Informatie- en communicatie
technologie & systemen
1ste trimester 1ste bachelor (2025-2026)
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1: Inleiding tot informatiesystemen............................................5
1.1 Gegevens, informatie en kennis.........................................................5
1.1.1 Hardware en software...................................................................6
1.2 Informatie- en communicatietechnologie (ICT)...................................6
1.2.1 Rol van ICT in bedrijfscontext.......................................................7
1.3 De economische en maatschappelijke rol van informatiesystemen. . .7
1.3.1 Economische rol van informatiesystemen....................................7
1.3.2 Evoluties in informatiesystemen...................................................7
1.3.3 Informatiesystemen en hun maatschappelijke impact.................8
Hoofdstuk 2: Digitale weergave van gegevens............................................9
2.1 De basis: de binaire representatie......................................................9
2.2 Binaire representatie van booleaanse waarden..................................9
2.2.1 Bewerkingen met booleaanse waarden (operatoren)...................9
2.3 Binaire representatie van getallen....................................................10
2.3.1 Talstelsel Decimaal (basis 2/10)..................................................10
2.3.2 Veelvouden en hoeveelheden (factor 8 verschil)........................10
2.4 Andere notaties voor binaire (basis 2) getallen................................10
2.4.1 Hexadecimale notatie (basis 16)................................................10
2.4.2 Octaal (basis 8)...........................................................................11
2.5 Bewerkingen van binaire getallen.....................................................11
2.5.1 Optellen van binaire getallen (XOR en EN-operatie-...................11
2.5.2 Uitdrukken van negatieve gehele getallen.................................11
2.5.3 Aftrekken van binaire gehele getallen (NOT operatie)................11
2.5.4 Vermenigvuldigen van binaire gehele getallen...........................12
2.5.5 Delen van binaire gehele getallen..............................................12
2.6 Weergave van reële getallen............................................................12
2.6.1 Fixed-point notatie......................................................................12
2.6.2 Floating-point notatie (“drijvende komma”)...............................12
2.7 Binaire representatie van alfanumerieke gegevens (symbool <->
getal)......................................................................................................12
2.7.1 ASCII zijn niet-zichtbare karakters..............................................12
2.7.2 Unicode (internationalisering)....................................................13
1ste trimester 1ste bachelor (2025-2026)
, 2.7.3 Base64 encodering (omzetting binaire gegevens in
tekst/karakters)...................................................................................13
Hoofdstuk 3: Binaire weergave van multimediale gegevens.....................14
3.1 Beeldgegevens.................................................................................14
3.1.1 Gedigitaliseerd beeld..................................................................14
3.1.2 Digitaal beeld..............................................................................14
3.2 Videobeelden.................................................................................16
3.3 Geluidsgolven................................................................................16
3.4 Gegeven compressie.....................................................................16
Hoofdstuk 4: Gegevensstructuren en -formaten........................................18
4.1 Achtergrondconcepten......................................................................18
4.1.1 Logische gegevensmodel vs. gegevensformattering of -
encodering...........................................................................................18
4.1.2 Gegevensinteroperabiliteit.........................................................18
4.2 Sleutel-waarde paren (Key-value paris)............................................19
4.3 Tabulaire gegevensstructuren...........................................................19
Grafen.....................................................................................................20
4.4 Document-georiënteerde gegevensstructuren.................................20
Hoofdstuk 5: Het documentgeoriënteerde gegevensmodel.......................21
5.1 Documenten: het logische gegevensmodel......................................21
5.2 Hypertext markup language (HTML visuele weergave)...................21
5.2.1 HTML – tags (case insentitive)....................................................22
5.2.2 Styles: Cascading style sheets....................................................22
5.3 Extensible markup language (XML logische structuur)....................22
5.3.1 Syntaxis-regels voor XML............................................................23
5.3.2 XML namespaces........................................................................23
5.3.3 Gegevensvalidatie op basis van XLM schema’s..........................23
5.4 Andere documentformaten (JSON en YAML).....................................24
5.4.1 JSON............................................................................................24
5.4.2 YALM...........................................................................................24
Hoofdstuk 6: Het rationele gegevensmodel...............................................25
6.1 Specificatie van rationeel gegevensschema.....................................25
6.2 Sleutelattributen...............................................................................25
1ste trimester 1ste bachelor (2025-2026)
, 6.3 Relaties tussen entiteiten (onderlijnt met stippellijn).......................26
6.4 Normalisatie van relationele gegevensstructuren............................26
6.5 ER-diagrammen................................................................................27
6.6 Rationele versus document-georiënteerde gegevensmodel.............27
Hoofdstuk 7: Persistente gegevensopslag.................................................28
7.1 Fysieke opslagmedia.........................................................................28
7.1.1 Karton (ponskaarten)..................................................................28
7.1.2 Magnetisme................................................................................29
7.1.3 Optische media...........................................................................29
7.1.4 Persistente halfgeleiders............................................................30
7.1.5 Geheugens toegang....................................................................30
7.2 Bestandssysteem..............................................................................31
7.2.1 Logische volumes en partities....................................................31
7.3 Gegevensbanken (fysiek gegevensonafhangkelijkheid)...................31
7.3.1 Rationele gegevensbank.............................................................32
Hoofdstuk 8: Gegevensinvoer en -uitvoer..................................................34
8.1 Traditionele in- en uitvoerapparaten.................................................34
8.1.1 Toetsenborden zijn event-gebaseerde apparaten (events).........35
8.1.2 Aanwijsapparatuur (streams)......................................................35
8.1.3 Invoer via magnetische dragers.................................................35
8.1.4 Beeldscherm...............................................................................36
8.2 Visuele of optische invoer bedrijfskundig perspectief......................36
8.2.1 Technieken die werken aan het optimaliseren van beelden.......36
8.2.2 Beeldherkenning (vorm van kunstmatige intelligentie)..............37
8.3 Contactloze in- en uitvoer via RFID, NFC en Bluetooth.....................38
8.3.1 RFID (Radio-frequency identification).........................................38
8.3.2 NFC (Near-field communication).................................................38
8.3.3 Bluetooth....................................................................................38
8.4 Localisatie.........................................................................................38
8.4.1 Satellietlocalisatie.......................................................................38
8.4.2 IP-localisatie................................................................................39
8.4.3 Mobiele netwerken......................................................................39
8.4.4 Wi-Fi netwerken..........................................................................39
1ste trimester 1ste bachelor (2025-2026)
technologie & systemen
1ste trimester 1ste bachelor (2025-2026)
,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1: Inleiding tot informatiesystemen............................................5
1.1 Gegevens, informatie en kennis.........................................................5
1.1.1 Hardware en software...................................................................6
1.2 Informatie- en communicatietechnologie (ICT)...................................6
1.2.1 Rol van ICT in bedrijfscontext.......................................................7
1.3 De economische en maatschappelijke rol van informatiesystemen. . .7
1.3.1 Economische rol van informatiesystemen....................................7
1.3.2 Evoluties in informatiesystemen...................................................7
1.3.3 Informatiesystemen en hun maatschappelijke impact.................8
Hoofdstuk 2: Digitale weergave van gegevens............................................9
2.1 De basis: de binaire representatie......................................................9
2.2 Binaire representatie van booleaanse waarden..................................9
2.2.1 Bewerkingen met booleaanse waarden (operatoren)...................9
2.3 Binaire representatie van getallen....................................................10
2.3.1 Talstelsel Decimaal (basis 2/10)..................................................10
2.3.2 Veelvouden en hoeveelheden (factor 8 verschil)........................10
2.4 Andere notaties voor binaire (basis 2) getallen................................10
2.4.1 Hexadecimale notatie (basis 16)................................................10
2.4.2 Octaal (basis 8)...........................................................................11
2.5 Bewerkingen van binaire getallen.....................................................11
2.5.1 Optellen van binaire getallen (XOR en EN-operatie-...................11
2.5.2 Uitdrukken van negatieve gehele getallen.................................11
2.5.3 Aftrekken van binaire gehele getallen (NOT operatie)................11
2.5.4 Vermenigvuldigen van binaire gehele getallen...........................12
2.5.5 Delen van binaire gehele getallen..............................................12
2.6 Weergave van reële getallen............................................................12
2.6.1 Fixed-point notatie......................................................................12
2.6.2 Floating-point notatie (“drijvende komma”)...............................12
2.7 Binaire representatie van alfanumerieke gegevens (symbool <->
getal)......................................................................................................12
2.7.1 ASCII zijn niet-zichtbare karakters..............................................12
2.7.2 Unicode (internationalisering)....................................................13
1ste trimester 1ste bachelor (2025-2026)
, 2.7.3 Base64 encodering (omzetting binaire gegevens in
tekst/karakters)...................................................................................13
Hoofdstuk 3: Binaire weergave van multimediale gegevens.....................14
3.1 Beeldgegevens.................................................................................14
3.1.1 Gedigitaliseerd beeld..................................................................14
3.1.2 Digitaal beeld..............................................................................14
3.2 Videobeelden.................................................................................16
3.3 Geluidsgolven................................................................................16
3.4 Gegeven compressie.....................................................................16
Hoofdstuk 4: Gegevensstructuren en -formaten........................................18
4.1 Achtergrondconcepten......................................................................18
4.1.1 Logische gegevensmodel vs. gegevensformattering of -
encodering...........................................................................................18
4.1.2 Gegevensinteroperabiliteit.........................................................18
4.2 Sleutel-waarde paren (Key-value paris)............................................19
4.3 Tabulaire gegevensstructuren...........................................................19
Grafen.....................................................................................................20
4.4 Document-georiënteerde gegevensstructuren.................................20
Hoofdstuk 5: Het documentgeoriënteerde gegevensmodel.......................21
5.1 Documenten: het logische gegevensmodel......................................21
5.2 Hypertext markup language (HTML visuele weergave)...................21
5.2.1 HTML – tags (case insentitive)....................................................22
5.2.2 Styles: Cascading style sheets....................................................22
5.3 Extensible markup language (XML logische structuur)....................22
5.3.1 Syntaxis-regels voor XML............................................................23
5.3.2 XML namespaces........................................................................23
5.3.3 Gegevensvalidatie op basis van XLM schema’s..........................23
5.4 Andere documentformaten (JSON en YAML).....................................24
5.4.1 JSON............................................................................................24
5.4.2 YALM...........................................................................................24
Hoofdstuk 6: Het rationele gegevensmodel...............................................25
6.1 Specificatie van rationeel gegevensschema.....................................25
6.2 Sleutelattributen...............................................................................25
1ste trimester 1ste bachelor (2025-2026)
, 6.3 Relaties tussen entiteiten (onderlijnt met stippellijn).......................26
6.4 Normalisatie van relationele gegevensstructuren............................26
6.5 ER-diagrammen................................................................................27
6.6 Rationele versus document-georiënteerde gegevensmodel.............27
Hoofdstuk 7: Persistente gegevensopslag.................................................28
7.1 Fysieke opslagmedia.........................................................................28
7.1.1 Karton (ponskaarten)..................................................................28
7.1.2 Magnetisme................................................................................29
7.1.3 Optische media...........................................................................29
7.1.4 Persistente halfgeleiders............................................................30
7.1.5 Geheugens toegang....................................................................30
7.2 Bestandssysteem..............................................................................31
7.2.1 Logische volumes en partities....................................................31
7.3 Gegevensbanken (fysiek gegevensonafhangkelijkheid)...................31
7.3.1 Rationele gegevensbank.............................................................32
Hoofdstuk 8: Gegevensinvoer en -uitvoer..................................................34
8.1 Traditionele in- en uitvoerapparaten.................................................34
8.1.1 Toetsenborden zijn event-gebaseerde apparaten (events).........35
8.1.2 Aanwijsapparatuur (streams)......................................................35
8.1.3 Invoer via magnetische dragers.................................................35
8.1.4 Beeldscherm...............................................................................36
8.2 Visuele of optische invoer bedrijfskundig perspectief......................36
8.2.1 Technieken die werken aan het optimaliseren van beelden.......36
8.2.2 Beeldherkenning (vorm van kunstmatige intelligentie)..............37
8.3 Contactloze in- en uitvoer via RFID, NFC en Bluetooth.....................38
8.3.1 RFID (Radio-frequency identification).........................................38
8.3.2 NFC (Near-field communication).................................................38
8.3.3 Bluetooth....................................................................................38
8.4 Localisatie.........................................................................................38
8.4.1 Satellietlocalisatie.......................................................................38
8.4.2 IP-localisatie................................................................................39
8.4.3 Mobiele netwerken......................................................................39
8.4.4 Wi-Fi netwerken..........................................................................39
1ste trimester 1ste bachelor (2025-2026)
