TOPO Thorax
0. Inleiding
Betekenis Topografische anatomie: De studie van de anatomische structuren in het menselijk lichaam met een
focus op hun locatie, relatie en oriëntatie ten opzichte van elkaar in de ruimte. Het wordt vaak gebruikt in de
medische wereld om artsen en chirurgen te helpen begrijpen waar organen, bloedvaten, zenuwen en andere
structuren zich bevinden en hoe ze met elkaar in verbinding staan. Het doel is om inzicht te krijgen in de
ruimtelijke verdeling van het lichaam, wat belangrijk is voor diagnostiek en chirurgie
EXAMEN: Gray’s 124-223
Ribbenrooster: geheime sleutel om te begrijpen waar elk orgaan precies achter schuilt
Vanaf jugulaire hoek naar beneden naar hoek van Louis: daarnaast ligt rib 2 waarboven en -onder je
intercostaalruimtes (1e en 2e) kan voelen → verder is dit veel moeilijker te voelen, dus altijd dubbel
checken
- Deze overgang komt anatomisch overeen met o.a. de plaats waar waar de luchtweg/trachea
splitst in de hoofdstambronchi (carina) en de aorta over de linker hoofdstambronchus duikt
en de arteria pulmonalis splitst in zijn 2 grote takken
Het middenrrif komt tot op tepelhoogte
Het hart komt nooit meer lateraal dan de loodlijn in het midden van de clavicula
= RELATIONELE ANATOMIE
Komt heel vaak terug op het examen: leg dingen uit in relatie tot de beenderige thorax → Als je
patiënt gaat onderzoeken, kan je beter weten waar die klaagt van pijn
Oriëntatie:
▪ Onderaan: wervellichaam, posterior (bot = calcium
= röntgen wordt weerkaatst)
▪ Vanboven: sternum, anterior
▪ Wit groot ding: hart met zijn 4 kamers (hartkamers
zijn gevuld met contrast dat zich in de bloedbaan
bevindt) → LIGT LINKS, kijken langs de voeten
1
,Wat is hier nu abnormaal aan? → Wit streepje aan het hart tussen ribben: draine is op de foute plek
gestoken door een gebrek aan anatomische kennis, punt van buisje door apex in LV (wouden meer
posterieur zijn met de draine
1. Algemene beschrijving thorax
Thorax = onregelmatige afgeknotte kegel
- Kleine bovenste opening: apertura thoracalis
superior
o Achteraan meer craniaal dan vooraan
o Hierin: thorax gaat over in hals
- Grotere onderste opening: apertura thoracalis
inferior
o Achteraan lager dan vooraan
o Afgesloten met het diafragma
o Onder diafragma: abdomen
Thorax:
- Omsloten door thoraxwand
- Inhoud: thoraxholte → 3 compartimenten
o Linker pleuraholte: omgeeft linkerlong
▪ Buitenkant: pariëtale pleura, tegen de wand
▪ Binnenkant: viscerale pleura, tegen de long
▪ !! Rechter en linker pleura zijn van elkaar gescheiden, geen verbinding!!
o Rechter pleuraholte: omgeeft rechterlong
o Mediastinum: tussen beide pleuraholten, bevat veel structuren
▪ Hart en grote vaten
▪ Slokdarm
▪ Luchtwegen
▪ Aantal belangrijke zenuwen
De pleura’s komen tot aan rib 12, de long zelf komt maar tot rib 8/9
Klinische opmerkingen:
- Pleura’s volledig gescheiden van elkaar: pleurale aandoening → eenzijdig of soms tweezijdig
- Anterieur: pleuraholtes komen dicht bij elkaar
o Vooral bij patiënten met vergroot longvolume, bv. astma, COPD door roken:
pleuraholtes kunnen elkaar raken
o Bij openen sternum door middellijn-incisie: oppassen dat we pleuraholte niet openen
- Toppen (meest craniaal) van pleuraholten en de longen komen boven de eerste rib
o Top van de pleura = cupola pleurae (=koepel)
o Aandoening in top pleura/long kan in de hals gevolgen hebben en
omgekeerd: er lopen veel grote bloedvaten in de hals, als je die wil
oppassen voor de long
▪ Steekwonde in halsbasis → longlaceratie
▪ Katheter plaatsen in v. subclavia → long aanprikken, geeft
pneumothorax (lucht tussen beide pleurabladen)
2
, Detailopnames van die pleura’s
Boven: dwarse doorsnede
o Boven: borstbeen, anterior
o Onder: wervellichaam, posterior
o Dingen op plaats van linker long,
horen er niet te zijn: verwachten
daar longparenchym (zwart: lucht).
Wat we nu zien is vocht en etter en
moet weggehaald worden
Onder: veel hoger in de thorax
- We zien de aortaboog in het midden
- Kijken naar de longen: geen normaal longparenchym → grote met lucht houdende
structuren: zijn alveolen die zijn samengekomen, patiënt heeft eindstadium emfyseem
1.1 Het mediastinum
Groene ruimte, sagittale doorsnede (sagittale sulcus)
Verdeeld in denkbeeldige ruimtes:
- Bovenste mediastinum: ruimte boven lijn die tussen T4-
T5 loopt (boven hoek van Louis)
- Onderste mediastinum
o Anterior ruimte
o Middelste ruimte: ruimte dat het hart omgeeft
o Posterior ruimte
Video van het plaatsen van een centraal veneuze katheter door
de v. jugularis rechts (Met hand voelen nr polsslag van carotis.
Lateraal daarvan loopt de vena jugularis)
Geel pijltje: centrale katheter
Rood pijltje: toont rand van de long, long is opzij geduwd door
pneumothorax (klinische voorbeelden niet op examen, tekeningen uit de
Gray kennen!!)
Bij elke ademhaling komt er lucht in de holte → duwt de long naar de zijkant
= pneumothorax
Op bepaald moment worder de luchtdruk > druk in RA
→ hart geraakt niet meer gevuld → hemodynamische problemen
3
0. Inleiding
Betekenis Topografische anatomie: De studie van de anatomische structuren in het menselijk lichaam met een
focus op hun locatie, relatie en oriëntatie ten opzichte van elkaar in de ruimte. Het wordt vaak gebruikt in de
medische wereld om artsen en chirurgen te helpen begrijpen waar organen, bloedvaten, zenuwen en andere
structuren zich bevinden en hoe ze met elkaar in verbinding staan. Het doel is om inzicht te krijgen in de
ruimtelijke verdeling van het lichaam, wat belangrijk is voor diagnostiek en chirurgie
EXAMEN: Gray’s 124-223
Ribbenrooster: geheime sleutel om te begrijpen waar elk orgaan precies achter schuilt
Vanaf jugulaire hoek naar beneden naar hoek van Louis: daarnaast ligt rib 2 waarboven en -onder je
intercostaalruimtes (1e en 2e) kan voelen → verder is dit veel moeilijker te voelen, dus altijd dubbel
checken
- Deze overgang komt anatomisch overeen met o.a. de plaats waar waar de luchtweg/trachea
splitst in de hoofdstambronchi (carina) en de aorta over de linker hoofdstambronchus duikt
en de arteria pulmonalis splitst in zijn 2 grote takken
Het middenrrif komt tot op tepelhoogte
Het hart komt nooit meer lateraal dan de loodlijn in het midden van de clavicula
= RELATIONELE ANATOMIE
Komt heel vaak terug op het examen: leg dingen uit in relatie tot de beenderige thorax → Als je
patiënt gaat onderzoeken, kan je beter weten waar die klaagt van pijn
Oriëntatie:
▪ Onderaan: wervellichaam, posterior (bot = calcium
= röntgen wordt weerkaatst)
▪ Vanboven: sternum, anterior
▪ Wit groot ding: hart met zijn 4 kamers (hartkamers
zijn gevuld met contrast dat zich in de bloedbaan
bevindt) → LIGT LINKS, kijken langs de voeten
1
,Wat is hier nu abnormaal aan? → Wit streepje aan het hart tussen ribben: draine is op de foute plek
gestoken door een gebrek aan anatomische kennis, punt van buisje door apex in LV (wouden meer
posterieur zijn met de draine
1. Algemene beschrijving thorax
Thorax = onregelmatige afgeknotte kegel
- Kleine bovenste opening: apertura thoracalis
superior
o Achteraan meer craniaal dan vooraan
o Hierin: thorax gaat over in hals
- Grotere onderste opening: apertura thoracalis
inferior
o Achteraan lager dan vooraan
o Afgesloten met het diafragma
o Onder diafragma: abdomen
Thorax:
- Omsloten door thoraxwand
- Inhoud: thoraxholte → 3 compartimenten
o Linker pleuraholte: omgeeft linkerlong
▪ Buitenkant: pariëtale pleura, tegen de wand
▪ Binnenkant: viscerale pleura, tegen de long
▪ !! Rechter en linker pleura zijn van elkaar gescheiden, geen verbinding!!
o Rechter pleuraholte: omgeeft rechterlong
o Mediastinum: tussen beide pleuraholten, bevat veel structuren
▪ Hart en grote vaten
▪ Slokdarm
▪ Luchtwegen
▪ Aantal belangrijke zenuwen
De pleura’s komen tot aan rib 12, de long zelf komt maar tot rib 8/9
Klinische opmerkingen:
- Pleura’s volledig gescheiden van elkaar: pleurale aandoening → eenzijdig of soms tweezijdig
- Anterieur: pleuraholtes komen dicht bij elkaar
o Vooral bij patiënten met vergroot longvolume, bv. astma, COPD door roken:
pleuraholtes kunnen elkaar raken
o Bij openen sternum door middellijn-incisie: oppassen dat we pleuraholte niet openen
- Toppen (meest craniaal) van pleuraholten en de longen komen boven de eerste rib
o Top van de pleura = cupola pleurae (=koepel)
o Aandoening in top pleura/long kan in de hals gevolgen hebben en
omgekeerd: er lopen veel grote bloedvaten in de hals, als je die wil
oppassen voor de long
▪ Steekwonde in halsbasis → longlaceratie
▪ Katheter plaatsen in v. subclavia → long aanprikken, geeft
pneumothorax (lucht tussen beide pleurabladen)
2
, Detailopnames van die pleura’s
Boven: dwarse doorsnede
o Boven: borstbeen, anterior
o Onder: wervellichaam, posterior
o Dingen op plaats van linker long,
horen er niet te zijn: verwachten
daar longparenchym (zwart: lucht).
Wat we nu zien is vocht en etter en
moet weggehaald worden
Onder: veel hoger in de thorax
- We zien de aortaboog in het midden
- Kijken naar de longen: geen normaal longparenchym → grote met lucht houdende
structuren: zijn alveolen die zijn samengekomen, patiënt heeft eindstadium emfyseem
1.1 Het mediastinum
Groene ruimte, sagittale doorsnede (sagittale sulcus)
Verdeeld in denkbeeldige ruimtes:
- Bovenste mediastinum: ruimte boven lijn die tussen T4-
T5 loopt (boven hoek van Louis)
- Onderste mediastinum
o Anterior ruimte
o Middelste ruimte: ruimte dat het hart omgeeft
o Posterior ruimte
Video van het plaatsen van een centraal veneuze katheter door
de v. jugularis rechts (Met hand voelen nr polsslag van carotis.
Lateraal daarvan loopt de vena jugularis)
Geel pijltje: centrale katheter
Rood pijltje: toont rand van de long, long is opzij geduwd door
pneumothorax (klinische voorbeelden niet op examen, tekeningen uit de
Gray kennen!!)
Bij elke ademhaling komt er lucht in de holte → duwt de long naar de zijkant
= pneumothorax
Op bepaald moment worder de luchtdruk > druk in RA
→ hart geraakt niet meer gevuld → hemodynamische problemen
3
