DEEL 1: PRIVAAT BANKRECHT _____________________________ 1
Hoofdstuk 1: Rekeningen en betalingen ______________________________ 1
1. Algemeen __________________________________________________________ 1
2. Soorten geldrekeningen _______________________________________________ 2
Zicht- of betaalrekening 2
Spaarrekening en gereglementeerde spaarrekening 2
termijnrekening 4
Rekeningen met elektronisch geld 4
“Rekeningen” met cryptomunten 5
3. Recht op rekening ____________________________________________________ 5
4. Rekeningovereenkomst _______________________________________________ 7
5. interesten __________________________________________________________ 8
6. Valutadatum ________________________________________________________ 9
7. Bijzondere bankrekeningen ____________________________________________ 10
8. Bijzondere clausules _________________________________________________ 11
9. Beëindiging rekeningovereenkomst _____________________________________ 12
Hoofdstuk 2: Betalingsdiensten____________________________________ 13
1. Inleiding ___________________________________________________________ 13
2. Alternatieve diensten_________________________________________________ 15
3. Girale betaling ______________________________________________________ 16
4. Toepassingsgebied Regelen Betalingsdiensten (art.VII.2-3 WER) ______________ 17
5. Uitvoeringstermijn ___________________________________________________ 18
6. foutieve uitvoering ___________________________________________________ 19
7. niet-toegestane betalingstransacties (art. VII.32 ev WER) ____________________ 21
begrip 21
verplichting betalingsdienstaanbieder 22
Definitieve aansprakelijkheidsverdeling (art. VII.43 en VII. 44 WER) 23
Na kennisgeving 23
Voor kennisgeving 24
Bijzondere situaties (art. VII.44 WER) 25
stappenplan 25
regeerakkoord en verordening 26
Recht op terugbetaling 26
Hoofdstuk 3: Kredieten (algemeen) _________________________________ 27
1. Algemeen _________________________________________________________ 27
2. Lening op interest ___________________________________________________ 28
3. Kredietopening _____________________________________________________ 28
4. Sluiten kredietovereenkomst ___________________________________________ 29
Precontractruele informatie- en adviesverplichtingen 29
5. Vervroegde terugbetaling krediet _______________________________________ 32
6. Kredietvormen ______________________________________________________ 34
discontokrediet 34
wisselbrief 34
Cedentendiscontokrediet 35
Leveranciersdisconto 36
Factoring 37
, Factoring (without recourse) 37
Factoring with recourse 38
Leasing 38
Documentair krediet 38
Autonome bankgaranties 41
Hoofdstuk 4: Consumenten- en hypothecair krediet (Boek VII WER) _____ 42
1. Algemeen _________________________________________________________ 42
2. Toepassingsgebied __________________________________________________ 42
Personeel toepassingsgebied 42
Materieel toepassingsgebied 44
Uitgesloten kredietovereenkomsten 46
3. Kredietpromotie _____________________________________________________ 48
4. Precontractuele verplichtingen _________________________________________ 50
informatie-inwinning 51
informatieverplichting 52
toelichtingsverplichting 53
adviesverplichting 53
Beoordeling van kredietwaardigheid en onthoudingsverplichting 54
Sanctionering miskenning precontractuele verplichtingen 55
5. Sluiten kredietovereenkomst ___________________________________________ 56
6. Herroepingsrecht ____________________________________________________ 57
7. Gezamenlijk aanbod _________________________________________________ 57
Hypothecair krediet (art. VII.147 WER) 57
Consumentenkrediet: 58
8. Jaarlijks kostenpercentage en terugbetalingstermijn ________________________ 59
9. Wijziging kredietovereenkomst / rentevoet ________________________________ 59
Hoofdstuk 5: Beleggersbescherming _______________________________ 60
1. Rechtskader _______________________________________________________ 60
Verschillende categorieën van regelen 60
Impact en belang van het gemeen aansprakelijkheidsrecht 62
2. Gedragsregelen ____________________________________________________ 63
Toepassingsgebied 63
Onderzoeksverplichtingen 64
Informatieplicht 66
Impact aansprakelijkheidsrecht 67
3. KID (Key information document) ________________________________________ 67
4. BIFI-Moratorium ____________________________________________________ 68
5. Productinterventie ___________________________________________________ 68
Banning I 68
Banning II 69
DEEL 2 : PUBLIEK BANKRECHT (STATUUT EN TOEZICHT
FINANCIËLE INSTELLINGEN) ______________________________ 69
Hoofdstuk 1: Algemeen __________________________________________ 69
Hoofdstuk 2: Bankregulering – achtergrond en evolutie ________________ 70
1. Economische functie van kredietinstellingen ______________________________ 71
2. Bestaansredenen voor regulering van kredietinstellingen ____________________ 71
3. “Prudentiële regulering” _______________________________________________ 72
, 4. Depositobescherming ________________________________________________ 72
5. Ontstaan prudentiële regulering ________________________________________ 72
6. Evolutie van prudentiële regulering ______________________________________ 73
Hoofdstuk 3: Regulering van kredietinstellingen ______________________ 74
1. Overzicht __________________________________________________________ 74
2. Statuut en toezicht kredietinstellingen ____________________________________ 75
Vergunningsplicht 75
“Kwalitatieve” prudentiële normen 77
Verplichte oprichting van KI als vennootschap (NV of CV; Europese (coöperatieve)
vennootschap)(art. 16 WKI) 77
Geschiktheid van de aandeelhouders met ‘gekwalificeerde deelneming’ 77
Geschiktheid (‘fit and proper’) van leidinggevende personen (art. 19 WKI) 78
4 ogen-principe 79
Regelen van interne organisatie 79
Bestuursstructuur (art. 24 WKI): hybride systeem (monistisch met overdracht operationeel
bestuur aan directiecomité) 80
Andere werkingsregelen 81
beloningsbeleid 81
“Kwantitatieve” prudentiële normen 83
Toezicht op de kredietinstellingen 87
3. Depositobescherming ________________________________________________ 91
Beschermingsregelingen: 92
Algemene principes 92
Ontstaan van het recht op tegemoetkoming (art. 381WKI) 93
Omvang van de tegemoetkoming (art. 382 WKI) 93
beschermende deposanten en deposito’s 93
Berekening van de tegemoetkoming 94
Gevolg van tegemoetkoming 94
Bevoorrechte schuldvordering van deposanten 95
4. Afwikkeling van kredietinstellingen ______________________________________ 95
Juridisch kader voor “afwikkeling” (resolution) van kredietinstellingen – beginselen 96
Afwikkeling van kredietinstellingen – positiefrechtelijk kader 97
Doelstelling van afwikkelingsmaatregel (art. 243 WKI) 97
Voorwaarden voor toepassing van afwikkelingsmaatregel (art. 244 WKI) 98
Algemene principes bij toepassing afwikkelingsmaatregel (art. 245 WKI) 98
Afwikkelingsinstrumenten (art. 255 ev WKI) 99
Rechterlijke toetsing 102
DEEL 3: KAPITAALMARKTRECHT _________________________ 102
Hoofdstuk 1: Algemeen _________________________________________ 103
1. Kapitaalmarkten en beleggersbescherming ______________________________ 104
2. Primaire en secundaire kapitaalmarkten _________________________________ 105
3. Financiële actoren in de kapitaalmarkten ________________________________ 105
Hoofdstuk 2: De primaire kapitaalmarkt - openbare uitgifte van effecten _ 106
1. Toepassingsgebied Prospectusverordening ______________________________ 107
2. Inhoud van het prospectus (art. 6 Vo) ___________________________________ 108
3. Voor ‘Belgische’ verrichtingen: 2 regimes ________________________________ 111
4. Beleggingsinstrumenten (art. 3, §1, Prospectuswet) _______________________ 111
, 5. Bemiddeling bij openbare uitgifte beleggingsinstrumenten (art. 21 Prospectuswet
2018) ______________________________________________________________ 112
6. Reclame bij openbare aanbieding (art. 22 Vo) ____________________________ 113
7. Sanctionering miskenning regelen mbt prospectus/informatienota _____________ 114
Hoofdstuk 3: Secundaire markten _________________________________ 118
1. Algemeen ________________________________________________________ 118
Schema transactieketen transactie in secundaire markt 118
Schema vereffening effectentransactie in stelsel giraal effectenverkeer 119
2. Informatieverplichtingen _____________________________________________ 119
3. Misbruik van voorkennis _____________________________________________ 120
“Voorwetenschap” (art. 7 MAR) 120
Verbod van ‘gebruik’ van voorkennis (art. 14 MAR) 122
sancties 122
4. Marktmanipulatie ___________________________________________________ 123
DEEL 4: GASTCOLLEGE _________________________________ 123
Hoofdstuk 1: Het regelgevend kader voor de financiële sector in Europa - 4
essentiële pijlers _______________________________________________ 123
1. Betrouwbaarheid van de marktparticipanten/financiële dienstverleners _________ 124
2. Bescherming van de belegger/consument _______________________________ 125
3. Transparantie en integriteit van de financiële markten en soliditeit van de
marktinfrastructuren __________________________________________________ 126
4. Toezichtsarchitectuur _______________________________________________ 126
5. Soorten regels _____________________________________________________ 126
Hoofdstuk 2: (Financiële) regelgeving: modellen en perimeter _________ 127
1. modellen _________________________________________________________ 127
2. perimeter _________________________________________________________ 128
Hoofdstuk 3: Toezicht houden in een Europese eengemaakte markt ____ 130
1. Types van toezicht en Belgische toezichtarchitectuur ______________________ 130
2. De gereedschapskist van de toezichthouder _____________________________ 132
3. Toezicht houden in de Europese eengemaakte markt ______________________ 134
4. toezicht op eu niveau - De rol van de ESA’s ______________________________ 135
Hoofdstuk 4: Hoe (financiële) regelgeving interageert met de realiteit: the
swinging pendulum_____________________________________________ 138
1. Een reactie op de financiële crisis van 2007-2008 en een tegenreactie _________ 138
Regelgeving rond de structuur van de bankactiviteit 138
Fundamental review of the trading book (fundamentele herziening van het handelsboek) 138
2. Een reactie op de klimaatcrisis en een tegenreactie ________________________ 139
3. Een reactie op nieuwe fenomenen: virtuele activa en private credit ____________ 148
De risico’s 148
De reactie: AML V, micar en ... 150
, FINANCIEEL RECHT
DEEL 1: PRIVAAT BANKRECHT
HOOFDSTUK 1: REKENINGEN EN BETALINGEN
1. ALGEMEEN
Relatie tussen kredietinstelling en cliënt: Geldverrichtingen vinden doorgaans plaats via
rekening
• Relatie tussen consument/onderneming en kredietinstelling: rekeningovereenkomst
gesloten
o Altijd rekening geopend
• Verrichtingen moeten spoor achterhalen: boeking in de rekening bij consument/ON
en kredietinstelling in credit en debet
• Zeer uitzonderlijk bepaalde verrichtingen zonder openen rekening: maar de regel is
het openen ve rekening
• (beperkte mogelijkheid tot OTC-transacties)
Geldrekeningen moeten worden onderscheiden van effectenrekeningen
• Geldrekeningen : rekeninghouder heeft vordering
o Zicht- of betaalrekening
o (Gereglementeerde) Spaarrekening
▪ Al dan niet gereglementeerd belangrijk voor fiscale behandeling vd
interesten op rekening
▪ Ook aantal specifieke regels voor gereglementeerde spaarrekeningen
o Termijnrekening
▪ Zijn contracten van bepaalde duur
o Belang van het onderscheid: functie + toepasselijke regelgeving + fiscale
behandeling
▪ Verschillende fiscale behandeling en toepasselijke regelgeving =>
verschillende spelregels voor verschillende rekeningen
o Debet en credit: rekeninghouder heeft vordering op kredietinstelling of
kredietinstelling heeft vordering op rekeninghouder => rekeninghouder dus
vordering op kredietinstelling
▪ Je bent dus geen eigenaar vh geld op de rekening
▪ Dus risico bij faill. vd kredietinstelling: je bent geen eigenaar vh geld,
slechts vordering op de kredietinstelling => oplossing: bescherming via
depositobescherming
• Effectenrekening: rekeninghouder is WEL eigenaar vd effecten
o Dus bij faill. vd effecteninstelling: revindicatievordering instellen
Rechtsverhouding tussen kredietinstelling en cliënt:
• Rekeningovereenkomst
1
,2. SOORTEN GELDREKENINGEN
ZICHT- OF BETAALREKENING
Voordelen: betalingstransacties, bewaring gelden op veilige manier
Contract van onbepaalde duur
Tegoeden opvraagbaar op zicht
Mogelijkheid tot verrichten van betalingstransacties (gevolg: toepassing regelen inzake
betalingsdiensten uit boek VII WER (art. VII.4 e.v. WER)) (infra)
• Omzetting EU regeling: payment services directive (=richtlijn betalingsdiensten)
• Belangrijke wijziging op komst: verordening betalingsdiensten => dus regels uit de RL
kunnen in principe geschrapt worden, want verordening rechtstreeks toepasselijk
• Boek 7 ook regels ook regels betaalrekening: omzetting EU richtlijn betaalrekening
o Bv. regelen basisbankdienst
o Vb. Informatiedocument betreffende de vergoedingen (art. VII.4/1 WER)
▪ Document door kredietinstelling op duurzame drager aan consument
verstrekt vooraleer betaalrekening openen = prectt
informatieverplichting
• Is info over welke kosten consument moet dragen voor beheer
rekening en doorvoer betalingstransacties
• Document moet gestandaardiseerd zijn
o Voordeel voor consument: vergelijking => voor
consument eenvoudig maken om tarieven tss
kredietinstellingen te vergelijken => bevordert dus de
concurrentie
▪ dus prectt infoverplichting: geïnformeerde beslissing nemen +
vergelijking mogelijk maken
▪ boek 7 zeer veel aandacht voor prectt informatieverplichtingen:
bedoeling dat consument/client met kennis van zaken met
kredietinstelling gaat handelen
Al dan niet mogelijkheid tot het opnemen van krediet (indien krediet: impact bepalingen
Boek VII WER inzake consumentenkrediet)
• Indien consument mogelijkheid om onder 0 te gaan: regels consumentenkrediet van
toepassing
• Consument heeft bijzondere bescherming: om overmatige schuldenlast te vermijden
o Bv. geen krediet verlenen aan mensen die niet kredietwaardig zijn
SPAARREKENING EN GEREGLEMENTEERDE SPAARREKENING
Doel: bewaring gelden + rente op gelden ontvangen
Contract van onbepaalde duur
2
,Tegoeden opvraagbaar op zicht (desgevallend contractueel gemodaliseerd): tegoeden op
spaarrekening kan je altijd opvragen, de manier waarop je je gelden opvraagt wordt
contractueel geregeld (bv. op voorhand vragen om bepaald bedrag op te vragen)
Nooit debetpositie / kredietverlening (en dus ook geen toepassing van regelen
consumentenkrediet)
• Je kan niet onder 0 gaan op spaarrekening: indien mogelijkheid om onder 0 te gaan
GEEN spaarrekening maar zichtrekening
Geen toepassing regelen inzake betalingsdiensten uit Boek VII WER (uitz. kosteloze
beëindiging voor gereglementeerde spaarrekening)
• Spaarrekening laat niet toe om betalingen te doen op zichtrekening van iemand
anders, dus regels boek 7 niet toepassen
o Je moet geld op spaarrekening eerst op je eigen zichtrekening zetten
• Uitz: kosteloze beëindiging spaarrekening (bedoeling om makkelijk van bank te
wisselen)
Bijzondere regelen voor gereglementeerde spaarrekeningen (vb.)
• Fiscale behandeling renten
o Gereglementeerd: interesten zijn netto en zijn vrijgesteld in de RV tot 1050
EUR
o Niet-gereglementeerd: geen vrijstelling dus RV moet worden ingehouden op
de interesten (interesten zijn bruto)
• Betreffende de rente (via KB/WIB): Verplicht (en uitsluitend) : Basisrente +
getrouwheidspremie (maxima en minima) => absoluut vereiste om gereglementeerde
spaarrekening te zijn
o Dus indien enkel 1 vd 2 renten (basisrente of getrouwheidspremie): GEEN
gereglementeerde spaarrekening
o Aantal maxima en minima voor basisrente + getrouwheidspremie
▪ Bv. min. basisrente: 0.01%
▪ Bv. max. basisrente: 3% of indien hoger de ECB rente
▪ Bv. getrouwheidspremie min. 25% vd basisrente en max 50%
o Getrouwheidspremie voor bedragen die 12 maanden onafgebroken op
rekening staan: 4x per jaar uitbetaald
o Beperking van de voorwaarden om hoger rendement te verkrijgen
o Onverenigbaar met Europees recht ?
▪ In strijd met vrij verkeer van diensten? Want financiële diensten andere
EU staten die hun diensten in BE willen ontplooien kunnen dat niet
doen want niet altijd basisrente + getrouwheidspremie + moet vanuit
overheid gereglementeerd zijn
• Concurrentiepositie buitenlandse financiële instellingen wordt
miskend
o Regeerakkoord 2025: “Indien er sprake is van een onredelijk grote kloof in
rentes op spaarrekeningen, zal de regering op korte termijn maatregelen
onderzoeken om die kloof te dichten. Mogelijke maatregelen worden vooraf
3
, getoetst bij de NBB en dienen steeds te kaderen in het bredere kader van het
ECB-bankentoezicht”
• Document met essentiële spaardersinformatie bij commercialisering
gereglementeerde spaarrekening (K.B. 18 juni 2013)
o Voorafgaande goedkeuring FSMA vereist
▪ Dus vooraleer bank reclame maakt omtrent spaarrekening: opmaken
document essentiële spaardersinfo opmaken + voorleggen aan FSMA
voor goedkeuring
o Document is gestandaardiseerd: spaarders mogelijkheid om op eenvoudige
manier basisrente en getrouwheidspremie te vergelijken
▪ FSMA tool opgericht (wikifin) om premies en interesten te vergelijken
• Protocol (o.m. maximaal aantal gereglementeerde spaarrekeningen, overstap voor
gereglementeerde spaarrekeningen)
o Akkoord tussen bankensector en overheid: is geen wetgeving
o Bv. regel aanbod spaarrekeningen per bank beperken: om voor spaarder
eenvoudiger te maken om een rekening te kiezen
▪ Per bank max. 4 gereglementeerde spaarrekening aanbieden en
binnen verschillende categorieën 1 of 2 kiezen
• bv. gereglementeerde spaarrekening ZONDER bijzondere
voorwaarden = enkel basisrente en getrouwheidspremie en
voor de rest geen voorwaarden
• bv. gereglementeerde spaarrekening MET bijzondere
voorwaarden: max 2 aanbieden
o bv. hoger rendement spaarrekening beperkt tot type
spaarrekening waar je max. bedrag per maand op kan
storten
TERMIJNREKENING
bepaalde duur => tegoeden zijn niet op zicht opvraagbaar (verschil met spaarrekening)
zonder financiële sanctie
• je gaat je geld vastzetten voor een vooraf afgesproken duur tegen een vaste
rentevoet (spaarrekening: rente schommelt)
o rente is hoger naarmate de duur vd rekening (zorgt voor een renterisico:
indien rente later op de markt stijgen)
o is een brutorentevoet: dus 30% RV inhouden => geen vrijstelling tot 1050
EUR
geen krediet/geen toepassing regelen betalingsdiensten
reclame (transversaal KB van 25 april 2014): voor de rest weinig regelgeving voor
termijnrekeningen
• indien reclame gemaakt: mag niet misleidend zijn
REKENINGEN MET ELEKTRONISCH GELD
Bv. PayPal
4
,Definitie: is een monetaire waarde opgeslagen op elektronische drager uitgegeven in ruil
voor ontvangen geld die een schuldvordering vertegenwoordigt op een emitterende
instellingen die je kan gebruiken bij andere ondernemingen om daarmee te betalen
Onderworpen aan regels betalingsdiensten boek 7: soms afwijkend
“REKENINGEN” MET CRYPTOMUNTEN
(vb. Bitcoin of andere crypto)
Is virtueel geld: niet noodzakelijk een emittent die het geld uitgeeft bv. bitcoin geen centrale
uitgever => dus geen vordering op de emittent
Zijn niet geschikt om als geld te gebruiken: wordt eerder gebruikt om te speculeren,
investeren en niet om betalingen mee te verrichten => dus op zich andere functie dan
klassieke geld op een rekening
Cryptoactiva kunnen niet beschouwd worden als geld en rekeningen met cryptoactiva (en
betalingen met die rekening) NIET onder toepassing regelen boek 7
3. RECHT OP REKENING
Oud B.W. bevat bijzondere regeling t.a.v. echtgenoten (maar slechts één bepaling)
• Echtgenoot/echtgenote mag niet verboden worden om rekening te openen
Overeenkomst “intuïtu personae” (?)
• Verplichting voor bank om rekening te openen met mij ?
o Klassiek : neen (principe contractvrijheid: dus vrij met wie men gaat
contracteren) dus bank mag weigeren om rekening te openen met iemand !
(contractvrijheid ongeacht of contract intuitu personae is (werd vaak verwezen
naar intuitu personae karakter om de contractvrijheid te benadrukken))
o MAAR: rekening belangrijk om deel te nemen aan het economisch verkeer
▪ Uitzondering 1: basis-bankdienst voor consumenten
• Belangrijk voor consument om moderne betaalinstrumenten
(bv. bankkaarten) te gebruiken
▪ Uitzondering 2: basis-bankdienst voor ondernemingen
• Verplichting onderneming om zichtrekening te hebben om zich
in te schrijven in KBO
▪ Verschillende ratio legis voor basisbankdienst
• Consumenten: mensen met weinig middelen risico dat ze
geweigerd worden door bank => basisbankdienst om sociale
uitsluiting te vermijden zodat iedereen minstens één rekening
heeft
• Ondernemingen: ondernemingen met bepaalde economische
activiteit die risico vormen voor witwaswetgeving (bv.
prostitutie, diamantsector, goksector) worden vaak geweigerd
door bank want moeilijk om te controleren of activiteiten in lijn
zijn met de antiwitwaswetgeving (moeilijk om bankrekening te
openen of te behouden) => fenomeen vd de-risking: groot
5
, risico op witwassen, dus banken gaan die ondernemingen
systematisch weigeren
Bijzondere regeling basis-bankdienst consumenten (art. VII.57 WER)
• Consument: recht op basis-bankdienst
o Consument = natuurlijk persoon die handelt voor doeleinden die buiten zijn
beroepsactiviteit vallen (=privédoeleinden)
▪ Dus openen rekening om betalingstransacties te doen moet onder
privédoeleinden te vallen
o Elke consument die legaal in een lidstaat EU verblijft en elke consument van
Belgische nationaliteit die buiten een lidstaat verblijft en die uiterlijk tien jaar
geleden werd geschrapt uit het Belgisch bevolkingsregister
▪ Legaal in EU lidstaat verblijven: ongeacht nationaliteit
• Inhoud: zichtrekening (betaalrekening) + bepaalde verrichtingen (m.i.v. betaalkaart)
o Recht om rekening te openen + betalingsverrichtingen te doen (bv.
betalingen, domiciliëring, rekening raadplegen, overschrijvingen, stortingen)
o Maar: geen recht op krediet (verbod): dus geen recht om onder 0 te gaan
o Uitvoering transacties mag niet tot debetstand leiden: transactie wordt
geweigerd indien dit leidt dat consument onder 0 gaat
o Dus in kader basisbankdienst GEEN recht op kredietkaart (wel recht op
standaard maestro bankkaart)
• Maximale kostprijs: 12 euro (geïndexeerd => 20,34 euro in 2026)
• Verplichting om basisbankdienst te weigeren bij miskenning witwaswetgeving
o Toekenning basisbankdienst in strijd met witwaswetgeving of gericht op
terrorisme financieren
• Mogelijkheid basis-bankdienst te weigeren (limitatief aantal gevallen)
o Veroordeling voor bepaalde misdrijven: moet dus een veroordeling zijn bv.
valsheid in geschrifte, misbruik van vertrouwen
o Consument voldoet niet meer aan verblijfsvoorwaarden
o Consument heeft reeds andere betaalrekening
▪ Logisch want doel om sociale uitsluiting te vermijden is hier niet van
toepassing
o (Consument bezit rekening met gemiddeld gecumuleerd creditsaldo op
jaarbasis van 10.000 euro)
▪ Iemand heeft 1 of meerdere spaarrekeningen waarbij gecumuleerd
saldo > 10k: bank kan weigeren
▪ Vw zal afgeschaft worden: in strijd met RL betaalrekeningen
o Niet: collectieve schuldenregeling / kredietovereenkomst !
▪ CSR: ongeacht benarde financiële situatie recht op basisbankdienst
• Maar geen probleem want verbod om krediet te verlenen
o Consument kiest naar welke bank hij stapt om zichtrekening te openen
(verschillend met ondernemingen)
Bijzondere regeling basis-bankdienst voor ondernemingen (art. VII.59/4 WER):
• In België gevestigde ondernemingen met inschrijving KBO (+ diplomatieke zending)
• Weigering door drie kredietinstellingen (of opzegging + weigering twee
kredietinstellingen)
6
Hoofdstuk 1: Rekeningen en betalingen ______________________________ 1
1. Algemeen __________________________________________________________ 1
2. Soorten geldrekeningen _______________________________________________ 2
Zicht- of betaalrekening 2
Spaarrekening en gereglementeerde spaarrekening 2
termijnrekening 4
Rekeningen met elektronisch geld 4
“Rekeningen” met cryptomunten 5
3. Recht op rekening ____________________________________________________ 5
4. Rekeningovereenkomst _______________________________________________ 7
5. interesten __________________________________________________________ 8
6. Valutadatum ________________________________________________________ 9
7. Bijzondere bankrekeningen ____________________________________________ 10
8. Bijzondere clausules _________________________________________________ 11
9. Beëindiging rekeningovereenkomst _____________________________________ 12
Hoofdstuk 2: Betalingsdiensten____________________________________ 13
1. Inleiding ___________________________________________________________ 13
2. Alternatieve diensten_________________________________________________ 15
3. Girale betaling ______________________________________________________ 16
4. Toepassingsgebied Regelen Betalingsdiensten (art.VII.2-3 WER) ______________ 17
5. Uitvoeringstermijn ___________________________________________________ 18
6. foutieve uitvoering ___________________________________________________ 19
7. niet-toegestane betalingstransacties (art. VII.32 ev WER) ____________________ 21
begrip 21
verplichting betalingsdienstaanbieder 22
Definitieve aansprakelijkheidsverdeling (art. VII.43 en VII. 44 WER) 23
Na kennisgeving 23
Voor kennisgeving 24
Bijzondere situaties (art. VII.44 WER) 25
stappenplan 25
regeerakkoord en verordening 26
Recht op terugbetaling 26
Hoofdstuk 3: Kredieten (algemeen) _________________________________ 27
1. Algemeen _________________________________________________________ 27
2. Lening op interest ___________________________________________________ 28
3. Kredietopening _____________________________________________________ 28
4. Sluiten kredietovereenkomst ___________________________________________ 29
Precontractruele informatie- en adviesverplichtingen 29
5. Vervroegde terugbetaling krediet _______________________________________ 32
6. Kredietvormen ______________________________________________________ 34
discontokrediet 34
wisselbrief 34
Cedentendiscontokrediet 35
Leveranciersdisconto 36
Factoring 37
, Factoring (without recourse) 37
Factoring with recourse 38
Leasing 38
Documentair krediet 38
Autonome bankgaranties 41
Hoofdstuk 4: Consumenten- en hypothecair krediet (Boek VII WER) _____ 42
1. Algemeen _________________________________________________________ 42
2. Toepassingsgebied __________________________________________________ 42
Personeel toepassingsgebied 42
Materieel toepassingsgebied 44
Uitgesloten kredietovereenkomsten 46
3. Kredietpromotie _____________________________________________________ 48
4. Precontractuele verplichtingen _________________________________________ 50
informatie-inwinning 51
informatieverplichting 52
toelichtingsverplichting 53
adviesverplichting 53
Beoordeling van kredietwaardigheid en onthoudingsverplichting 54
Sanctionering miskenning precontractuele verplichtingen 55
5. Sluiten kredietovereenkomst ___________________________________________ 56
6. Herroepingsrecht ____________________________________________________ 57
7. Gezamenlijk aanbod _________________________________________________ 57
Hypothecair krediet (art. VII.147 WER) 57
Consumentenkrediet: 58
8. Jaarlijks kostenpercentage en terugbetalingstermijn ________________________ 59
9. Wijziging kredietovereenkomst / rentevoet ________________________________ 59
Hoofdstuk 5: Beleggersbescherming _______________________________ 60
1. Rechtskader _______________________________________________________ 60
Verschillende categorieën van regelen 60
Impact en belang van het gemeen aansprakelijkheidsrecht 62
2. Gedragsregelen ____________________________________________________ 63
Toepassingsgebied 63
Onderzoeksverplichtingen 64
Informatieplicht 66
Impact aansprakelijkheidsrecht 67
3. KID (Key information document) ________________________________________ 67
4. BIFI-Moratorium ____________________________________________________ 68
5. Productinterventie ___________________________________________________ 68
Banning I 68
Banning II 69
DEEL 2 : PUBLIEK BANKRECHT (STATUUT EN TOEZICHT
FINANCIËLE INSTELLINGEN) ______________________________ 69
Hoofdstuk 1: Algemeen __________________________________________ 69
Hoofdstuk 2: Bankregulering – achtergrond en evolutie ________________ 70
1. Economische functie van kredietinstellingen ______________________________ 71
2. Bestaansredenen voor regulering van kredietinstellingen ____________________ 71
3. “Prudentiële regulering” _______________________________________________ 72
, 4. Depositobescherming ________________________________________________ 72
5. Ontstaan prudentiële regulering ________________________________________ 72
6. Evolutie van prudentiële regulering ______________________________________ 73
Hoofdstuk 3: Regulering van kredietinstellingen ______________________ 74
1. Overzicht __________________________________________________________ 74
2. Statuut en toezicht kredietinstellingen ____________________________________ 75
Vergunningsplicht 75
“Kwalitatieve” prudentiële normen 77
Verplichte oprichting van KI als vennootschap (NV of CV; Europese (coöperatieve)
vennootschap)(art. 16 WKI) 77
Geschiktheid van de aandeelhouders met ‘gekwalificeerde deelneming’ 77
Geschiktheid (‘fit and proper’) van leidinggevende personen (art. 19 WKI) 78
4 ogen-principe 79
Regelen van interne organisatie 79
Bestuursstructuur (art. 24 WKI): hybride systeem (monistisch met overdracht operationeel
bestuur aan directiecomité) 80
Andere werkingsregelen 81
beloningsbeleid 81
“Kwantitatieve” prudentiële normen 83
Toezicht op de kredietinstellingen 87
3. Depositobescherming ________________________________________________ 91
Beschermingsregelingen: 92
Algemene principes 92
Ontstaan van het recht op tegemoetkoming (art. 381WKI) 93
Omvang van de tegemoetkoming (art. 382 WKI) 93
beschermende deposanten en deposito’s 93
Berekening van de tegemoetkoming 94
Gevolg van tegemoetkoming 94
Bevoorrechte schuldvordering van deposanten 95
4. Afwikkeling van kredietinstellingen ______________________________________ 95
Juridisch kader voor “afwikkeling” (resolution) van kredietinstellingen – beginselen 96
Afwikkeling van kredietinstellingen – positiefrechtelijk kader 97
Doelstelling van afwikkelingsmaatregel (art. 243 WKI) 97
Voorwaarden voor toepassing van afwikkelingsmaatregel (art. 244 WKI) 98
Algemene principes bij toepassing afwikkelingsmaatregel (art. 245 WKI) 98
Afwikkelingsinstrumenten (art. 255 ev WKI) 99
Rechterlijke toetsing 102
DEEL 3: KAPITAALMARKTRECHT _________________________ 102
Hoofdstuk 1: Algemeen _________________________________________ 103
1. Kapitaalmarkten en beleggersbescherming ______________________________ 104
2. Primaire en secundaire kapitaalmarkten _________________________________ 105
3. Financiële actoren in de kapitaalmarkten ________________________________ 105
Hoofdstuk 2: De primaire kapitaalmarkt - openbare uitgifte van effecten _ 106
1. Toepassingsgebied Prospectusverordening ______________________________ 107
2. Inhoud van het prospectus (art. 6 Vo) ___________________________________ 108
3. Voor ‘Belgische’ verrichtingen: 2 regimes ________________________________ 111
4. Beleggingsinstrumenten (art. 3, §1, Prospectuswet) _______________________ 111
, 5. Bemiddeling bij openbare uitgifte beleggingsinstrumenten (art. 21 Prospectuswet
2018) ______________________________________________________________ 112
6. Reclame bij openbare aanbieding (art. 22 Vo) ____________________________ 113
7. Sanctionering miskenning regelen mbt prospectus/informatienota _____________ 114
Hoofdstuk 3: Secundaire markten _________________________________ 118
1. Algemeen ________________________________________________________ 118
Schema transactieketen transactie in secundaire markt 118
Schema vereffening effectentransactie in stelsel giraal effectenverkeer 119
2. Informatieverplichtingen _____________________________________________ 119
3. Misbruik van voorkennis _____________________________________________ 120
“Voorwetenschap” (art. 7 MAR) 120
Verbod van ‘gebruik’ van voorkennis (art. 14 MAR) 122
sancties 122
4. Marktmanipulatie ___________________________________________________ 123
DEEL 4: GASTCOLLEGE _________________________________ 123
Hoofdstuk 1: Het regelgevend kader voor de financiële sector in Europa - 4
essentiële pijlers _______________________________________________ 123
1. Betrouwbaarheid van de marktparticipanten/financiële dienstverleners _________ 124
2. Bescherming van de belegger/consument _______________________________ 125
3. Transparantie en integriteit van de financiële markten en soliditeit van de
marktinfrastructuren __________________________________________________ 126
4. Toezichtsarchitectuur _______________________________________________ 126
5. Soorten regels _____________________________________________________ 126
Hoofdstuk 2: (Financiële) regelgeving: modellen en perimeter _________ 127
1. modellen _________________________________________________________ 127
2. perimeter _________________________________________________________ 128
Hoofdstuk 3: Toezicht houden in een Europese eengemaakte markt ____ 130
1. Types van toezicht en Belgische toezichtarchitectuur ______________________ 130
2. De gereedschapskist van de toezichthouder _____________________________ 132
3. Toezicht houden in de Europese eengemaakte markt ______________________ 134
4. toezicht op eu niveau - De rol van de ESA’s ______________________________ 135
Hoofdstuk 4: Hoe (financiële) regelgeving interageert met de realiteit: the
swinging pendulum_____________________________________________ 138
1. Een reactie op de financiële crisis van 2007-2008 en een tegenreactie _________ 138
Regelgeving rond de structuur van de bankactiviteit 138
Fundamental review of the trading book (fundamentele herziening van het handelsboek) 138
2. Een reactie op de klimaatcrisis en een tegenreactie ________________________ 139
3. Een reactie op nieuwe fenomenen: virtuele activa en private credit ____________ 148
De risico’s 148
De reactie: AML V, micar en ... 150
, FINANCIEEL RECHT
DEEL 1: PRIVAAT BANKRECHT
HOOFDSTUK 1: REKENINGEN EN BETALINGEN
1. ALGEMEEN
Relatie tussen kredietinstelling en cliënt: Geldverrichtingen vinden doorgaans plaats via
rekening
• Relatie tussen consument/onderneming en kredietinstelling: rekeningovereenkomst
gesloten
o Altijd rekening geopend
• Verrichtingen moeten spoor achterhalen: boeking in de rekening bij consument/ON
en kredietinstelling in credit en debet
• Zeer uitzonderlijk bepaalde verrichtingen zonder openen rekening: maar de regel is
het openen ve rekening
• (beperkte mogelijkheid tot OTC-transacties)
Geldrekeningen moeten worden onderscheiden van effectenrekeningen
• Geldrekeningen : rekeninghouder heeft vordering
o Zicht- of betaalrekening
o (Gereglementeerde) Spaarrekening
▪ Al dan niet gereglementeerd belangrijk voor fiscale behandeling vd
interesten op rekening
▪ Ook aantal specifieke regels voor gereglementeerde spaarrekeningen
o Termijnrekening
▪ Zijn contracten van bepaalde duur
o Belang van het onderscheid: functie + toepasselijke regelgeving + fiscale
behandeling
▪ Verschillende fiscale behandeling en toepasselijke regelgeving =>
verschillende spelregels voor verschillende rekeningen
o Debet en credit: rekeninghouder heeft vordering op kredietinstelling of
kredietinstelling heeft vordering op rekeninghouder => rekeninghouder dus
vordering op kredietinstelling
▪ Je bent dus geen eigenaar vh geld op de rekening
▪ Dus risico bij faill. vd kredietinstelling: je bent geen eigenaar vh geld,
slechts vordering op de kredietinstelling => oplossing: bescherming via
depositobescherming
• Effectenrekening: rekeninghouder is WEL eigenaar vd effecten
o Dus bij faill. vd effecteninstelling: revindicatievordering instellen
Rechtsverhouding tussen kredietinstelling en cliënt:
• Rekeningovereenkomst
1
,2. SOORTEN GELDREKENINGEN
ZICHT- OF BETAALREKENING
Voordelen: betalingstransacties, bewaring gelden op veilige manier
Contract van onbepaalde duur
Tegoeden opvraagbaar op zicht
Mogelijkheid tot verrichten van betalingstransacties (gevolg: toepassing regelen inzake
betalingsdiensten uit boek VII WER (art. VII.4 e.v. WER)) (infra)
• Omzetting EU regeling: payment services directive (=richtlijn betalingsdiensten)
• Belangrijke wijziging op komst: verordening betalingsdiensten => dus regels uit de RL
kunnen in principe geschrapt worden, want verordening rechtstreeks toepasselijk
• Boek 7 ook regels ook regels betaalrekening: omzetting EU richtlijn betaalrekening
o Bv. regelen basisbankdienst
o Vb. Informatiedocument betreffende de vergoedingen (art. VII.4/1 WER)
▪ Document door kredietinstelling op duurzame drager aan consument
verstrekt vooraleer betaalrekening openen = prectt
informatieverplichting
• Is info over welke kosten consument moet dragen voor beheer
rekening en doorvoer betalingstransacties
• Document moet gestandaardiseerd zijn
o Voordeel voor consument: vergelijking => voor
consument eenvoudig maken om tarieven tss
kredietinstellingen te vergelijken => bevordert dus de
concurrentie
▪ dus prectt infoverplichting: geïnformeerde beslissing nemen +
vergelijking mogelijk maken
▪ boek 7 zeer veel aandacht voor prectt informatieverplichtingen:
bedoeling dat consument/client met kennis van zaken met
kredietinstelling gaat handelen
Al dan niet mogelijkheid tot het opnemen van krediet (indien krediet: impact bepalingen
Boek VII WER inzake consumentenkrediet)
• Indien consument mogelijkheid om onder 0 te gaan: regels consumentenkrediet van
toepassing
• Consument heeft bijzondere bescherming: om overmatige schuldenlast te vermijden
o Bv. geen krediet verlenen aan mensen die niet kredietwaardig zijn
SPAARREKENING EN GEREGLEMENTEERDE SPAARREKENING
Doel: bewaring gelden + rente op gelden ontvangen
Contract van onbepaalde duur
2
,Tegoeden opvraagbaar op zicht (desgevallend contractueel gemodaliseerd): tegoeden op
spaarrekening kan je altijd opvragen, de manier waarop je je gelden opvraagt wordt
contractueel geregeld (bv. op voorhand vragen om bepaald bedrag op te vragen)
Nooit debetpositie / kredietverlening (en dus ook geen toepassing van regelen
consumentenkrediet)
• Je kan niet onder 0 gaan op spaarrekening: indien mogelijkheid om onder 0 te gaan
GEEN spaarrekening maar zichtrekening
Geen toepassing regelen inzake betalingsdiensten uit Boek VII WER (uitz. kosteloze
beëindiging voor gereglementeerde spaarrekening)
• Spaarrekening laat niet toe om betalingen te doen op zichtrekening van iemand
anders, dus regels boek 7 niet toepassen
o Je moet geld op spaarrekening eerst op je eigen zichtrekening zetten
• Uitz: kosteloze beëindiging spaarrekening (bedoeling om makkelijk van bank te
wisselen)
Bijzondere regelen voor gereglementeerde spaarrekeningen (vb.)
• Fiscale behandeling renten
o Gereglementeerd: interesten zijn netto en zijn vrijgesteld in de RV tot 1050
EUR
o Niet-gereglementeerd: geen vrijstelling dus RV moet worden ingehouden op
de interesten (interesten zijn bruto)
• Betreffende de rente (via KB/WIB): Verplicht (en uitsluitend) : Basisrente +
getrouwheidspremie (maxima en minima) => absoluut vereiste om gereglementeerde
spaarrekening te zijn
o Dus indien enkel 1 vd 2 renten (basisrente of getrouwheidspremie): GEEN
gereglementeerde spaarrekening
o Aantal maxima en minima voor basisrente + getrouwheidspremie
▪ Bv. min. basisrente: 0.01%
▪ Bv. max. basisrente: 3% of indien hoger de ECB rente
▪ Bv. getrouwheidspremie min. 25% vd basisrente en max 50%
o Getrouwheidspremie voor bedragen die 12 maanden onafgebroken op
rekening staan: 4x per jaar uitbetaald
o Beperking van de voorwaarden om hoger rendement te verkrijgen
o Onverenigbaar met Europees recht ?
▪ In strijd met vrij verkeer van diensten? Want financiële diensten andere
EU staten die hun diensten in BE willen ontplooien kunnen dat niet
doen want niet altijd basisrente + getrouwheidspremie + moet vanuit
overheid gereglementeerd zijn
• Concurrentiepositie buitenlandse financiële instellingen wordt
miskend
o Regeerakkoord 2025: “Indien er sprake is van een onredelijk grote kloof in
rentes op spaarrekeningen, zal de regering op korte termijn maatregelen
onderzoeken om die kloof te dichten. Mogelijke maatregelen worden vooraf
3
, getoetst bij de NBB en dienen steeds te kaderen in het bredere kader van het
ECB-bankentoezicht”
• Document met essentiële spaardersinformatie bij commercialisering
gereglementeerde spaarrekening (K.B. 18 juni 2013)
o Voorafgaande goedkeuring FSMA vereist
▪ Dus vooraleer bank reclame maakt omtrent spaarrekening: opmaken
document essentiële spaardersinfo opmaken + voorleggen aan FSMA
voor goedkeuring
o Document is gestandaardiseerd: spaarders mogelijkheid om op eenvoudige
manier basisrente en getrouwheidspremie te vergelijken
▪ FSMA tool opgericht (wikifin) om premies en interesten te vergelijken
• Protocol (o.m. maximaal aantal gereglementeerde spaarrekeningen, overstap voor
gereglementeerde spaarrekeningen)
o Akkoord tussen bankensector en overheid: is geen wetgeving
o Bv. regel aanbod spaarrekeningen per bank beperken: om voor spaarder
eenvoudiger te maken om een rekening te kiezen
▪ Per bank max. 4 gereglementeerde spaarrekening aanbieden en
binnen verschillende categorieën 1 of 2 kiezen
• bv. gereglementeerde spaarrekening ZONDER bijzondere
voorwaarden = enkel basisrente en getrouwheidspremie en
voor de rest geen voorwaarden
• bv. gereglementeerde spaarrekening MET bijzondere
voorwaarden: max 2 aanbieden
o bv. hoger rendement spaarrekening beperkt tot type
spaarrekening waar je max. bedrag per maand op kan
storten
TERMIJNREKENING
bepaalde duur => tegoeden zijn niet op zicht opvraagbaar (verschil met spaarrekening)
zonder financiële sanctie
• je gaat je geld vastzetten voor een vooraf afgesproken duur tegen een vaste
rentevoet (spaarrekening: rente schommelt)
o rente is hoger naarmate de duur vd rekening (zorgt voor een renterisico:
indien rente later op de markt stijgen)
o is een brutorentevoet: dus 30% RV inhouden => geen vrijstelling tot 1050
EUR
geen krediet/geen toepassing regelen betalingsdiensten
reclame (transversaal KB van 25 april 2014): voor de rest weinig regelgeving voor
termijnrekeningen
• indien reclame gemaakt: mag niet misleidend zijn
REKENINGEN MET ELEKTRONISCH GELD
Bv. PayPal
4
,Definitie: is een monetaire waarde opgeslagen op elektronische drager uitgegeven in ruil
voor ontvangen geld die een schuldvordering vertegenwoordigt op een emitterende
instellingen die je kan gebruiken bij andere ondernemingen om daarmee te betalen
Onderworpen aan regels betalingsdiensten boek 7: soms afwijkend
“REKENINGEN” MET CRYPTOMUNTEN
(vb. Bitcoin of andere crypto)
Is virtueel geld: niet noodzakelijk een emittent die het geld uitgeeft bv. bitcoin geen centrale
uitgever => dus geen vordering op de emittent
Zijn niet geschikt om als geld te gebruiken: wordt eerder gebruikt om te speculeren,
investeren en niet om betalingen mee te verrichten => dus op zich andere functie dan
klassieke geld op een rekening
Cryptoactiva kunnen niet beschouwd worden als geld en rekeningen met cryptoactiva (en
betalingen met die rekening) NIET onder toepassing regelen boek 7
3. RECHT OP REKENING
Oud B.W. bevat bijzondere regeling t.a.v. echtgenoten (maar slechts één bepaling)
• Echtgenoot/echtgenote mag niet verboden worden om rekening te openen
Overeenkomst “intuïtu personae” (?)
• Verplichting voor bank om rekening te openen met mij ?
o Klassiek : neen (principe contractvrijheid: dus vrij met wie men gaat
contracteren) dus bank mag weigeren om rekening te openen met iemand !
(contractvrijheid ongeacht of contract intuitu personae is (werd vaak verwezen
naar intuitu personae karakter om de contractvrijheid te benadrukken))
o MAAR: rekening belangrijk om deel te nemen aan het economisch verkeer
▪ Uitzondering 1: basis-bankdienst voor consumenten
• Belangrijk voor consument om moderne betaalinstrumenten
(bv. bankkaarten) te gebruiken
▪ Uitzondering 2: basis-bankdienst voor ondernemingen
• Verplichting onderneming om zichtrekening te hebben om zich
in te schrijven in KBO
▪ Verschillende ratio legis voor basisbankdienst
• Consumenten: mensen met weinig middelen risico dat ze
geweigerd worden door bank => basisbankdienst om sociale
uitsluiting te vermijden zodat iedereen minstens één rekening
heeft
• Ondernemingen: ondernemingen met bepaalde economische
activiteit die risico vormen voor witwaswetgeving (bv.
prostitutie, diamantsector, goksector) worden vaak geweigerd
door bank want moeilijk om te controleren of activiteiten in lijn
zijn met de antiwitwaswetgeving (moeilijk om bankrekening te
openen of te behouden) => fenomeen vd de-risking: groot
5
, risico op witwassen, dus banken gaan die ondernemingen
systematisch weigeren
Bijzondere regeling basis-bankdienst consumenten (art. VII.57 WER)
• Consument: recht op basis-bankdienst
o Consument = natuurlijk persoon die handelt voor doeleinden die buiten zijn
beroepsactiviteit vallen (=privédoeleinden)
▪ Dus openen rekening om betalingstransacties te doen moet onder
privédoeleinden te vallen
o Elke consument die legaal in een lidstaat EU verblijft en elke consument van
Belgische nationaliteit die buiten een lidstaat verblijft en die uiterlijk tien jaar
geleden werd geschrapt uit het Belgisch bevolkingsregister
▪ Legaal in EU lidstaat verblijven: ongeacht nationaliteit
• Inhoud: zichtrekening (betaalrekening) + bepaalde verrichtingen (m.i.v. betaalkaart)
o Recht om rekening te openen + betalingsverrichtingen te doen (bv.
betalingen, domiciliëring, rekening raadplegen, overschrijvingen, stortingen)
o Maar: geen recht op krediet (verbod): dus geen recht om onder 0 te gaan
o Uitvoering transacties mag niet tot debetstand leiden: transactie wordt
geweigerd indien dit leidt dat consument onder 0 gaat
o Dus in kader basisbankdienst GEEN recht op kredietkaart (wel recht op
standaard maestro bankkaart)
• Maximale kostprijs: 12 euro (geïndexeerd => 20,34 euro in 2026)
• Verplichting om basisbankdienst te weigeren bij miskenning witwaswetgeving
o Toekenning basisbankdienst in strijd met witwaswetgeving of gericht op
terrorisme financieren
• Mogelijkheid basis-bankdienst te weigeren (limitatief aantal gevallen)
o Veroordeling voor bepaalde misdrijven: moet dus een veroordeling zijn bv.
valsheid in geschrifte, misbruik van vertrouwen
o Consument voldoet niet meer aan verblijfsvoorwaarden
o Consument heeft reeds andere betaalrekening
▪ Logisch want doel om sociale uitsluiting te vermijden is hier niet van
toepassing
o (Consument bezit rekening met gemiddeld gecumuleerd creditsaldo op
jaarbasis van 10.000 euro)
▪ Iemand heeft 1 of meerdere spaarrekeningen waarbij gecumuleerd
saldo > 10k: bank kan weigeren
▪ Vw zal afgeschaft worden: in strijd met RL betaalrekeningen
o Niet: collectieve schuldenregeling / kredietovereenkomst !
▪ CSR: ongeacht benarde financiële situatie recht op basisbankdienst
• Maar geen probleem want verbod om krediet te verlenen
o Consument kiest naar welke bank hij stapt om zichtrekening te openen
(verschillend met ondernemingen)
Bijzondere regeling basis-bankdienst voor ondernemingen (art. VII.59/4 WER):
• In België gevestigde ondernemingen met inschrijving KBO (+ diplomatieke zending)
• Weigering door drie kredietinstellingen (of opzegging + weigering twee
kredietinstellingen)
6
