Samenvatting sv VZC1_partim Marijke De Winter

Sv Marijke De Winter
Vitale functies en vitale parameters
Vitale parameters:

 Lichaamstemperatuur
 Pols
 Bloeddruk
 Ademhaling
 Saturatie
 Bewustzijn
 (pijn)

NEWS:

National early warning score

Lichaamstemperatuur:

Kern en schil

o Interne kern
 Buik, borst, schedelholte (vitale organen)
 kerntemperatuur
o Externe kern
 Huid
 schiltemperatuur
o T kern – T schil = delta T
 Kleine delta T  rode huid
 Grote delta T  bleke huid
o Warmteverlies via huid
 Straling
 Verdamping (bv. Zweten)
 geleiding

Thermoregulatiesysteem

o Homiotherm  T van lichaam wordt gereguleerd binnen
nauwe grenzen
o Thermoregulatie  in hypothalamus
 Hypofyse
 Hormonen
 Hersenstam
 Autonome zenuwbanen: sympaticus en
parasympaticus
 Somatomotorische banen: naar skeletspieren

, Hersenschors
 Bewust gedrag sturen
o Thermoregulatieproces
 Daling van temperatuur
 Spieractiviteit  rillen, klappertanden
 Metabolisme vehogen
 Vasoconstrictie  bloed niet meer zo dicht bij huid
 Pilo-erectie haartjes
 Stijging van temperatuur
 Vasodilatatie in de huid
 Transpiratie
 Fysieke activiteit verminderen
 Voedselinname verminderen

Meten van lichaamstemperatuur

o Rectaal
o Oraal
o Axillair
o Tympaan of auraal  oor
o Ter hoogte van slapen

Normaalwaarden

Ernstige hypothermie <30°C
Matige hypothermie 30°C - 33.9°C
Excitatiefase 34 - 36.4°C
Normale lichaamstemperatuur 36.6 – 37.5°C
Verhoging = subfebriele 37.6 – 37.9°C
temperatuur
Koorts = febris = pyrexie ≥38°C
Hoge koorts = hyperpyrexie ≥40°C


Koorts

o Symptoom
o Ziekteverwekkers of beschadigd weefsel  pyrogenen
(koortsverwekkende stoffen)  tijdelijke verhoging van
setpoint in hypothalamus  verhoging in kerntemperatuur
o Koortsaanval
 Eerste fase: koude rillingen
 Set point ^
 Lichaam neemt eigen T aan als te koud 
verhoging temperatuur

,  10-40 minuten



 Tweede fase: plateaufase
 Constante T op nieuwe hoge niveau
 Warme, klamme huid
 ZV voelt zich warm
 Derde fase:
 Setpoint v
 Koorts daalt tot normale T waarde
 Warmteafgifte  zweten, vasodilatatie
o Symptomen koorts
 Te warm of te koud, hangt af van:
 Fase
 Conditie van ZV
 Duur en mate van T-verschil
o Complicaties
 Snelle en heel hoge T-stijging
 Stuipen (kind)
 Delirium verwardheid (volw.)
 Uitputting
 Dehydratatie
 Afhankelijk van onderliggende aandoening en conditie
 Van zodra T >42°C: stoornissen in belangrijke processen
o Natuurlijk beschermingsmechanisme
 Hoge T  pathogenen groeien moeilijker
 Tijdens warmteproductie
 Sneller metabolisme
 Herstel weefsels
 Cellen van immuunsysteem sneller ter plaatse
o Behandeling
 Stopt meestal vanzelf
 Nuttige reactie
 Virale infectie: 5 à 7 dagen rust
 Sporten kan na 2 dagen koortsvrij
 Antipyretica
 Synthese prostaglandines  set point tijdelijk
verlaagd
 Symptoombestrijding
o Minder hoofdpijn
o Minder lamlendigheid
o Verpleegkundige interventies
 Rapporteer