Jongeren en maatschappij samenvatting

Jongeren en Maatschappij
Deel 1: Kennismaking met ontwikkelingspsychologie
1.Het terrein van de ontwikkelingspsychologie.
1.1 Een definitie van ontwikkeling.
- Ontwikkeling = aaneenschakeling van veranderingen
 Zowel positief als negatief
- Ontwikkelingspsychologie
= tak van de psychologie
= beschrijven van/ verklaren van gedrag gedurende verschillende
levensfases
- Adolescentiepsychologie
= focus op adolescent
Doel: je moet weten aan wie je les geeft (gedrag begrijpen en zo hen
kunnen begeleiden)
- Rijping: vooral biologisch
Leren: kennis en vaardigheden a. d. h. v. ervaringen




Rijping en leren: steeds hoger niveau van functioneren
- Ontwikkelingsdomeinen:
Identiteitsontwikkeling
Cognitieve ontwikkeling
Morele ontwikkeling
Sociale ontwikkeling
Seksuele- en lichamelijke ontwikkeling
Maar ook nog : taal-, spel-, … ontwikkeling



1.2 Kinder- en jeugdjaren: een afbakening
= ontwikkelingsfases = tijd waarin mensen voorspelbare overeenkomsten in
lichamelijke en geestelijke ontwikkeling hebben.
1. Ongeboren baby
Tijdens de zwangerschap kunnen bepaalde factoren (stress, drugs,…) al
een invloed hebben op het kind.
2. Baby
3. Peuter
4. Kleuter

Door Fien G.

, 5. Lagere schoolkind
6. Adolescent
7. Jongvolwassene
8. Volwassene


Ontwikkelingsfase Leeftijd Omgeving Enkele kenmerken
Babyperiode 0-12 Gezin,  Snelle groei en ontwikkeling
maanden kinderopvang  Afhankelijk van zorg en
bescherming
 Eerste gehechtheidsrelatie
Peuterperiode 1-4 jaar Gezin,  Beweging en spraak 
kinderopvang, autonomie
peuterspeelzaal  Egocentrisch
Kleuterperiode 4-6 jaar Gezin,  Sociale ontwikkeling
basisschool,  Veel fantasie
buur,
schoolopvang
Schoolperiode 6-12 jaar Gezin,  Cognitieve ontwikkeling
basisschool,  Verbreden sociale
schoolopvang, contacten
hobbyclubs
Adolescentie 12-18 Gezin,  Puberteit
jaar onderwijs,  Seksuele belangstelling
leeftijdgenoten  identiteitsontwikkeling

Geen strikte leeftijdsgrenzen.
- ’15 nieuwe 18’
Vroeger waren kinderen van 18 jaar echt al ‘volwassen’. Nu doen ouders
nog veel voor hun 18 – jarige.
- Elk kind heeft zijn eigen unieke ontwikkeling
- Ontwikkelingsperiode = deel van een fase




Door Fien G.

, 1.3 Ontwikkelingspsychologie in historisch perspectief.
Adolescentie in de
- Oudheid : Op basis van tekstbronnen is er een discussie. Op basis van het
wetenschappelijke is het ja.
- Middeleeuwen: Neen, er is geen aparte jeugdfase want het kind werd maar
verzorgd tot zijn 6 jaar en daarna ging het in de arbeid en moest het
dezelfde kleren dragen als een volwassenen
- De verlichting: na 1750 kwam er een mentaliteitsverandering
( ratio>geloof)
 Locke :
 Voorloper van het behaviorisme
 TABULA RASA = kind is een onbeschreven blad en je kan
het kneden dat wat je wilt.
 Pleit voor strikte opvoeding dat resulteert in optimale
zelfdiscipline en vorming van de geest.
 Rousseau:
 Gelooft in de natuurlijke goedheid van de mens
 Kind is actief en onderzoekend wezen.
 Darwin:
 Deed , in tegenstelling tot Rousseau en Locke, wel
onderzoek.
 Hij observeerde zijn zoontje voor verdere ondersteuning
van zijn evolutietheorie.
 Is niet wetenschappelijk.
- Identiteit in de 21e eeuw:
Het is een patchworkidentiteit die voortdurend in opbouw is
3 centrale vragen bij online identiteitsvorming
o Ben ik wel veilig?
o Wie ben ik eigenlijk?
o Wat is mijn toekomst?

1.4 Verklarend onderzoek
- Babybiografie = een gedetailleerd observatieverslag van het gedrag van
een baby over een zekere tijdsperiode.
- Vaak wordt er gezocht naar correlaties (= verbanden).

1.5 Meten in de gedragswetenschappen
1.5.1 Observatie
- Vooral bij jonge kinderen want zij kunnen geen vragenlijsten invullen.
- Zo onopvallend mogelijk.

1.5.2 Interview en vragenlijst
- Open interview: een vraagtechniek waarbij de vragen deels geleid worden
door de gegeven antwoorden.
- Gestructureerd interview: een vaste reeks vragen die bij verschillende
kinderen in dezelfde volgorde worden gesteld.

1.5.3 Methoden om ontwikkeling te meten

Door Fien G.