Samenvatting Oftalmologie

Oftalmologie: samenvatting




Anatomie, fysiologie en histologie van het oog​ 2
Oogonderzoek​ 8
Refractie afwijkingen​ 12
Rode oog​ 16
Trage visusdaling​ 22
Plotse visusdaling​ 28
Systeemziekten​ 33
Medicatie binnen oftalmologie​ 36
Oogleden​ 40
Orbita​ 42
Traanwegen​ 43
Kleurenzicht​ 44
Oogtraumata​ 46
Kinderoftalmologie​ 49




Kriekemans Kristiaan​​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ 1

,Anatomie, fysiologie en histologie van het oog

Oogbol
-​ Oogbol
-​ In orbita
-​ Voor-achterwaartse diameter = 24,2 mm
-​ Bijziend → langer oor
-​ Verziend → korter oog
-​ Ondersteund door: oogleden, conjunctiva, traanapparaat
-​ Sclera-cornea
-​ Sclera = buitenste laag oogbol, geringe bloedvoorziening (ciliaire arteriën)
-​ Cornea = voorste gedeelte van sclera, sterke kromming, glashelder,
-​ Epitheel: 5-6 cellagen
-​ Membraan van Bowman: acellulair, helder
-​ Stroma: 90% collageen
-​ Membraan van Descemet
-​ Endotheel: 1 cellaag
-​ Corneale helderheid
-​ Lamellen: parallel
-​ Pompfunctie van endotheelcellen
-​ Endotheel = dunne laag, verliest cellen doorheen leven
-​ Endotheel = essentieel voor behoud van helderheid
-​ Corneale gevoeligheid: rijk aan sensibele vezels
-​ Corna = avasculair
-​ Voorste oogsegment = tussen voorzijde cornea - achterzijde lens
-​ Voorste oogkamer
-​ Achterste oogkamer
-​ Begrenzing: achtervlak iris en corpus ciliare, lens en voorste
glasvochtmembraan
-​ Zonulae ciliaris doorkruisen kamer
-​ Volume = 0,06 ml
-​ Lens
-​ Embryologie
-​ 2w na conceptie: blaasje ectoderm vormt lensplacode
-​ Instulping → lensgroeve → lensblaasje afgegrensd, binnenzijde met
epitheel
-​ Epitheelcellen delen verder
-​ Kenmerken​
-​ Actieve stofwisseling
-​ Voeding vanuit voorkamer (diffusie)
-​ Actief transport door kationenpomp
-​ Eiwitrijk (35%)
-​ Structuur
-​ Biconvex, avasculair
-​ Lenskapsel



Kriekemans Kristiaan​​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ 2

, -​ Via zonulaire vezels verbonden met corpus ciliare (bij Syndroom van
Marfan → losse vezels en lens kan verschuiven)
-​ Functie
-​ Licht doorlaten
-​ Lichtstralen bundelen
-​ Accommodatie: beeld scherp stellen
-​ UV filter
-​ Lens + cornea: totale brekingsindex van oog = 58D (waarvan 42D door
cornea)
-​ Accommodatie
-​ Ontspannen m. ciliaris → maximale diametere corpus ciliare →
lensbandjes strak → lenskapsel maximaal gespannen → platte lens
(normale dioptrische sterkte) → beter zien van ver
-​ Contractie m. ciliaris → diameter corpus ciliare kleiner → slappe
zonulae → bolle lens → groter brekingsvermogen → beter zien
dichtbij
-​ Accommodatievermogen lens daalt met leeftijd
-​ Eerste levensjaren: 18D
-​ 30j: 7D
-​ 40J: 4,5D
-​ 65J: bijna geen accommodatievermogen meer = presbyopie
-​ Uvea: 3 delen
-​ Choroidea (vaatvlies)
-​ Lamina vasculosa: grote bloedvaten buitenkant
-​ Lamina choriocapillaris: fijne vaatjes binnenkant
-​ Bruch’s membraan: basaalmembraan van pigmentblad
-​ Corpus ciliare
-​ Productie voorkamervocht
-​ Vocht gaat vanuit achterste oogsegment via pupil naar voorste
oogkamer
-​ Afgevoerd via hoek in voorste oogkamer (trabeculum)
-​ Lensophanging
-​ Accommodatie
-​ Iris: diafragma rond centrale opening (pupil), twee gladde spieren
-​ m. sfincter papillae (parasympatisch) → miose
-​ m. dilatator pupillae (orthosympatisch) → mydriase
-​ Pupil regelt hoeveelheid licht die binnenkomt → scherp beeld op
retina
-​ Grootte pupil = familiaal bepaald, baby en ouderen hebben
kleine pupil
-​ Isocorie
-​ Anisocorie: fysiologisch/ pathologisch
-​ Mydriase
-​ Miose
-​ Achterste oogsegment
-​ Vitreum (glasvocht)
-​ Helder, avasculair gelatineus lichaam
-​ Vocht = 4,5 ml


Kriekemans Kristiaan​​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ 3

, -​ Fibrillair netwerk: 98% water, 2% collageen + hyaluronzuur
-​ Retina
-​ Buitenste pigmentlaag: retina pigment epithelium
-​ Tegen binnenzijde choroidea (membraan van Bruch)
-​ Ligt ook op achterzijde corpus ciliare, iris
-​ Hechte verbinding tussen pigmentepitheel en
fotoreceptorcellen
-​ Netvliesloslating = pathologische verbreking tussen
pigmentlaag en fotoreceptorcellen
-​ Functie
-​ Licht absorberen → geen weerkaatsing in oogbol
-​ Vit A metabolisme
-​ Instandhouden bloed-retina barrière
-​ Fagocytose van zich vernieuwende fotoreceptoren
-​ Licht-en warmte uitwisseling
-​ Binnenste pigmentlaag
-​ Fotoreceptorcellen: staafjes + kegeltjes
-​ Interneuronen
-​ Ganglioncellen
-​ Gliale cellen: horizontale cellen, amacriene cellen, Müllercellen
-​ Functie
-​ Kegeltjes (6 miljoen) in fovea centralis → kleurenzien,
scherp zien
-​ Staafjes (120 miljoen) in periferie → zien bij lage
intensiteit
-​ Vascularisatie
-​ A. centralis retinae (van ophthalmica), doorheen dura mater en
arachnoidea → 4 retinale vertakkingen
-​ Foveale avasculaire zone + extreme periferie → diffusie
choriocapillaris
-​ Overblijvende retina
-​ Buitenste ⅓ → choriocapillaris
-​ Binnenste ⅔ → retinale circulatie
-​ Retour: retinale venules, v. centralis retinae, v. ophthalmica,
rechtstreeks in sinus cavernosus
-​ Retinale circulatie bevloeit ALLE lagen van retina,
UITGEZONDERD fotoreceptoren (= choriocapillaris)
-​ Topografische organisatie: posterior pole: tussen superior en inferior
temporale vaatbogen
-​ Macula + centrale fovea (3 mm temporaal van n. opticus)
-​ Embryologie: migratie binnenste nucleaire laag en
ganglionlaag naar buiten → kegeltjes migreren naar centraal
→ “rod-free zone”
-​ = enkel kegeltjes (+ Müllercellen): centraal geen retinale
capillairen, bloedvoorziening via choriocapillaris
-​ Fovea = centrale 0,35 mm depressie = hoogste visus
-​ Toepassing: fundoscopie: achterste deel oogbol wordt zichtbaar
-​ Fovea centralis: geen bloedvaten


Kriekemans Kristiaan​​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ 4