Samenvatting Europees Recht –
Deel rechtsbescherming
(Statuut HvJ: pg 466 id Codex VRG)
Rechtsbescherming
De rechtsbescherming wordt uitgelegd via de ‘case-law methode’,
d.w.z. via markante arresten worden etappes & evoluties id
rechtsbescherming uitgelegd
Structuur HvJ (een supranationaal rechtscollege)
o Art 19, 1e lid, alinea 1 VEU: “1. Het Hof van Justitie van de
Europese Unie omvat het Hof van Justitie, het Gerecht en
gespecialiseerde rechtbanken. Het verzekert de eerbiediging van
het recht bij de uitlegging en toepassing van de Verdragen.”
Correcte terminologie is belangrijk!
‘lid’: als verwijzing naar een blokje waar een cijfer met
een punt voor staat
‘alinea’: als verwijzing naar de blokjes
staat er een cijfer voor: ‘lid’, staat er geen cijfer voor:
‘alinea’
o ‘HvJ’ omvat ≠ rechtsinstanties:
1) HvJ
Wnr je dus ‘HvJEU’ zegt is dit
de INSTELLING, met beide
rechtsinstanties (HvJ +
Gerecht)
2) Gerecht
Later bij gekomen om
werklast vh HvJ te verlagen (net zoals 3 hieronder), later
ook extra rechters ih Gerecht voor nog meer te doen
dalen
Later voor werklast ook de nat rechters als Eur
rechters gzn dmv prej procedure ogv art 267
VWEU
o Die samenwerking: eerst bilateraal &
horizontaal, maar steeds meer multilateraal
& verticaal, hetgeen het meerlagig karakter
vh EU-stelsel van rechtsbescherming nog
meer versterkt
3) Vandaag bestaan er geen Gespecialiseerde RB² meer
1
, Afgeschaft in 2016 & (7 rechters) opgenomen ih Gerecht
C = Cour, T = Tribunal/Gerecht , F = La fonction publique
(Gespecialiseerde RB²)
o Samenstelling HvJ
1 rechter/LS, dus in ttl 27
Voor B sinds 1989: Koen Lenaerts: voorzitter vh
rechtscollege HvJ
Staat hiërarchisch op dezelfde hoogte als Von der
Leyen, voorzitter EP,..
Meestal bijgestaan door advocaten-generaal: 11
F staat in art 252, alinea 2 VWEU: daar staat dat er
maar 8 zijn, MAAR IS NIET ZO! Nu zijn er 11
o => meet eenparigheid van stemmen kunnen
de advocaten-generaal hun # vergroten =>
deden dit ie verklaring, geplakt ah VvL, van
8 -> 11
Verklaringen geplakt ah VvL hebben
dezelfde waarde als het V zelf: wijzigt
dus de tekst vh VWEU
Fr, It, Es, De & Polen hebben altijd R oe advocaat-
generaal. De overie postjes per toerbeurt verdeeld
onder de andere LS²
o Laatste voor B: Patelet (2012-2018)
Schrijft niet steeds een conclusie: slechts wnr een
nieuw element vh Eur R ad orde is (‘les
conclusions’, NIET ‘la’)
o In zo’n conclusie vind je meestal alles oe
ordelijke manier, leggen ook het Eur R uit,..
=> aanraden om te lezen
NIET gelijk ah OM: het zijn juridische adviseurs vh
HvJ, echte hulpjes
o Samenstelling Gerecht:
Art 19, 2e lid VEU: “2. Het Hof van Justitie bestaat uit één
rechter per lidstaat. Het wordt bijgestaan door advocaten-
generaal. Het Gerecht telt ten minste één rechter per lidstaat.
2
, De rechters en de advocaten-generaal van het Hof van Justitie
en de rechters van het Gerecht worden gekozen uit personen
die alle waarborgen voor onafhankelijkheid bieden en voldoen
aan de voorwaarden bedoeld in de artikelen 253 en 254 van
het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie. Zij
worden in onderlinge overeenstemming door de regeringen
van de lidstaten voor zes jaar benoemd. De aftredende
rechters en advocaten-generaal zijn herbenoembaar.”
Sinds 29/9/2019 mag elke LS 2 rechters naar het Gerecht
sturen omdat # zaken steeg & procesduur toenam (totaal: 54
rechters)
Daardoor moesten p² lang wachten & hun R² op
verdediging werden geschonden, waarvoor EU schadev
moet betalen: rechters uitgebreid als opl
Bij ons: Paul Nihoul & Geert de Baere
Vroeger geen Advocaten-Generaal, maar verandert ih
Statuut HvJ:
Zijn niet permanent, maar als eens nodig is kan de
rechter de F ve advocaat-generaal krijgen
Vroeger was Gerecht niet bevoegd voor
prejudiciële zaken (enkel HvJ), maar recent wel:
daarvoor is er 1 advocaat-generaal (wnr # prej
zaken voor Gerecht toenemen: kan uitbreiden)
°2004 Gerecht voor Ambtenarenzaken, maar in 2016
afgeschaft & grotendeels gevoegd bij het Gerecht => hierdoor
steeg # rechters ih Gerecht (noodz, want steeds meer
procedures)
Sinds 1 februari 2020: 54 rechters ih Gerecht, 2/LS
o Griffie
2: 1 bij HvJ & 1 bij Gerecht
Griffier: hoofd vd Griffie, benoemd voor 6j
Taak: alle ingediende stukken inschrijven ie register, een
zaaknummer geven & sturen naar de partijen
Griffier vh Hof: secretaris-generaal van de instelling, leidt de
diensten van het Hof onder toezicht van de President vh Hof
Nu: Spaanse Alfredo Calot Escobar
HvJ biedt 2 soorten bescherming:
o 1) Meergelaagde rechtsbescherming
Alinea 19 VEU, 1e lid, 2 e alinea VEU: Id EU heb je een
meergelaagde rechtsbescherming: ad ene kant rol vh Eur niv
(HvJ) & ad andere kant rol voor de EU-LS² (zien we later:
KRUISVERWIJZING! EXAMEN!)
3
, Maar gebonden: als het HvJ uitspraak doet moet de nat
rechter dat ook respecteren
Alle RS vh HvJ is EU-R: dat EU-R moet door alle nat
rechters worden toegepast
Wnr nat R strijdig is met EU-R gemaakt door HvJ,
moet de nat rechter dat nat R buiten toepassing
laten
HvJEU geeft uniforme Eur invulling vh begrip “nat
rechterlijke instantie” id zin van art 19 VEU (& 267
VWEU (prej procedures))
Uitgangspunt: EU-R zvl mogelijk garanderen ,
zodat die Eur def voldoende ruim is dat alle
rechterlijke instanties vd LS² hieronder vallen,
maar niet noodz vice versa
Om te bepalen of een instantie hieronder valt,
houdt het Hof rekening met # factoren: pg 89 HB
o Ook moet om vast te stellen of een nat
orgaan een ‘nat rechterlijke instantie’ is
volgens art 267 VWEU, er worden nagegaan
wat de spec aard is vd f die het uitoefent id
context waarin het zich tot het Hof wendt
(zaak Belov)
=> wnr nat instantie niet onder dit begrip
valt: Hof niet bevoegd om voorgelegde
vragen te beantwoorden (zie bv zaak Belov:
pg 91 HB)
o Ook zaak NADA: pg 92 HB
Hierdoor wordt dit begrip uitgelegd alvorens over
te gaan tot de eigenlijke prej vraagstelling
o Vb zaak SYFAIT: pg 89 HB (HvJEU antwoordde
negatief od vraag of de Griekse
mededingingsautoriteit beschouwd kan
worden als een nat rechterlijke instantie id
zin van art 267 VWEU)
Nat rechter kan prej vragen stellen ah HvJ, gebonden
aan antwoord vh HvJ
dubbele rol vd nat rechter: EU-R toepassen & prej
vragen stellen ah HvJEU wnr hij een probleem met EU-R
heeft
Portugese Rechterzaak (Associação Sindical dos Juízes
Portugueses (C-64/16, 2018))
Toont goed aan dat art 19 VEU concrete Pl² oplegt
ad LS!
4
Deel rechtsbescherming
(Statuut HvJ: pg 466 id Codex VRG)
Rechtsbescherming
De rechtsbescherming wordt uitgelegd via de ‘case-law methode’,
d.w.z. via markante arresten worden etappes & evoluties id
rechtsbescherming uitgelegd
Structuur HvJ (een supranationaal rechtscollege)
o Art 19, 1e lid, alinea 1 VEU: “1. Het Hof van Justitie van de
Europese Unie omvat het Hof van Justitie, het Gerecht en
gespecialiseerde rechtbanken. Het verzekert de eerbiediging van
het recht bij de uitlegging en toepassing van de Verdragen.”
Correcte terminologie is belangrijk!
‘lid’: als verwijzing naar een blokje waar een cijfer met
een punt voor staat
‘alinea’: als verwijzing naar de blokjes
staat er een cijfer voor: ‘lid’, staat er geen cijfer voor:
‘alinea’
o ‘HvJ’ omvat ≠ rechtsinstanties:
1) HvJ
Wnr je dus ‘HvJEU’ zegt is dit
de INSTELLING, met beide
rechtsinstanties (HvJ +
Gerecht)
2) Gerecht
Later bij gekomen om
werklast vh HvJ te verlagen (net zoals 3 hieronder), later
ook extra rechters ih Gerecht voor nog meer te doen
dalen
Later voor werklast ook de nat rechters als Eur
rechters gzn dmv prej procedure ogv art 267
VWEU
o Die samenwerking: eerst bilateraal &
horizontaal, maar steeds meer multilateraal
& verticaal, hetgeen het meerlagig karakter
vh EU-stelsel van rechtsbescherming nog
meer versterkt
3) Vandaag bestaan er geen Gespecialiseerde RB² meer
1
, Afgeschaft in 2016 & (7 rechters) opgenomen ih Gerecht
C = Cour, T = Tribunal/Gerecht , F = La fonction publique
(Gespecialiseerde RB²)
o Samenstelling HvJ
1 rechter/LS, dus in ttl 27
Voor B sinds 1989: Koen Lenaerts: voorzitter vh
rechtscollege HvJ
Staat hiërarchisch op dezelfde hoogte als Von der
Leyen, voorzitter EP,..
Meestal bijgestaan door advocaten-generaal: 11
F staat in art 252, alinea 2 VWEU: daar staat dat er
maar 8 zijn, MAAR IS NIET ZO! Nu zijn er 11
o => meet eenparigheid van stemmen kunnen
de advocaten-generaal hun # vergroten =>
deden dit ie verklaring, geplakt ah VvL, van
8 -> 11
Verklaringen geplakt ah VvL hebben
dezelfde waarde als het V zelf: wijzigt
dus de tekst vh VWEU
Fr, It, Es, De & Polen hebben altijd R oe advocaat-
generaal. De overie postjes per toerbeurt verdeeld
onder de andere LS²
o Laatste voor B: Patelet (2012-2018)
Schrijft niet steeds een conclusie: slechts wnr een
nieuw element vh Eur R ad orde is (‘les
conclusions’, NIET ‘la’)
o In zo’n conclusie vind je meestal alles oe
ordelijke manier, leggen ook het Eur R uit,..
=> aanraden om te lezen
NIET gelijk ah OM: het zijn juridische adviseurs vh
HvJ, echte hulpjes
o Samenstelling Gerecht:
Art 19, 2e lid VEU: “2. Het Hof van Justitie bestaat uit één
rechter per lidstaat. Het wordt bijgestaan door advocaten-
generaal. Het Gerecht telt ten minste één rechter per lidstaat.
2
, De rechters en de advocaten-generaal van het Hof van Justitie
en de rechters van het Gerecht worden gekozen uit personen
die alle waarborgen voor onafhankelijkheid bieden en voldoen
aan de voorwaarden bedoeld in de artikelen 253 en 254 van
het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie. Zij
worden in onderlinge overeenstemming door de regeringen
van de lidstaten voor zes jaar benoemd. De aftredende
rechters en advocaten-generaal zijn herbenoembaar.”
Sinds 29/9/2019 mag elke LS 2 rechters naar het Gerecht
sturen omdat # zaken steeg & procesduur toenam (totaal: 54
rechters)
Daardoor moesten p² lang wachten & hun R² op
verdediging werden geschonden, waarvoor EU schadev
moet betalen: rechters uitgebreid als opl
Bij ons: Paul Nihoul & Geert de Baere
Vroeger geen Advocaten-Generaal, maar verandert ih
Statuut HvJ:
Zijn niet permanent, maar als eens nodig is kan de
rechter de F ve advocaat-generaal krijgen
Vroeger was Gerecht niet bevoegd voor
prejudiciële zaken (enkel HvJ), maar recent wel:
daarvoor is er 1 advocaat-generaal (wnr # prej
zaken voor Gerecht toenemen: kan uitbreiden)
°2004 Gerecht voor Ambtenarenzaken, maar in 2016
afgeschaft & grotendeels gevoegd bij het Gerecht => hierdoor
steeg # rechters ih Gerecht (noodz, want steeds meer
procedures)
Sinds 1 februari 2020: 54 rechters ih Gerecht, 2/LS
o Griffie
2: 1 bij HvJ & 1 bij Gerecht
Griffier: hoofd vd Griffie, benoemd voor 6j
Taak: alle ingediende stukken inschrijven ie register, een
zaaknummer geven & sturen naar de partijen
Griffier vh Hof: secretaris-generaal van de instelling, leidt de
diensten van het Hof onder toezicht van de President vh Hof
Nu: Spaanse Alfredo Calot Escobar
HvJ biedt 2 soorten bescherming:
o 1) Meergelaagde rechtsbescherming
Alinea 19 VEU, 1e lid, 2 e alinea VEU: Id EU heb je een
meergelaagde rechtsbescherming: ad ene kant rol vh Eur niv
(HvJ) & ad andere kant rol voor de EU-LS² (zien we later:
KRUISVERWIJZING! EXAMEN!)
3
, Maar gebonden: als het HvJ uitspraak doet moet de nat
rechter dat ook respecteren
Alle RS vh HvJ is EU-R: dat EU-R moet door alle nat
rechters worden toegepast
Wnr nat R strijdig is met EU-R gemaakt door HvJ,
moet de nat rechter dat nat R buiten toepassing
laten
HvJEU geeft uniforme Eur invulling vh begrip “nat
rechterlijke instantie” id zin van art 19 VEU (& 267
VWEU (prej procedures))
Uitgangspunt: EU-R zvl mogelijk garanderen ,
zodat die Eur def voldoende ruim is dat alle
rechterlijke instanties vd LS² hieronder vallen,
maar niet noodz vice versa
Om te bepalen of een instantie hieronder valt,
houdt het Hof rekening met # factoren: pg 89 HB
o Ook moet om vast te stellen of een nat
orgaan een ‘nat rechterlijke instantie’ is
volgens art 267 VWEU, er worden nagegaan
wat de spec aard is vd f die het uitoefent id
context waarin het zich tot het Hof wendt
(zaak Belov)
=> wnr nat instantie niet onder dit begrip
valt: Hof niet bevoegd om voorgelegde
vragen te beantwoorden (zie bv zaak Belov:
pg 91 HB)
o Ook zaak NADA: pg 92 HB
Hierdoor wordt dit begrip uitgelegd alvorens over
te gaan tot de eigenlijke prej vraagstelling
o Vb zaak SYFAIT: pg 89 HB (HvJEU antwoordde
negatief od vraag of de Griekse
mededingingsautoriteit beschouwd kan
worden als een nat rechterlijke instantie id
zin van art 267 VWEU)
Nat rechter kan prej vragen stellen ah HvJ, gebonden
aan antwoord vh HvJ
dubbele rol vd nat rechter: EU-R toepassen & prej
vragen stellen ah HvJEU wnr hij een probleem met EU-R
heeft
Portugese Rechterzaak (Associação Sindical dos Juízes
Portugueses (C-64/16, 2018))
Toont goed aan dat art 19 VEU concrete Pl² oplegt
ad LS!
4
