1 Politiek marxisme vs marxisme als politiek-wetenschappelijk paradigma
Hoewel het onmogelijk is beide volledig van elkaar te scheiden, is het lot van marxisme als
politiekwetenschappelijk paradigma afgeschreven
= politieke economie- benadering: bestudeert de verhouding tussen politiek en economie
Marx: grondlegger van het wetenschappelijk socialisme
Uitgangspunten
2 Dialectiek als wetenschappelijke methode
Marx hanteert een foundationalist ontologie: er is een werkelijke wereld daarbuiten, die zelfs enkele
essentiële processen en wetmatigheden bevat die het sociale leven bepalen
v
→ sociale wetenschappen moeten deze processen en wetmatigheden ontdekken omdat ze niet
direct observeerbaar zijn
Marxisme: gebruikt de dialectiek als wetenschappelijke methode: via tegenstellingen
3 Politieke instellingen als afspiegeling van economische verhoudingen
Economisme: economische relaties zijn het belangrijkste, alle andere verhoudingen zijn hiertoe te
reduceren
Determinisme: economische verhoudingen determineren het sociale en politieke leven
De politieke instellingen, wetten, waarden en normen, familievormen enz. zijn een afspiegeling van
de economische verhoudingen
→ het is de (eigendoms)verhouding tov productiemiddelen die bepaalt welke waarden, idealen of
opvattingen iemand heeft
Van groot belang: wie de productiemiddelen in bezit heeft => marxisme let erg op
belangenconstellaties, eigendomsverhoudingen, uitbuiting en klassenstrijd
De staat en politiek ondersteunen het economische (uitbuitings)systeem
Marxisme is
- materialistisch: materiële relaties en condities scheppen ideeën. → de heersende ideeën zijn
de ideeën van de heersende klasse (geen plaats voor idealisme!!)
- structuralistisch: stelt dat economische structuren het gedrag van sociale actoren bepalen
Gebaseerd op ‘Een plattegrond van de macht – Carl Devos’