1
Samenvatting: Maxillofaciale Pathologie
en Heelkunde: Hoofd- en Halsheelkunde:
Larynx:
• OF strottenhoofd
o Vooral opgebouwd uit kraakbeen
▪ Verbenen bij ouder worden
• Betrokken bij:
o Ademhaling
o Bescherming van de luchtpijp
o Maken van geluid
• Direct beeld te verkrijgen via laryngoscopie:
o Patiënt wordt in hyperextensie gebracht
o Laryngoscopisch beeld:
▪ Zicht op:
• Epiglottis
o Kraakbenige structuur
▪ Sluit larynx af bij slikken
• Valse stembanden (roos)
• Ware stembanden (wit)
o Trillen van passerende lucht zal stem geven
• Arytenoïd
o Nodig voor abductie van de stembanden
▪ Openen van de stembanden
• Ademhalingspositie
o Nodig voor adductie van de stembanden
▪ Sluiten van de stembanden
• Fonatiepositie
o Zie afbeelding
Kraakbeen van de larynx:
• Cartilago epiglottica
o Geeft vorm en structuur aan epiglottis
• Cartilago thyroidea
o Geeft typische vorm van adamsappel
o Ruimte voor de stembanden
• Cartilago cricoidea
o OF zegelringkraakbeen
▪ Smaller vooraan dan posterior
o Luchtpijp licht het dichtst bij de huid
▪ Nodige informatie voor verkrijgen van urgente luchtweg
• Cartilagines arythenoideae
o Hechting van de stembanden via cartilagines corniculatae
• Cartilagines corniculatae
Samenvatting: Maxillofaciale Pathologie en Heelkunde: Hoofd- en Halsheelkunde:
, 2
Subregio’s van de larynx:
• Supraglottis:
o Van epitglottis tot aan niveau van ware stembanden
• Glottis:
o Ware stembanden
• Subglottis:
o Van niveau van ware stembanden tot bovenzijde van cartilago cricoidea
Spieren van de larynx:
• Intrinsieke spieren:
o Complexe musculatuur
▪ Nodig voor stembandbewegingen
• Extrinsieke spieren:
o Nodig voor:
▪ Bewegingen van de larynx
• Ten opzichte van de omgeving
▪ Beweging bij slikken
• Larynxheffing gepaard met kanteling tegen epiglottis
o Bescherming tegen aspiratie
Zenuwen van de larynx:
• Larynx wordt hoofdzakelijk geïnnerveerd door nervus laryngeus recurrens
o Deel van nervus vagus
▪ Ligging rechts:
• Buiging onder arteria subclavia
▪ Ligging links:
• Buiging onder arcus aortae
• Functie:
o Innervatie van:
▪ Intrinsieke larynxmusculatuur
▪ Sensibiliteit van de larynx
• Opmerking:
o Nervus laryngeus recurrens kan verbonden zijn met nervus laryngeus superior
▪ Verbinding via anastomose van Galenus
o Bijzonder gevoelig aan infecties:
▪ OF door lengtes
▪ OF door ingrepen aan grotere bloedvaten
Samenvatting: Maxillofaciale Pathologie en Heelkunde: Hoofd- en Halsheelkunde:
, 3
Glottis:
• OF stembanden
• Spontane neiging om te sluiten bij prikkeling
o Ter bescherming van de lager gelegen luchtweg
• Ademhaling loopt in fase met contractie van musculus cricoarythenoideus
o Spieren nodig voor openhouden van de stembanden
▪ Nodig voor succesvolle ventilatie
o Activiteit van de spier is evenredig met de ventilatoire load
• Ademhaling loopt in fase met contractie van musculus cricothyroideus
o Spieren nodig voor sluiten van de stembanden
Laryngitis:
• Zelflimiterende infectie met lichte koorts
• Etiologie:
o OF acuut
o OF viraal
o OF gebonden aan verkoudheid
• Symptomatologie:
o Heesheid
▪ Indien langer dan 3 weken aanwezig:
• Nood aan laryngoscopie
o Hoest
o Rood gezwollen slijmvlies
• Behandeling:
o Dampen met kamille
o Stemrust
Laryngitis subglottica:
• Virale aandoening van subglottisch slijmvlies
• Demografisch beeld:
o Typisch bij jonge kinderen
▪ Meer bij jongens dan meisjes
• Symptomatologie:
o Droge blafhoest
• Behandeling:
o Dampende douche
▪ Eventueel corticoïdentent
• Influx van witte bloedcellen moet afgeremd worden
Samenvatting: Maxillofaciale Pathologie en Heelkunde: Hoofd- en Halsheelkunde:
, 4
Stembandpoliep:
• Goedaardige tumor
o Meestal unilateraal
• Demografisch beeld:
o Meer bij mannen dan vrouwen
• Klinisch beeld:
o Glad en bolvormig
▪ Geleden op vrije rand van de stemband
• Stembanden kunnen niet meer volledig sluiten
o Ontstaan van hese stem
o Dungesteeld letsel
• Behandeling:
o Verwijdering via:
▪ Microlaryngoscopie
• Zo min mogelijk wegnemen
▪ vMicrolaserchirurgie
Stembandknobbels:
• OF zangknobbels
• Goedaardige tumor
o Dubbelzijdig en symmetrisch letsel
▪ Vaak in anterior derde
• Demografisch beeld:
o Meestal bij jonge vrouwen
• Etiologie:
o Gevolg van overbelasting van de stembanden
▪ Bij overmatige trilling
• Behandeling:
o Logopedische behandeling
▪ Relaxeren om op kwalitatievere manier te spreken
o Eventueel bij hardnekkige knobbels
▪ Microchirurgie
• Moeilijk uit te voeren zonder schade
Samenvatting: Maxillofaciale Pathologie en Heelkunde: Hoofd- en Halsheelkunde:
Samenvatting: Maxillofaciale Pathologie
en Heelkunde: Hoofd- en Halsheelkunde:
Larynx:
• OF strottenhoofd
o Vooral opgebouwd uit kraakbeen
▪ Verbenen bij ouder worden
• Betrokken bij:
o Ademhaling
o Bescherming van de luchtpijp
o Maken van geluid
• Direct beeld te verkrijgen via laryngoscopie:
o Patiënt wordt in hyperextensie gebracht
o Laryngoscopisch beeld:
▪ Zicht op:
• Epiglottis
o Kraakbenige structuur
▪ Sluit larynx af bij slikken
• Valse stembanden (roos)
• Ware stembanden (wit)
o Trillen van passerende lucht zal stem geven
• Arytenoïd
o Nodig voor abductie van de stembanden
▪ Openen van de stembanden
• Ademhalingspositie
o Nodig voor adductie van de stembanden
▪ Sluiten van de stembanden
• Fonatiepositie
o Zie afbeelding
Kraakbeen van de larynx:
• Cartilago epiglottica
o Geeft vorm en structuur aan epiglottis
• Cartilago thyroidea
o Geeft typische vorm van adamsappel
o Ruimte voor de stembanden
• Cartilago cricoidea
o OF zegelringkraakbeen
▪ Smaller vooraan dan posterior
o Luchtpijp licht het dichtst bij de huid
▪ Nodige informatie voor verkrijgen van urgente luchtweg
• Cartilagines arythenoideae
o Hechting van de stembanden via cartilagines corniculatae
• Cartilagines corniculatae
Samenvatting: Maxillofaciale Pathologie en Heelkunde: Hoofd- en Halsheelkunde:
, 2
Subregio’s van de larynx:
• Supraglottis:
o Van epitglottis tot aan niveau van ware stembanden
• Glottis:
o Ware stembanden
• Subglottis:
o Van niveau van ware stembanden tot bovenzijde van cartilago cricoidea
Spieren van de larynx:
• Intrinsieke spieren:
o Complexe musculatuur
▪ Nodig voor stembandbewegingen
• Extrinsieke spieren:
o Nodig voor:
▪ Bewegingen van de larynx
• Ten opzichte van de omgeving
▪ Beweging bij slikken
• Larynxheffing gepaard met kanteling tegen epiglottis
o Bescherming tegen aspiratie
Zenuwen van de larynx:
• Larynx wordt hoofdzakelijk geïnnerveerd door nervus laryngeus recurrens
o Deel van nervus vagus
▪ Ligging rechts:
• Buiging onder arteria subclavia
▪ Ligging links:
• Buiging onder arcus aortae
• Functie:
o Innervatie van:
▪ Intrinsieke larynxmusculatuur
▪ Sensibiliteit van de larynx
• Opmerking:
o Nervus laryngeus recurrens kan verbonden zijn met nervus laryngeus superior
▪ Verbinding via anastomose van Galenus
o Bijzonder gevoelig aan infecties:
▪ OF door lengtes
▪ OF door ingrepen aan grotere bloedvaten
Samenvatting: Maxillofaciale Pathologie en Heelkunde: Hoofd- en Halsheelkunde:
, 3
Glottis:
• OF stembanden
• Spontane neiging om te sluiten bij prikkeling
o Ter bescherming van de lager gelegen luchtweg
• Ademhaling loopt in fase met contractie van musculus cricoarythenoideus
o Spieren nodig voor openhouden van de stembanden
▪ Nodig voor succesvolle ventilatie
o Activiteit van de spier is evenredig met de ventilatoire load
• Ademhaling loopt in fase met contractie van musculus cricothyroideus
o Spieren nodig voor sluiten van de stembanden
Laryngitis:
• Zelflimiterende infectie met lichte koorts
• Etiologie:
o OF acuut
o OF viraal
o OF gebonden aan verkoudheid
• Symptomatologie:
o Heesheid
▪ Indien langer dan 3 weken aanwezig:
• Nood aan laryngoscopie
o Hoest
o Rood gezwollen slijmvlies
• Behandeling:
o Dampen met kamille
o Stemrust
Laryngitis subglottica:
• Virale aandoening van subglottisch slijmvlies
• Demografisch beeld:
o Typisch bij jonge kinderen
▪ Meer bij jongens dan meisjes
• Symptomatologie:
o Droge blafhoest
• Behandeling:
o Dampende douche
▪ Eventueel corticoïdentent
• Influx van witte bloedcellen moet afgeremd worden
Samenvatting: Maxillofaciale Pathologie en Heelkunde: Hoofd- en Halsheelkunde:
, 4
Stembandpoliep:
• Goedaardige tumor
o Meestal unilateraal
• Demografisch beeld:
o Meer bij mannen dan vrouwen
• Klinisch beeld:
o Glad en bolvormig
▪ Geleden op vrije rand van de stemband
• Stembanden kunnen niet meer volledig sluiten
o Ontstaan van hese stem
o Dungesteeld letsel
• Behandeling:
o Verwijdering via:
▪ Microlaryngoscopie
• Zo min mogelijk wegnemen
▪ vMicrolaserchirurgie
Stembandknobbels:
• OF zangknobbels
• Goedaardige tumor
o Dubbelzijdig en symmetrisch letsel
▪ Vaak in anterior derde
• Demografisch beeld:
o Meestal bij jonge vrouwen
• Etiologie:
o Gevolg van overbelasting van de stembanden
▪ Bij overmatige trilling
• Behandeling:
o Logopedische behandeling
▪ Relaxeren om op kwalitatievere manier te spreken
o Eventueel bij hardnekkige knobbels
▪ Microchirurgie
• Moeilijk uit te voeren zonder schade
Samenvatting: Maxillofaciale Pathologie en Heelkunde: Hoofd- en Halsheelkunde:
