrijke remedie: bijkomende schadevergoeding
d. Exoneratie?
§ Exoneratie is in het kader van CK niet mogelijk art 1649 oxties OBW
• Cardoen kan niet zeggen ik ben niet aansprakelijk voor gebreken aan de
motor
, 2e middel:
o Hier is er sprake van een wilsgebrek, namelijk dwaling:
§ Men heeft over wagen gecontracteerd en meende dat die bepaalde kenmerken
had, wat niet was.
• Nietigheid van contract
• Aansprakelijkheidsvwde
• Uitoefeningsvwde art 5.60 BW (5 of 20 jaar)
• Remedie: nietigheid
2. SHANI
- Welk contract: koopcontract
o We kunnen haar aanspraken obv specifieke gronden:
§ De kwalitatieve rechten: Shani heeft verkocht aan Cardoen, Gemeen kooprecht
is van toepassing want VK is geen professioneel, maar particulier, dus aan de
vwde van CK is niet voldaan.
- Welk regime: Gemene koop
- Welk middel:
1e middel: vrijwaring voor verborgen gebreken
Cardoen heeft na het sluiten van de koop, als koper een aansprakelijkheidsvordering tav Shani. Die
aansprakelijkheidsvordering is een kwalitatief recht (hangt vast aan de hoedanigheid van de koper).
Als het goed overgaat, gaat het vorderingsrecht mee over, dus de aansprakelijkheidsvordering voor
verborgen gebreken gaat mee over naar Jan. à Dus men kan Shani aanspreken obv art 5.105 BW of
1615 OBW.
a. Aansprakelijkheidsvwde voor verborgen gebreken bij gemene koop:
§ Gebrek dat verborgen is
§ Voldoende ernstig
§ Anterioriteit: het gebrek moet dateren van voor de koop art 1649 quater §4 OBW
• Is in casu allemaal aan voldaan
b. Uitoefeningsvwde:
§ Korte termijn art 1648 OBW: vanaf je het jaar overschrijft, is het niet meer kort.
• Is in casu het geval
c. Remedies bij gemeen koop:
Kooprecht heeft specifiek 2 sancties; geen andere:
§ Actio retibitoria: prijsverminderirng
§ Quanti minoris: ontbinding
§ ! Nog een belangrijke remedie: bijkomende schadevergoeding
• Omvang ervan is afhankelijk van TGT of TKT
o VK TGT moet enkel koopprijs en door de koop veroorzaakte
kosten vergoeden art 1646
§ Shani is TGT art 1.9 BW
o VK TKT moet opdraaien voor alle schade art 1645
d. Exoneratie?
§ Exoneratie is in het kader van koop bij verborgen gebreken, mogelijk zolang je
TGT bent.
• Toch is exoneratiebeding hier niet geldig: art 1649 sexies, altijd kijken
naar betrokken contract, en 1 uitzondering is dat als in de ketting er de
wet CK is, zegt de wet dat exoneratiebedingen in eerdere contracten, die
in de keten vooraf gaan, dat die exoneratiebedingen niet geldig zijn. (hier
weet je dus ook dat die van Bert ook niet geldig zal zijn).
2e middel: wilsgebrek
o Geen wilsgebrek: want dit is geen kwalitatief recht. De nietigheid vorderen van een
contract, is eigen aan de verhouding tussen de 2 personen en dit gaat niet mee over met
het goed.
