Politiek buitenland
VRAGEN CULTURES
Welke cultuurdimensies worden er door Hofstede & Hofstede gehanteerd?
Hofstede en Hofstede onderzoeken in de jaren ’60 tot 2010 de invloed van verschillende culturen. In deze multiculturele
wereld is het belangrijk dat we de ander erkennen en begrijpen. Dit om ervoor te zorgen dat we maatschappelijke
grondproblemen kunnen oplossen. Als we elkaar niet begrijpen, gaan we de problemen elk op onze eigen manier oplossen.
Dat resulteert in cultuurshocks, misverstanden en conflicten.
De cultuurdimensies zijn: maatschappelijke ongelijkheid , verhouding tussen individu en groep, rolverdeling tussen de seksen,
omgang met onzekerheid, lange- en kortetermijngerichtheid, vrijheid versus plicht.
Kan ik bij de eerste 5 dimensies ook kort toelichten, wat precies aan de orde is?
Maatschappelijke ongelijkheid draait om het hoe vanzelfsprekend men het vindt dat er machtsafstanden zijn. Is er respect
voor autoriteit of wil men een vrijgevochten leven leiden?
Men heeft gemerkt dat arme landen met een kleine middenklasse vaker een hoge maatschappelijke ongelijkheid hebben, dit
omdat de afstand tussen de autoriteit en het (arme) volk enorm groot is. Mensen krijgen veel moeilijker te kans om hogerop te
geraken.
Toenemende welvaart zorgt ervoor dat de maatschappelijke ongelijkheid daalt. Wanneer de economie het beter doet, is dit het
geval in (bijna) al de sectoren. Een heel land zal bij gevolg het beter hebben.
Landen die democratisering, kritiek op de autoriteit en hiërarchische structuren wenselijk vinden, hebben gemiddeld een
lagere maatschappelijke ongelijkheid.
Individualisme en collectivisme draait om hoe hard de mensen in een samenleving bezig zijn met enkel zichzelf of het land
steunt op een groepsgevoel.
Een samenleving wordt gezien als individualistisch als de onderliggende connecties tussen de individuen los is. Er wordt
verwacht dat je eerst voor jezelf zorgt en pas later voor anderen.
Een samenleving wordt gezien als collectivistisch als de mensen vanaf hun geboorte behoren tot hechte groepen. In ruil voor
loyaliteit wordt je binnen deze groepen beschermt.
Rijke landen met een sterk collectivistisch gevoel hebben vaak een grotere machtsafstand. China
Individualistische landen kiezen vaak voor een tragere levensstrategie met individuele ontplooiing.
Masculiniteit en femininiteit draait om de mate waarin een samenleving eerder als mannelijk (assertief, hard, gericht op
succes) of vrouwelijk (bescheiden, teder, gericht op de kwaliteit van het bestaan) wordt geacht.
Een samenleving is eerder masculien als de genderrollen duidelijk gescheiden zijn. De man gaat werken en devrouw blijft
thuis om voor de kinderen te zorgen. Dit zijn de samenlevingen met het meeste geweld.
Een samenleving is eerder feminien als de genderrollen overlappen. Mannen en vrouwen gaan beide werken en zorgen beide
voor de kinderen. Deze samenlevingen focussen op sociaal (milieuproblemen, kansarmoede,…).
Onzekerheidsvermijding draait om hoe slecht een cultuur reageert op onverwachte omstandigheden en hoeveel behoefte er is
aan informele regels.
In samenlevingen waar de onzekerheidsmijding laag is, zijn ze opvallend relaxt en ruimdenkend.
Een samenleving waar de onzekerheidsmijding hoog is (veel angst), is er vaak meer intolerantie voor de medemens
en fanatisme (niet openstaan voor anders ideeën). Er is behoefte aan voorspelbaarheid doormiddel van formele- en informele
regels.
De Belgen zijn kampioen in wantrouwen.
,Lange- en kortetermijngerichtheid draait om het hoe ver in de toekomst een cultuur kijkt.
Bij langetermijngerictheid streeft men naar voldoening in de toekomst. Hierbij moet men volharden en spaarzaam zijn. Bij
kortetermijngerichtheid gaan ze streven naar voldoening in het heden en verleden. Dit doen ze voor respect en traditie, maar
ook om gezichtsverlies te voorkomen.
Wereldwijd zijn er enorm grote verschillen. Zo kunnen mensen zonder perspectief niet langetermijndenken.
Vandaag is er een nieuwe hype: in het hier en nu leven (kortetermijndenken).
Hedoisme en soberheid draait om het menselijk verlangen om plezier te maken. In een hedoistische samenleving is genot het
hoogste doel. In een eerder sobere samenleving gelooft men in regels en structuur om het sociale genot te beperken.
Hedoistische (mateloos en vrij) landen hebben gemiddeld een hoger percentage gelukkige mensen, staan open voor
buitenlandse culturen, vinden vrije tijd belangrijk en hanteren de vrijheid van meningsuiting. Ze zijn vaak erg impulsief.
Sobere (terughoudend en plicht) landen hebben een gemiddeld lager percentage gelukkige mensen, vinden de buitenlandse
culturen onbelangrijk, net als vrije tijd en vrijheid in het algemeen.
Kan ik de dimensie individualiteit vs. collectiviteit vanuit een algemene benadering ook concreter maken, door de terreinen
van wetenschap en vooral de socio-politieke structuren gedetailleerder te verkennen (o.a.mensenrechten)?
Individualisme en collectivisme draait om de onderliggende verbanden tussen individuen. Zijn ze voornamelijk met elkaar
bezig en behoren ze tot groepen die bescherming bieden in ruil voor loyaliteit? of draait alles om de eigen persoon en
leefomgeving?
Wetenschap:
Individualiteit Collectiviteit
(kennis open voor iedereen) (overleving van kennis en ervaring)
Wetenschap Wijsheid
Doel van educatie = leren leren Doel van educatie = leren iets te doen
Twijfel en tolerantie Één waarheid
In een individualistische samenleving verklaart men problemen en het leven aan de hand van de wetenschap.
Individualistische landen tekenen zichzelf vaak groter, dan ze in werkelijkheid zijn. Ook kiezen ze voor een tragere
levensstrategie die gericht is op individuele ontplooiing. In een individualistische samenleving zijn vaak meer burn-outs en het
individualisme neemt wereldwijd toe.
Een collectivistische samenleving is eerder gesloten. Er is een verband tussen landbouw en de samenleving. Zo is een
samenleving die aangewezen is op rijstteelt collectivistischer, want voor rijst te telen zijn meer boeren nodig dan voor tarwe.
Socio-politiek:
Individualiteit Collectiviteit
Ik-maatschappij Wij-maatschappij
Kritiek tov nationalisme vaderlandsliefde
Recht als mens en progressief Plicht als mens en conservatief
Vroeger waren mensen zeer collectivistisch om te overleven. Door de opkomst van technologie, sociale media,… werd men
steeds individualistischer. Door Corona zoeken we weer meer contact met elkaar.
In een individualistische samenleving staat zelfbeschikkingsrecht centraal. Elk individu heeft recht om zijn leven zelf in te
vullen en is gelijk (gelijke kansen ook voor mindervaliden). Daardoor scoren ze ook beter op de mensenrechten.
Collectivistische landen scoren meestal hoger op machtsafstand. Ze gaan ervan uit dat alles dat voor de groep goed is,
automatisch goed is voor het individu. Ze scoren laag op de mensenrechten. Hechten veel belang aan traditie, hiërarchie en
status. Mindervaliden worden gemarginaliseerd.
,Politiek buitenland
Op deze manier kunnen we stellen dat Japan een collectivistisch land is.
Vaderlandsliefde Er is een sterke liefde voor de Japan heeft een sterke vaderlandsliefde. Ze zijn trots op hun cultuur,
nationaliteit. Dat kan je zien in tradities en geschiedenis.
tradities. Dit kan je onder anderen zien aan het vertoon van vlaggen.
Collectief, moraliteit en Het is moreel bepaald dat je het Japan heeft een sterk groepsgevoel. De meerderheid gaat altijd voor
plicht goede moet doen voor de groep. op het individu.
Je doet wat goed is voor de groep ook als dit ongemak bezorgt voor
jezelf.
Relatief laag BNP per Japan heeft een hoog BNP per persoon en is een sterk welvarend
persoon land.
Lage score op Japan heeft een sterk geëvolueerde en efficiënte gezondheidszorg.
gezondheidszorg en Wel zien ze vrouwen, minderheden en LGBTQ+ personen nog steeds
mensenrechten als ongelijkwaardig.
Mindervaliden Japan overbeschermde of verborg de mindervaliden. Vandaag de dag
gemarginaliseerd is er een shift bezig.
Relatie en rol Identiteit wordt bepaald door je rol Japanners identificeren zich nog vaak als ‘lid van familie x’ of
binnen een relatie. ‘medewerker van bedrijf y’. Dit geeft volgens hen een sterke indruk
over je identiteit.
Traditie, hiërarchie en rol Respect voor gezag en mensen op Japanners volgen de hoger opgelegde regels zeer consequent en
leeftijd. stellen deze, in tegenstelling tot individualistische landen, veel
minder in vraag.
Oudere mensen worden beschermd en niet in een rusthuis gestoken.
Nepotisme Familie en vrienden helpen elkaar. Er bestaan informele netwerken die bepalen wie meer kansen krijgt,
maar nepotisme is er minder expliciet.
Particularisme Regels afhankelijk van relaties. Particularisme is er gaande in de sociale omgang, maar de universele
regels worden uniform bepaald.
Conservatief Sterk vasthoudend aan traditie en Dit is in Japan zeker waar. Ze vinden hun tradities zeer belangrijk. De
stabiliteit. continuïteit hierin moet zorgen voor de harmonie die ze zo belangrijk
vinden.
Huwelijk Traditionele genderrollen, jonge Het traditionele huwelijk met maagdelijkheid en een jonge bruid was
bruiden en maagdelijkheid. vroeger zeker het geval. Vandaag de dag is er nog steeds een hoge
druk op vrouwen, maar de traditionele waarden zijn aan het vervagen.
Zo trouwen mensen vaak later of zelfs helemaal niet.
En de VS is een individualistisch land.
Kritisch tegenover Amerikanen zijn kritisch tegenover overmatige staatscontrole.
nationalisme Ze hebben een sterke vaderlandsliefde, maar die is gebaseerd op
individuele vrijheid en niet op culturele eenheid.
Ego, individu en recht De constitution legt de fundamenten van het land.
Relatief hoog BNP per De VS heeft één van de hoogste BNP’s per hoofd ter wereld.
persoon De economie stimuleert innovatie en ondernemerschap. Hierdoor
wordt het succes gezien als een persoonlijke verdienste.
Hoge score op De gezondheidszorg is kwalitatief hoog, maar tegen een sterke prijs.
gezondheidszorg en Zo krijgen mensen met veel geld topzorg en wie het met minder moet
mensenrechten doen, kan in de problemen komen.
Mindervaliden met Er is een sterke wetgeving rond mindervaliden, maar ook hier ligt de
gelijke kansen nadruk op zelfredzaamheid en persoonlijke aanpassing.
Zelfontplooiing Carrière en persoonlijke groei zijn de maatstaven voor succes.
Gelijkheid Hiërarchie wordt in vraag gesteld. Autoriteit wordt gerespecteerd, maar ook snel in vraag gesteld.
Taak primeert op De Amerikaanse werkcultuur is competitief, prestatiegericht en
persoonlijke relaties professioneel.
Universalisme Gelijke regels en rechten voor Formeel gezien valt elk individu onder dezelfde rechten en plichten. In
iedereen. de praktijk zijn er sociale en economische verschillen.
Progressief De VS wordt gezien als de motor van technologische en
wetenschappelijke innovaties.
Huwelijk Er is een vrije partnerkeuze, meestal geen maagdelijkheid en de
partners zijn elkaars gelijken.
, Kan ik bij bovenstaande dimensie ook individualistischere resp. collectivistischere nationale culturen onderscheiden (uit de
shortlist van 23 landen en regio’s)?
De meest individualistische landen:
1. VS
2. Australië
3. Groot-Brittannië
De meest collectivistische landen:
1. Colombia
2. Indonesië
3. West-Afrika
Er is een verband tussen privé-initiatief, welvaart, BNP, respect voor de mensenrechten en individualisme.
-> rijke landen met sterke familiebanden hebben vaak toch veel collectivistische trekken (cultureel misverstand).
Leesopdrachten:
- de kern van de visies van Bas Heijne in ‘Onbehagen’ (p.15-16)
Bas stelt dat een individualistisch land een negatieve invloed heeft op de politiek. We zijn een
consumptiemaatschappij waar de inwoners leven volgens het idee: ‘klant is koning’ (lustprincipe). Op deze manier
geloven ze dat hun eigen belang boven dat van de groep gaat (mijn vrijheid is onbeperkt) en zijn ze snel ontevreden
als dit niet het geval is.
Ook geloven ze dat hun vrijheid onbeperkt is. Dat is niet geval door regels en normen. Hierdoor kan het verlies van
autonomie zorgen voor agressie en gaan ze de maatschappij dwarsbomen.
- Pankaj Mishra in ‘The Age of Anger’ (p. 13-14)
Het boek gaat over de Homo Oeconomicus. Dit is een rationele en autonome mens die streeft naar eigenbelang op
basis van logische afwegingen. Hij is het ideaalbeeld van de individualistische samenleving.
Volgens Mishra is dit een verkeerd mensbeeld. Hij verwijst naar Freud om te zeggen dat onze primaire driften nog
niet verdwenen zijn. De mens handelt niet alleen in eigen belang, maar ook op basis van zijn emoties, verlangens en
de onbewuste driften van Freud.
De moderne wereld heeft geleid tot een neoliberale logica. Een wereld dat draait rond concurrentie, winst en
persoonlijke vrijheid. Dit zorgt voor eenzaamheid, vervreemding, nihilisme, verlies van gemeenschap en betekenis.
De moderne wereld heeft de mens bevrijd van traditie, maar ook ontworteld. Hij zoekt nieuwe vormen van
gemeenschap op die leegte op te vullen. Dit in de vorm van: nationalisme (wij tegen zij), religie (teruggrijpen naar
geloof en zingeving) en populisme (volgen van leiders die zeggen ‘ik geef jullie je identiteit terug’).
We zijn dus geen mens dat handelt volgens een machine en enkel handelt op basis van eigenbelang. We zijn ook
emotionele wezens die betekenis en verbondenheid nodig hebben.
VRAGEN CULTURES
Welke cultuurdimensies worden er door Hofstede & Hofstede gehanteerd?
Hofstede en Hofstede onderzoeken in de jaren ’60 tot 2010 de invloed van verschillende culturen. In deze multiculturele
wereld is het belangrijk dat we de ander erkennen en begrijpen. Dit om ervoor te zorgen dat we maatschappelijke
grondproblemen kunnen oplossen. Als we elkaar niet begrijpen, gaan we de problemen elk op onze eigen manier oplossen.
Dat resulteert in cultuurshocks, misverstanden en conflicten.
De cultuurdimensies zijn: maatschappelijke ongelijkheid , verhouding tussen individu en groep, rolverdeling tussen de seksen,
omgang met onzekerheid, lange- en kortetermijngerichtheid, vrijheid versus plicht.
Kan ik bij de eerste 5 dimensies ook kort toelichten, wat precies aan de orde is?
Maatschappelijke ongelijkheid draait om het hoe vanzelfsprekend men het vindt dat er machtsafstanden zijn. Is er respect
voor autoriteit of wil men een vrijgevochten leven leiden?
Men heeft gemerkt dat arme landen met een kleine middenklasse vaker een hoge maatschappelijke ongelijkheid hebben, dit
omdat de afstand tussen de autoriteit en het (arme) volk enorm groot is. Mensen krijgen veel moeilijker te kans om hogerop te
geraken.
Toenemende welvaart zorgt ervoor dat de maatschappelijke ongelijkheid daalt. Wanneer de economie het beter doet, is dit het
geval in (bijna) al de sectoren. Een heel land zal bij gevolg het beter hebben.
Landen die democratisering, kritiek op de autoriteit en hiërarchische structuren wenselijk vinden, hebben gemiddeld een
lagere maatschappelijke ongelijkheid.
Individualisme en collectivisme draait om hoe hard de mensen in een samenleving bezig zijn met enkel zichzelf of het land
steunt op een groepsgevoel.
Een samenleving wordt gezien als individualistisch als de onderliggende connecties tussen de individuen los is. Er wordt
verwacht dat je eerst voor jezelf zorgt en pas later voor anderen.
Een samenleving wordt gezien als collectivistisch als de mensen vanaf hun geboorte behoren tot hechte groepen. In ruil voor
loyaliteit wordt je binnen deze groepen beschermt.
Rijke landen met een sterk collectivistisch gevoel hebben vaak een grotere machtsafstand. China
Individualistische landen kiezen vaak voor een tragere levensstrategie met individuele ontplooiing.
Masculiniteit en femininiteit draait om de mate waarin een samenleving eerder als mannelijk (assertief, hard, gericht op
succes) of vrouwelijk (bescheiden, teder, gericht op de kwaliteit van het bestaan) wordt geacht.
Een samenleving is eerder masculien als de genderrollen duidelijk gescheiden zijn. De man gaat werken en devrouw blijft
thuis om voor de kinderen te zorgen. Dit zijn de samenlevingen met het meeste geweld.
Een samenleving is eerder feminien als de genderrollen overlappen. Mannen en vrouwen gaan beide werken en zorgen beide
voor de kinderen. Deze samenlevingen focussen op sociaal (milieuproblemen, kansarmoede,…).
Onzekerheidsvermijding draait om hoe slecht een cultuur reageert op onverwachte omstandigheden en hoeveel behoefte er is
aan informele regels.
In samenlevingen waar de onzekerheidsmijding laag is, zijn ze opvallend relaxt en ruimdenkend.
Een samenleving waar de onzekerheidsmijding hoog is (veel angst), is er vaak meer intolerantie voor de medemens
en fanatisme (niet openstaan voor anders ideeën). Er is behoefte aan voorspelbaarheid doormiddel van formele- en informele
regels.
De Belgen zijn kampioen in wantrouwen.
,Lange- en kortetermijngerichtheid draait om het hoe ver in de toekomst een cultuur kijkt.
Bij langetermijngerictheid streeft men naar voldoening in de toekomst. Hierbij moet men volharden en spaarzaam zijn. Bij
kortetermijngerichtheid gaan ze streven naar voldoening in het heden en verleden. Dit doen ze voor respect en traditie, maar
ook om gezichtsverlies te voorkomen.
Wereldwijd zijn er enorm grote verschillen. Zo kunnen mensen zonder perspectief niet langetermijndenken.
Vandaag is er een nieuwe hype: in het hier en nu leven (kortetermijndenken).
Hedoisme en soberheid draait om het menselijk verlangen om plezier te maken. In een hedoistische samenleving is genot het
hoogste doel. In een eerder sobere samenleving gelooft men in regels en structuur om het sociale genot te beperken.
Hedoistische (mateloos en vrij) landen hebben gemiddeld een hoger percentage gelukkige mensen, staan open voor
buitenlandse culturen, vinden vrije tijd belangrijk en hanteren de vrijheid van meningsuiting. Ze zijn vaak erg impulsief.
Sobere (terughoudend en plicht) landen hebben een gemiddeld lager percentage gelukkige mensen, vinden de buitenlandse
culturen onbelangrijk, net als vrije tijd en vrijheid in het algemeen.
Kan ik de dimensie individualiteit vs. collectiviteit vanuit een algemene benadering ook concreter maken, door de terreinen
van wetenschap en vooral de socio-politieke structuren gedetailleerder te verkennen (o.a.mensenrechten)?
Individualisme en collectivisme draait om de onderliggende verbanden tussen individuen. Zijn ze voornamelijk met elkaar
bezig en behoren ze tot groepen die bescherming bieden in ruil voor loyaliteit? of draait alles om de eigen persoon en
leefomgeving?
Wetenschap:
Individualiteit Collectiviteit
(kennis open voor iedereen) (overleving van kennis en ervaring)
Wetenschap Wijsheid
Doel van educatie = leren leren Doel van educatie = leren iets te doen
Twijfel en tolerantie Één waarheid
In een individualistische samenleving verklaart men problemen en het leven aan de hand van de wetenschap.
Individualistische landen tekenen zichzelf vaak groter, dan ze in werkelijkheid zijn. Ook kiezen ze voor een tragere
levensstrategie die gericht is op individuele ontplooiing. In een individualistische samenleving zijn vaak meer burn-outs en het
individualisme neemt wereldwijd toe.
Een collectivistische samenleving is eerder gesloten. Er is een verband tussen landbouw en de samenleving. Zo is een
samenleving die aangewezen is op rijstteelt collectivistischer, want voor rijst te telen zijn meer boeren nodig dan voor tarwe.
Socio-politiek:
Individualiteit Collectiviteit
Ik-maatschappij Wij-maatschappij
Kritiek tov nationalisme vaderlandsliefde
Recht als mens en progressief Plicht als mens en conservatief
Vroeger waren mensen zeer collectivistisch om te overleven. Door de opkomst van technologie, sociale media,… werd men
steeds individualistischer. Door Corona zoeken we weer meer contact met elkaar.
In een individualistische samenleving staat zelfbeschikkingsrecht centraal. Elk individu heeft recht om zijn leven zelf in te
vullen en is gelijk (gelijke kansen ook voor mindervaliden). Daardoor scoren ze ook beter op de mensenrechten.
Collectivistische landen scoren meestal hoger op machtsafstand. Ze gaan ervan uit dat alles dat voor de groep goed is,
automatisch goed is voor het individu. Ze scoren laag op de mensenrechten. Hechten veel belang aan traditie, hiërarchie en
status. Mindervaliden worden gemarginaliseerd.
,Politiek buitenland
Op deze manier kunnen we stellen dat Japan een collectivistisch land is.
Vaderlandsliefde Er is een sterke liefde voor de Japan heeft een sterke vaderlandsliefde. Ze zijn trots op hun cultuur,
nationaliteit. Dat kan je zien in tradities en geschiedenis.
tradities. Dit kan je onder anderen zien aan het vertoon van vlaggen.
Collectief, moraliteit en Het is moreel bepaald dat je het Japan heeft een sterk groepsgevoel. De meerderheid gaat altijd voor
plicht goede moet doen voor de groep. op het individu.
Je doet wat goed is voor de groep ook als dit ongemak bezorgt voor
jezelf.
Relatief laag BNP per Japan heeft een hoog BNP per persoon en is een sterk welvarend
persoon land.
Lage score op Japan heeft een sterk geëvolueerde en efficiënte gezondheidszorg.
gezondheidszorg en Wel zien ze vrouwen, minderheden en LGBTQ+ personen nog steeds
mensenrechten als ongelijkwaardig.
Mindervaliden Japan overbeschermde of verborg de mindervaliden. Vandaag de dag
gemarginaliseerd is er een shift bezig.
Relatie en rol Identiteit wordt bepaald door je rol Japanners identificeren zich nog vaak als ‘lid van familie x’ of
binnen een relatie. ‘medewerker van bedrijf y’. Dit geeft volgens hen een sterke indruk
over je identiteit.
Traditie, hiërarchie en rol Respect voor gezag en mensen op Japanners volgen de hoger opgelegde regels zeer consequent en
leeftijd. stellen deze, in tegenstelling tot individualistische landen, veel
minder in vraag.
Oudere mensen worden beschermd en niet in een rusthuis gestoken.
Nepotisme Familie en vrienden helpen elkaar. Er bestaan informele netwerken die bepalen wie meer kansen krijgt,
maar nepotisme is er minder expliciet.
Particularisme Regels afhankelijk van relaties. Particularisme is er gaande in de sociale omgang, maar de universele
regels worden uniform bepaald.
Conservatief Sterk vasthoudend aan traditie en Dit is in Japan zeker waar. Ze vinden hun tradities zeer belangrijk. De
stabiliteit. continuïteit hierin moet zorgen voor de harmonie die ze zo belangrijk
vinden.
Huwelijk Traditionele genderrollen, jonge Het traditionele huwelijk met maagdelijkheid en een jonge bruid was
bruiden en maagdelijkheid. vroeger zeker het geval. Vandaag de dag is er nog steeds een hoge
druk op vrouwen, maar de traditionele waarden zijn aan het vervagen.
Zo trouwen mensen vaak later of zelfs helemaal niet.
En de VS is een individualistisch land.
Kritisch tegenover Amerikanen zijn kritisch tegenover overmatige staatscontrole.
nationalisme Ze hebben een sterke vaderlandsliefde, maar die is gebaseerd op
individuele vrijheid en niet op culturele eenheid.
Ego, individu en recht De constitution legt de fundamenten van het land.
Relatief hoog BNP per De VS heeft één van de hoogste BNP’s per hoofd ter wereld.
persoon De economie stimuleert innovatie en ondernemerschap. Hierdoor
wordt het succes gezien als een persoonlijke verdienste.
Hoge score op De gezondheidszorg is kwalitatief hoog, maar tegen een sterke prijs.
gezondheidszorg en Zo krijgen mensen met veel geld topzorg en wie het met minder moet
mensenrechten doen, kan in de problemen komen.
Mindervaliden met Er is een sterke wetgeving rond mindervaliden, maar ook hier ligt de
gelijke kansen nadruk op zelfredzaamheid en persoonlijke aanpassing.
Zelfontplooiing Carrière en persoonlijke groei zijn de maatstaven voor succes.
Gelijkheid Hiërarchie wordt in vraag gesteld. Autoriteit wordt gerespecteerd, maar ook snel in vraag gesteld.
Taak primeert op De Amerikaanse werkcultuur is competitief, prestatiegericht en
persoonlijke relaties professioneel.
Universalisme Gelijke regels en rechten voor Formeel gezien valt elk individu onder dezelfde rechten en plichten. In
iedereen. de praktijk zijn er sociale en economische verschillen.
Progressief De VS wordt gezien als de motor van technologische en
wetenschappelijke innovaties.
Huwelijk Er is een vrije partnerkeuze, meestal geen maagdelijkheid en de
partners zijn elkaars gelijken.
, Kan ik bij bovenstaande dimensie ook individualistischere resp. collectivistischere nationale culturen onderscheiden (uit de
shortlist van 23 landen en regio’s)?
De meest individualistische landen:
1. VS
2. Australië
3. Groot-Brittannië
De meest collectivistische landen:
1. Colombia
2. Indonesië
3. West-Afrika
Er is een verband tussen privé-initiatief, welvaart, BNP, respect voor de mensenrechten en individualisme.
-> rijke landen met sterke familiebanden hebben vaak toch veel collectivistische trekken (cultureel misverstand).
Leesopdrachten:
- de kern van de visies van Bas Heijne in ‘Onbehagen’ (p.15-16)
Bas stelt dat een individualistisch land een negatieve invloed heeft op de politiek. We zijn een
consumptiemaatschappij waar de inwoners leven volgens het idee: ‘klant is koning’ (lustprincipe). Op deze manier
geloven ze dat hun eigen belang boven dat van de groep gaat (mijn vrijheid is onbeperkt) en zijn ze snel ontevreden
als dit niet het geval is.
Ook geloven ze dat hun vrijheid onbeperkt is. Dat is niet geval door regels en normen. Hierdoor kan het verlies van
autonomie zorgen voor agressie en gaan ze de maatschappij dwarsbomen.
- Pankaj Mishra in ‘The Age of Anger’ (p. 13-14)
Het boek gaat over de Homo Oeconomicus. Dit is een rationele en autonome mens die streeft naar eigenbelang op
basis van logische afwegingen. Hij is het ideaalbeeld van de individualistische samenleving.
Volgens Mishra is dit een verkeerd mensbeeld. Hij verwijst naar Freud om te zeggen dat onze primaire driften nog
niet verdwenen zijn. De mens handelt niet alleen in eigen belang, maar ook op basis van zijn emoties, verlangens en
de onbewuste driften van Freud.
De moderne wereld heeft geleid tot een neoliberale logica. Een wereld dat draait rond concurrentie, winst en
persoonlijke vrijheid. Dit zorgt voor eenzaamheid, vervreemding, nihilisme, verlies van gemeenschap en betekenis.
De moderne wereld heeft de mens bevrijd van traditie, maar ook ontworteld. Hij zoekt nieuwe vormen van
gemeenschap op die leegte op te vullen. Dit in de vorm van: nationalisme (wij tegen zij), religie (teruggrijpen naar
geloof en zingeving) en populisme (volgen van leiders die zeggen ‘ik geef jullie je identiteit terug’).
We zijn dus geen mens dat handelt volgens een machine en enkel handelt op basis van eigenbelang. We zijn ook
emotionele wezens die betekenis en verbondenheid nodig hebben.
