Scriptie fokplan schapenstage

Fokplan
Geertjes Hoeve Haarzuilens




Gemaakt door Suzan Vlug
Klas A18DG1
Datum 10-02-2020


1

, Inhoudsopgave


Voorwoord blz. 3
1. Gedragskenmerken rondom de voortplanting blz. 4-5
2. Fokdoel blz. 6-15
3. Selectie ouderdieren blz. 16-24
4. Planning fokproces blz. 25-27
5. Kostenplaatje blz. 28-29
6. Wetgeving blz. 30-32
7. Bijzonderheden tijdens de voortplanting blz. 33-37
8. Conclusie blz. 38
9. Bronvermelding blz. 39
10. Bijlage 1. Plattegrond blz. 40
11. Bijlage 2. Rasstandaard blz. 41-42




2

, Voorwoord


Dit verslag is gebaseerd op het geiten bedrijf Geertjes Hoeve in Haarzuilens, Utrecht, waar ik
mijn stage ga lopen van 10-02-2020 t/m 21-02-2020. U kunt alle informatie verwachten over
het fokken en de voortplanting van geiten en wat er allemaal bij komt kijken. Elk hoofdstuk
bevat alle informatie en zal tot in detail verteld en omschreven zijn. Ook zal worden verteld
waar alle informatie gevonden is. Ik heb dit fokplan geschreven zodat ik, en anderen, een
inzicht kunnen krijgen hoe alles in zijn werk gaat, welke handelingen je moet verrichten,
waar je rekening mee moet houden en wat er mis kan gaan. Het is op zo’n wijze uitgelegd
dat, na het lezen van dit verslag, iedereen zonder enige kennis/ervaring snapt wat hij/zij
moet doen.




3

, Gedragskenmerken rondom de voortplanting


Geslachtsrijp
Geiten zijn geslachtsrijp wanneer ze 40-60% van het volwassen lichaamsgewicht bereikt
hebben. Dit is bij vroegrijpe rassen, zoals de Nederlandse witte geit, een leeftijd van 5 tot 8
maanden. Bij laatrijpe rassen, zoals de Angora geit, is dat pas op een leeftijd van 2 jaar.
Geslachtsrijpheid wil zeggen dat ze gedekt kunnen worden. Het vrouwelijk
geslachtsapparaat bestaat uit de schede, de baarmoeder en de eierstokken. De eierstokken
produceren in het bronstseizoen eicellen. De vrijgekomen eicellen worden vervolgens in de
eileider bevrucht en naar de baarmoeder getransporteerd. Het proces waarin de eicellen
rijpen zorgt ervoor dat de geit bronstig wordt. Bronstig wil zeggen dat ze paringsbereid zijn.
Andere benamingen hiervoor zijn onder andere tils, bokkig en speuls. Deze periode vindt
plaats rond eind augustus en september en deze cyclus duurt tot maart. In het bronstseizoen
zijn geiten meerdere keren bronstig, met een tussenpoos van 21 dagen. De spreiding hierin
kan zeker in het begin van het bronstseizoen groot zijn. Dan komen oestrische cycli voor bij
18 tot 24 dagen. De vruchtbaarheid is aan het begin van de bronst geringer als op het
hoogtepunt ervan. Wanneer er op zo’n moment een bok aanwezig is, wordt de geit
meerdere malen gedekt, met als gevolg dat de geit drachtig is.
Bronst
In september start de natuurlijke bronstperiode en wordt de geit bronstig. Dit komt
voornamelijk op gang wanneer de dagen korter worden en het sneller donker wordt, en
eindigt wanneer de dagen weer langer worden en het ook langer licht blijft. Wanneer geiten
bronstig zijn, vertonen ze bronstverschijnselen. Bronstverschijnselen zijn karakteristieke
uitwendige verschijnselen en typische gedragingen waaraan je kan herkennen dat een geit
klaar is om te dekken. De bronst duurt circa 24-36 uur met een spreiding van 2-46 uur.
Hieronder zijn de verschijnselen benoemd die een geit vertoont wanneer het bronstig is:
 Verminderde eetlust
 Veel mekkeren en kreunen
 Veel kwispelen met de staart
 Onrustig gedrag
 Afzonderen van de andere geiten
 Een bok gaat zijn intensieve geur verspreiden (bokkenlucht)
 Lichte vochtafscheiding
 Licht gezwollen en rode vulva
 Sta-reflex
 Meer interesse in bok
 Volle uier
 Steeds liggen en staan
 Krabben met voorpoten over de grond
 Kleine beetjes urineren

4