Onderwijs en maatschappij
Deel 1: Wie bepaalt het
onderwijsbeleid in Vlaanderen?
België als federale staat/ Hoeveel regeringen telt ons
land?
Ons land is een federale staat. Dat wil zeggen dat sommige zaken beslist worden door een federale
regering, andere door gemeenschappen (taal: Nederlands, Frans, Duits) en nog andere door
gewesten (locatie: Vlaanderen, Waals gewest, Brussels Hoofdstedelijk Gewest).
Als Vlaming heb je zowel Vlaamse als federale overheid. Beiden hebben eigen parlement, eigen
regering.
Het federale systeem in België bestaat uit 3 beleidsniveaus.
De federale staat
- Federaal parlement
- Federale regering
Gemeenschappen
- Culture en persoonsgebonden
- Taal, cultuur, welzijns-en gezondheidszorg, onderwijs
- Eigen regering
- Eigen parlement
- Nederlandstalig, Franstalige, Duitstalige en Brussels Hoofdstedelijk Gewest
Gewesten
- Grondgebied, economie, werkgelegenheid, landbouw, wegen, ruimtelijke ordening,
milieu
- Eigen regering
- Eigen parlement
- Vlaamse, Waalse, Brussels Hoofdstedelijk Gewest
Regeringen en parlementen Vlaamse gewest en Vlaamse gemeenschap zijn verenigd in 1 Vlaams
parlement en 1 Vlaamse regering.
Wie bepaalt het onderwijsbeleid in Vlaanderen?
Vlaamse minister van onderwijs kan dit niet aanpassen omdat het federaal geregeld is en dus voor
alle kinderen in België:
1) Wanneer de leerplicht start en eindigt.
2) Wat de minimale voorwaarden zijn voor het uitreiken van diploma’s.
3) Hoe de pensioenen geregeld worden voor het onderwijspersoneel.
1
, Wetten: federaal parlement
Decreten: Vlaams parlement
Brussels Hoofdstedelijk Gewest: ordonnanties
Gevolg federalisering onderwijs: Elke gemeenschap kan autonoom beslissen over zijn onderwijs en
heeft dus zijn eigen minister of ministers van onderwijs.
Ben Weyts (N-VA) in de regering Jambon
Hoe verander je iets in het onderwijs?
Kabinet
- De minister laat zich bijstaan door zijn kabinet
- Groep persoonlijke medewerken, partijgebonden adviseurs
- Bestaat uit kabinetschef, kabinetssecretaris en stafmedewerkers
- Alle stafleden krijgen bepaalde beleidsdomeinen toegewezen & bereiden
beleidsbeslissingen voor en adviseren de minister
Beleidsraad
- Forum waar politiek en administratie overleg plegen en dat de regering ondersteunt bij
het sturen van het beleidsdomein
De Vlaamse onderwijsadministratie: (autonome organisaties)
1) Departement Onderwijs en Vorming dat het Vlaams onderwijsbeleid uitstippelt
- Functies:
- Beleidsvoorbereiding
- Beleidsuitvoering
- Beleidsevaluatie
2) 4 agentschappen die dat beleid uitvoeren
A) AHOVOKS : Agentschap voor Hoger Onderwijs, Volwassenenonderwijs, Kwalificaties en
Studietoelagen
B) AGIOn: Agentschap voor Infrastructuur in het Onderwijs
C) AgODi: Agentschap voor Onderwijsdiensten (basis, sec, deeltijds kunst, CLB, inspectie en
begeleiding)
D) Onderwijsinspectie
VLOR: Vlaamse Onderwijsraad
- Strategische adviesraad
- Vertegenwoordigers overleggen van het brede onderwijsveld
- Op basis van dit overleg geeft VLOR adviezen aan de minister en het parlement
Beleidscyclus
- Voorbereidingsfase
o Voorstel tot decreet: als een volksvertegenwoordiger het initiatief neemt
o Ontwerp van decreet: als een minister dit doet
2
, o Minister bereidt met zijn kabinet en departement een decreet voor
o Hij krijgt adviezen van VLOR…
o Voorontwerp wordt voorgelegd aan Vlaamse Regering en na goedkeuring
ingediend bij Vlaams Parlement
o Start parlementaire fase
o Commissie: ontwerpen en voorstellen te bespreken en klaar te maken voor
behandeling in het parlement
- De beslissingsfase
o Plenaire vergadering: bespreking en eindstemming
o Tekst goedgekeurd? -> decreet afgerond door Vlaamse Regering
o 10 dagen na bekendmaking in het Belgisch Staatsblad wordt het decreet bindend
- Uitvoeringsfase
o Uitvoering in onderwijsveld
o Scholen…
- Evaluatiefase
o Inspectie en reactie scholen
Waar komt het M-decreet vandaan?
Verenigde Naties
- M-decreet
Raad van Ministers van Onderwijs en de Raad van Europa
- Hoger onderwijs in Europa in alle landen op dezelfde manier (bachelor, master…)
o Bologna-Verklaring
- Conferentie in Leuven en Louvain-la-Neuve
o Meer studenten laten studeren in het buitenland
3
, o Invloed van
Europa
o parcipae
programma’s
o * Erasmus +
o Erasmus +
o Comenius Erasmus
Leonardo Da Vinci
Grundtvig
o Schoolonderwijs
(incl
o lerarenopleiding en
o nascholing)
o Hoger onderwijs
Beroepsonderwijs en
o –opleiding
o Volwasseneduca-e
4
Deel 1: Wie bepaalt het
onderwijsbeleid in Vlaanderen?
België als federale staat/ Hoeveel regeringen telt ons
land?
Ons land is een federale staat. Dat wil zeggen dat sommige zaken beslist worden door een federale
regering, andere door gemeenschappen (taal: Nederlands, Frans, Duits) en nog andere door
gewesten (locatie: Vlaanderen, Waals gewest, Brussels Hoofdstedelijk Gewest).
Als Vlaming heb je zowel Vlaamse als federale overheid. Beiden hebben eigen parlement, eigen
regering.
Het federale systeem in België bestaat uit 3 beleidsniveaus.
De federale staat
- Federaal parlement
- Federale regering
Gemeenschappen
- Culture en persoonsgebonden
- Taal, cultuur, welzijns-en gezondheidszorg, onderwijs
- Eigen regering
- Eigen parlement
- Nederlandstalig, Franstalige, Duitstalige en Brussels Hoofdstedelijk Gewest
Gewesten
- Grondgebied, economie, werkgelegenheid, landbouw, wegen, ruimtelijke ordening,
milieu
- Eigen regering
- Eigen parlement
- Vlaamse, Waalse, Brussels Hoofdstedelijk Gewest
Regeringen en parlementen Vlaamse gewest en Vlaamse gemeenschap zijn verenigd in 1 Vlaams
parlement en 1 Vlaamse regering.
Wie bepaalt het onderwijsbeleid in Vlaanderen?
Vlaamse minister van onderwijs kan dit niet aanpassen omdat het federaal geregeld is en dus voor
alle kinderen in België:
1) Wanneer de leerplicht start en eindigt.
2) Wat de minimale voorwaarden zijn voor het uitreiken van diploma’s.
3) Hoe de pensioenen geregeld worden voor het onderwijspersoneel.
1
, Wetten: federaal parlement
Decreten: Vlaams parlement
Brussels Hoofdstedelijk Gewest: ordonnanties
Gevolg federalisering onderwijs: Elke gemeenschap kan autonoom beslissen over zijn onderwijs en
heeft dus zijn eigen minister of ministers van onderwijs.
Ben Weyts (N-VA) in de regering Jambon
Hoe verander je iets in het onderwijs?
Kabinet
- De minister laat zich bijstaan door zijn kabinet
- Groep persoonlijke medewerken, partijgebonden adviseurs
- Bestaat uit kabinetschef, kabinetssecretaris en stafmedewerkers
- Alle stafleden krijgen bepaalde beleidsdomeinen toegewezen & bereiden
beleidsbeslissingen voor en adviseren de minister
Beleidsraad
- Forum waar politiek en administratie overleg plegen en dat de regering ondersteunt bij
het sturen van het beleidsdomein
De Vlaamse onderwijsadministratie: (autonome organisaties)
1) Departement Onderwijs en Vorming dat het Vlaams onderwijsbeleid uitstippelt
- Functies:
- Beleidsvoorbereiding
- Beleidsuitvoering
- Beleidsevaluatie
2) 4 agentschappen die dat beleid uitvoeren
A) AHOVOKS : Agentschap voor Hoger Onderwijs, Volwassenenonderwijs, Kwalificaties en
Studietoelagen
B) AGIOn: Agentschap voor Infrastructuur in het Onderwijs
C) AgODi: Agentschap voor Onderwijsdiensten (basis, sec, deeltijds kunst, CLB, inspectie en
begeleiding)
D) Onderwijsinspectie
VLOR: Vlaamse Onderwijsraad
- Strategische adviesraad
- Vertegenwoordigers overleggen van het brede onderwijsveld
- Op basis van dit overleg geeft VLOR adviezen aan de minister en het parlement
Beleidscyclus
- Voorbereidingsfase
o Voorstel tot decreet: als een volksvertegenwoordiger het initiatief neemt
o Ontwerp van decreet: als een minister dit doet
2
, o Minister bereidt met zijn kabinet en departement een decreet voor
o Hij krijgt adviezen van VLOR…
o Voorontwerp wordt voorgelegd aan Vlaamse Regering en na goedkeuring
ingediend bij Vlaams Parlement
o Start parlementaire fase
o Commissie: ontwerpen en voorstellen te bespreken en klaar te maken voor
behandeling in het parlement
- De beslissingsfase
o Plenaire vergadering: bespreking en eindstemming
o Tekst goedgekeurd? -> decreet afgerond door Vlaamse Regering
o 10 dagen na bekendmaking in het Belgisch Staatsblad wordt het decreet bindend
- Uitvoeringsfase
o Uitvoering in onderwijsveld
o Scholen…
- Evaluatiefase
o Inspectie en reactie scholen
Waar komt het M-decreet vandaan?
Verenigde Naties
- M-decreet
Raad van Ministers van Onderwijs en de Raad van Europa
- Hoger onderwijs in Europa in alle landen op dezelfde manier (bachelor, master…)
o Bologna-Verklaring
- Conferentie in Leuven en Louvain-la-Neuve
o Meer studenten laten studeren in het buitenland
3
, o Invloed van
Europa
o parcipae
programma’s
o * Erasmus +
o Erasmus +
o Comenius Erasmus
Leonardo Da Vinci
Grundtvig
o Schoolonderwijs
(incl
o lerarenopleiding en
o nascholing)
o Hoger onderwijs
Beroepsonderwijs en
o –opleiding
o Volwasseneduca-e
4