Stad, cultuur en sociaal werk
HOOFDSTUK 2: CULTUUR,
CULTUREN &
REFERENTIEKADERS
CULTUUR?
DEFINITIE CULTUUR
Definitie volgens Van Dale:
Het geheel van geestelijke verworvenheden van een land, volk,… . =
beschaving: eetcultuur, wooncultuur,…
Sociologische definitie:
1. Cultuur met een grote C
= materiele en immateriële vormen van expressie die gecommuniceerd
worden naar, en ervaren worden door, een publiek. ( als vorm van
artistieke expressie en communicatie)
daarover gaat het hier niet
2. cultuur met een kleine c
= min of mee samenhangende geheel van symbolen, waarden en normen,
en vaardigheden, die mensen zich als lid van hun maatschappij door
middel van leerprocessen hebben verworven, dat in hoge mate hun
gedrag beïnvloedt en waardoor zij zich onderscheiden van de leden van
andere maatschappijen.
WAT IS CULTUUR?
Mentale programmering: 3 niveaus
1
, Stad, cultuur en sociaal werk
cultuur heb je op 1 of andere manier verworven, we worden wel met
menselijke natuur geboren. Aantal andere dingen krijg je aangeboren
OORSPRONG CULTUUR
Cultuur is deels geërfd, doorgegeven door vorige generaties. Overgenomen van
invloeden van buitenaf. Cultuur is uitgevonden/bedacht en gecreëerd.
IJSBERGMODEL VAN CULTUUR – EDWARD T. HALL
- het zichtbare geeft maar een beperk zicht
op cultuur:
Gedrag = acties, gewoonten,
praktijken, begroetingen, etiquette,
eetgewoonten, kledij,…
Taal = gesproken, geschreven en non
– verbaal
Materiële cultuur = objecten en
artefacten ( in architectuur, kunst,
technologie, gereedschappen,…)
- veel culturele verschillen zijn op het
eerste zicht onduidelijk
- de verbogen aspecten bepalen de diepere betekenis van de cultuur:
waarden: overtuigingen en principes die waardevol en wenselijk
worden beschouwd (vrijheid, eerlijkheid,…)
normen: ongeschreven sociale regels en gedragscodes (wat is
wenselijk/onwenselijk)
overtuigingen: aannames over de wereld, anderen en zichzelf
tradities: ceremoniële en rituele praktijken die generatie op generatie
worden doorgegeven
geschiedenis: het gemeenschappelijk (imaginair) verleden
UI- MODEL GEERT HOFSTEDE
Buitenste schil is makkelijk te herkennen (min of
meer te begrijpen), het zijn de symbolen die je kunt
zien maar ze hebben een betekenis
Binnenste schil moeilijk te herkennen:
- helden: mensen die een meerwaarde zijn,
personen die iedereen in de cultuur kent
- rituelen: dingen die we met zen allen doen (vb.
gedoopt worden)
- de waarden: dingen die we heel belangrijk vinden
2
HOOFDSTUK 2: CULTUUR,
CULTUREN &
REFERENTIEKADERS
CULTUUR?
DEFINITIE CULTUUR
Definitie volgens Van Dale:
Het geheel van geestelijke verworvenheden van een land, volk,… . =
beschaving: eetcultuur, wooncultuur,…
Sociologische definitie:
1. Cultuur met een grote C
= materiele en immateriële vormen van expressie die gecommuniceerd
worden naar, en ervaren worden door, een publiek. ( als vorm van
artistieke expressie en communicatie)
daarover gaat het hier niet
2. cultuur met een kleine c
= min of mee samenhangende geheel van symbolen, waarden en normen,
en vaardigheden, die mensen zich als lid van hun maatschappij door
middel van leerprocessen hebben verworven, dat in hoge mate hun
gedrag beïnvloedt en waardoor zij zich onderscheiden van de leden van
andere maatschappijen.
WAT IS CULTUUR?
Mentale programmering: 3 niveaus
1
, Stad, cultuur en sociaal werk
cultuur heb je op 1 of andere manier verworven, we worden wel met
menselijke natuur geboren. Aantal andere dingen krijg je aangeboren
OORSPRONG CULTUUR
Cultuur is deels geërfd, doorgegeven door vorige generaties. Overgenomen van
invloeden van buitenaf. Cultuur is uitgevonden/bedacht en gecreëerd.
IJSBERGMODEL VAN CULTUUR – EDWARD T. HALL
- het zichtbare geeft maar een beperk zicht
op cultuur:
Gedrag = acties, gewoonten,
praktijken, begroetingen, etiquette,
eetgewoonten, kledij,…
Taal = gesproken, geschreven en non
– verbaal
Materiële cultuur = objecten en
artefacten ( in architectuur, kunst,
technologie, gereedschappen,…)
- veel culturele verschillen zijn op het
eerste zicht onduidelijk
- de verbogen aspecten bepalen de diepere betekenis van de cultuur:
waarden: overtuigingen en principes die waardevol en wenselijk
worden beschouwd (vrijheid, eerlijkheid,…)
normen: ongeschreven sociale regels en gedragscodes (wat is
wenselijk/onwenselijk)
overtuigingen: aannames over de wereld, anderen en zichzelf
tradities: ceremoniële en rituele praktijken die generatie op generatie
worden doorgegeven
geschiedenis: het gemeenschappelijk (imaginair) verleden
UI- MODEL GEERT HOFSTEDE
Buitenste schil is makkelijk te herkennen (min of
meer te begrijpen), het zijn de symbolen die je kunt
zien maar ze hebben een betekenis
Binnenste schil moeilijk te herkennen:
- helden: mensen die een meerwaarde zijn,
personen die iedereen in de cultuur kent
- rituelen: dingen die we met zen allen doen (vb.
gedoopt worden)
- de waarden: dingen die we heel belangrijk vinden
2
