Capita Selecta Kinderen en Jongeren
Les 1:
1. KLOP: definitie en situering
Klinische ontwikkelingspsychologie KLOP = onderzoeken van afwijkende ontwikkeling bij kinderen en
jongeren, de diagnostiek, behandeling en preventie ervan
Doel van KLOP:
- Verklaringsmodellen opstellen
o Studie van afwijking van normale ontwikkeling (= ontwikkelingspsychopathologie)
Wat is wel passend binnen die leeftijd en wat zorgt er dan voor dat die
afwijkend is, welke factoren zijn daarvan invloed waardoor die afwijkend is
- Bestuderen van implicaties van verworven inzichten ( welke gevolgen)
o Aanknopingspunten aanreiken voor preventie of interventie
Prevalentie kinderpsychopathologie:
- ? % klinische stoornis? ( cijfers zijn een beetje afhankelijk van het soort onderzoek)
o 13% tot 37% (adolescenten)
- Slechts 2-3% zoekt hulp… afhankelijk van?
o Kind afhankelijk van ouders om in begeleiding te komen jonge kinderen moeten
beroep doen op hun ouders om hulp in te schakelen
o Ernst problematiek
o Effect op gezinsfunctioneren en schools functioneren ( vanaf dat mensen gevoel
hebben dat gezinsfunctioneren omlaag gaan en het schools functioneren omlaag
gaat, dit zijn manieren waarom mensen zouden hulp zoeken)
o …
- Belang van herkennen signaalpunten (alert zijn voor de eerste signalen)
- Jaarlijks > 130 000 Vlaamse adolescenten in hulpverlening
- Grote variatie prevalentie per stoornis
o Bv. Anorexia nervosa: <5 % tussen 5 en 17 jaar
o Bv. Angst: 30 % tussen 5 en 17 jaar
Wat is normaal?
- Voor bepaalde stoornissen ‘makkelijker’ te bepalen dan voor andere (3 kantekeningen)
o psychose (denkbeelden, emotionele beleving fundamenteel anders) totaal andere
emotionele beleving en dit valt op
o gedragsproblemen ( de grens ligt voor ons een beetje anders)
, - Hoge lifetime prevalentiecijfers psychopathologie (30-35%) ( als 35 procent van de mensen
erdoor gaat is dit dan wel normaal??)
- Happiness myth (Dr. Russ Harris) (= het idee van altijd moet alles goed zijn… maar dat is niet
zo)
o Geluk is niet de ‘normale staat van zijn’
normaal = golven van allerlei emoties (gedurende dag door) vb het kan zijn
naar wat is de gelukkigste dag van je leven dan kan het zijn dat je je door die
dag ook nog wat slecht hebt gevoeld
o Geluk is niet je ‘steeds goed voelen’
wel een waardevol leven leiden met veelheid van emoties
o Als je je niet (steeds) gelukkig voelt, is er niks mis met je, het leven is uitdagend en
moeilijk
- Het menselijke brein
o + window of tolerance
Het is menselijk om die fluctuaties van emoties te ervaren
o Kadert binnen ruimer ethisch/maatschappelijk debat
Jezelf als norm? ( wie gaat die norm bepalen?) (hoe wij nu naar dingen
kijken is heel anders naar hoe we het 70 jaar geleden zagen) vb gender was
70 jaar geleden abnormaal en nu is dit normaal
Gerelateerd aan maatschappelijk narratief ( voor jezelf kan iets abnormaal
zijn maar sta open voor die persoon)
- 2 benaderingen voor grens ‘normaliteit – stoornis’
o Categoriale benadering (= wel/geen probleem)
Cf. DSM
Aantal labels stijgt
o Dimensionele benadering
Continuüm van ‘geen problemen tot veel problemen’
Vb. dimensie externaliserende problemen en dimensie internaliserende
problemen (Cf. ASEBA – Achenbach)
Persoon in meer of mindere mate kenmerken van een bepaald probleem
(lijden? iemand met een subklinische score kan ook lijden, wil niet zeggen
dat alleen iemand met een klinische score lijdt)
Belangrijk voor psychologisch consulent!
- KLOP gaat ervan uit dat beide benaderingen elkaar aanvullen!
o Binnen bepaalde diagnose meer of minder symptomen (en andere uitingsvormen)
Les 1:
1. KLOP: definitie en situering
Klinische ontwikkelingspsychologie KLOP = onderzoeken van afwijkende ontwikkeling bij kinderen en
jongeren, de diagnostiek, behandeling en preventie ervan
Doel van KLOP:
- Verklaringsmodellen opstellen
o Studie van afwijking van normale ontwikkeling (= ontwikkelingspsychopathologie)
Wat is wel passend binnen die leeftijd en wat zorgt er dan voor dat die
afwijkend is, welke factoren zijn daarvan invloed waardoor die afwijkend is
- Bestuderen van implicaties van verworven inzichten ( welke gevolgen)
o Aanknopingspunten aanreiken voor preventie of interventie
Prevalentie kinderpsychopathologie:
- ? % klinische stoornis? ( cijfers zijn een beetje afhankelijk van het soort onderzoek)
o 13% tot 37% (adolescenten)
- Slechts 2-3% zoekt hulp… afhankelijk van?
o Kind afhankelijk van ouders om in begeleiding te komen jonge kinderen moeten
beroep doen op hun ouders om hulp in te schakelen
o Ernst problematiek
o Effect op gezinsfunctioneren en schools functioneren ( vanaf dat mensen gevoel
hebben dat gezinsfunctioneren omlaag gaan en het schools functioneren omlaag
gaat, dit zijn manieren waarom mensen zouden hulp zoeken)
o …
- Belang van herkennen signaalpunten (alert zijn voor de eerste signalen)
- Jaarlijks > 130 000 Vlaamse adolescenten in hulpverlening
- Grote variatie prevalentie per stoornis
o Bv. Anorexia nervosa: <5 % tussen 5 en 17 jaar
o Bv. Angst: 30 % tussen 5 en 17 jaar
Wat is normaal?
- Voor bepaalde stoornissen ‘makkelijker’ te bepalen dan voor andere (3 kantekeningen)
o psychose (denkbeelden, emotionele beleving fundamenteel anders) totaal andere
emotionele beleving en dit valt op
o gedragsproblemen ( de grens ligt voor ons een beetje anders)
, - Hoge lifetime prevalentiecijfers psychopathologie (30-35%) ( als 35 procent van de mensen
erdoor gaat is dit dan wel normaal??)
- Happiness myth (Dr. Russ Harris) (= het idee van altijd moet alles goed zijn… maar dat is niet
zo)
o Geluk is niet de ‘normale staat van zijn’
normaal = golven van allerlei emoties (gedurende dag door) vb het kan zijn
naar wat is de gelukkigste dag van je leven dan kan het zijn dat je je door die
dag ook nog wat slecht hebt gevoeld
o Geluk is niet je ‘steeds goed voelen’
wel een waardevol leven leiden met veelheid van emoties
o Als je je niet (steeds) gelukkig voelt, is er niks mis met je, het leven is uitdagend en
moeilijk
- Het menselijke brein
o + window of tolerance
Het is menselijk om die fluctuaties van emoties te ervaren
o Kadert binnen ruimer ethisch/maatschappelijk debat
Jezelf als norm? ( wie gaat die norm bepalen?) (hoe wij nu naar dingen
kijken is heel anders naar hoe we het 70 jaar geleden zagen) vb gender was
70 jaar geleden abnormaal en nu is dit normaal
Gerelateerd aan maatschappelijk narratief ( voor jezelf kan iets abnormaal
zijn maar sta open voor die persoon)
- 2 benaderingen voor grens ‘normaliteit – stoornis’
o Categoriale benadering (= wel/geen probleem)
Cf. DSM
Aantal labels stijgt
o Dimensionele benadering
Continuüm van ‘geen problemen tot veel problemen’
Vb. dimensie externaliserende problemen en dimensie internaliserende
problemen (Cf. ASEBA – Achenbach)
Persoon in meer of mindere mate kenmerken van een bepaald probleem
(lijden? iemand met een subklinische score kan ook lijden, wil niet zeggen
dat alleen iemand met een klinische score lijdt)
Belangrijk voor psychologisch consulent!
- KLOP gaat ervan uit dat beide benaderingen elkaar aanvullen!
o Binnen bepaalde diagnose meer of minder symptomen (en andere uitingsvormen)
