STAATS- EN BESTUURSRECHT
Inhoudsopgave
Algemene beginselen van behoorlijk bestuur (ABBB)..........................................5
1. begripsomschrijving – bestaansreden.........................................................................5
Wat?............................................................................................................................. 5
ontstaan....................................................................................................................... 5
eenrichtingsverkeer?................................................................................................... 5
2. toepassingsgebied....................................................................................................... 5
3. indeling ABBB............................................................................................................. 6
Rechtspraak................................................................................................................. 6
indeling is relevant voor de rechtsbescherming..........................................................6
A) hoorplicht en het recht van verdediging.................................................................7
B) motiveriingsplicht.................................................................................................... 9
C) onpartijdigheidsbeginsel.......................................................................................10
D) fair-playbeginsel.................................................................................................... 10
E) zorgvuldigheidsbeginsel........................................................................................11
F) gelijkheidsbeginsel................................................................................................ 11
G) rechtszekerheids- en vertrouwenbeginsel.............................................................12
H) materiële motiveringsplicht..................................................................................14
I) redelijkheidsbeginsel.............................................................................................. 14
afbakening van het administratief recht.............................................................15
situering van het administratief recht..........................................................................15
het begrip administratief recht.....................................................................................16
het algemeen belang.................................................................................................. 16
realisatie van het algemeen belang...........................................................................16
uitvoerbare beslissingen...............................................................................................17
eenzijdige vs. meerzijdige administratieve rechtshandelingen..................................17
kenmerken (voorrechten) van de uitvoerbare beslissing...........................................18
indeling naar inhoud..................................................................................................... 20
de administratieve sanctie............................................................................................22
administratieve sanctie vs. preventieve veiligheidsmaatregelen...............................22
vereisten voor elk bestuurshandelen............................................................................23
algemeen.................................................................................................................... 23
bronnen van het administratief recht..................................................................24
de openbare diensten........................................................................................... 26
begrip ‘openbare dienst”..............................................................................................27
wat is een openbare dienst?.......................................................................................27
beginselen van Openbare dienst...................................................................................28
, 1. het beginsel van de veranderlijkheid.....................................................................28
2. het beginsel van de continuïteit.............................................................................28
3. het beginsel van benuttingsgelijkheid...................................................................29
beheer van openbare diensten......................................................................................29
de verschillende vormen van beheer.........................................................................29
administratief toezicht.................................................................................................. 31
kenmerken administratief toezicht............................................................................31
draagwijdte van het administratief toezicht..............................................................32
regelgeving mbt het administratief toezicht op vlaamse gemeenten en provincies. .32
soorten administratief toezicht..................................................................................32
hoofdstuk 1: private en openbare goederen (domein)........................................35
algemeen...................................................................................................................... 35
Overheidspatrimonium: lichamelijke en onlichamelijke goederen............................35
Domein....................................................................................................................... 36
Affectatie vs. desaffectatie......................................................................................... 36
rechtsregeling van het openbaar domein..................................................................36
rechtsregel van het privaat domein...........................................................................39
hoofdstuk 2: onteigening, erfdienstbaarheid tot algemeen nut, opeising..........39
inleiding........................................................................................................................ 39
definities.................................................................................................................... 39
onteigening................................................................................................................... 39
bronnenkader............................................................................................................. 40
begrip......................................................................................................................... 40
voorwerp onteigening................................................................................................ 40
wetgevend kader........................................................................................................ 40
toepasselijke wetgeving?........................................................................................... 40
§1 grondwettelijke onteigeningsvoorwaaarden.........................................................41
§2 onteigeningsbevoegdheid......................................................................................43
§3 onteigeningsprocedure.......................................................................................... 43
§4 bevoegde rechter................................................................................................... 44
erfdienstbaarheid tot algemeen nut..............................................................................45
algemeen.................................................................................................................... 45
opeising......................................................................................................................... 46
algemeen.................................................................................................................... 46
hoofdstuk 3: administratief contract...................................................................46
algemeen...................................................................................................................... 46
eenzijdige verwerving van private goederen.............................................................46
meerzijdige verwerving – toestemming betrokkene..................................................46
overeenkomsten of contracten gesloten door de overheid........................................47
§1 gewoon contract.................................................................................................... 47
§2 administratief contract.......................................................................................... 47
§3 toepasselijk recht.................................................................................................. 47
§4 bevoegde rechter................................................................................................... 47
domeinconcessie (concessie van openbaar domein).....................................................48
concessieovereenkomst................................................................................................48
, concessie voor werken............................................................................................... 49
concessie voor diensten............................................................................................. 49
gemeenschappelijke bepalingen................................................................................49
concessie vs. overheidsopdrachten............................................................................49
wetgeving................................................................................................................... 50
overheidsopdrachten.................................................................................................... 50
inleiding..................................................................................................................... 50
bronnen overheidsopdrachtenwet.............................................................................50
ratio legis van het overheidsopdrachtenrecht...........................................................51
autonome interpretatie.............................................................................................. 51
algemene beginselen van de overheidsopdrachtenwet..............................................51
toepassingsgebied overheidsopdrachtenwet.............................................................56
plaatsingsprocedures................................................................................................. 58
selectie van deelnemers en gunning van opdrachten................................................60
rechtsbescherming – overheidsopdrachten...............................................................60
deel 4: omgevingsrecht........................................................................................61
algemene inleiding........................................................................................................ 61
definitie...................................................................................................................... 61
belangrijk onderscheid............................................................................................... 61
§1 inhoudelijke bepalingen........................................................................................61
§2 procedurele regels omtrent omgevingsverguning.................................................61
§3 handhaving............................................................................................................ 61
hoofdstuk 1: ruimtelijke ordening.................................................................................61
historiek van de wetgeving........................................................................................62
wat is ruimtelijke ordening?......................................................................................62
afbakening leerstof ruimtelijke ordening...................................................................62
bestuurlijke organisatie............................................................................................. 62
§1 ruimtelijke planning.............................................................................................. 63
§2 de vergunningen.................................................................................................... 65
§3 handhaving............................................................................................................ 68
hoofdstuk 2: milieu....................................................................................................... 68
inleidende beschouwingen......................................................................................... 68
definitie...................................................................................................................... 69
historische ontwikkeling milieuwetgeving.................................................................70
juridische instrumenten ter verwezenlijking vh milieubeleid....................................70
dabm.......................................................................................................................... 70
het milieuhygiënerecht.............................................................................................. 71
deel 5: rechtsbescherming...................................................................................73
hoofdstuk 1: rechtsbeschermingstechnieken................................................................73
inleiding..................................................................................................................... 73
preventieve rechtsbeschermingstechnieken..............................................................74
curatieve rechtsbeschermingstechnieken..................................................................74
§1 preventieve rechtsbescherming............................................................................74
§2 curatieve rechtsbescherming................................................................................77
hoofdstuk 2: jurisdictioneel dualisme...........................................................................82
jurisdictioneel beroep................................................................................................ 83
hoofdstuk 3: raad van state.......................................................................................... 88
, inleiding..................................................................................................................... 88
samenstelling............................................................................................................. 89
adviesopdracht van de raad van state........................................................................89
rechtsprekende taak van de raad van state...............................................................89
§1 annulatierechter.................................................................................................... 90
§2 kortgedingrechter................................................................................................. 92
§3 cassatierechter...................................................................................................... 92
§4 schadevergoeding tot herstel................................................................................93
Inhoudsopgave
Algemene beginselen van behoorlijk bestuur (ABBB)..........................................5
1. begripsomschrijving – bestaansreden.........................................................................5
Wat?............................................................................................................................. 5
ontstaan....................................................................................................................... 5
eenrichtingsverkeer?................................................................................................... 5
2. toepassingsgebied....................................................................................................... 5
3. indeling ABBB............................................................................................................. 6
Rechtspraak................................................................................................................. 6
indeling is relevant voor de rechtsbescherming..........................................................6
A) hoorplicht en het recht van verdediging.................................................................7
B) motiveriingsplicht.................................................................................................... 9
C) onpartijdigheidsbeginsel.......................................................................................10
D) fair-playbeginsel.................................................................................................... 10
E) zorgvuldigheidsbeginsel........................................................................................11
F) gelijkheidsbeginsel................................................................................................ 11
G) rechtszekerheids- en vertrouwenbeginsel.............................................................12
H) materiële motiveringsplicht..................................................................................14
I) redelijkheidsbeginsel.............................................................................................. 14
afbakening van het administratief recht.............................................................15
situering van het administratief recht..........................................................................15
het begrip administratief recht.....................................................................................16
het algemeen belang.................................................................................................. 16
realisatie van het algemeen belang...........................................................................16
uitvoerbare beslissingen...............................................................................................17
eenzijdige vs. meerzijdige administratieve rechtshandelingen..................................17
kenmerken (voorrechten) van de uitvoerbare beslissing...........................................18
indeling naar inhoud..................................................................................................... 20
de administratieve sanctie............................................................................................22
administratieve sanctie vs. preventieve veiligheidsmaatregelen...............................22
vereisten voor elk bestuurshandelen............................................................................23
algemeen.................................................................................................................... 23
bronnen van het administratief recht..................................................................24
de openbare diensten........................................................................................... 26
begrip ‘openbare dienst”..............................................................................................27
wat is een openbare dienst?.......................................................................................27
beginselen van Openbare dienst...................................................................................28
, 1. het beginsel van de veranderlijkheid.....................................................................28
2. het beginsel van de continuïteit.............................................................................28
3. het beginsel van benuttingsgelijkheid...................................................................29
beheer van openbare diensten......................................................................................29
de verschillende vormen van beheer.........................................................................29
administratief toezicht.................................................................................................. 31
kenmerken administratief toezicht............................................................................31
draagwijdte van het administratief toezicht..............................................................32
regelgeving mbt het administratief toezicht op vlaamse gemeenten en provincies. .32
soorten administratief toezicht..................................................................................32
hoofdstuk 1: private en openbare goederen (domein)........................................35
algemeen...................................................................................................................... 35
Overheidspatrimonium: lichamelijke en onlichamelijke goederen............................35
Domein....................................................................................................................... 36
Affectatie vs. desaffectatie......................................................................................... 36
rechtsregeling van het openbaar domein..................................................................36
rechtsregel van het privaat domein...........................................................................39
hoofdstuk 2: onteigening, erfdienstbaarheid tot algemeen nut, opeising..........39
inleiding........................................................................................................................ 39
definities.................................................................................................................... 39
onteigening................................................................................................................... 39
bronnenkader............................................................................................................. 40
begrip......................................................................................................................... 40
voorwerp onteigening................................................................................................ 40
wetgevend kader........................................................................................................ 40
toepasselijke wetgeving?........................................................................................... 40
§1 grondwettelijke onteigeningsvoorwaaarden.........................................................41
§2 onteigeningsbevoegdheid......................................................................................43
§3 onteigeningsprocedure.......................................................................................... 43
§4 bevoegde rechter................................................................................................... 44
erfdienstbaarheid tot algemeen nut..............................................................................45
algemeen.................................................................................................................... 45
opeising......................................................................................................................... 46
algemeen.................................................................................................................... 46
hoofdstuk 3: administratief contract...................................................................46
algemeen...................................................................................................................... 46
eenzijdige verwerving van private goederen.............................................................46
meerzijdige verwerving – toestemming betrokkene..................................................46
overeenkomsten of contracten gesloten door de overheid........................................47
§1 gewoon contract.................................................................................................... 47
§2 administratief contract.......................................................................................... 47
§3 toepasselijk recht.................................................................................................. 47
§4 bevoegde rechter................................................................................................... 47
domeinconcessie (concessie van openbaar domein).....................................................48
concessieovereenkomst................................................................................................48
, concessie voor werken............................................................................................... 49
concessie voor diensten............................................................................................. 49
gemeenschappelijke bepalingen................................................................................49
concessie vs. overheidsopdrachten............................................................................49
wetgeving................................................................................................................... 50
overheidsopdrachten.................................................................................................... 50
inleiding..................................................................................................................... 50
bronnen overheidsopdrachtenwet.............................................................................50
ratio legis van het overheidsopdrachtenrecht...........................................................51
autonome interpretatie.............................................................................................. 51
algemene beginselen van de overheidsopdrachtenwet..............................................51
toepassingsgebied overheidsopdrachtenwet.............................................................56
plaatsingsprocedures................................................................................................. 58
selectie van deelnemers en gunning van opdrachten................................................60
rechtsbescherming – overheidsopdrachten...............................................................60
deel 4: omgevingsrecht........................................................................................61
algemene inleiding........................................................................................................ 61
definitie...................................................................................................................... 61
belangrijk onderscheid............................................................................................... 61
§1 inhoudelijke bepalingen........................................................................................61
§2 procedurele regels omtrent omgevingsverguning.................................................61
§3 handhaving............................................................................................................ 61
hoofdstuk 1: ruimtelijke ordening.................................................................................61
historiek van de wetgeving........................................................................................62
wat is ruimtelijke ordening?......................................................................................62
afbakening leerstof ruimtelijke ordening...................................................................62
bestuurlijke organisatie............................................................................................. 62
§1 ruimtelijke planning.............................................................................................. 63
§2 de vergunningen.................................................................................................... 65
§3 handhaving............................................................................................................ 68
hoofdstuk 2: milieu....................................................................................................... 68
inleidende beschouwingen......................................................................................... 68
definitie...................................................................................................................... 69
historische ontwikkeling milieuwetgeving.................................................................70
juridische instrumenten ter verwezenlijking vh milieubeleid....................................70
dabm.......................................................................................................................... 70
het milieuhygiënerecht.............................................................................................. 71
deel 5: rechtsbescherming...................................................................................73
hoofdstuk 1: rechtsbeschermingstechnieken................................................................73
inleiding..................................................................................................................... 73
preventieve rechtsbeschermingstechnieken..............................................................74
curatieve rechtsbeschermingstechnieken..................................................................74
§1 preventieve rechtsbescherming............................................................................74
§2 curatieve rechtsbescherming................................................................................77
hoofdstuk 2: jurisdictioneel dualisme...........................................................................82
jurisdictioneel beroep................................................................................................ 83
hoofdstuk 3: raad van state.......................................................................................... 88
, inleiding..................................................................................................................... 88
samenstelling............................................................................................................. 89
adviesopdracht van de raad van state........................................................................89
rechtsprekende taak van de raad van state...............................................................89
§1 annulatierechter.................................................................................................... 90
§2 kortgedingrechter................................................................................................. 92
§3 cassatierechter...................................................................................................... 92
§4 schadevergoeding tot herstel................................................................................93