o Impulsieve en disruptieve gedragsstoornissen
o
o
Pagina 1 van 18
, Impulsieve en disruptieve
gedragsstoornissen
Gedrag -> instincten en basisbehoeften -> aangeboren gericht op overleving
-> gestuurd door driften of impulsen
-> toegeven aan impuls = ontspanning of bevrediging
Opvoeding
-> leren impulsen controleren
-> executieve functies remmen het gedrag dat ongepast, gevaarlijk of kwetsend is
Falen van executieve functies
-> overheersing van bepaald gedrag
-> storing in executieve functies
Impulsbeheersingsstoornissen
= stoornis in de impulscontrole -> drang niet weerstaan om iets te doen dat schadelijk is
Fases:
1) Voor het toegeven aan de impuls -> spanning, onlust
2) Uitvoeren van handeling -> lust, ontspanning en voldoening
3) Na de handeling -> spijt, zelfverwijt en schuld
Verschil met dwang -> bij dwang eerder om angst te verminderen ipv bevrediging
-> bij drang weinig geneigd om zich te verzetten tegen de drang
Kleptomanie
= onbeheersbare drang tot stelen
Kenmerken: Oorzaken:
stelen gebeurd regelmatig -> ongekend
fases van drang doorstaan -> factoren die beïnvloeden:
positief effect op korte termijn weegt - hormonale schommeling
niet op nadelige gevolgen op lange - traumatische gebeurtenissen
termijn - depressie of angststoornis
- afwijking in hersenen
geen reactie op een waan
vooral bij vrouwen
Behandeling
✓ Probleem erkennen
✓ Medicatie
✓ Cognitieve gedragstherapie
Pagina 2 van 18
, Pyromanie
= onweerstanbare drang om brand te stichten
Kenmerken: Oorzaken
Opzettelijk en doelgericht brandstichten -> onbekend
meerdere keren -> Geassocieerd met andere stoornissen
Bijwonen van brand zorgt voor lust en
opwinding Behandeling
Vooral bij mannen ✓ Onmiddellijk na diagnose starten met
Grote interesse in vuur behandeling
✓ Cognitieve gedragstherapie
Geen reactie op waan
✓ Brandveiligheid
Goed voorbereid, zonder te denken aan
✓ Confronteren met gevolgen
gevolgen
Periodiek explosieve stoornis
= niet beheersen van woede of driften die uiten als buitensporig of gewelddadig gedrag
Bestaan uit -> driftbuien, verhitte ruzies, fysiek geweld, vernielen van eigendommen,…
Kenmerken
Verliest herhaaldelijk controle over agressieve impulsen
Reactie staat niet inverhouding met de aanleidende prikkel
Buiten de periodes is er geen impulsiviteit
Fases van drang doorstaan
Vooral bij mannen
Oorzaak Behandeling
-> onbekend ✓ Aanleren van zelfcontroletechnieken
-> omgevingsfactoren In fases:
-> genetische factoren - psycho educatie
-> hersenen (serotonine) - verhogen van motivatie tot
verandering
- identificeren van signalen
- ontwikkelen van time out
- aanleren van gedrag dat het explosief
gedrag kan vervagen
- aangeleerde vaardigheden gebruiken
Pagina 3 van 18
o
o
Pagina 1 van 18
, Impulsieve en disruptieve
gedragsstoornissen
Gedrag -> instincten en basisbehoeften -> aangeboren gericht op overleving
-> gestuurd door driften of impulsen
-> toegeven aan impuls = ontspanning of bevrediging
Opvoeding
-> leren impulsen controleren
-> executieve functies remmen het gedrag dat ongepast, gevaarlijk of kwetsend is
Falen van executieve functies
-> overheersing van bepaald gedrag
-> storing in executieve functies
Impulsbeheersingsstoornissen
= stoornis in de impulscontrole -> drang niet weerstaan om iets te doen dat schadelijk is
Fases:
1) Voor het toegeven aan de impuls -> spanning, onlust
2) Uitvoeren van handeling -> lust, ontspanning en voldoening
3) Na de handeling -> spijt, zelfverwijt en schuld
Verschil met dwang -> bij dwang eerder om angst te verminderen ipv bevrediging
-> bij drang weinig geneigd om zich te verzetten tegen de drang
Kleptomanie
= onbeheersbare drang tot stelen
Kenmerken: Oorzaken:
stelen gebeurd regelmatig -> ongekend
fases van drang doorstaan -> factoren die beïnvloeden:
positief effect op korte termijn weegt - hormonale schommeling
niet op nadelige gevolgen op lange - traumatische gebeurtenissen
termijn - depressie of angststoornis
- afwijking in hersenen
geen reactie op een waan
vooral bij vrouwen
Behandeling
✓ Probleem erkennen
✓ Medicatie
✓ Cognitieve gedragstherapie
Pagina 2 van 18
, Pyromanie
= onweerstanbare drang om brand te stichten
Kenmerken: Oorzaken
Opzettelijk en doelgericht brandstichten -> onbekend
meerdere keren -> Geassocieerd met andere stoornissen
Bijwonen van brand zorgt voor lust en
opwinding Behandeling
Vooral bij mannen ✓ Onmiddellijk na diagnose starten met
Grote interesse in vuur behandeling
✓ Cognitieve gedragstherapie
Geen reactie op waan
✓ Brandveiligheid
Goed voorbereid, zonder te denken aan
✓ Confronteren met gevolgen
gevolgen
Periodiek explosieve stoornis
= niet beheersen van woede of driften die uiten als buitensporig of gewelddadig gedrag
Bestaan uit -> driftbuien, verhitte ruzies, fysiek geweld, vernielen van eigendommen,…
Kenmerken
Verliest herhaaldelijk controle over agressieve impulsen
Reactie staat niet inverhouding met de aanleidende prikkel
Buiten de periodes is er geen impulsiviteit
Fases van drang doorstaan
Vooral bij mannen
Oorzaak Behandeling
-> onbekend ✓ Aanleren van zelfcontroletechnieken
-> omgevingsfactoren In fases:
-> genetische factoren - psycho educatie
-> hersenen (serotonine) - verhogen van motivatie tot
verandering
- identificeren van signalen
- ontwikkelen van time out
- aanleren van gedrag dat het explosief
gedrag kan vervagen
- aangeleerde vaardigheden gebruiken
Pagina 3 van 18
