’25 - 26
Het internationale ondernemingsklimaat
SESSION 02
1 Globalisering : een tijdperk van ongekende
groei en welvaartstoename
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Eerste curve:
o In 1950 begint een forse stijging in de wereldwijde export
o Meer globale export, landen meer met elkaar handelen
o Pieken rond 2000
- Op de andere curve:
o Negatieve en positieve effecten in welvaart
o Wereldbevolking groet, maar het aantal mensen in extreme
armoede daalt
MAAR
- In de jaren 1990–2015 daalde het aantal mensen in extreme armoede
sterk. Veel mensen profiteerden toen van globalisering en economische
groei.
- De laatste ±10 jaar zien we veel minder vooruitgang. Het aantal mensen
dat uit extreme armoede komt daalt nog maar weinig.
- Daarom The Economist
“system broken”: het
systeem van
globalisering en groei
helpt vandaag minder
nieuwe mensen om uit
armoede te geraken.
2 Globalisering
1
,Internationale Omgeving Schakeljaar Organisatie & Management
’25 - 26
- Globalisering: Een kwalitatieve verschuiving naar een mondiaal
economisch systeem dat niet langer gebaseerd is op de autonome
nationale economieën, maar op een geconsolideerde mondiale markt voor
productie, distributie en consumptie (Holm & Sørensen, 1995)
DIMENSIES VAN GLOBALISERING
o Economisch: Economisch betekent globalisatie een verschuiving
van nationale naar mondiale markten en van nationale productie
naar wereldwijde productiesystemen en waardeketens. We kunnen
globalisatie meten met verschillende indicatoren, zoals:
Wereldwijde export (internationale handel): toont
hoeveel landen met elkaar handelen.
Foreign Direct Investment (FDI): investeringen van
bedrijven in ondernemingen in andere landen.
Deze indicatoren tonen hoe sterk economieën wereldwijd met elkaar
verbonden zijn
o Politiek: het einde van de natiestaat, Omdat bedrijven en
productieketens steeds internationaler worden, krijgen bedrijven
meer vrijheid om te kiezen waar ze produceren en investeren.
Daardoor kan de invloed van nationale overheden en staten
afnemen. Dit leidt soms tot spanningen tussen overheden en grote
multinationale bedrijven. Voorbeelden zijn conflicten tussen de EU
en grote technologiebedrijven (zoals Microsoft, Apple en Google) of
tussen de VS en Chinese bedrijven.
o Cultureel: op weg naar een 'mondiale cultuur', Globalisatie zorgt
ook voor een toenemende verspreiding van een mondiale cultuur,
waarbij ideeën, producten, media en levensstijlen zich sneller over
de wereld verspreiden.
3 Afnemende handels- en inventie
investeringsbelemmeringen 1913 – 2018
- De tabel toont gemiddelde
invoertarieven op
industriële producten
(1913–2022).
- In 1913 waren tarieven
hoog (20–40%).
- Vandaag zijn ze sterk
gedaald tot ongeveer 2–3%
in veel landen door
internationale
handelsakkoorden en economische integratie
- Dit maakt internationale handel goedkoper en makkelijker.
- Let op: het zijn gemiddelden; sommige landen of producten hebben nog
hoge tarieven.
2
, Internationale Omgeving Schakeljaar Organisatie & Management
’25 - 26
4 Waarde van export en import over de tijd
heen
EVOLUTIE VAN WERELDHANDEL
- De waarde van export en import is sterk gestegen over de jaren.
- Dit geldt voor de wereldeconomie in het algemeen en niet voor één
specifieke economie.
- De groei van handel weerspiegelt de groei en integratie van de
wereldeconomie.
- Wereldhandel kan gezien worden als een soort spiegel van economische
activiteit wereldwijd.
EXPORT EN IMPORT VAN GOEDEREN EN DIENSTEN
- Handel bestaat uit goederen (fysieke producten zoals machines, voedsel,
kleding) en diensten (bijvoorbeeld transport, toerisme, financiële en
digitale diensten).
- Zowel de handel in goederen als de handel in diensten is toegenomen.
- Diensten spelen een steeds belangrijkere rol in internationale handel.
EXPORT IS NIET HET UITEINDELIJKE DOEL
- Export zelf is niet het einddoel van bedrijven.
- Het belangrijkste doel van bedrijven is groei, winst en marktuitbreiding.
- Internationale handel maakt deel uit van bredere economische strategieën.
VERANDERENDE INVESTERINGSBESLISSINGEN VAN
BEDRIJVEN
- Bedrijven nemen vandaag andere investeringsbeslissingen dan in het
verleden.
- Productieprocessen worden internationaal georganiseerd.
- Verschillende fasen van productie kunnen in verschillende landen
plaatsvinden.
- Dit leidt tot internationale productieketens (global value chains).
3